Celem polityki Unii Europejskiej (UE) w zakresie transportu jest zapewnienie płynnego, efektywnego, bezpiecznego i swobodnego przepływu osób i towarów na terenie UE za pomocą zintegrowanych sieci wykorzystujących wszystkie rodzaje transportu (drogowy, kolejowy, wodny i powietrzny). Europos Sąjungos (ES) transporto politika siekiama užtikrinti sklandų, efektyvų, saugų ir laisvą žmonių bei prekių judėjimą ES visomis transporto rūšimis (keliais, geležinkeliais, vandeniu ir oru). Polityka UE dotyka także tak różnych kwestii, jak zmiana klimatu, prawa pasażerów, paliwa ekologiczne oraz likwidowanie biurokracji w postaci procedur celnych w portach. ES politika taip pat apima tokius įvairius klausimus kaip klimato kaita, keleivių teisės, švarus kuras ir su muitinėmis susijusio biurokratizmo uostuose mažinimas. Polityka w zakresie transportu, którą reguluje tytuł VI (art. 90-100) Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, jest jedną z najbardziej strategicznych wspólnych polityk UE. Transportas yra viena svarbiausių ES bendros politikos sričių, kurią apibrėžia Sutarties dėl Europos Sąjungos veikimo VI antraštinė dalis (90-100 straipsniai). W przyszłości będzie się ona w dużym stopniu opierać na białej księdze z 2011 r., która obejmuje 40 inicjatyw na rzecz pobudzenia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, zmniejszenia zależności od importowanej ropy naftowej i obniżenia emisji dwutlenku węgla generowanych przez sektor transportowy o 60% do roku 2050. Ateityje politika daugiausia bus pagrįsta 2011 m. Baltąja knyga, apimančia 40 iniciatyvų, skirtų skatinti ekonomikos augimą, kurti darbo vietas, mažinti priklausomybę nuo importuojamos naftos ir iki 2050 m. sumažinti sektoriaus anglies dioksido išmetimą 60 %. Włącz streszczenia z archiwum Įtraukti archyvuotas santraukas Organy i cele Organizacijos ir tikslai Transport drogowy Kelių transportas Transport kolejowy Geležinkelių transportas Transport wodny Vandens transportas Transport lotniczy Oro transportas Transport, energia i środowisko Transportas, energetika ir aplinka Intermodalność i sieci transeuropejskie Intermodalumas ir transeuropiniai tinklai Mobilność i prawa pasażerów Judumas ir keleivių teisės Inteligentny transport i nawigacja satelitarna protingas transportas ir palydovinė navigacija Wymiar międzynarodowy i rozszerzenie Tarptautinis aspektas ir ES plėtra - - - - - - Plan utworzenia jednolitego europejskiego obszaru transportu: dążenie do osiągnięcia konkurencyjnego i zasobooszczędnego systemu transportu Bendros Europos transporto erdvės kūrimo planas. Konkurencingos efektyviu išteklių naudojimu grindžiamos transporto sistemos kūrimas Transport ma bardzo istotne znaczenie dla gospodarki i społeczeństwa. Transportas yra labai svarbus mūsų ekonomikai ir visuomenei. Pozwala ludziom korzystać ze swobody podróżowania, umożliwia przemieszczanie towarów na całym kontynencie, a także tworzy nowe możliwości wzrostu i miejsca pracy. Jis suteikia galimybę žmonėms mėgautis laisve keliauti ir gabenti prekes per žemyną, užtikrina ekonomikos augimą ir darbo vietų kūrimą. Jednocześnie musi być zrównoważony ze względu na stale rosnące ograniczenia w zakresie zasobów i środowiska naturalnego. Tačiau senkant ištekliams ir didėjant aplinkos sąlygų lemiamiems apribojimams, transportas turi būti tvarus. AKT DOKUMENTAS Biała księga: Plan utworzenia jednolitego europejskiego obszaru transportu - dążenie do osiągnięcia konkurencyjnego i zasobooszczędnego systemu transportu (KOM(2011) 144 końcowy z dnia 28 marca 2011 r.) Baltoji knyga „Bendros Europos transporto erdvės kūrimo planas. Konkurencingos efektyviu išteklių naudojimu grindžiamos transporto sistemos kūrimas“ (KOM(2011) 144 galutinis, 2011 m. kovo 28 d.). STRESZCZENIE SANTRAUKA Transport ma bardzo istotne znaczenie dla gospodarki i społeczeństwa. Transportas yra labai svarbus mūsų ekonomikai ir visuomenei. Pozwala ludziom korzystać ze swobody podróżowania, umożliwia przemieszczanie towarów na całym kontynencie, a także tworzy nowe możliwości wzrostu i miejsca pracy. Jis suteikia galimybę žmonėms mėgautis laisve keliauti ir gabenti prekes per žemyną, užtikrina ekonomikos augimą ir darbo vietų kūrimą. Jednocześnie musi być zrównoważony ze względu na stale rosnące ograniczenia w zakresie zasobów i środowiska naturalnego. Tačiau senkant ištekliams ir didėjant aplinkos sąlygų lemiamiems apribojimams, transportas turi būti tvarus. JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO PLANU? KAM SKIRTAS ŠIS PLANAS? Plan przedstawia 40 określonych obszarów działań i wymienia 131 konkretnych inicjatyw na następną dekadę w celu utworzenia konkurencyjnego systemu transportu, który pozwoli na usunięcie głównych wąskich gardeł i umożliwi sprawne i bezpieczne przemieszczanie ludzi i towarów na terenie całej Unii Europejskiej (UE). Plane yra nustatyta 40 konkrečių veiksmų ir išvardyta 131 konkreti iniciatyva, kurių tikslas - kitą dešimtmetį sukurti konkurencingą transporto sistemą, pašalinsiančią didžiausius trukdžius ir leisiančią žmonėms bei prekėms veiksmingai ir saugiai judėti Europos Sąjungoje (ES). Propozycje te powinny zmniejszyć zależność UE od importu ropy naftowej, umożliwić osiągnięcie zasadniczo wolnej od emisji CO2 logistyki w dużych ośrodkach miejskich do 2030 r. i zapewnić obniżenie emisji dwutlenku węgla w sektorze transportu o 60% do 2050 r. Pasiūlymai turėtų padėti sumažinti ES priklausomybę nuo importuojamos naftos, iki 2030 m. pasiekti, kad vykdant miestų logistikos veiklą didžiuosiuose urbanistiniuose centruose CO2 iš esmės nebūtų išmetamas, ir iki 2050 m. sumažinti transporto išmetamą anglies dioksido kiekį 60 %. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Plan określa następujące cele w zakresie prowadzenia działań politycznych: Plane nustatomi šie pagrindiniai politikos veiksmų tikslai: zmniejszenie o połowę liczby samochodów o napędzie konwencjonalnym w transporcie miejskim do 2030 r., stopniowa eliminacja ich z miast do 2050 r.; osiągnięcie zasadniczo wolnej od emisji CO2 logistyki w dużych ośrodkach miejskich do 2030 r., iki 2030 m. dvigubai sumažinti benzinu ir dyzelinu varomų automobilių naudojimą miestuose, iki 2050 m. pasiekti, kad miestuose jų nebeliktų, ir iki 2030 m. pasiekti, kad vykdant miestų logistikos veiklą CO2 iš esmės nebūtų išmetama; osiągnięcie poziomu 40% wykorzystania paliwa niskoemisyjnego w transporcie lotniczym do 2050 r., iki 2050 m. padidinti oro transporto naudojamų tvarių ir mažai anglies dioksido išskiriančių degalų dalį iki 40 %; ograniczenie emisji CO2 z morskich paliw płynnych o 40% do 2050 r., iki 2050 m. 40 % sumažinti ES laivų išmetamą CO2 kiekį; przeniesienie 30% drogowego transportu towarów na odległościach większych niż 300 km na inne środki transportu, np. kolej lub transport wodny do 2030 r., a do 2050 r. przeniesienie ponad 50% tego typu transportu, iki 2030 m. pasiekti, kad 30 % daugiau kaip 300 km keliais vežamų krovinių būtų gabenami geležinkelių arba vandens transportu, o iki 2050 m. ši dalis viršytų 50 %; trzykrotny wzrost istniejącej sieci szybkich kolei do 2030 r. iki 2030 m. tris kartus padidinti esamo greitųjų traukinių tinklo ilgį. Do 2050 r. większa część ruchu pasażerskiego na średnie odległości powinna odbywać się koleją, Iki 2050 m. didžioji keleivių vežimo vidutiniais nuotoliais dalis turėtų būti vykdoma traukiniais; stworzenie do 2030 r. w pełni funkcjonalnej ogólnounijnej sieci bazowej TEN-T, integrującej różne formy transportu, siekti, kad iki 2030 m. TEN-T pagrindinis daugiarūšio transporto tinklas sklandžiai veiktų visoje ES; połączenie głównych lotnisk z siecią kolejową, głównymi portami morskimi oraz systemem kolejowego i wodnego transportu śródlądowego do 2050 r., iki 2050 m. sujungti visus pagrindinius oro uostus su pagrindinio tinklo jūrų uostais ir vandens keliais; wprowadzenie systemów zarządzania ruchem, np. kolejowym i drogowym, įdiegti įvairių transporto rūšių, kaip antai geležinkelių ir kelių, eismo valdymo sistemas; ustanowienie systemu informacji, zarządzania i płatności w zakresie transportu multimodalnego do 2020 r., iki 2020 m. sukurti daugiarūšio transporto informacijos valdymo ir mokėjimo sistemą; zmniejszenie o połowę ofiar wypadków drogowych do 2020 r. oraz osiągnięcie prawie zerowej liczby ofiar śmiertelnych w transporcie drogowym do 2050 r., iki 2020 m. pasiekti, kad aukų keliuose sumažėtų perpus, o iki 2050 m. užtikrinti beveik visišką kelių saugą; przejście na pełne zastosowanie zasad „użytkownik płaci” (czyli osoby korzystające z infrastruktury ponoszą koszty jej utrzymania) i „zanieczyszczający płaci” (osoby generujące zanieczyszczenia ponoszą koszty ich usuwania). plačiai taikyti principus „naudotojas moka“ (t. y. už infrastruktūrą moka tie, kas ja naudojasi) ir „teršėjas moka“ (t. y. moka tie, kas teršia). Ta kompleksowa strategia dla transportu ma na celu stworzenie konkurencyjnego systemu transportu, który zwiększy mobilność, usunie główne bariery w kluczowych obszarach, a także wpłynie na stymulację wzrostu gospodarczego i zatrudnienia do 2050 r. Šia išsamia transporto strategija siekiama iki 2050 m. sukurti konkurencingą transporto sistemą, kuri padidintų mobilumą, pašalintų didžiausias kliūtis pagrindinėse srityse ir skatintų ekonomikos augimą bei užimtumą. Uzupełniają ją m.in. następujące inicjatywy: Strategiją papildo įvairios iniciatyvos, kaip antai: Program „Horyzont 2020” wspierający badania i innowacje w zakresie inteligentnego, ekologicznego i zintegrowanego transportu, programa „Horizontas 2020“ , kuri remia mokslinius tyrimus ir inovacijas išmanaus, netaršaus ir integruoto transporto srityje; instrument „Łącząc Europę” , który zapewnia finansowanie dla 10 międzynarodowych projektów z zakresu infrastruktury transportowej, Europos infrastruktūros tinklų priemonė, pagal kurią finansuojami 10 tarptautinių transporto infrastruktūros projektų; plan działań na rzecz przejścia do gospodarki niskoemisyjnej do 2020 r. wymieniający transport jako główny sektor, który musi osiągnąć ten cel, Konkurencingos mažo anglies dioksido kiekio technologijų ekonomikos sukūrimo iki 2020 m. planas, kuriame transportas yra pagrindinis sektorius, padėsiantis siekti šio tikslo; różne środki na rzecz efektywności energetycznej w celu obniżenia zużycia energii z głównych źródeł w Europie o 20% do 2020 r. įvairios energijos vartojimo efektyvumo priemonės, kuriomis siekiama iki 2020 m. sumažinti Europos pirminės energijos vartojimą 20 %. Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Komisji Europejskiej: Kwestie dotyczące transportu: strategie europejskie. Daugiau informacijos žr. Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje„Transporto temos: Europos strategijos“ . Ostatnia aktualizacja: 08.05.2015 paskutinis atnaujinimas 08.05.2015 - - - - - - Bezpieczeństwo morskie: Europejska Agencja ds. Bezpieczeństwa Morskiego Jūrų sauga: Europos jūrų saugumo agentūra Europejska Agencja ds. Bezpieczeństwa Morskiego (EMSA) zapewnia wysoki, jednolity i skuteczny poziom bezpieczeństwa na morzu w Unii Europejskiej. Europos jūrų saugumo agentūra (EMSA) sukurta siekiant užtikrinti aukštą, vienodą ir veiksmingą jūrų saugumo lygį Europos Sąjungoje. Ma również na celu zapobieganie zanieczyszczeniom i reagowanie na zanieczyszczenia ze statków lub instalacji naftowych i gazowych. Ja taip pat siekiama užkirsti kelią taršai ir kovoti su laivų arba naftos ir dujų įrenginių keliama tarša. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie (WE) nr 1406/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 czerwca 2002 r. ustanawiające Europejską Agencję ds. Bezpieczeństwa na Morzu 2002 m. birželio 27 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 1406/2002, kuriuo įsteigiama Europos jūrų saugumo agentūra. STRESZCZENIE SANTRAUKA Europejska Agencja ds. Bezpieczeństwa Morskiego (EMSA) zapewnia wysoki, jednolity i skuteczny poziom bezpieczeństwa na morzu w Unii Europejskiej. Europos jūrų saugumo agentūra (EMSA) sukurta siekiant užtikrinti aukštą, vienodą ir veiksmingą jūrų saugumo lygį Europos Sąjungoje. Ma również na celu zapobieganie zanieczyszczeniom i reagowanie na zanieczyszczenia ze statków lub instalacji naftowych i gazowych. Ja taip pat siekiama užkirsti kelią taršai ir kovoti su laivų arba naftos ir dujų įrenginių keliama tarša. JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM SKIRTAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie ustanawia Europejską Agencję ds. Bezpieczeństwa Morskiego, która ma swoją siedzibę w Lizbonie. Šiuo reglamentu įsteigiama EMSA, kurios būstinė yra Lisabonoje. Agencja zapewnia Komisji i krajom UE potrzebną pomoc i wsparcie techniczne w celu udzielenia im pomocy w opracowaniu i stosowaniu ustawodawstwa wspólnotowego w zakresie bezpieczeństwa morskiego i zapobiegania zanieczyszczeniom mórz, a także w ocenie skuteczności podejmowanych środków. Agentūra teikia Europos Komisijai ir ES šalims techninę pagalbą kuriant, taikant ir vertinant ES jūrų saugumo, apsaugos jūroje ir jūrų taršos įstatymą. