<title_newspaper="Tygodnik Powszechny">
<title_article="Nasza rzeczywistość demograficzna">
<author_1="Jan Czekanowski">
<language="pl">
<style="press">
<year="1950">
<month="11">
<date="1950-11-05">
<period="w">
<status="1_obieg">
<support="paper">
W ciągu zaledwie pięciu lat przeciętna długość życia podniosła się o tyleż lat, przy czym wieś ze swoim świeżym powietrzem, pozostała daleko w tyle poza naszymi niezbyt czystymi miastami, jak o tym świadczą ich sławojki. O tym, jak wielki szmat drogi i w jak zawrotnym tempie odbyła Polska na szlak swojego unowocześnienia demograficznego, nie informuje nas niestety „Mały Rocznik Statystyczny". Podaje on co prawda, że na dziesięciolecie 1870—80 dla Galicji wraz z Bukowiną obliczono przeciętne trwanie życia ludzkiego na 27,8 lat. Wtedy zatem na tym obszarze panowały stosunki demograficzne nieomal identyczne ze stwierdzanymi w Indiach przez cenzus 1932 roku, podający przeciętną 26,7 lat. Jeśli się zastrzegam przeciwko bezkrytycznemu zestawianiu tych liczb galicyjsko-bukowińskich z ogólnopolskimi przeciętnymi, to czynię to z dwóch względów. Przede wszystkim te dwa przez Austrię bezwzględnie eksploatowane kraje utrzymywały się niewątpliwie znacznie poniżej ogólnopolskiej przeciętnej, a ponadto badania nad księgami metrykalnymi ks. Józefa Motyki, proboszcza z Łężkowic, i ks. prof. Teofila Długosza wykazały, że pod względem demograficznym indyjskie stosunki przetrwały na galicyjskiej wsi aż do zmierzchu austrowęgierskiej monarchii. Jakkolwiek znałem wyniki ogłaszane przez Główny Urząd Statystyczny, nie zdawałem jednak sobie sprawy z rozmiarów demograficznej przemiany, dokonywającej się w Polsce, a zwłaszcza z jej tempa. Uświadomiłem je sobie dopiero przy zetknięciu się z wynikami badań ks. Józefa Motyki, który poszczególnymi wsiami swojej i sąsiednich parafii opracowuje cały okres od roku 1785 aż po lata ostatnie. Nie chcąc nadużywać uprzejmości wielce zasłużonego badacza, ograniczę się do przytoczenia z jego rękopisu danych co do przeciętnego wieku zmarłych we wsi Targowisko w powiecie bocheńskim i we wsi Łuszowice w powiecie dąbrowskim.
</support>
</status>
</period>
</date>
</month>
</year>
</style>
</language>
</author_1>
</title_article>
</title_newspaper>
 
