DO HELENY I STANISŁAWA ZELWEROWICZÓW
Warszawa 6 II [19]55 r. Państwowa Wyższa Szkoła Teatralna, Miodowa 22
Kochane Dzieciaki!
Od pięciu tygodni nie mam od Was wiadomości. Oczywiście jestem mocno zaniepokojony, tym bardziej, że obecnie przeżywam ciężki okres kryzysowy i jestem całkowicie osamotniony.
Od pewnego czasu stosunki moje z Maryną zaczęły się radykalnie psuć i doszły do takiego napięcia, że musiałem je całkowicie zlikwidować, gdyż moje nerwy i stan fizyczny (serce) dosłownie nie wytrzymywały tego nasilenia, a w tym właśnie czasie potrzebuję więcej niż kiedykolwiek spokoju i równowagi wobec zbliżającej się premiery Śmierci Pazuchina. W piątek opuściłem dom i na razie rezyduję w Szkole, dopóki nie zorganizuję sobie dalszego, już zresztą na pewno niedługiego żywota na nowych zasadach całkowitej samotności.
Proszę Was z całego serca, abyście nie sądzili Maryny zbyt ostro i pochopnie. Tak zwanej winy nie ma tu po żadnej stronie. Sprawa dojrzała z powodu zbyt dużej różnicy lat i całkiem przeciwstawnych światopoglądów. Poza tym ta młoda, czterdziestoletnia, zdrowa i jurna kobieta ofiarowała mi dziesięć lat swojej młodości, niezwykle wnikliwej troskliwości, a od czasu mojej choroby była właściwie najczulszą i najofiarniejszą pielęgniarką.
To wyjałowiło Jej nerwy, uczyniło Ją zgorzkniałą aż do granic niemożliwości i obecnie czuję się w obowiązku zwrócenia Jej całkowitej swobody i, w części chociaż, powetowania utraconej dla mnie i przeze mnie młodości. To jest moim obowiązkiem, jako minimum wdzięczności za Jej miłość, poświęcenie i ofiarę. Leno, proszę Cię, pomyśl o tym rozumnie, ale serdecznie i napisz mi czy, Twoim zdaniem, jestem w porządku.
Oczywiście, proszę Was teraz o jak najczęstsze, choćby tylko kilkuwierszowe wiadomości pod adresem szkoły. Ewentualne paczki wysyłajcie na moje, a nie Maryny imię również na adres szkoły. Cały ten kryzys przeżywam raczej dzielnie, znajdując naturalną ulgę w pracy, którą mam i w szkole i w teatrze.
W tym miejscu przypominam Wam znowu cytowane niejednokrotnie Zapomnienie Żeromskiego.
Czas wszystko goi, zakleja i całkowicie zamazuje, a że mam go już przed sobą bardzo niewiele, tym łatwiej jest mi się poddać jego błogosławionemu działaniu. Całuję Was z całej duszy, proszę o wnikliwe zrozumienie sytuacji, w której się znalazłem i przyjście mi z wydajną pomocą przez częstą, obfitą i pełną miłości korespondencję
Wasz Al. Zelwerowicz