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Działalność Agencji można podzielić na zadania podstawowe i zadania pomocnicze. EMSA turi pagrindinius ir pagalbinius uždavinius. Zadania podstawowe obejmują: Pagrindiniai uždaviniai - pomoc w pracach przygotowawczych w celu uaktualniania i tworzenia ustawodawstwa UE, - Pagalba paruošiamajame darbe atnaujinant ir tobulinant atitinkamus ES teisės aktus. - inspekcje i kontrole prowadzone w krajach UE w celu sprawdzenia skuteczności wdrożenia odpowiednich obowiązujących aktów prawnych UE, - Apsilankymai ir patikrinimai ES šalyse dėl atitinkamų privalomų ES teisės aktų veiksmingo įgyvendinimo. - działania szkoleniowe i pomoc techniczną dla administracji krajowych, - Mokymo veikla ir techninė pagalba nacionalinėms administracijoms. - wspieranie działań w odpowiedzi na zanieczyszczenia ze statków i instalacji naftowych i gazowych (Agencja zapewnia pomoc operacyjną tylko na wniosek dotkniętego państwa). - Pagalba reaguojant į laivų bei naftos ir dujų įrenginių keliamą taršą (EMSA teikia operatyvinę pagalbą tik nukentėjusios šalies prašymu). Agencja kieruje również Europejskim Centrum Danych LRIT oraz unijnym systemem wymiany informacji morskich (SafeSeaNet). EMSA taip pat valdo Europos Sąjungos laivų tolimojo identifikavimo ir sekimo sistemos Europos duomenų centrą ir ES keitimosi jūrų laivybos informacija sistemą (angl. SafeSeaNet). Agencja może również zapewniać wsparcie operacyjne podczas dochodzeń, gdy dojdzie do zgonu lub poważnych obrażeń ciała. Be to, agentūra gali teikti operatyvinę pagalbą atliekant tyrimus dėl mirties arba sunkių sužalojimų. Zadania wspomagające Pagalbiniai uždaviniai Agencja wykonuje te zadania wyłącznie, gdy tworzą one znaczącą wartość dodaną, nie powielają wysiłków i nie naruszają praw ani obowiązków krajów UE. EMSA šių uždavinių imasi tik tuo atveju, jei jais sukuriama pagrįsta pridėtinė vertė, vengiama veiklos dubliavimo ir nepažeidžiamos ES šalių teisės ir pareigos. Zadania te odnoszą się do spraw związanych z ochroną środowiska, programu obserwacji Ziemi GMES (obecnie Copernicus) oraz śródlądowych dróg wodnych. Šie uždaviniai susiję su aplinkosaugos klausimais, žemės stebėjimo programa GMES (dabar - „Copernicus“) ir vidaus vandenimis. Inspekcje i kontrole prowadzone przez Agencję EMSA apsilankymai ir patikrinimai Agencja odwiedza kraje, aby pomóc KE i administracjom krajowym w sprawdzaniu, czy przepisy UE są przestrzegane w celu zapewnienie wysokiego i jednolitego poziomu bezpieczeństwa. EMSA lanko šalis siekdama padėti Komisijai ir nacionalinėms administracijoms tikrinti ES taisyklių veiksmingą įgyvendinimą ir užtikrinti aukštą ir vienodą saugumo lygį. Agencja przeprowadza inspekcje w towarzystwach klasyfikacyjnych, a także w państwach trzecich w zakresie szkoleń i certyfikacji marynarzy. Agentūra atlieka patikrinimus su klasifikacinėmis bendrovėmis, taip pat ir ne ES šalyse, dėl jūrininkų rengimo ir atestavimo. Struktura Struktūra Agencja jest organem UE i ma osobowość prawną. EMSA yra ES įstaiga ir turi juridinio asmens teisinį statusą. Jej zespół składa się z urzędników rekrutowanych przez urzędników Agencji i urzędników unijnych, a także urzędników cywilnych krajów UE tymczasowo przydzielonych lub oddelegowanych do Agencji. Jos personalą sudaro agentūros priimti pareigūnai ir agentūrai paskirti ar laikinai komandiruoti pareigūnai ir kiti tarnautojai iš ES šalių. Agencja zarządzana jest przez dyrektora zarządzającego, który jest całkowicie niezależny w pełnieniu swych obowiązków. Jai vadovauja vykdantysis direktorius, kuris atlikdamas savo pareigas yra visiškai nepriklausomas. W skład jej rady administracyjnej wchodzą przedstawiciele KE oraz przedstawiciele wszystkich krajów UE, z których każdy ma prawo głosu. Administracinę valdybą sudaro atstovai iš Komisijos ir kiekvienos ES šalies, visi turintys balso teisę. Jej członkami są również przedstawiciele Norwegii i Islandii oraz specjaliści z czterech sektorów morskich, którzy nie mają prawa głosu. Joje taip pat yra atstovai iš Norvegijos ir Islandijos bei specialistai iš keturių jūrų sektorių, iš kurių nė vienas neturi balso teisės. Okres trwania kadencji wynosi pięć lat. Kadencijos trukmė - penkeri metai. Kadencja może być przedłużona jeden raz. Ją galima pratęsti vieną kartą. Budżet Biudžetas Rozporządzenie (UE) nr 911/2014 zapewnia plan wieloletniego finansowania w wysokości 160,5 mln EUR na działania Agencji w odpowiedzi na zanieczyszczenia na lata 2014-2020. Reglamentu (ES) Nr. 911/2014 numatytas daugiamečio finansavimo planas, kuriame 2014-2020 m. EMSA reagavimo į taršą veiksmams skirta 160,5 mln. EUR. Całkowity budżet Agencji obejmuje główny wkład z budżetu UE oraz dodatkowe składki z krajów spoza UE, które uczestniczą w jej działaniach. EMSA biudžetą sudaro pagrindinis įnašas iš ES biudžeto ir papildomi įnašai iš trečiųjų šalių, dalyvaujančių agentūros darbe. Agencja może także pobierać opłaty za publikacje, szkolenia oraz inne świadczone przez nią usługi. Agentūra gali taikyti mokestį už publikacijas, mokymą ir kitas jos teikiamas paslaugas. KONTEKST KONTEKSTAS Na skutek dwóch wypadków (tankowca Erika w 1999 r. i tankowca Prestige w 2002 r.) doszło do wycieków ropy naftowej na wodach europejskich. Per dvi avarijas („Erika“ 1999 m. ir „Prestige“ 2002 m.) Europos vandenyse išsiliejo nafta. Oba wypadki spowodowały poważne szkody dla środowiska naturalnego i gospodarki na francuskich i hiszpańskich wybrzeżach. Abi avarijos sukėlė didžiulę žalą Prancūzijos ir Ispanijos pakrančių aplinkai ir ekonomikai. Stało się to bodźcem do utworzenie Europejskiej Agencji ds. Bezpieczeństwa Morskiego w 2003 r. w celu zapewnienia, że Europa jest przygotowana na radzenie sobie z dużymi wyciekami ropy. Tai paskatino 2003 m. įsteigti EMSA siekiant užtikrinti, kad Europa būtų pasirengusi didelio masto naftos išsiliejimams. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (WE) nr 1406/2002 Reglamentas (EB) Nr. 1406/2002 25.8.2002 2002 8 25 Dz.U. L 208 z 5.8.2002, s. 1-9 OL L 208, 2002 8 5, p. 1-9 Akt(-y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (WE) nr 1644/2003 Reglamentas (EB) Nr. 1644/2003 1.10.2003 2003 10 1 Dz.U. L 245 z 29.9.2003, s. 10-12 OL L 245, 2003 9 29, p. 10-12 Rozporządzenie (WE) nr 724/2004 Reglamentas (EB) Nr. 724/2004 19.5.2004 2004 5 19 Dz.U. L 129 z 29.4.2004, s. 1-5 OL L 129, 2004 4 29, p. 1-5 Rozporządzenie (WE) nr 2038/2006 Reglamentas (EB) Nr. 2038/2006 31.12.2006 2006 12 31 Dz.U. L 394 z 30.12.2006, s. 1-4 OL L 394, 2006 12 30, p. 1-4 Rozporządzenie (UE) nr 100/2013 Reglamentas (ES) Nr. 100/2013 1.3.2013 2013 3 1 Dz.U. L 39 z 9.2.2013, s. 30-40 OL L 39, 2013 2 9, p. 30-40 Kolejne zmiany i poprawki do rozporządzenia (WE) nr 1406/2002 zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Reglamento (EB) Nr. 1406/2002 daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Šis konsoliduotas tekstas yra tik informacinio pobūdžio. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 911/2014 z dnia 23 lipca 2014 r. w sprawie wieloletniego finansowania działań Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Morskiego w zakresie reagowania na zanieczyszczenia morza spowodowane przez statki oraz instalacje naftowe i gazowe (Dz.U. L 257 z 28.8.2014, s. 115-120) 2014 m. liepos 23 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 911/2014 dėl daugiamečio Europos jūrų saugumo agentūros veiksmų reaguojant į laivų ir naftos bei dujų įrenginių keliamą jūrų taršą finansavimo (Oficialusis leidinys L 257, 2014 8 28, p. 115-120). Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/16/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie kontroli portu przeprowadzanej przez państwo (Dz.U. L 131 z 28.5.2009, s. 57-100) 2009 m. balandžio 23 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2009/16/EB dėl uosto valstybės kontrolės (Oficialusis leidinys L 131, 2009 5 28, p. 57-100). Dyrektywa 2005/35/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005 r. w sprawie zanieczyszczenia pochodzącego ze statków oraz wprowadzenia sankcji w przypadku naruszenia prawa (Dz.U. L 255 z 30.9.2005, s. 11-21) 2005 m. rugsėjo 7 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2005/35/EB dėl taršos iš laivų ir sankcijų už pažeidimus įvedimo (Oficialusis leidinys L 255, 2005 9 30, p. 11-21). Dyrektywa 2002/59/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 czerwca 2002 r. ustanawiająca wspólnotowy system monitorowania i informacji o ruchu statków i uchylająca dyrektywę Rady 93/75/EWG (Dz.U. L 208 z 5.8.2002, s. 10-27) 2002 m. birželio 27 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2002/59/EB, įdiegianti Bendrijos laivų eismo stebėsenos ir informacijos sistemą ir panaikinanti Tarybos direktyvą 93/75/EEB (Oficialusis leidinys L 208, 2002 8 5, p. 10-27). Ostatnia aktualizacja: 04.01.2015 Paskutinį kartą atnaujinta: 04.01.2015 - - - - - - Lotnictwo cywilne i Europejska Agencja Bezpieczeństwa Lotniczego Civilinė aviacija ir Europos aviacijos saugos agentūra STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie (WE) nr 216/2008 - wspólne zasady w zakresie lotnictwa cywilnego i utworzenia Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Lotniczego Reglamentas (EB) Nr. 216/2008 dėl bendrųjų taisyklių civilinės aviacijos srityje ir įsteigiantis Europos aviacijos saugos agentūrą STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Głównym celem niniejszego rozporządzenia jest ustalenie głównych zasad niezbędnych do ustanowienia i utrzymania wysokiego ujednoliconego poziomu bezpieczeństwa lotnictwa cywilnego w Europie, obejmującego utworzenie Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Lotniczego (ang. skrót EASA). Reglamento pagrindinis tikslas - nustatyti pagrindines taisykles ir principus, skirtus pasiekti ir išlaikyti aukštą vienodą civilinės aviacijos saugos lygį Europoje, įskaitant Europos aviacijos saugos agentūros (EASA) įsteigimą. Wspólne zasady bezpieczeństwa zapewniają ujednolicony poziom wymagań dla operatorów*, producentów i personelu lotniczego. Bendrosiomis saugos taisyklėmis nustatomi vienodi reikalavimai naudotojams*, gamintojams ir aviacijos personalui. To z kolei umożliwia swobodny przepływ towarów, osób i usług na rynku wewnętrznym UE, a także wzajemne uznawanie certyfikatów* przez państwa UE. Tai sudaro sąlygas laisvam prekių, asmenų bei paslaugų judėjimui ES rinkoje ir ES šalių pažymėjimų* abipusiam pripažinimui. Zapewnia to ograniczenie obciążeń administracyjnych i nakładu pracy dla władz krajowych i branży lotniczej. Be to, šios taisyklės padeda sumažinti administracinę naštą ir darbo krūvį nacionalinės valdžios institucijoms bei pramonei. Rozporządzenie ma też na celu: Reglamentu taip pat siekiama: zapewnienie wysokiego poziomu ochrony środowiska, užtikrinti aukštą aplinkos apsaugos lygį; ułatwienie swobodnego przepływu towarów, osób i usług, sudaryti palankesnes sąlygas laisvam prekių, asmenų ir paslaugų judėjimui; promowanie rentowności w procesie legislacyjnym i procesie certyfikacji*. skatinti reguliavimo ir sertifikavimo* procesų rentabilumą. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Niniejsze rozporządzenie UE stosuje się do projektowania, produkcji, obsługi i użytkowania wyrobów lotniczych, części i sprzętu, a także do personelu i organizacji zaangażowanych w takie działania. Šis ES teisės aktas yra taikomas aviacijos produktų, dalių ir prietaisų projektavimui, gamybai, techninei priežiūrai ir naudojimui, taip pat darbuotojams ir organizacijoms, užsiimančioms šia veikla. Jednym z głównych sposobów osiągnięcia tych celów jest ustanowienie agencji EASA. Vienas iš būdų pirmiau minėtiems tikslams pasiekti yra EASA įsteigimas. Rozporządzenie określa zadania, strukturę wewnętrzną, metody pracy i przepisy finansowe Agencji. Teisės akte išdėstomos agentūros užduotys, darbo metodai ir finansiniai reikalavimai. Do głównych zadań Agencji należą: Pagrindinės EASA užduotys: przyjmowanie opinii w sprawie bezpieczeństwa lotnictwa cywilnego w Europie, rengti nuomones dėl civilinės aviacijos saugos Europoje; wspieranie Komisji Europejskiej w zakresie środków do wykonania rozporządzenia, w tym środków odnoszących się zagadnień technicznych, takich jak budowa i projektowanie, padėti Europos Komisijai dėl priemonių, kurių turi būti imtasi šiam teisės aktui įgyvendinti, įskaitant priemones, susijusias su techniniais aspektais, kaip antai konstrukcija ir projektavimu; przeprowadzanie inspekcji i kontroli niezbędnych do wypełniania swoich zadań. atlikti patikrinimus, būtinus savo užduotims vykdyti. W zakresie struktury wewnętrznej rozporządzenie określa główne zasady Agencji, w tym status prawny, uprawnienia i skład zarządu, a także uprawnienia i funkcje dyrektora wykonawczego. Teisės aktu nustatomos pagrindinės agentūros taisyklės dėl vidaus struktūros, įskaitant dėl agentūros teisinio statuso, valdančiosios tarybos įgaliojimų bei sudėties ir vykdančiojo direktoriaus įgaliojimų bei funkcijų. Oprócz zagadnień dotyczących Agencji rozporządzenie określa także wspólne zasady bezpieczeństwa lotnictwa obejmujące: Be EASA, teisės aktu nustatomos bendrosios aviacijos saugos taisyklės, įskaitant taisykles dėl: zdatność do lotu: wymóg, by statek powietrzny posiadał ważny dokument stwierdzający zdatność do lotu, w tym określone certyfikaty produktów, części i projektu statku powietrznego, tinkamumo skraidyti. Reikalaujama, kad orlaivis turėtų galiojantį tinkamumo skraidyti pažymėjimą, įskaitant specialius produktų, dalių ir orlaivio konstrukcijos pažymėjimus; ochronę środowiska: wymóg zgodności wyrobów, części i sprzętu statku powietrznego z odpowiednimi unijnymi i globalnymi przepisami ochrony środowiska, aplinkos apsaugos. Reikalaujama, kad orlaivio produktai, dalys ir prietaisai atitiktų ES ir pasaulio nuostatas dėl aplinkos apsaugos; licencjonowanie załóg lotniczych: wymóg, by piloci posiadali odpowiednie licencje i świadectwa lekarskie, oraz by organizacje szkolące posiadały odpowiednie certyfikaty, skrydžio įgulos sertifikavimo. Reikalaujama, kad pilotai turėtų atitinkamą licenciją ir sveikatos pažymėjimą, o mokymo organizacijos - atitinkamus pažymėjimus; lotniska i kontrolę ruchu lotniczego: wymóg posiadania certyfikatów gwarantujących bezpieczeństwo lotnisk* i posiadanie odpowiednich certyfikatów przez kontrolerów ruchu. aerodromų ir oro eismo kontrolės. Reikalaujama, kad būtų aerodromų* saugą garantuojantys sertifikatai, o oro eismo kontrolieriai turėtų atitinkamus pažymėjimus. Rozporządzenie dotyczy także spraw powiązanych z zakresem przedmiotowym rozporządzenia. Obejmują one nadzorowanie i egzekwowanie przepisów, uznawanie certyfikatów i akceptowania certyfikatów z krajów spoza UE. Teisės akte taip pat aptariami įvairūs kiti klausimai, įskaitant priežiūrą ir vykdymą, pažymėjimų pripažinimą ir ne ES šalių išduotų pažymėjimų pripažinimą. