Miasto moich marzeń
Dwa miasta polskie nazwałem krańcowymi, szczytowymi. Wilno i Gdynia. Wilno leży na samej północy, u samych krańców, u szczytu; Gdynia u bramy świata, u punktu wypadowego, u szczytu również. Wilno i Gdynia są „szczytem” polskości. Gdyby rozważny i nieufny, kontemplacyjny, pełen wejrzenia w głąb i smutnie wnikliwej zadumy, leniwy nieomal, i mrukliwy romantyzm konserwatywnego Wilna, tego miasta dnia wczorajszego, miasta wspomnień, przeszłości, martyrologii – połączyć żelaznym przęsłem duchowego mostu, z kipiącym energią, zgiełkliwym, ruchliwym, buchającym parą i tętniącym energią gorączkowego pośpiechu, pozytywizmem nowoczesnej Gdyni, tego miasta dnia jutrzejszego, miasta ekspansji najradośniejszych, I najżywszych nadziei na przyszłość – miałoby się całą skalę, pełną gamę, kompletny, harmonijny akord tej przedziwnej, wieczystej melodii, której na imię Polskość.
Cisza smutku, las krzyżów i pamiątek, chmury wspomnień pięknej „dawności” – to Wilno. Hasło radosnej twórczości, las masztów i kominów, żywe słońce nad bezbrzeżnym horyzontem przyszłości – to Gdynia!
Kto raz w tułaczej wędrówce po Polsce rozbił swoje namioty nad Wilią; kto dał cząstkę siebie w pracy wśród tych ludzi; kto doznał ich ciepłej serdeczności, ich przywiązania, trudnego może do zdobycia, ale jakże pewnego i niezawodnego; kto zaznał wytchnienia na łonie pięknej, bezpośredniej i tak cudownie bliskiej natury tuż za miastem, czy w zetknięciu z cudami starożytnej architektury, obok ubożuchnej, poczciwej staroświecczyzny, w samym mieście – ten bezwiednie i nieopatrznie może musi pokochać to miasto i tych ludzi; musi urespektować ich odrębność, ich swoistą indywidualność; darować im śmieszne małostki i małe śmiesznostki, a ukorzyć się przed ich prawością, czystością i tajemnym jakimś, biblijnym nieledwie, aż krępującym, powiedziałbym, anielstwem.
Kto raz zatrzymał się w Wilnie – nie może Wilna nie pokochać; kto je pokochał – nie może za nim nie tęsknić!
Kocham Cię i tęsknię za Tobą! W skromnym skarbczyku moich wspomnień zajmujesz poczesny cichy kącik, starannie pielęgnowany, do którego często, zbyt może często zaglądam, ilekroć, zmęczony anonimowym zgiełkiem wielkomiejskiej gorączki, szukam treści – tęsknię do uczucia. Wtedy jestem na Rossie, na Bernardyńskim cmentarzu, na Antokolu, i u Piotra i Pawła, i na Zakręcie, i przed Katedrą, i na dziedzińcu uniwersyteckim, i przed św. Anną, i na Szklanej, i na Gao- na, i na Boufałłowej Górze – wszędzie; wtedy z rozrzewnieniem wspominam nawet dawnego „piegutka”, i stare landary-autobusy, i kochane bruki, i smętnych dorożkarzy, i poważnego, nieomal uroczystego Kaziuka, i całe słodkie moje, dalekie Wilno!
Wilno teatralne ma, zdaniem moim, dwa przeznaczenia, dwie drogi, których zrealizowanie uczyni teatr w Wilnie nie tylko potrzebnym, ale wręcz niezbędnym. Teatr regionalny, przez popularność oddziaływania utrwalający i przekazujący indywidualność „wileńskości”, i teatr doświadczalny, szkolny, laboratoryjny, wychowujący młode pokolenia aktorów – społeczników.
W rocznicę obchodu XXV-lecia wskrzeszenia Teatru Polskiego w Wilnie, życzę Mu serdecznie jak najrychlejszego pozyskania teatru z takim właśnie wyrazem.

1932