<title_newspaper="Tygodnik Powszechny">
<title_article="Religia, sztuka, wiek XX">
<author_1="T. Żychiewicz">
<language="pl">
<style="press">
<year="1950">
<month="3">
<date="1950-03-26">
<period="w">
<status="1_obieg">
<support="paper">
Zgadzam się najzupełniej z tezą o współwinie księży-opiekunów parafii — oraz wiernych — jej swoistych "mecenasów" w dziele zaśmiecania kościołów tandetą artystyczną. Kwestia obiektywnych przyczyn zła oraz środków prowadzących do zmiany istniejącego stanu rzeczy jest bez wątpienia zagadnieniem bardzo złożonym. Przez długie wieki Kościół był promotorem i mecenasem sztuki — i to sztuki uniwersalistycznej, związanej ściśle z organizmem masy wierzących, będącej ucieleśnieniem ich wiary, obleczeniem treści wewnętrznej Kościoła, Wydaje mi się, że wielka sztuka kościelna minionych epok, to w równej mierze dzieło możnych protektorów, jak głębokiej wiary i artystycznej indywidualności twórców; ci zaś wydaja, się być z kolei niczym innym, jak tylko wyrazicielami powszechnych wyobrażeń i upodobań. Czego szuka wierzący w kościelnej architekturze, rzeźbie i obrazie? — Pomocy w zbliżeniu się do Boga, ułatwienia kontaktu. Pewnego ucieleśnienia podmiotu wiary. Wielka sztuka średniowiecza była do pewnego stopnia owocem "potrzeby społecznej". Boć gdyby nie wielka, bezkompromisowa wiara tych ludzi, nie byłoby pewnie i wielkiej ich sztuki. Podłoże, twórca i dzieło — to rzeczy nierozłączne i o silnym wpływie wzajemnym. I czy nie jest pesymistyczna myśl, że właśnie dziś tak wielu członkom Kościoła wystarcza — jako ucieleśnienie ich wiary — błękitno-różowy, „śliczny" i bez wyrazu Chrystus — albo mdłe oleodruki o ckliwym, sentymentalnym charakterze? W wyniku najrozmaitszych przyczyn zewnętrznych i wewnętrznych Kościół utracił prymat w sztuce; można by dyskutować, czy przede wszystkim wina nie leży po jego własnej stronie — ale to już inna sprawa. Nam chodzi już nie o prymat, lecz o własne, indywidualne, mocne oblicze nowej sztuki koścelnej. I wydaje mi się, że zadaniem pierwszym i najważniejszym jest odbudowa i okrzepnięcie wiary. 
</support>
</status>
</period>
</date>
</month>
</year>
</style>
</language>
</author_1>
</title_article>
</title_newspaper>
 