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Rozporządzenie weszło w życie 8 kwietnia 2008 r. Reglamentas taikomas nuo 2008 m. balandžio 8 d. KONTEKST KONTEKSTAS Informacje na temat europejskiej polityce bezpieczeństwa lotniczego na stronie internetowej Komisji Europejskiej Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje apie Europos aviacijos saugą; Informacje dotyczące rozporządzenia na stronie internetowej Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Lotniczego Europos aviacijos saugos agentūros interneto svetainės skiltyje apie reglamentus. KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS * Operator: każda osoba prawna lub fizyczna eksploatującą lub zamierzająca eksploatować co najmniej jeden statek powietrzny. *Naudotojas - juridinis ar fizinis asmuo, naudojantis ar ketinantis naudoti vieną ar daugiau orlaivių. * Certyfikat: każde zatwierdzenie, licencja lub inny dokument wydany w wyniku certyfikacji. *Pažymėjimas - patvirtinimas, licencija ar kitas dokumentas, išduotas atlikus sertifikavimą. * Certyfikacja: wszelkie formy uznania, że wyrób, część lub sprzęt, organizacja lub osoba spełnia mające zastosowanie wymagania. Pojęcie certyfikacji oznacza również wydawanie odpowiednich certyfikatów potwierdzających taką zgodność. *Sertifikavimas - pripažinimas bet kokia forma, kad produktas, dalis, prietaisas, organizacija ar asmuo atitinka taikytinus reikalavimus; taip pat atitinkamo pažymėjimo, patvirtinančio atitiktį reikalavimams ar jų laikymąsi, išdavimas. * Lotnisko: dowolne miejsce, w którym można wykonywać loty, obejmujące zarówno pasy lądowania, jak i duże lotniska międzynarodowe. *Aerodromas - bet kokia vieta, kurioje galima vykdyti skrydžius: nuo tūpimo takų iki didelių tarptautinių oro uostų. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 216/2008 z dnia 20 lutego 2008 r. w sprawie wspólnych zasad w zakresie lotnictwa cywilnego i utworzenia Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Lotniczego oraz uchylające dyrektywę Rady 91/670/EWG, rozporządzenie (WE) nr 1592/2002 i dyrektywę 2004/36/WE (Dz.U. L 79 z 19.3.2008, s. 1-49) 2008 m. vasario 20 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 216/2008 dėl bendrųjų taisyklių civilinės aviacijos srityje ir įsteigiantis Europos aviacijos saugos agentūrą, panaikinantis Tarybos direktyvą 91/670/EEB, Reglamentą (EB) Nr. 1592/2002 ir Direktyvą 2004/36/EB (OL L 79, 2008 3 19, p. 1-49) Kolejne zmiany do rozporządzenia (WE) nr 216/2008 zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Reglamento (EB) Nr. 216/2008 daliniai pakeitimai buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejsza skonsolidowana wersja ma jedynie wartość dokumentacyjną. Šis konsoliduotas tekstas yra tik informacinio pobūdžio. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 300/2008 z dnia 11 marca 2008 r. w sprawie wspólnych zasad w dziedzinie ochrony lotnictwa cywilnego i uchylające rozporządzenie (WE) nr 2320/2002 (Dz.U. L 97 z 9.4.2008, s. 72-84) 2008 m. kovo 11 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 300/2008 dėl civilinės aviacijos saugumo bendrųjų taisyklių ir panaikinantis Reglamentą (EB) Nr. 2320/2002 (OL L 97, 2008 4 9, p. 72-84) Ostatnia aktualizacja: 30.11.2015 paskutinis atnaujinimas 30.11.2015 - - - - - - GSA - Agencja Europejskiego Globalnego Systemu Nawigacji Satelitarnej Europos pasaulinių palydovinės navigacijos sistemų agentūra (GSA) Unia Europejska powołała agencję, której zadaniem jest maksymalizowanie zysku z inwestycji europejskich w globalny system nawigacji satelitarnej (GNSS) pod względem korzyści dla jego użytkowników, wzrostu gospodarczego oraz konkurencyjności. Europos Sąjunga (ES) įsteigė agentūrą, kurios tikslas - didinti investicijų į pasaulines palydovinės navigacijos sistemas (GNSS) grąžą, užtikrinančią naudą vartotojams, ekonominį augimą ir konkurencingumą. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 912/2010 z dnia 22 września 2010 r. ustanawiające Agencję Europejskiego GNSS, uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1321/2004 w sprawie ustanowienia struktur zarządzania europejskimi programami radionawigacyjnymi i zmieniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 683/2008 2010 m. rugsėjo 22 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 912/2010, kuriuo įsteigiama Europos GNSS agentūra, panaikinantis Tarybos reglamentą (EB) Nr. 1321/2004 dėl Europos palydovinės radijo navigacijos programų valdymo struktūrų sukūrimo ir iš dalies keičiamas Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 683/2008 STRESZCZENIE SANTRAUKA Unia Europejska powołała agencję, której zadaniem jest maksymalizowanie zysku z inwestycji europejskich w globalny system nawigacji satelitarnej (GNSS) pod względem korzyści dla jego użytkowników, wzrostu gospodarczego oraz konkurencyjności. Europos Sąjunga (ES) įsteigė agentūrą, kurios tikslas - didinti investicijų į pasaulines palydovinės navigacijos sistemas (GNSS) grąžą, užtikrinančią naudą vartotojams, ekonominį augimą ir konkurencingumą. JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Rozporządzenie (UE) nr 912/2010 ustanawia Agencję Europejskiego Globalnego Systemu Nawigacji Satelitarnej (GNSS), zmieniając nazwę dotychczasowego Organu Nadzoru Europejskiego GNSS i jego zadania. Reglamentu (ES) Nr. 912/2010 įsteigiama Europos pasaulinių palydovinės navigacijos sistemų (GNSS) agentūra, keičiamas ankstesnis Europos GNSS priežiūros institucijos pavadinimas ir skiriamos naujos užduotys. Wprowadza rozwiązania w zakresie zarządzania publicznego dla programów GNSS na lata 2014-2020 ustanowione na mocy rozporządzenia (UE) nr 1285/2013. Juo įgyvendinamas 2014-2020 m. viešojo GNSS programų valdymo modelis, nustatytas reglamente (ES) Nr. 1285/2013. Agencja nie jest już odpowiedzialna za zarządzanie publicznymi interesami związanymi z programami GNSS (które zostały przejęte przez Komisję Europejską). Agentūra nebebus atsakinga už viešųjų interesų, susijusių su GNSS programomis, valdymą (šią funkciją perima Europos Komisija). KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Agencja GNSS jest organem na szczeblu UE odpowiedzialnym za: GNSS agentūra yra ES lygmens įstaiga, atsakinga už: zapewnianie akredytacji w zakresie bezpieczeństwa swoich globalnych systemów nawigacji satelitarnej, pasaulinių palydovinės navigacijos sistemų saugumo akreditavimo* užtikrinimą, prowadzenie centrum monitorowania bezpieczeństwa Galileo, Galileo saugumo stebėjimo centro veiklą, uczestniczenie w promocji i marketingu usług GNSS, pagalbą skatinant GNSS paslaugų prekybą ir prekiaujant jais, wykonywanie innych zadań zlecanych przez Komisję, związanych z realizacją programów Galileo oraz EGNOS, w tym zarządzanie programami. kitas Komisijos deleguotas užduotis, susijusias su Galileo ir EGNOS programų įgyvendinimu, įskaitant programų valdymą. Struktura Struktūra Agencja składa się z trzech organów: Agentūra turi tris valdymo organus: 1. Rada Administracyjna: odpowiada za zapewnienie wykonania zadań przez Agencję oraz za kwestie związane z zasobami i budżetem dotyczące akredytacji w zakresie bezpieczeństwa. 1. administracinę valdybą, kuri užtikrina, kad Agentūra vykdytų jai pavestas užduotis, ir yra atsakinga už saugumo akreditavimui skiriamus išteklius bei biudžetą; 2. Dyrektor wykonawczy: powoływany przez Radę Administracyjną i odpowiedzialny za zarządzenie Agencją i reprezentowanie jej. 2. vykdomąjį direktorių, kurį skiria administracinė valdyba ir kuris yra atsakingas už Agentūros valdymą bei atstovavimą Agentūrai; 3. Rada Akredytacji w zakresie Bezpieczeństwa: zajmująca się akredytacjami w zakresie bezpieczeństwa, ustalaniem zgodności systemów z wymogami w zakresie bezpieczeństwa przed podejmowaniem wszelkich ważniejszych decyzji w sprawie programowania, takich jak: 3. Saugumo akreditavimo valdybą, kuri atlieka sistemų saugumo akreditavimą ir nustato, ar sistemos atitinka saugumo reikalavimus, kai priimami svarbūs su programa susiję sprendimai, kaip antai dėl: zatwierdzanie strategii akredytacji w zakresie bezpieczeństwa, saugumo akreditavimo strategijos tvirtinimo; wystrzeliwania satelitów, palydovų paleidimo; zezwalanie na użytkowanie systemów i stacji naziemnych*. leidimo naudoti sistemas ir antžemines stotis*. Niezależność działań akredytacyjnych w zakresie systemów bezpieczeństwa Sistemų saugumo akreditavimo veiklos savarankiškumas Rozporządzenie (UE) nr 912/2010 zostało zmienione przez rozporządzenie (UE) nr 512/2014 w celu dostosowania go do nowej struktury zarządzania dla europejskiego GNSS ustanowionej przez rozporządzenie (UE) nr 1285/2013. Reglamentas (ES) Nr. 912/2010 iš dalies keičiamas reglamentu (ES) Nr. 512/2014, siekiant suderinti jį su naująja Europos GNSS agentūros valdymo struktūra, išdėstyta reglamente (ES) Nr. 1285/2013. Wprowadzone zmiany zapewniają niezależność działań związanych z akredytacją systemów bezpieczeństwa, a także oddzielenie tych działań od pozostałych działań Agencji. Priimti pakeitimai užtikrina su sistemų saugumo akreditavimu susijusios veiklos savarankiškumą bei nepriklausomumą nuo kitos Agentūros veiklos. Obejmują one: Be kita ko: zwiększone uprawnienia Rady Akredytacji w zakresie Bezpieczeństwa, buvo padidinti Saugumo akreditavimo valdybos įgaliojimai; Rada Akredytacji w zakresie Bezpieczeństwa, a nie Rada Administracyjna, odpowiada za przygotowanie i zatwierdzenie działania programów Agencji związanego z działaniami akredytacyjnymi w zakresie bezpieczeństwa systemu, Saugumo akreditavimo valdyba, o ne administracinė valdyba rengia ir tvirtina tą Agentūros darbo programų dalį, kurioje aprašoma su sistemų saugumo akreditavimu susijusi operacinė veikla; Przewodniczący Rady Akredytacji w zakresie Bezpieczeństwa zarządza działaniami akredytacyjnymi w zakresie bezpieczeństwa i zapewnia ich wprowadzenie. Saugumo akreditavimo valdybos pirmininkas valdo saugumo akreditavimo veiklą ir užtikrina jos įgyvendinimą. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Od 9 listopada 2010 r. Reglamentas taikomas nuo 2010 m. lapkričio 9 d. Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Europejskiej Agencji Globalnego Systemu Nawigacji Satelitarnej. Daugiau informacijos žr. Europos pasaulinių palydovinės navigacijos sistemų agentūros interneto svetainėje. KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS * Akredytacja w zakresie bezpieczeństwa: weryfikacja zgodności ze stosownymi przepisami i uregulowaniami w zakresie bezpieczeństwa stworzonymi przez Radę i Komisję. *Saugumo akreditavimas - atitikties saugumo srities reikalavimams ir Tarybos bei Komisijos parengtiems reglamentams patikra. Więcej informacji na temat ogólnych zasad akredytacji w zakresie bezpieczeństwa, odpowiedzialności i zadań można znaleźć w rozdziale III rozporządzenia (UE) nr 912/2010. Bendrieji saugumo akreditavimo principai, atsakomybė ir užduotys išdėstyti reglamento (ES) Nr. 912/2010 III skyriuje. * Stacje naziemne: usytuowane na ziemi urządzenia do odbierania lub odbierania i przekazywania sygnału z satelitów telekomunikacyjnych lub do nich. *Antžeminės stotys - žemėje sumontuota įranga, galinti priimti signalus iš ryšio palydovų arba perduoti juos ryšio palydovams. