<title_newspaper="Tygodnik Powszechny">
<title_article="Dusza zaczarowana">
<author_1="Goa">
<language="pl">
<style="press">
<year="1950">
<month="2">
<date="1950-02-05">
<period="w">
<status="1_obieg">
<support="paper">
Egzystencjalizm utożsamia życie z istnieniem. Życie stanowi podstawową energię, która jest przyczyną wszelkich zjawisk, ich zmienności i ruchu. W stosunku do tej podstawowej energii życia, będącej podłożem wszystkich form istniejących we wszechświecie, osobowość ludzka nie powinna stanowić czegoś samodzielnego i wyodrębnionego; byłoby to bowiem niejako sprzeczne z zasadniczym porządkiem świata. Ale egzystencjalizm (Heidegger) twierdzi, że sprzeczność ta jest faktem. Wobec tego człowiek będzie ponosił winę, jeśli nie zdoła sprzeczności tej usunąć. Ponieważ istnienie jest jedynym porządkiem świata, więc człowiek będzie zgodny z tym porządkiem, jeśli wzmoże w sobie intensywność istnienia, doprowadzi ją do maksimum natężenia. Przejawem istnienia jest ruch, działanie — toteż działanie, czyn jest tym, co człowieka obowiązuje przede wszystkim; a jednocześnie — intensywność przeżycia. Tu jednak ujawnia się tragizm bytu, płynący z jego absurdalności. Gdyż działanie może nieść cierpienie, którego nie rozumiemy, nie widzimy jego sensu, jego uzasadnienia. Toteż wielu ludzi uchyla się od działania, zdradzając przez to porządek wszechrzeczy, zdradzając obowiązek i w ten sposób niejako się unicestwiając. Tej zdrady nie wolno człowiekowi popełnić. Ostrzega przed nią człowieka jego wewnętrzny głos, jego sumienie. On właśnie — ten wewnętrzny nakaz — zmusza człowieka do rozwinięcia bytu w sobie i przez siebie, do najwyższej możliwej pełni, wbrew wszelkim przeszkodom i cierpieniom, wbrew barierom, jakimi człowiek jest ograniczony (powojenne kierunki egzystencjalizmu będą ukazywały rozpaczliwą niemożność osiągnięcia tej pełni). Nawiązując już ściśle do filozofii Romain Rollanda, można powiedzieć, że człowiek, „trzoda ludzka", stara się stale ograniczyć swe możliwości osiągnięcia pełni istnienia i życia przez tworzenie mitów: religijnych, moralnych, patriotycznych, kulturalnych, społecznych itd., których zadaniem jest usypianie człowieka, zaoszczędzenie mu cierpień.
</support>
</status>
</period>
</date>
</month>
</year>
</style>
</language>
</author_1>
</title_article>
</title_newspaper>
 