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 912/2010 Reglamentas (ES) Nr. 912/2010 9.11.2010 2010 11 9 Dz.U. L 276 z 20.10.2010, s. 11-21 OL L 276, 2010 10 20, p. 11-21 Akty zmieniające Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 1285/2013 Reglamentas (ES) Nr. 1285/2013 23.12.2013 2013 12 23 Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 1-24 OL L 347, 2013 12 20, p. 1-24 Rozporządzenie (UE) nr 512/2014 Reglamentas (ES) Nr. 512/2014 23.5.2014 2014 5 23 Dz.U. L 150, 20.5.2014, s. 72-92 OL L 150, 2014 5 20, p. 72-92 Ostatnia aktualizacja: 06.08.2015 paskutinis atnaujinimas 06.08.2015 - - - - - - Transport drogowy Kelių transportas Udostępnij Siųsti draugams Włącz streszczenia z archiwum Įtraukti archyvuotas santraukas Przewóz towarów Krovinių vežimas Wspólne przepisy dotyczące dostępu do unijnego rynku przewozów drogowych Bendros patekimo į ES krovinių vežimo kelių transportu rinką taisyklės Pobieranie opłat od pojazdów ciężarowych: dyrektywa w sprawie eurowiniety Sunkiasvorių krovininių transporto priemonių apmokestinimas. Eurovinjetės direktyva Przewóz pasażerów Keleivių vežimas Prawa pasażerów w transporcie autobusowym i autokarowym Miesto ir tolimojo susisiekimo autobusų keleivių teisės Dostęp do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych Patekimas į tarptautinę keleivių vežimo tolimojo susisiekimo ir miesto autobusais rinką Zatrudnienie i warunki pracy Įdarbinimo ir darbo sąlygos Czas prowadzenia pojazdu w sektorze transportu drogowego Vairavimo trukmė kelių transporto sektoriuje Transport drogowy: przepisy unijne dotyczące czasu prowadzenia pojazdów, przerw i okresu odpoczynku Kelių transportas: ES taisyklės dėl vairavimo trukmės, pertraukų ir poilsio laikotarpių Tachografy w transporcie drogowym Kelių transporto priemonėse naudojami tachografai Przedsiębiorstwa świadczące usługi w zakresie transportu drogowego towarów i przewozu osób: zasady prowadzenia działalności Krovinių ir keleivių vežimo kelių transportu įmonės: veiklos taisyklės Bezpieczeństwo drogowe Kelių eismo saugumas Bezpieczeństwo drogowe: Kierunki polityki w zakresie bezpieczeństwa drogowego na lata 2011-2020 Kelių eismo sauga: 2011-2020 m. kelių eismo saugos politikos kryptys Kontrole drogowe dotyczące bezpieczeństwa pojazdów użytkowych Komercinių transporto priemonių techninis patikrinimas keliuose Przestępstwa lub wykroczenia przeciwko bezpieczeństwu w ruchu drogowym - wymiana informacji między krajami Kelių eismo saugumo taisyklių pažeidimai: šalių keitimasis informacija Bezpieczeństwo drogowe: dopuszczalne wymiary i maksymalne obciążenia samochodów ciężarowych, autobusów i autokarów Kelių eismo saugumas: sunkvežimių, autobusų ir tolimojo susisiekimo autobusų leistini matmenys bei didžiausia masė Przeprowadzanie badań w celu zapewnienia bezpieczeństwa pojazdów i przyczep Transporto priemonių ir priekabų techninė apžiūra saugumui užtikrinti Tunele drogowe: zasady bezpieczeństwa w UE Kelių tuneliai: ES saugos taisyklės Pojazdy silnikowe i przyczepy: kontrole drogowe pojazdów użytkowych (do roku 2018) Motorinės transporto priemonės ir jų priekabos: komercinių transporto priemonių patikrinimas keliuose (iki 2018 m.) Bezpieczeństwo drogowe: prawo jazdy Kelių eismo saugumas: vairuotojo pažymėjimai Transport lądowy towarów niebezpiecznych Pavojingų krovinių vežimas vidaus keliais - - - - - - Wspólne przepisy dotyczące dostępu do unijnego rynku przewozów drogowych Bendros patekimo į ES krovinių vežimo kelių transportu rinką taisyklės Międzynarodowy transport drogowy* został w pełni zliberalizowany na terenie Unii Europejskiej (UE). Tarptautinio krovinių vežimo kelių transportu operacijos* yra visiškai liberalizuotos Europos Sąjungoje. Jednak krajowy transport drogowy na terenie określonego kraju UE przez przewoźników niemających siedziby w tym kraju, znany jako kabotaż*, nadal podlega ograniczeniom. Vis dėlto apribojimai tebėra taikomi vidaus vežimui kelių transportu ES šalyje, jei vežėjas nėra tos šalies rezidentas. Šios paslaugos yra vadinamos kabotažu*. Wprowadzenie wspólnych reguł dostępu do rynku międzynarodowego i rynku kabotażowego pomaga w promowaniu uczciwej konkurencji. Bendrosios patekimo į tarptautines ir kabotažo rinkas taisyklės padeda skatinti sąžiningą konkurenciją. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1072/2009 z dnia 21 października 2009 r. dotyczące wspólnych zasad dostępu do rynku międzynarodowych przewozów drogowych 2009 m. spalio 21 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 1072/2009 dėl bendrųjų patekimo į tarptautinio krovinių vežimo kelių transportu rinką taisyklių. STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM SKIRTAS ŠIS REGLAMENTAS? Określa ono wspólne reguły mające zastosowanie do dostępu do rynku międzynarodowych przewozów drogowych rzeczy* na terytorium UE. Reglamente nustatomos ES bendrosios patekimo į tarptautinio krovinių vežimo* kelių transportu rinką taisyklės. Ustanawia także warunki, na jakich przewoźnicy niemający siedziby w danym kraju UE mogą świadczyć usługi przewozowe na terytorium danego kraju UE. Taip pat nustatomos sąlygos, pagal kurias vežėjai nerezidentai gali teikti vežimo paslaugas ES šalyje. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Nowe przepisy mają zastosowanie do: Teisės aktas taikomas: międzynarodowego zarobkowego* przewozu drogowego rzeczy w przejazdach na terytorium UE, tarptautiniam krovinių vežimui keliais ES teritorijoje už atlygį*; krajowego przewozu drogowego rzeczy realizowanego na podstawie tymczasowego zezwolenia przez przewoźnika niemającego siedziby w danym kraju UE, krovinių vidaus vežimui keliais, kurį laikinai vykdo vežėjas nerezidentas; części przewozu, który odbywa się na terytorium dowolnego kraju UE tranzytem, w przypadku gdy transport odbywa się pomiędzy danym krajem UE a krajem spoza UE; nie mają one zastosowania do części przewozu na terytorium kraju UE będącego miejscem załadunku lub rozładunku. reiso daliai, kuri vykdoma vežant tranzitu per bet kurios ES šalies teritoriją, jei vežimas vykdomas tarp ES šalies ir ne ES šalies. Jis netaikomas tai ES šalies teritorijos, kurioje krovinys pakraunamas ir iškraunamas, reiso daliai. Aby realizować usługi przewozu międzynarodowego, przewoźnik musi posiadać licencję wspólnotową, a także, jeśli kierowca nie jest obywatelem UE, zaświadczenie dla kierowcy. Tarptautinis vežimas vykdomas turint Bendrijos licenciją ir, jei vairuotojas yra trečiosios šalies pilietis - vairuotojo liudijimą. Licencja wspólnotowa jest: Bendrijos licencija: wydawana przez właściwe władze kraju UE siedziby przewoźnika, który jest uprawniony do prowadzenia międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy, yra dokumentas, kurį įsisteigimo ES šalies kompetentingos valdžios institucijos išduoda vežėjui, turinčiam teisę vykdyti tarptautinį krovinių vežimą keliais už atlygį; odnawialna przez okres nieprzekraczający 10 lat, išduodama atnaujinamiems ne ilgesniems kaip dešimties metų laikotarpiams; wydawana na rzecz określonego przewoźnika (imienna) i nie może być przenoszona na osoby trzecie. išduodama vežėjo vardu ir negali būti perleidžiama. Zaświadczenie dla kierowcy jest: Vairuotojo liudijimas: wydawane przez właściwe władze kraju UE, w którym swoją siedzibę ma przewoźnik posiadający licencję UE, który w tym kraju korzysta z usług kierowcy lub zatrudnia kierowcę, który nie jest ani obywatelem UE, ani nie ma statusu rezydenta długoterminowego na terenie UE, yra dokumentas, kurį ES šalies, kurioje ES licenciją turintis vežėjas yra įsikūręs, kompetentinga valdžios institucija išduoda, jei toje šalyje vežėjas naudojasi vairuotoju arba įdarbina vairuotoją, kuris nėra nei ES šalies pilietis, nei ilgalaikis gyventojas; ważne przez okres nieprzekraczający 5 lat. išduodamas ne ilgiau kaip penkeriems metams. Jeśli powyższe warunki nie zostaną spełnione, te same władze mogą odrzucić wniosek o wydanie lub odnowienie licencji lub o wydanie zaświadczenia. Jei šių sąlygų nesilaikoma, minėtos valdžios institucijos gali atmesti paraišką licencijai gauti ar jos galiojimui pratęsti ar vairuotojo liudijimui gauti. W przypadku gdy posiadacz licencji wspólnotowej lub zaświadczenia dla kierowcy przestanie spełniać wymogi lub poda niepoprawne informacje, taka licencja lub takie zaświadczenie zostaną cofnięte. Bendrijos licencija arba vairuotojo liudijimas yra panaikinamas, jei jos / jo turėtojas nebesilaiko nustatytų sąlygų arba pateikia klaidingus duomenis. Przepisy określają surowe regulacje dotyczące przewozów kabotażowych, w szczególności: Šiuo teisės aktu nustatomos griežtos taisyklės kabotažo operacijoms, visų pirma: każdy przewoźnik zarobkowego drogowego przewozu rzeczy posiadający licencję wspólnotową, którego kierowca, jeśli nie jest obywatelem kraju UE, posiada świadectwo kierowcy, jest uprawniony do wykonywania przewozów kabotażowych w danym kraju UE (innym niż kraj, w którym ma swoją siedzibę) tymczasowo, w następstwie transportu międzynarodowego do tego kraju, bet kuriam vežėjui, kuris veža krovinius už atlygį ir turi Bendrijos licenciją ir kurio vairuotojas, jei jis yra trečiosios šalies pilietis, turi vairuotojo liudijimą, leidžiama laikinai vykdyti kabotažo operacijas ES šalyje (kitoje nei jis yra įsisteigęs), jei jis yra užbaigęs tarptautinį vežimą į tą šalį; po dostarczeniu określonych towarów w ramach transportu międzynarodowego przewoźnicy mają 7 dni na to, by wykonać nie więcej niż 3 przewozy kabotażowe, po krovinių nuvežimo tarptautiniu vežimu, vežėjams per septynias dienas leidžiama atlikti ne daugiau kaip tris kabotažo operacijas; 3 przewozy kabotażowe mogą być także zrealizowane w dowolnym innym kraju UE w następstwie transportu międzynarodowego, pod warunkiem że są one ograniczone do 1 przewozu na państwo UE. vežėjai, užbaigę tarptautinį vežimą, taip pat gali atlikti tris kabotažo operacijas kitoje ES šalyje, su sąlyga, kad vienoje šalyje atliekama viena kabotažo operacija. Przepisy te mają zastosowanie jedynie wtedy, gdy przewoźnik może przedstawić dowód międzynarodowego przewozu towarów do określonego kraju UE, a także dowód każdego zrealizowanego przewozu kabotażowego. Teisės aktas taikomas tik tuo atveju, jei vežėjas gali pateikti tarptautinio krovinių vežimo į atitinkamą ES šalį ir kiekvienos po to atliktos kabotažo operacijos įrodymą. Wykonywanie przewozów kabotażowych podlega przepisom krajowym przyjmującego kraju UE w następujących kwestiach: Kabotažo operacijos atliekamos pagal priimančioje ES šalyje galiojančius teisės aktus, reglamentuojančius: zasad dotyczących umowy przewozu, vežimo sutarties sąlygas; masy i wymiarów pojazdów drogowych, kelių transporto priemonių svorį ir matmenis; wymogów związanych z przewozem określonych kategorii rzeczy, w szczególności rzeczy niebezpiecznych, szybko psujących się artykułów żywnościowych oraz żywych zwierząt, reikalavimus, taikomus tam tikrų kategorijų krovinių, ypač pavojingų krovinių, greitai gendančių produktų ir gyvūnų, vežimui; czasu prowadzenia pojazdu i okresów odpoczynku kierowcy, vairavimo laiką ir poilsio trukmę; podatku od wartości dodanej (VAT) od usług transportowych. transporto paslaugoms taikomą pridėtinės vertės mokestį (PVM). Powyższe przepisy i regulacje mają w równym stopniu zastosowanie do przewoźników niebędących rezydentami i przewoźników mających swoją siedzibę na terenie przyjmującego kraju UE. Minėti įstatymai ir kiti teisės aktai taikomi vienodai vežėjams nerezidentams ir vežėjams, įsisteigusiems priimančioje ES šalyje. W przypadku gdy przewoźnik naruszy przepisy unijne w zakresie transportu drogowego: Vežėjui pažeidus ES kelių transporto teisės aktus: właściwe organy kraju UE siedziby przewoźnika mogą wystosować ostrzeżenie lub nałożyć sankcje administracyjne, takie jak cofnięcie licencji wspólnotowej, įsisteigimo ES šalies kompetentingos valdžios institucijos gali skirti įspėjimą arba administracines sankcijas, kaip antai panaikinti Bendrijos licenciją; w przypadku przewoźnika z innego kraju UE kraj UE, na którego terytorium miało miejsce naruszenie, poinformuje właściwe organy w kraju UE siedziby przewoźnika o tej sytuacji, opisując naruszenie i nałożone kary. vežėjo nerezidento atveju ES šalis, kurioje padarytas pažeidimas, informuoja vežėjo įsisteigimo šalies kompetentingą valdžios instituciją apie padarytą pažeidimą, pateikdama pažeidimo aprašymą ir paskirtas sankcijas. Wszelkie poważne naruszenia muszą być odnotowane w krajowym rejestrze elektronicznym przewoźników drogowych. Visi rimti pažeidimai turi būti įrašomi į nacionalinį vežimo kelių transportu įmonių elektroninį registrą. W sprawozdaniu Komisji w sprawie unijnego rynku transportu drogowego stwierdzono, że: 2014 m. Komisijos ataskaitoje dėl ES kelių transporto rinkos padėties nustatyta, kad: władze w krajach UE muszą egzekwować istniejące przepisy unijne w bardziej konsekwentny i skuteczny sposób, ES šalių valdžios institucijos turi nuosekliau ir veiksmingiau griežtinti ES teisės aktus; UE może pomóc poprzez wyjaśnienie reguł, które są rozumiane, interpretowane i wdrażane na różne sposoby w poszczególnych krajach UE, ES gali padėti, išaiškindama taisykles, kurias ES šalys supranta, aiškina ir įgyvendina skirtingai; należy lepiej zastosować przepisy socjalne w transporcie drogowym towarów, aby przyciągnąć nowych kierowców oraz zaspokoić przyszłe zapotrzebowanie na transport towarowy, reikia pagerinti socialinių taisyklių taikymą kelių transporto srityje, siekiant pritraukti naujų vairuotojų ir patenkinti krovinių vežimo poreikį ateityje; zmiany te mogą zarówno zwiększyć efektywność gospodarki UE, jak i zmniejszyć emisję gazów cieplarnianych z transportu drogowego. šie pokyčiai gali padidinti ES ekonomikos efektyvumą ir sumažinti kelių transporto išmetamą šiltnamio efektą sukeliančių dujų kiekį. Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Komisji Europejskiej dotyczącej transportu drogowego. Daugiau informacijos žr. Europos Komisijos svetainės skiltyje apie krovinių vežimą kelių transportu. KLUCZOWE POJĘCIA: SVARBIAUSIOS SĄVOKOS * Zarobkowy: przewóz osób lub towarów w zamian za wynagrodzenie w imieniu osób trzecich (definicja OECD). *Krovinių vežimo kelių transportu operacija - visa krovinių kelionė keliu iki jų galutinės paskirties vietos. * Transport drogowy: cały drogowy przejazd towarów do ich ostatecznego miejsca przeznaczenia. *Kabotažas - vežėjo, registruoto vienoje ES šalyje, vykdomas vidaus vežimas kitoje ES šalyje. * Przewóz rzeczy: czynność dotycząca przewozu i transportu rzeczy. *Krovinių vežimas - krovinių gabenimas ir vežimas. * Kabotaż: sytuacja, gdy przewoźnik zarejestrowany w jednym kraju UE prowadzi transport krajowy w innym kraju UE. *Atlygis - atlyginimas už žmonių arba krovinių vežimą trečiųjų šalių vardu (EBPO apibrėžtis). ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (WE) nr 1072/2009 Reglamentas (EB) Nr. 1072/2009 4.12.2009 2009 12 4 Dz.U. L 300 z 14.11.2009, s. 72-87 OL L 300, 2009 11 14, p. 72-87 Akt(-y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 612/2012 Reglamentas (ES) Nr. 612/2012 11.7.2012 2012 7 11 Dz.U. L 178 z 10.7.2012, s. 5-5 OL L 178, 2012 7 10, p. 5-5 Rozporządzenie (UE) nr 517/2013 Reglamentas (ES) Nr. 517/2013 1.7.2013 2013 7 1 Dz.U. L 158 z 10.6.2013, s. 1-71 OL L 158, 2013 6 10, p. 1-71 AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie w sprawie stanu unijnego rynku transportu drogowego (COM(2014) 222 final z 14.4.2014) Komisijos ataskaita Europos Parlamentui ir Tarybai dėl Sąjungos kelių transporto rinkos padėties (COM(2014) 222 final, 2014 4 14). Ostatnia aktualizacja: 30.06.2015 paskutinis atnaujinimas 30.06.2015 - - - - - - Pobieranie opłat od pojazdów ciężarowych: dyrektywa w sprawie eurowiniety Sunkiasvorių krovininių transporto priemonių apmokestinimas. Eurovinjetės direktyva Większość krajów UE pobiera od przewoźników opłaty za użytkowanie infrastruktury transportowej, a w szczególności dróg. Dauguma ES šalių apmokestina vežėjus už naudojimąsi jų transporto infrastruktūra, t. y. keliais. UE wprowadziła eurowinietę, aby umożliwić odzyskiwanie kosztów środowiskowych oraz budowy, utrzymania i naprawy, zapewnić uczciwą konkurencję i zapobiegać dyskryminacji. ES priėmė Eurovinjetės direktyvą, leidžiančią susigrąžinti statybos, priežiūros, remonto ir aplinkosaugos kaštus, taip užtikrinant sąžiningą konkurenciją ir užkertant kelią diskriminacijai. AKT DOKUMENTAS Dyrektywa 1999/62/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 czerwca 1999 r. w sprawie pobierania opłat za użytkowanie niektórych typów infrastruktury przez pojazdy ciężarowe 1999 m. birželio 17 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 1999/62/EB dėl sunkiasvorių krovinių transporto priemonių apmokestinimo už naudojimąsi tam tikra infrastruktūra. STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KAM SKIRTA ŠI DIREKTYVA? Zastępuje wcześniejsze przepisy - dyrektywę 93/89/EWG - która została uchylona przez Trybunał Sprawiedliwości w 1995 r. Direktyva keičiamas ankstesnis teisės aktas - direktyva 93/89/EEB, kurią Europos Teisingumo Teismas panaikino 1995 m. Harmonizuje warunki, na których organy krajowe mogą nakładać podatki, opłaty za przejazd i opłaty za korzystanie dotyczące towarów transportowanych drogami. Ja suderinamos sąlygos, kuriomis nacionalinės valdžios institucijos gali taikyti mokesčius, rinkliavas ir naudotojo mokesčius už prekių gabenimą keliais. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Obciążenia finansowe początkowo dotyczyły pojazdów o masie całkowitej do 12 ton. Iš pradžių finansiniai mokesčiai buvo taikomi tik toms transporto priemonėms, kurių didžiausias pakrautos transporto priemonės svoris buvo 12 tonų. Od 2012 r. dotyczą one też pojazdów o masie przekraczającej 3,5 tony. Nuo 2012 m. jie imti taikyti transporto priemonėms, sveriančioms daugiau nei 3,5 tonų. Opłaty mogą być pobierane za korzystanie z autostrad, mostów, tuneli, przełęczy górskich i dróg o określonej kategorii. Rinkliavos gali būti renkamos už naudojimąsi greitkeliais, tiltais, tuneliais, kalnų pervažomis ir kitų kategorijų keliais. Opłaty nie mogą być dyskryminujące ze względu na narodowość przewoźnika ani ze względu na pochodzenie lub miejsce docelowe pojazdu. Renkant mokesčius, negali būti diskriminuojama dėl vežėjo pilietybės ir kelionės maršruto pradžios ar paskirties vietos. Zabrania się prowadzenia obowiązkowych kontroli na wewnętrznych granicach UE. Privaloma kontrolė prie ES vidaus sienų yra draudžiama. Opłaty mogą się różnić w zależności od ilości uwolnionych emisji lub czasu użytkowania infrastruktury drogowej. Mokesčiai gali skirtis priklausomai nuo teršalų išmetimo ir naudojimosi kelių infrastruktūra laiko. Organy krajowe, w szczególnych okolicznościach, mogą nałożyć inne podatki, np, za rejestrację, ponadnormatywne ładunki, parkowanie lub w celu przeciwdziałania zatorom. Tam tikrais atvejais nacionalinės valdžios institucijos gali taikyti kitus mokesčius, renkamus registruojat transporto priemonę ar taikomus labai sunkiems kroviniams arba norint išvengti spūsčių. Opłaty nie obejmują pojazdów zarejestrowanych na Wyspach Kanaryjskich, Azorach, Maderze lub w Ceucie i Melilli, użytkowanych w obrębie tych terytoriów lub między nimi a Hiszpanią i Portugalią. Mokesčiai netaikomi Kanarų salose, Seutoje ir Meliloje, Azoruose ir Madeiroje registruotoms transporto priemonėms, kuriomis transporto operacijos yra vykdomos tik tose teritorijose arba tarp jų ir Ispanijos bei Portugalijos. Dyrektywa 2003/96/WE określa minimalny poziom podatków dla wszystkich paliw silnikowych. Direktyva 2003/96/EB nustatomi variklių degalams taikomi minimalūs apmokestinimo lygiai. Kraje stosujące opłaty dla użytkowników dróg mogą stosować ulgowe stawki na olej gazowy wykorzystywany przez te pojazdy. Šalys, taikančios kelių naudotojo mokestį, šių transporto priemonių naudojamam gazoliui gali taikyti mažesnį apmokestinimo lygį. OD KIEDY DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Od 20 lipca 1999 r. Direktyva taikoma nuo 1999 m. liepos 20 d. KONTEKST KONTEKSTAS W 2014 r. Komisja przyjęła strategię na rzecz zmniejszenia zużycia paliw i emisji CO2 z transportu. Podkreślono w niej, jak duży wkład mogą przynieść nowe technologie, w tym paliw alternatywnych oraz korzystanie z innych form transportu. 2014 m. Komisija priėmė transporto priemonių degalų sąnaudų ir išmetamo CO2 kiekio mažinimo strategiją, kurioje pabrėžiama naujų technologijų, įskaitant alternatyvius degalus, ir perėjimo prie kitų transporto rūšių svarba. Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Komisji Europejskiej dotyczącej opłat drogowych Daugiau informacijos žr. Europos Komisijos svetainės skiltyje apie kelių apmokestinimą. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 1999/62/WE Direktyva 1999/62/EB 20.7.1999 1999 7 20 1.7.2000 2000 7 1 Dz.U. L 187 z 20.7.1999, str. 42-50 OL L 187, 1999 7 20, p. 42-50 Akt(-y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Europos Sąjungos oficialusis leidinys Dyrektywa 2006/38/WE Direktyva 2006/38/EB 10.6.2006 2006 6 10 10.6.2008 2008 6 10 Dz.U. L 157 z 9.6.2006, str. 8-23 OL L 157, 2006 6 9, p. 8-23 Dyrektywa 2006/103/WE Direktyva 2006/103/EB 1.1.2007 2007 1 1 1.1.2007 2007 1 1 Dz.U. L 363 z 20.12.2006, str. 344-351 OL L 363, 2006 12 20, p. 344-351 Dyrektywa 2011/76/UE Direktyva 2011/76/ES 15.10.2011 2011 10 15 16.10.2013 2013 10 16 Dz.U. L 269 z 14.10.2011, str. 1-16 OL L 269, 2011 10 14, p. 1-16 Dyrektywa Rady 2013/22/UE Tarybos direktyva 2013/22/ES 1.7.2013 2013 7 1 1.7.2013 2013 7 1 Dz.U. L 158 z 10.6.2013, str. 356-361 OL L 158, 2013 6 10, p. 356-361 AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Dyrektywa Rady 2003/96/WE z dnia 27 października 2003 r. w sprawie restrukturyzacji wspólnotowych przepisów ramowych dotyczących opodatkowania produktów energetycznych i energii elektrycznej (Dz.U. L 283 z 31.10.2003, str. 51-70) 2003 m. spalio 27 d. Tarybos direktyva 2003/96/EB, pakeičianti Bendrijos energetikos produktų ir elektros energijos mokesčių struktūrą (OL L 283, 2003 10 31, p. 51-70). Komunikat Komisji do Rady i Parlamentu Europejskiego: Strategia na rzecz zmniejszenia zapotrzebowania pojazdów ciężarowych na paliwo oraz redukcji emisji CO2 (COM(2014) 285 final z 21.5.2014). Komisijos komunikatas Tarybai ir Europos Parlamentui „Sunkiųjų transporto priemonių degalų sąnaudų ir išmetamo CO2 kiekio mažinimo strategija“ (COM(2014) 285 final, 2014 5 21). Ostatnia aktualizacja: 30.04.2015 paskutinis atnaujinimas 30.04.2015 - - - - - - Prawa pasażerów w transporcie autobusowym i autokarowym Miesto ir tolimojo susisiekimo autobusų keleivių teisės Pasażerowie, w tym osoby niepełnosprawne i o ograniczonej sprawności ruchowej, podróżując autobusem lub autokarem mają takie same prawa w całej Unii Europejskiej (UE). Keleiviai, įskaitant neįgaliuosius ir riboto judumo asmenis, keliaujantys miesto ir tolimojo susisiekimo autobusais, turi tas pačias teises visoje Europos Sąjungoje (ES). Te prawa, w tym prawo do informacji lub odszkodowania w przypadku opóźnienia lub odwołania, uzupełniają podobne prawa pasażerów transportu morskiego i żeglugi śródlądowej, transportu lotniczego i kolejowego. Šios teisės, įskaitant teisę gauti informaciją arba kompensaciją vėlavimo arba atšaukimo atveju, papildo panašias teises, skirtas jūrų ir vidaus vandenų, oro ir geležinkelių transporto keleiviams. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 181/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. dotyczące praw pasażerów w transporcie autobusowym i autokarowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 2011 m. vasario 16 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 181/2011 dėl miesto ir tolimojo susisiekimo autobusų transporto keleivių teisių, kuriuo iš dalies keičiamas Reglamentas (EB) Nr. 2006/2004 STRESZCZENIE SANTRAUKA Pasażerowie, w tym osoby niepełnosprawne i o ograniczonej sprawności ruchowej, podróżując autobusem lub autokarem mają takie same prawa w całej Unii Europejskiej (UE). Keleiviai, įskaitant neįgaliuosius ir riboto judumo asmenis, keliaujantys miesto ir tolimojo susisiekimo autobusais, turi tas pačias teises visoje Europos Sąjungoje (ES). Te prawa, w tym prawo do informacji lub odszkodowania w przypadku opóźnienia lub odwołania, uzupełniają podobne prawa pasażerów transportu morskiego i żeglugi śródlądowej, transportu lotniczego i kolejowego. Šios teisės, įskaitant teisę gauti informaciją arba kompensaciją vėlavimo arba atšaukimo atveju, papildo panašias teises, skirtas jūrų ir vidaus vandenų, oro ir geležinkelių transporto keleiviams. JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie ustanawia zasady transportu autobusowego i autokarowego w ramach usług regularnych* dla pasażerów podróżujących wewnątrz UE na trasach o długości co najmniej 250 km. Šiuo reglamentu nustatomos taisyklės miesto ir tolimojo susisiekimo autobusams dėl reguliarių paslaugų* keleiviams, keliaujantiems ES, kai atstumas yra ne mažesnis kaip 250 km. Niektóre postanowienia rozporządzenia mają zastosowanie do wszystkich usług, także do usług wykonywanych na krótszych dystansach. Kai kurios nuostatos taikomos visoms paslaugoms, įskaitant keliones, kai atstumas mažesnis. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Odnośnie do usług na długich trasach, tzn. o długości powyżej 250 km, rozporządzenie przewiduje: Paslaugų atveju, kai atstumas yra ne mažesnis kaip 250 km, reglamentu numatoma: - w przypadku odwołania lub opóźnienia przekraczającego 90 minut dla podróży trwającej ponad 3 godziny - odpowiednią pomoc, np. - jei kelionės, kurios numatyta trukmė viršija tris valandas, atveju išvykimas atšaukiamas arba iš stoties vėluojama išvykti daugiau kaip 90 minučių, teikiama reikiama pagalba, pvz. przekąski, posiłki, zakwaterowanie w hotelu przez maksymalnie 2 noce; užkandžiai, patiekalai, ne daugiau kaip dvi nakvynės viešbutyje; - gwarancję zwrotu kwoty za bilet lub zmiany trasy w przypadku nadkompletu bądź odwołania lub opóźnienia przekraczającego 120 minut od planowanego czasu rozpoczęcia podróży; - jei paslauga atšaukta arba iš stoties vėluojama išvykti daugiau kaip 120 minučių, taip pat tuo atveju, kai parduodama daugiau bilietų, nei yra vietų, keleiviui garantuojama vykimas kitu maršrutu ir sumokėtos sumos grąžinimas; - odszkodowanie w wysokości 50% ceny biletu w przypadku opóźnienia przekraczającego 120 minut od planowanego czasu rozpoczęcia podróży, odwołania podróży i jeśli przewoźnik nie zaoferuje pasażerom zmiany trasy ani zwrotu kwoty za bilet; - jei iš stoties vėluojama išvykti daugiau kaip 120 minučių arba išvykimas atšaukiamas, tačiau vežėjas nepasiūlo keleiviui vykimo kitu maršrutu arba sumokėtos sumos grąžinimo, išmokama kompensacija, siekianti 50 % bilieto kainos; - informację o odwołaniu usługi lub o opóźnieniu czasu rozpoczęcia podróży; - jei paslauga atšaukta arba vėluojama išvykti, apie tai turi būti teikiama informacija, - ochronę pasażerów w przypadku odniesienia obrażeń, utraty lub uszkodzenia mienia na skutek wypadku drogowego i/lub odszkodowanie w przypadku śmierci; - turi būti užtikrinama keleivių apsauga kelių eismo įvykio metu sukelto sužalojimo, taip pat bagažo dingimo ar jo sugadinimo atveju ir (arba) kompensacija mirties atveju; - określoną bezpłatną pomoc osobom niepełnosprawnym i o ograniczonej sprawności ruchowej zarówno na terminalach, jak i w pojeździe, a także, w razie konieczności, bezpłatny transport dla pasażerów towarzyszących. - speciali nemokama pagalba turi būti teikiama neįgaliesiems ir riboto judumo asmenims tiek stotyse, tiek autobusuose, ir, jei reikia, lydintys asmenys turi būti vežami nemokamai. Ponadto na trasach o długości mniejszej niż 250 km niniejsze rozporządzenie przewiduje: Be to, paslaugų atveju, kai atstumas yra mažesnis kaip 250 km, reglamentu numatoma: - niedyskryminowanie ze względu na obywatelstwo odnośnie do cen i warunków umownych; - keleivių nediskriminavimas dėl pilietybės, kainų ir sutarties sąlygų atžvilgiu; - traktowanie osób niepełnosprawnych i o ograniczonej sprawności ruchowej w sposób niedyskryminujący, a także odszkodowanie za utratę lub uszkodzenie sprzętu służącego do poruszania się w razie wypadku; - neįgaliųjų ir riboto judumo asmenų nediskriminavimas, taip pat piniginė kompensacija jų judėjimo įrangos dingimo arba sugadinimo dėl kelių eismo įvykio atveju; - minimalne zasady przekazywania informacji dotyczących podróży dla wszystkich pasażerów przed podróżą i w jej trakcie, a także informacje ogólne dotyczące ich praw dostępne na terminalach i w internecie; - būtiniausios taisyklės dėl informacijos apie kelionę visiems keleiviams prieš kelionę ir jos metu, taip pat bendroji informacija stotyse ir internete apie jų teises; - mechanizm rozpatrywania skarg opracowany przez przewoźników i dostępny dla wszystkich pasażerów; - vežėjų nustatyta ir visiems keleiviams taikoma skundų nagrinėjimo tvarka; - niezależne organy krajowe w każdym kraju UE posiadające prawo egzekwowania rozporządzenia i, w stosownych przypadkach, nakładania sankcji. - nepriklausomos nacionalinės institucijos kiekvienoje ES šalyje turinčios įgaliojimą vykdyti šį reglamentą ir, jei reikia, skirti baudas. Niniejsze rozporządzenie przewiduje możliwość wyłączeńdla krajowych usług regularnych i dla usług regularnych, których znacząca część jest świadczona poza UE. Šiuo reglamentu taikomos išimtysreguliarioms vidaus paslaugoms ir reguliarioms paslaugoms, kai didelė jų dalis teikiama už ES ribų. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Od dnia 1 marca 2013 r. Reglamentas taikomas nuo 2013 m. kovo 1 d. KONTEKST KONTEKSTAS Strona internetowa Komisji Europejskiej dotycząca praw pasażerów autobusów i autokarów Europos Komisijos interneto svetainės skiltis apie miesto ir tolimojo susisiekimo autobusų keleivių teises. KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS *Usługi regularne: zwykłe usługi przewozu pasażerów autobusami i autokarami na określonych trasach, zatrzymującymi się na z góry określonych przystankach. *Reguliarios paslaugos - įprastos paslaugos, kurios teikiamos vežant miesto arba tolimojo susisiekimo autobusais keleivius nustatytais maršrutais, juos įlaipinant ir išlaipinant iš anksto numatytose stotelėse. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 181/2011 Reglamentas (ES) Nr. 181/2011 20.3.2011 2011 3 20 Dz.U. L 55 z 28.2.2011, s. 1-12 OL L 55, 2011 2 28, p. 1-12 Ostatnia aktualizacja: 27.08.2015 Paskutinį kartą atnaujinta: 27.08.2015 - - - - - - Dostęp do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych Patekimas į tarptautinę keleivių vežimo tolimojo susisiekimo ir miesto autobusais rinką Swoboda świadczenia usług stanowi podstawową zasadę wspólnej polityki transportowej i wymaga zagwarantowania przewoźnikom ze wszystkich krajów UE dostępu do międzynarodowych rynków transportowych bez dyskryminacji ze względu na przynależność państwową lub miejsce siedziby. Laisvė teikti paslaugas yra pagrindinis bendros transporto politikos principas, kurio laikantis turi būti suteikiama prieiga į tarptautines transporto rinkas visų ES šalių vežėjams jų nediskriminuojant nacionalinės priklausomybės arba įsisteigimo vietos atžvilgiu. Niniejsze rozporządzenie określa warunki dotyczące międzynarodowego autobusowego i autokarowego przewozu osób na terytorium UE przez przewoźników zarobkowych lub pracujących na potrzeby własne. Šiuo reglamentu nustatomos taisyklės, taikomos tarptautiniam keleivių vežimui tolimojo susisiekimo ir miesto autobusais ES teritorijoje, kuriuo verčiasi už atlygį dirbantys vežėjai. STRESZCZENIE SANTRAUKA Niniejsze rozporządzenie łączy zapisy rozporządzeń nr 684/92 oraz 12/98 w jednym rozporządzeniu w celu wyjaśnienia i uproszczenia przepisów dotyczących międzynarodowego przewozu drogowego osób oraz warunków, na jakich przewoźnicy niemający siedziby w kraju UE mogą świadczyć usługi transportu krajowego w danym kraju UE. Šiuo reglamentu į vieną dokumentą sujungiami Reglamentai Nr. 684/92 ir Nr. 12/98, siekiant išaiškinti ir supaprastinti tarptautiniam keleivių vežimui kelių transportu taikomas taisykles ir sąlygas, kuriomis vežėjai nerezidentai gali ES šalyje teikti vidaus transporto paslaugas. Swoboda świadczenia usług Laisvė teikti paslaugas Przewoźnikowi zezwala się na wykonywanie usług regularnych międzynarodowego przewozu osób, w tym szczególnych usług regularnych i usług okazjonalnych w zakresie przewozu autokarowego i autobusowego bez dyskryminacji ze względu na przynależność państwową lub miejsce siedziby, jeżeli: Vežėjui leidžiama tolimojo susisiekimo ir miesto autobusais teikti reguliarias tarptautinio vežimo paslaugas, įskaitant reguliarias specialias ir vienkartines paslaugas, nediskriminuojant jo dėl nacionalinės priklausomybės ar įsisteigimo vietos, jei jis: jest on upoważniony w kraju UE siedziby do wykonywania przewozów autokarowych i autobusowych w formie usług regularnych, w tym szczególnych usług regularnych lub usług okazjonalnych, zgodnie z warunkami dostępu do rynku określonymi w przepisach krajowych; įsisteigimo ES šalyje turi leidimą verstis vežimu teikiant reguliarias paslaugas, laikydamasis nacionalinės teisės aktuose nustatytų patekimo į rinką taisyklių; spełnia warunki określone zgodnie z zasadami UE dotyczącymi dostępu do zawodu przewoźnika drogowego w transporcie krajowym i międzynarodowym oraz atitinka sąlygas, nustatytas pagal ES taisykles, taikomas siekiant imtis keleivių vežimo kelių transportu profesinės veiklos, nacionalinio ir tarptautinio transporto operacijose; spełnia wymogi prawne dotyczące unijnych norm przewidzianych dla kierowców i pojazdów. atitinka teisinius reikalavimus dėl ES vairuotojų kvalifikacijos ir transporto priemonių standartų. Licencja wspólnotowa Bendrijos licencija Prowadzenie międzynarodowego autobusowego i autokarowego przewozu osób wymaga posiadania licencji wspólnotowej wydanej przez właściwe organy kraju UE siedziby. Keleivių vežimas tarptautiniais maršrutais tolimojo susisiekimo ir miesto autobusais vykdomas turint ES šalies, kurioje vežėjas yra įsisteigęs, kompetentingos valdžios institucijos išduotą Bendrijos licenciją. Licencja wspólnotowa jest udzielana na rzecz określonego przewoźnika, na odnawialne okresy nie dłuższe niż dziesięć lat, i nie może być przenoszona. Bendrijos licencija išduodama vežėjo vardu atnaujinamiems ne ilgesniems kaip dešimt metų laikotarpiams ir negali būti perleidžiama. Kraje UE mogą zdecydować, że licencja wspólnotowa jest uznawana również w odniesieniu do krajowej działalności transportowej. ES šalys gali nuspręsti, kad Bendrijos licencija taip pat galioja atliekant vidaus vežimo operacijas. Usługi regularne wymagające zezwolenia Reguliarios paslaugos, kurias teikti reikia leidimo Zezwolenia są wydawane na rzecz określonego przewoźnika, na okres nieprzekraczający pięciu lat, i nie mogą być przenoszone. Leidimas yra išduodamas vežėjo vardu ne ilgesniam kaip penkerių metų laikotarpiui ir negali būti perleidžiamas. Jednakże przewoźnik, który otrzymał zezwolenie, może, za zgodą właściwego organu kraju UE, na którego terytorium znajduje się miejsce odjazdu, świadczyć usługi przez podwykonawcę. Tačiau leidimą gavęs vežėjas gali, ES šalies, kurios teritorijoje yra išvykimo punktas, kompetentingai valdžios institucijai sutinkant, tą paslaugą teikti per subrangovą. Zezwolenia są wydawane w porozumieniu z organami wszystkich krajów UE, na których terytorium pasażerowie są zabierani lub dowożeni. Leidimas išduodamas gavus visų ES šalių, kurių teritorijose keleiviai įlaipinami arba išlaipinami, valdžios institucijų sutikimą. W zezwoleniu określa się rodzaj usługi, trasę, przystanki i rozkład jazdy oraz okres ważności zezwolenia. Leidime turi būti nurodoma paslaugos tipas, maršrutas, sustojimo vietos, tvarkaraštis ir leidimo galiojimo terminas. Zezwolenia upoważniają posiadacza do świadczenia usług regularnych na terytorium wszystkich krajów UE, przez które przebiega trasa usług. Jis suteikia teisę jo turėtojui teikti reguliarias paslaugas visų ES šalių, per kurias eina paslaugų maršrutai, teritorijoje. Wnioski o wydanie zezwolenia, w tym o przedłużenie ważności i zmianę zezwolenia, są rozpatrywane pozytywnie, z wyjątkiem przypadków gdy: Leidimai, įskaitant jų pratęsimus ir pakeitimus, išduodami, išskyrus jei: wnioskodawca nie jest w stanie świadczyć wymaganej usługi, korzystając z pojazdów będących bezpośrednio w jego dyspozycji; pareiškėjas jam tiesiogiai prieinamomis priemonėmis negali teikti reikalingų paslaugų; wnioskodawca nie zastosował się do krajowych lub międzynarodowych przepisów w zakresie transportu drogowego; pareiškėjas nesilaikė nacionalinės arba tarptautinės kelių transporto teisės normų; w przypadku wniosku o przedłużenie ważności zezwolenia nie zostały spełnione warunki zezwolenia; paraiškos leidimo galiojimo laikui pratęsti pateikimo atveju nebuvo laikytasi leidimui nustatytų sąlygų; kraj UE decyduje, że dana usługa poważnie wpłynęłaby na rentowność porównywalnej usługi świadczonej w ramach jednej lub większej liczby umów o usługi publiczne; ES šalis nusprendžia, kad atitinkama paslauga padarytų didelę įtaką palyginamų paslaugų, teikiamų pagal vieną ar kelias viešosios paslaugos sutartis, perspektyvumui; kraj UE stwierdzi, że głównym celem usługi nie jest przewóz osób pomiędzy przystankami położonymi w różnych krajach UE. ES šalis nusprendžia, kad pagrindinis paslaugos tikslas nėra keleivių tarp skirtingose ES šalyse esančių sustojimo vietų vežimas. Z wyjątkiem przypadków siły wyższej, przewoźnik wykonujący usługi regularne jest zobowiązany do podjęcia wszelkich środków w celu zagwarantowania usług transportowych spełniających normy ciągłości, regularności i zdolności przewozowych, a także spełniania innych warunków, określonych przez właściwy organ. Išskyrus nenugalimos jėgos (force majeure) aplinkybes, reguliarios paslaugos teikėjas imasi visų priemonių, kad garantuotų vežimo paslaugą, atitinkančią tęstinumo, reguliarumo ir pajėgumo reikalavimus, ir laikosi kitų kompetentingos valdžios institucijos nustatytų sąlygų. Kabotaż Kabotažas Zezwala się na wykonywanie przewozów kabotażowych w odniesieniu do następujących usług: Kabotažo operacijos yra leidžiamos šioms paslaugoms: krajowych usług przewozu drogowego osób wykonywanych tymczasowo przez przewoźnika w przyjmującym kraju UE; vidaus keleivinio kelių transporto paslaugoms, kurias vežėjas laikinai teikia priimančiojoje ES šalyje; zabierania i dowożenia pasażerów w tym samym kraju UE, w ramach międzynarodowej usługi regularnej, pod warunkiem że kabotaż nie jest głównym celem tej usługi. keleivių įlaipinimui ir išlaipinimui toje pačioje ES šalyje, teikiant reguliarias tarptautines paslaugas, jei tai nėra pagrindinis šios paslaugos tikslas. Kontrole i kary Kontrolės priemonės ir sankcijos Przewoźnicy wykonujący usługi regularne wystawiają bilet na przejazd pojedynczy albo zbiorowy, określający miejsce wyjazdu i miejsce przyjazdu, okres ważności biletu oraz opłatę za przejazd. Vežėjai, teikiantys reguliarią paslaugą, turi išduoti individualius arba kolektyvinius važiavimo bilietus, kuriuose nurodoma išvykimo ir atvykimo punktai, bilieto galiojimo trukmė ir vežimo kaina. W przypadku poważnego naruszenia przepisów UE w zakresie transportu drogowego właściwe organy kraju UE siedziby przewoźnika, który dopuścił się naruszenia, podejmują odpowiednie dla danego przypadku działania, które mogą obejmować ostrzeżenie lub nałożenie sankcji administracyjnych. Sunkaus ES kelių transporto teisės aktų pažeidimo atveju tokį pažeidimą padariusio vežėjo įsisteigimo ES šalies kompetentingos valdžios institucijos turi imtis atitinkamų veiksmų, tarp kurių gali būti įspėjimas arba administracinės sankcijos. W przypadku poważnego naruszenia przepisów UE w zakresie transportu drogowego przez przewoźnika niemającego siedziby w danym kraju UE, kraj UE, na którego terytorium naruszenie zostało stwierdzone, przekazuje właściwym organom kraju UE, w którym przewoźnik ma siedzibę, następujące informacje: opis naruszenia, kategorię, rodzaj i wagę naruszenia oraz nałożone sankcje. Jei vežėjas nerezidentas padaro sunkų ES kelių transporto teisės aktų pažeidimą, ES šalis, kurios teritorijoje yra nustatytas pažeidimas, vežėjo įsisteigimo ES šalies kompetentingoms valdžios institucijoms perduoda pažeidimo aprašymą, pažeidimo kategoriją, tipą bei sunkumą ir paskirtas sankcijas. Wszelkie poważne naruszenia muszą zostać wpisane do krajowego rejestru elektronicznego przewoźników drogowych. Visi rimti pažeidimai turi būti įrašomi į nacionalinį vežimo kelių transportu įmonių elektroninį registrą. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie weszło w życie 4 grudnia 2009 r. Reglamentas įsigaliojo 2009 m. gruodžio 4 d. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 r. w sprawie wspólnych zasad dostępu do międzynarodowego rynku usług autokarowych i autobusowych i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 (Dz.U. L 300 z 14.11.2009, s. 88-105) 2009 m. spalio 21 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 1073/2009 dėl bendrųjų patekimo į tarptautinę keleivių vežimo tolimojo susisiekimo ir miesto autobusais rinką taisyklių ir iš dalies keičiantis Reglamentą (EB) Nr. 561/2006 (OL L 300, 2009 11 14, p. 88-105) Kolejne zmiany do rozporządzenia (WE) nr 1073/2009 zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Reglamento (EB) Nr. 1073/2009 daliniai pakeitimai buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany służy wyłącznie do celów dokumentacyjnych. Šis konsoliduotas tekstas yra tik informacinio pobūdžio. Ostatnia aktualizacja: 13.12.2015 paskutinis atnaujinimas 13.12.2015 - - - - - - Czas prowadzenia pojazdu w sektorze transportu drogowego Vairavimo trukmė kelių transporto sektoriuje Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 ustanawia przepisy dotyczące czasu prowadzenia pojazdu, przerw i okresów odpoczynku dla kierowców samochodów ciężarowych i autobusów w celu poprawy warunków pracy i bezpieczeństwa drogowego. Reglamentu (EB) Nr. 561/2006 nustatomos taisyklės dėl vairavimo trukmės, pertraukų ir poilsio laikotarpių sunkvežimių ir autobusų vairuotojams, siekiant pagerinti darbo sąlygas ir saugų eismą keliuose. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) nr 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85. 2006 m. kovo 15 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 561/2006 dėl tam tikrų su kelių transportu susijusių socialinių teisės aktų suderinimo ir iš dalies keičiantis Tarybos reglamentus (EEB) Nr. 3821/85 ir (EB) Nr. 2135/98 bei panaikinantis Reglamentą (EEB) Nr. 3820/85. STRESZCZENIE SANTRAUKA Rozporządzenie ma zastosowanie do przewozu drogowego rzeczy pojazdami o masie całkowitej przekraczającej 3,5 t i do przewozu drogowego osób pojazdami przystosowanymi do przewozu więcej niż dziewięciu osób (łącznie z kierowcą). Reglamentas yra taikomas krovinių vežimui keliais transporto priemonėmis, kurių bendroji masė yra daugiau kaip 3,5 tonos, ir keleivių vežimui keliais transporto priemonėmis, kurios pritaikytos vežti daugiau kaip devynis žmones (įskaitant vairuotoją). Ma ono zastosowanie, niezależnie od kraju rejestracji pojazdu, do przewozu drogowego w UE i między państwami UE, Szwajcarią i krajami Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Nepriklausomai nuo to, kurioje šalyje yra registruota transporto priemonė, šis reglamentas taikomas vežimui keliais ES ir tarp ES šalių, Šveicarijos ir Europos ekonominės erdvės susitarimo šalių. Minimalny wiek Minimalus amžius Kierowcy i pomocnicy kierowców muszą mieć ukończone 18 lat; w wyjątkowych okolicznościach minimalny wiek pomocników kierowców może wynosić16 lat (bardziej szczegółowe informacje zawiera art. 5). Minimalus vairuotojo ir antrojo vairuotojo amžius turi būti 18 metų, išskyrus tam tikras aplinkybes, kai besimokančiojo antrojo vairuotojo minimalus amžius yra 16 metų (daugiau informacijos žr. 5 straipsnį). Przepisy dotyczące czasu prowadzenia pojazdu, przerw i okresów odpoczynku Taisyklės dėl vairavimo trukmės, pertraukų ir poilsio laikotarpių Szczegółowe przepisy są określone w art. 6, 7, 8 i 9. Išsamios taisyklės šiais klausimais yra nustatytos 6, 7, 8 ir 9 straipsniuose. Obejmują one następujące kwestie: Jomis nustatoma, kad: Maksymalny dzienny czas prowadzenia pojazdu nie może przekroczyć 9 godzin. Dwa razy w tygodniu może zostać przedłużony do 10 godzin. kasdienio vairavimo trukmė negali viršyti 9 valandų, tačiau ne dažniau kaip du kartus per savaitę ji gali būti pailginta iki 10 valandų; Tygodniowy czas prowadzenia pojazdu nie może przekroczyć 56 godzin. kassavaitinio vairavimo trukmė negali viršyti 56 valandų; Maksymalny łączny czas prowadzenia pojazdu w ciągu dwóch kolejnych tygodni nie może przekroczyć 90 godzin. bendra vairavimo trukmė per dvi savaites paeiliui negali viršyti 90 valandų; Po okresie prowadzenia pojazdu trwającym 4 i pół godziny kierowcy przysługuje ciągła przerwa trwająca co najmniej 45 minut, chyba że kierowca rozpoczyna okres odpoczynku. po 4,5 valandų vairavimo vairuotojas, jeigu jis nepradeda naudoti poilsio laikotarpio, turi daryti ne trumpesnę kaip 45 minučių pertrauką; Minimalny odpoczynek dobowy ma trwać 11 godzin; może być zmniejszony do 9 godzin, ale nie więcej niż 3 razy w tygodniu. kasdienio poilsio laikotarpis trunka ne trumpiau kaip 11 valandų, tačiau ne daugiau kaip 3 kartus per savaitę jis gali būti sutrumpintas iki 9 valandų; Regularny tygodniowy okres odpoczynku ma trwać co najmniej 45 godzin, a skrócony tygodniowy okres odpoczynku ma trwać co najmniej 24 godziny. kassavaitinis poilsio laikotarpis negali būti trumpesnis kaip 45 valandos, tačiau gali būti sutrumpintas iki 24 valandų. Tachograf Tachografas Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 zostało zmienione przez nowe przepisy rozporządzenia (UE) nr 165/2014. Reglamentas (EB) Nr. 561/2006 yra iš dalies keičiamas nauju teisės aktu - Reglamentu (ES) Nr. 165/2014. Określa ono wymagania dotyczące budowy, instalacji i stosowania urządzeń rejestrujących (tachografów), które muszą być montowane w pojazdach objętych zakresem niniejszego rozporządzenia. Naujajame reglamente nustatyti reikalavimai dėl įrašymo įrangos (tachografo), kuris turi būti įmontuotas transporto priemonėse, kurioms taikomas šis reglamentas, gamybos, montavimo ir naudojimo. Tachograf jest urządzeniem rejestrującym czas prowadzenia pojazdu, przerw i okresów odpoczynku, a także okresów dostępności i czasu innych prac podejmowanych przez kierowcę. Tachografas yra įtaisas, kuris registruoja vairavimo trukmę, pertraukas ir poilsio laikotarpius, taip pat buvimo darbo vietoje laiką ir kitus vairuotojo darbo etapus. Zadaniem tachografów jest: Tachografo tikslas: kontrolowanie przestrzegania obowiązujących przepisów przez kierowców, kontroliuoti, kaip vairuotojai laikosi galiojančių taisyklių; monitorowanie czasu jazdy kierowców zawodowych w celu uniknięcia zmęczenia, stebėti profesionalių vairuotojų darbo trukmę, siekiant užkirsti kelią nuovargiui; zapewnianie uczciwej konkurencji i bezpieczeństwa na drogach. užtikrinti sąžiningą konkurenciją ir kelių eismo saugą. Nowe przepisy wprowadzają pojęcie inteligentnego tachografu, który po wejściu do użytku będzie dokonywał automatycznej rejestracji z użyciem nawigacji satelitarnej. Naujuoju teisės aktu pristatomas išmanusis tachografas, kuris, pradėjęs veikti, automatiškai registruos per palydovinę vietos nustatymo paslaugą. Powinno to wzmocnić przestrzeganie przepisów i umożliwić wczesne wykrywanie ewentualnych oszustw i nadużyć. Tai turėtų pagerinti taisyklių laikymąsi ir leisti anksti nustatyti galimus sukčiavimo ar netinkamo naudojimo atvejus. Instalowanie tachografu cyfrowego jest obowiązkowe w nowych pojazdach o masie powyżej 3,5 tony (w przypadku przewozu rzeczy) i przewożących więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą (w przypadku przewozu osób). Skaitmeninis tachografas turi būti įmontuotas naujose transporto priemonėse, kurių masė yra virš 3,5 tonų (krovininėse transporto priemonėse) ir kurios veža daugiau kaip 9 žmones, įskaitant vairuotoją (keleivinėse transporto priemonėse). ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 561/2006 Reglamentas (EB) Nr. 561/2006 11.4.2007, z wyjątkiem art. 10 ust. 5, art. 26 ust. 3 i 4 oraz art. 27, których data wejścia w życie to 1.5.2006 2007 4 11, išskyrus 10 straipsnio 5 punktą, 26 straipsnio 3 ir 4 punktus ir 27 straipsnį, kurie įsigalioja 2006 5 1 Dz.U. L 102 z 11.4.2006 OL L 102, 2006 4 11 Akt(-y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Europos Sąjungos oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 1073/2009 Reglamentas (EB) Nr. 1073/2009 4.12.2009, z wyjątkiem częściowego zastosowania, zob. art. 31 2009 12 4, išskyrus 31 straipsnio dalinį taikymą Dz.U. L 300 z 14.11.2009 OL L 300, 2009 11 14 Rozporządzenie (UE) nr 165/2014 Reglamentas (ES) Nr. 165/2014 1.3.2014, z wyjątkami wymienionymi w art. 48 2014 3 1, išskyrus išimtis, išvardytas 48 straipsnyje Dz.U. L 60 z 28.2.2014 OL L 60, 2014 2 28 Ostatnia aktualizacja: 10.06.2014 Paskutinį kartą atnaujinta: 10.06.2014 - - - - - - Czas prowadzenia pojazdu w sektorze transportu drogowego Vairavimo trukmė kelių transporto sektoriuje Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 ustanawia przepisy dotyczące czasu prowadzenia pojazdu, przerw i okresów odpoczynku dla kierowców samochodów ciężarowych i autobusów w celu poprawy warunków pracy i bezpieczeństwa drogowego. Reglamentu (EB) Nr. 561/2006 nustatomos taisyklės dėl vairavimo trukmės, pertraukų ir poilsio laikotarpių sunkvežimių ir autobusų vairuotojams, siekiant pagerinti darbo sąlygas ir saugų eismą keliuose. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) nr 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85. 2006 m. kovo 15 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 561/2006 dėl tam tikrų su kelių transportu susijusių socialinių teisės aktų suderinimo ir iš dalies keičiantis Tarybos reglamentus (EEB) Nr. 3821/85 ir (EB) Nr. 2135/98 bei panaikinantis Reglamentą (EEB) Nr. 3820/85. STRESZCZENIE SANTRAUKA Rozporządzenie ma zastosowanie do przewozu drogowego rzeczy pojazdami o masie całkowitej przekraczającej 3,5 t i do przewozu drogowego osób pojazdami przystosowanymi do przewozu więcej niż dziewięciu osób (łącznie z kierowcą). Reglamentas yra taikomas krovinių vežimui keliais transporto priemonėmis, kurių bendroji masė yra daugiau kaip 3,5 tonos, ir keleivių vežimui keliais transporto priemonėmis, kurios pritaikytos vežti daugiau kaip devynis žmones (įskaitant vairuotoją). Ma ono zastosowanie, niezależnie od kraju rejestracji pojazdu, do przewozu drogowego w UE i między państwami UE, Szwajcarią i krajami Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Nepriklausomai nuo to, kurioje šalyje yra registruota transporto priemonė, šis reglamentas taikomas vežimui keliais ES ir tarp ES šalių, Šveicarijos ir Europos ekonominės erdvės susitarimo šalių. Minimalny wiek Minimalus amžius Kierowcy i pomocnicy kierowców muszą mieć ukończone 18 lat; w wyjątkowych okolicznościach minimalny wiek pomocników kierowców może wynosić16 lat (bardziej szczegółowe informacje zawiera art. 5). Minimalus vairuotojo ir antrojo vairuotojo amžius turi būti 18 metų, išskyrus tam tikras aplinkybes, kai besimokančiojo antrojo vairuotojo minimalus amžius yra 16 metų (daugiau informacijos žr. 5 straipsnį). Przepisy dotyczące czasu prowadzenia pojazdu, przerw i okresów odpoczynku Taisyklės dėl vairavimo trukmės, pertraukų ir poilsio laikotarpių Szczegółowe przepisy są określone w art. 6, 7, 8 i 9. Išsamios taisyklės šiais klausimais yra nustatytos 6, 7, 8 ir 9 straipsniuose. Obejmują one następujące kwestie: Jomis nustatoma, kad: Maksymalny dzienny czas prowadzenia pojazdu nie może przekroczyć 9 godzin. Dwa razy w tygodniu może zostać przedłużony do 10 godzin. kasdienio vairavimo trukmė negali viršyti 9 valandų, tačiau ne dažniau kaip du kartus per savaitę ji gali būti pailginta iki 10 valandų; Tygodniowy czas prowadzenia pojazdu nie może przekroczyć 56 godzin. kassavaitinio vairavimo trukmė negali viršyti 56 valandų; Maksymalny łączny czas prowadzenia pojazdu w ciągu dwóch kolejnych tygodni nie może przekroczyć 90 godzin. bendra vairavimo trukmė per dvi savaites paeiliui negali viršyti 90 valandų; Po okresie prowadzenia pojazdu trwającym 4 i pół godziny kierowcy przysługuje ciągła przerwa trwająca co najmniej 45 minut, chyba że kierowca rozpoczyna okres odpoczynku. po 4,5 valandų vairavimo vairuotojas, jeigu jis nepradeda naudoti poilsio laikotarpio, turi daryti ne trumpesnę kaip 45 minučių pertrauką; Minimalny odpoczynek dobowy ma trwać 11 godzin; może być zmniejszony do 9 godzin, ale nie więcej niż 3 razy w tygodniu. kasdienio poilsio laikotarpis trunka ne trumpiau kaip 11 valandų, tačiau ne daugiau kaip 3 kartus per savaitę jis gali būti sutrumpintas iki 9 valandų; Regularny tygodniowy okres odpoczynku ma trwać co najmniej 45 godzin, a skrócony tygodniowy okres odpoczynku ma trwać co najmniej 24 godziny. kassavaitinis poilsio laikotarpis negali būti trumpesnis kaip 45 valandos, tačiau gali būti sutrumpintas iki 24 valandų. Tachograf Tachografas Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 zostało zmienione przez nowe przepisy rozporządzenia (UE) nr 165/2014. Reglamentas (EB) Nr. 561/2006 yra iš dalies keičiamas nauju teisės aktu - Reglamentu (ES) Nr. 165/2014. Określa ono wymagania dotyczące budowy, instalacji i stosowania urządzeń rejestrujących (tachografów), które muszą być montowane w pojazdach objętych zakresem niniejszego rozporządzenia. Naujajame reglamente nustatyti reikalavimai dėl įrašymo įrangos (tachografo), kuris turi būti įmontuotas transporto priemonėse, kurioms taikomas šis reglamentas, gamybos, montavimo ir naudojimo. Tachograf jest urządzeniem rejestrującym czas prowadzenia pojazdu, przerw i okresów odpoczynku, a także okresów dostępności i czasu innych prac podejmowanych przez kierowcę. Tachografas yra įtaisas, kuris registruoja vairavimo trukmę, pertraukas ir poilsio laikotarpius, taip pat buvimo darbo vietoje laiką ir kitus vairuotojo darbo etapus. Zadaniem tachografów jest: Tachografo tikslas: kontrolowanie przestrzegania obowiązujących przepisów przez kierowców, kontroliuoti, kaip vairuotojai laikosi galiojančių taisyklių; monitorowanie czasu jazdy kierowców zawodowych w celu uniknięcia zmęczenia, stebėti profesionalių vairuotojų darbo trukmę, siekiant užkirsti kelią nuovargiui; zapewnianie uczciwej konkurencji i bezpieczeństwa na drogach. užtikrinti sąžiningą konkurenciją ir kelių eismo saugą. Nowe przepisy wprowadzają pojęcie inteligentnego tachografu, który po wejściu do użytku będzie dokonywał automatycznej rejestracji z użyciem nawigacji satelitarnej. Naujuoju teisės aktu pristatomas išmanusis tachografas, kuris, pradėjęs veikti, automatiškai registruos per palydovinę vietos nustatymo paslaugą. Powinno to wzmocnić przestrzeganie przepisów i umożliwić wczesne wykrywanie ewentualnych oszustw i nadużyć. Tai turėtų pagerinti taisyklių laikymąsi ir leisti anksti nustatyti galimus sukčiavimo ar netinkamo naudojimo atvejus. Instalowanie tachografu cyfrowego jest obowiązkowe w nowych pojazdach o masie powyżej 3,5 tony (w przypadku przewozu rzeczy) i przewożących więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą (w przypadku przewozu osób). Skaitmeninis tachografas turi būti įmontuotas naujose transporto priemonėse, kurių masė yra virš 3,5 tonų (krovininėse transporto priemonėse) ir kurios veža daugiau kaip 9 žmones, įskaitant vairuotoją (keleivinėse transporto priemonėse). ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 561/2006 Reglamentas (EB) Nr. 561/2006 11.4.2007, z wyjątkiem art. 10 ust. 5, art. 26 ust. 3 i 4 oraz art. 27, których data wejścia w życie to 1.5.2006 2007 4 11, išskyrus 10 straipsnio 5 punktą, 26 straipsnio 3 ir 4 punktus ir 27 straipsnį, kurie įsigalioja 2006 5 1 Dz.U. L 102 z 11.4.2006 OL L 102, 2006 4 11 Akt(-y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Europos Sąjungos oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 1073/2009 Reglamentas (EB) Nr. 1073/2009 4.12.2009, z wyjątkiem częściowego zastosowania, zob. art. 31 2009 12 4, išskyrus 31 straipsnio dalinį taikymą Dz.U. L 300 z 14.11.2009 OL L 300, 2009 11 14 Rozporządzenie (UE) nr 165/2014 Reglamentas (ES) Nr. 165/2014 1.3.2014, z wyjątkami wymienionymi w art. 48 2014 3 1, išskyrus išimtis, išvardytas 48 straipsnyje Dz.U. L 60 z 28.2.2014 OL L 60, 2014 2 28 Ostatnia aktualizacja: 10.06.2014 Paskutinį kartą atnaujinta: 10.06.2014 - - - - - - Tachografy w transporcie drogowym Kelių transporto priemonėse naudojami tachografai STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie (UE) nr 165/2014 w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym Reglamentas (ES) Nr. 165/2014 dėl kelių transporto priemonėse naudojamų tachografų taisyklių JAKI JEST CEL NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KOKS ŠIO REGLAMENTO TIKSLAS? Ustanawia ono przepisy dotyczące budowy, instalacji, użytkowania oraz sprawdzania tachografów* stosowanych w transporcie drogowym w Unii Europejskiej (UE). Šiame reglamente nustatomi reikalavimai, susiję su tachografų*, naudojamų kelių transporto priemonėse Europos Sąjungoje (ES), konstrukcija, montavimu, naudojimu, bandymu ir kontrole. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Tachografy należy instalować we wszystkich pojazdach o masie powyżej 3,5 tony stosowanych do transportu drogowego rzeczy, oraz w pojazdach umożliwiających przewóz ponad 9 osób (wraz z kierowcą), z pewnymi wyjątkami. Tachografai turi būti sumontuoti visose kelių transporto priemonėse, kurių masė viršija 3,5 tonos ir kurios perveža prekes, taip pat transporto priemonėse, kurios gabena daugiau kaip devynis žmones (įskaitant vairuotoją), su tam tikromis išimtimis. Tachografy cyfrowe rejestrują następujące dane: Skaitmeniniais tachografais registruojami šie duomenys: przebytą odległość i prędkość pojazdu, nuvažiuotas atstumas ir važiavimo greitis; pomiar czasu, laiko matavimas; punkt początkowy, punkt końcowy i punkty położenia co trzy godziny (jeżeli tachograf podłączony jest do systemu nawigacji satelitarnej), kelionės pradžia, kelionės pabaiga ir padėtis kas tris valandas (jei sujungta su palydovine navigacijos sistema); tożsamość kierowcy, vairuotojo tapatybė; aktywność kierowcy, vairuotojo veikla; dane dotyczące kontroli, kalibracji i naprawy tachografu, kontrolės, kalibravimo ir tachografo remonto duomenys; zdarzenia* i usterki*. įvykiai* ir triktys*. Tachografy analogowe muszą rejestrować co najmniej odległość, prędkość, czas i aktywność kierowcy. Analoginiais tachografais registruojami bent atstumas, važiavimo greitis, laikas ir vairuotojo veikla. Dostęp do danych przechowywanych w tachografie jest umożliwiany w dowolnym czasie właściwym organom kontrolnym i właściwemu przedsiębiorstwu transportowemu. Su tachografo duomenimis bet kuriuo metu gali būti leidžiama susipažinti kontrolės institucijoms ir atitinkamai transporto įmonei. Wyświetlane są następujące informacje: Rodoma ši informacija: czas, laikas; tryb pracy, darbo režimas; aktywność kierowcy, vairuotojo veikla; bieżący nieprzerwany czas prowadzenia pojazdu i bieżący skumulowany czas przerwy, esama nepertraukiamo vairavimo trukmė ir (arba) esama bendroji poilsio trukmė; informacje związane z ostrzeżeniami, su perspėjimais susiję duomenys; informacje związane z dostępem do menu. duomenys, susiję su naudojimusi meniu. Tachografy cyfrowe ostrzegają kierowców przed przekroczeniem maksymalnego dopuszczalnego nieprzerwanego czasu prowadzenia pojazdu, aby ułatwiać przestrzeganie obowiązujących przepisów. Siekiant, kad būtų lengviau laikytis teisės aktų, skaitmeniniai tachografai perspėja vairuotojus apie maksimalios leidžiamos nepertraukiamo vairavimo trukmės viršijimą. Przetwarzanie danych osobowych odbywa się wyłącznie do celów kontroli zgodności z niniejszym rozporządzeniem i innymi właściwymi rozporządzeniami. Asmens duomenys turi būti tvarkomi tik siekiant patikrinti atitikimą šiam arba kitiems susijusiems reglamentams. Inteligentne tachografy Išmanieji tachografai W celu ułatwienia ukierunkowanych kontroli drogowych tachografy zainstalowane w pojazdach rejestrowanych po raz pierwszy od dnia 15 czerwca 2019 r. muszą być podłączone do systemu nawigacji satelitarnej i wyposażone w technologię komunikacji na odległość. Tachografai transporto priemonėse, kurios pirmą kartą bus registruotos ne anksčiau kaip 2019 m. birželio 15 d., privalės būti sujungti su palydovine navigacijos sistema ir turėti nuotolinio ryšio technologiją tam, kad būtų lengviau vykdyti tikslinius patikrinimus kelyje. Kraje UE mają 15 lat od dnia 15 czerwca 2019 r. na wyposażanie swoich organów kontrolnych w urządzenia do tego rodzaju komunikacji. ES šalys turės per penkiolika metų nuo 2019 m. birželio 15 d. aprūpinti savo kontrolės institucijas tokia ryšio įranga. Dane mogą być przechowywane wyłącznie na czas trwania kontroli drogowej i muszą być usuwane najpóźniej trzy godziny po ich przesłaniu, chyba że ich zawartość wskazuje na możliwość nadużyć. Duomenis galima laikyti tik tol, kol atliekama patikra kelyje. Jie ištrinami ne vėliau kaip praėjus trim valandoms po patikros pabaigos, nebent duomenys rodytų netinkamą tachografo naudojimą. Homologacja typu Tipo patvirtinimas Tachografy podlegają homologacji typu, którą wydają jednostki wyznaczone przez kraje UE na podstawie funkcjonalności, interoperacyjności, zgodności z przepisami i bezpieczeństwa. Tachografo įrangai reikalingas tipo patvirtinimas, kurį suteikia ES šalių paskirtos institucijos atsižvelgiant į veikumą, sąveikumą, atitiktį ir saugumą. Instalacja Montavimas Instalacji tachografów mogą dokonywać wyłącznie instalatorzy lub warsztaty zatwierdzone do tego celu przez właściwe organy każdego kraju UE, natomiast elementy tachografu i wszelkie połączenia, potencjalnie narażone na ingerencje, muszą być zaplombowane, jak wyszczególniono w świadectwie homologacji typu. Tachografų įrangą montuoti gali tik kiekvienos ES šalies valdžios institucijų patvirtinti montuotojai arba įmonės. Visos sudedamosios dalys ir jungtys, kurias lengva pažeisti, turi būti užplombuojamos. Tachografy należy poddawać przeglądom przeprowadzanym przynajmniej raz na dwa lata. Tachografas turi būti tikrinamas bent kartą per dvejus metus. Karty kierowcy Vairuotojo kortelės Kierowca musi posiadać kartę kierowcy wydaną przez właściwy organ kraju UE, o okresie ważności nieprzekraczającym pięciu lat. Vairuotojai turi turėti vairuotojo kortelę, išduotą ES šalies atitinkamos valdžios institucijos. Karta taka musi być wzajemnie uznawana przez wszystkie kraje UE. Vairuotojo kortelė turi galioti ne ilgiau kaip penkerius metus ir būti bendrai pripažinta visų ES šalių. Za prawidłowe użytkowanie cyfrowych tachografów i kart kierowcy odpowiadają przedsiębiorstwa transportowe i kierowcy. Transporto įmonės ir vairuotojai užtikrina tinkamą skaitmeninių tachografų ir vairuotojo kortelių naudojimą. Zabrania się fałszowania, ukrywania, likwidowania i niszczenia danych zarejestrowanych na wykresówkach lub przechowywanych w tachografie lub na karcie kierowcy albo zarejestrowanych na wydrukach z tachografu. Draudžiama klastoti, slėpti, nutylėti ar naikinti registracijos lape įregistruotus arba tachografe ar vairuotojo kortelėje laikomus duomenis arba tachografo spaudinius. Przedsiębiorstwa transportowe są odpowiedzialne za zapewnienie, by ich kierowcy byli właściwie wyszkoleni w zakresie prawidłowego działania tachografów, i nie udzielają kierowcom żadnych zachęt, które mogłyby skłaniać ich do niewłaściwego używania tachografów. Transporto įmonės turi užtikrinti, kad vairuotojai būtų tinkamai instruktuoti apie teisingą tachografų veikimą, ir nesuteikti savo vairuotojams jokių paskatų, kuriomis galėtų būti paskatintas tachografų netinkamas naudojimas. W razie wadliwego działania tachografu przedsiębiorstwo transportowe zobowiązane jest do jego naprawy przez zatwierdzonego instalatora tak szybko, jak pozwalają na to okoliczności, a kierowca ma obowiązek prowadzenia w tym czasie ręcznego rejestru czynności. Jei tachografas sugenda, transporto įmonė pasirūpina, kad tachografą kuo greičiau suremontuotų patvirtintas montuotojas, o vairuotojas saugo visus įrašus apie veiklą. Zgodność Atitiktis W celu zapewnienia zgodności z niniejszym rozporządzeniem kraje UE udostępniają funkcjonariuszom służb kontrolnych wystarczający sprzęt i nadają im odpowiednie uprawnienia. ES šalys skiria kontroliuojančius pareigūnus, turinčius reikiamas priemones ir atitinkamus teisinius įgaliojimus, kad būtų užtikrintas reglamento laikymasis. Kraje UE wspomagają się wzajemnie w wykonywaniu niniejszego rozporządzenia oraz przyjmują zasady w zakresie skutecznych, proporcjonalnych, odstraszających i niedyskryminacyjnych sankcji. ES šalys privalo padėti viena kitai užtikrinti atitiktį ir nustatyti taisykles dėl veiksmingų, proporcingų, atgrasomųjų bei nediskriminacinių sankcijų. Ustanawia się forum do spraw tachografów w celu wspierania dialogu w zakresie kwestii technicznych dotyczących tachografów w gronie ekspertów z krajów UE. Siekiant paremti ES šalių ekspertų tarpusavio dialogą techniniais tachografų naudojimo klausimais, steigiamas Tachografų forumas. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie od dnia 2 marca 2016 r. Reglamentas taikomas nuo 2016 m. kovo 2 d. KONTEKST KONTEKSTAS Więcej informacji można znaleźć: Daugiau informacijos žr.: na stronie internetowej Komisji Europejskiej poświęconej tachografom Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje „Tachografas“; w podsumowaniu dotyczącym czasu prowadzenia pojazdu w sektorze transportu drogowego santraukoje „Vairavimo trukmė kelių transporto sektoriuje“. * KLUCZOWE POJĘCIA * SVARBIAUSIOS SĄVOKOS Tachograf: urządzenie przeznaczone do instalowania w pojazdach w celu wyświetlania, rejestrowania, drukowania, przechowywania i wysyłania szczegółowych danych dotyczących ruchu, w tym prędkości takich pojazdów, i danych o pewnych okresach aktywności osób kierujących tymi pojazdami Tachografas: įrenginys, sumontuotas kelių transporto priemonėse rodyti, registruoti, spausdinti, saugoti ir pateikti išsamią informaciją apie tokių transporto priemonių judėjimą, įskaitant važiavimo greitį, ir išsamią informaciją apie tam tikrus jų vairuotojų veiklos laikotarpius. Zdarzenie: odbiegające od normy działanie wykryte przez tachograf cyfrowy, które może być spowodowane próbą oszustwa Įvykis: skaitmeniniu tachografu nustatytas neįprastas veikimas, kuris gali pasireikšti mėginant sukčiauti. Usterka: odbiegające od normy działanie wykryte przez tachograf cyfrowy, które może być spowodowane wadliwą pracą lub awarią urządzeń Triktis: skaitmeniniu tachografu nustatytas neįprastas veikimas, kuris gali pasireikšti įrangai sutrikus ar sulūžus. GŁÓWNY DOKUMENT PAGRINDINIS DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w sprawie tachografów stosowanych w transporcie drogowym i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz.U. L 60 z 28.2.2014, s. 1-33) 2014 m. vasario 4 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 165/2014 dėl kelių transporto priemonėse naudojamų tachografų, kuriuo panaikinamas Tarybos reglamentas (EEB) Nr. 3821/85 dėl kelių transporto priemonėse naudojamų tachografų ir iš dalies keičiamas Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 561/2006 dėl tam tikrų su kelių transportu susijusių socialinių teisės aktų suderinimo (OL L 60, 2014 2 28, p. 1-33) DOKUMENTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2016/799 z dnia 18 marca 2016 r. w sprawie wykonania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 165/2014 ustanawiającego wymogi dotyczące budowy, sprawdzania, instalacji, użytkowania i naprawy tachografów oraz ich elementów składowych (Dz.U. L 139 z 26.5.2016, s. 1-506) 2016 m. kovo 18 d. Komisijos įgyvendinimo reglamentas (ES) 2016/799, kuriuo įgyvendinamas Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 165/2014 ir nustatomi tachografų ir jų komponentų konstrukcijos, bandymo, įrengimo, naudojimo ir remonto reikalavimai (OL L 139, 2016 5 26, p. 1-506) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2016/68 z dnia 21 stycznia 2016 r. w sprawie wspólnych procedur i specyfikacji koniecznych do wzajemnego połączenia elektronicznych rejestrów kart kierowcy (Dz.U. L 15 z 22.1.2016, s. 51-68) 2016 m. sausio 21 d. Komisijos įgyvendinimo reglamentas (ES) 2016/68 dėl elektroniniams vairuotojų kortelių registrams sujungti reikalingų bendrų procedūrų ir specifikacijų (OL L 15, 2016 1 22, p. 51-68) Ostatnia aktualizacja: 27.09.2016 paskutinis atnaujinimas 27.09.2016 - - - - - - Przedsiębiorstwa świadczące usługi w zakresie transportu drogowego towarów i przewozu osób: zasady prowadzenia działalności Krovinių ir keleivių vežimo kelių transportu įmonės: veiklos taisyklės Kraje UE nie stosują wystarczająco spójnie przepisów w zakresie dopuszczania do wykonywania zawodu przewoźnika drogowego (czyli przewozu towarów lub osób) określonych w dyrektywie 96/26/WE. ES šalys nepakankamai nuosekliai taikė taisykles dėl leidimo verstis vežimo kelių transportu veikla (t. y. vežti prekes arba keleivius), kaip nustatyta Direktyvoje 96/26/EB. Rozporządzenie WE nr 1071/2009 uchylające dyrektywę 96/26/WE ma rozwiązać ten problem. Direktyvą 96/26/EB panaikinančiu reglamentu Nr. 1071/2009 siekiama šį trūkumą pašalinti. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylające dyrektywę Rady 96/26/WE. 2009 m. spalio 21 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 1071/2009 nustatantis bendrąsias profesinės vežimo kelių transportu veiklos sąlygų taisykles ir panaikinantis Tarybos direktyvą 96/26/EB. STRESZCZENIE SANTRAUKA Kraje UE nie stosują wystarczająco spójnie przepisów w zakresie dopuszczania do wykonywania zawodu przewoźnika drogowego (czyli przewozu towarów lub osób) określonych w dyrektywie 96/26/WE. ES šalys nepakankamai nuosekliai taikė taisykles dėl leidimo verstis vežimo kelių transportu veikla (t. y. vežti prekes arba keleivius), kaip nustatyta Direktyvoje 96/26/EB. Rozporządzenie WE nr 1071/2009 uchylające dyrektywę 96/26/WE ma rozwiązać ten problem. Direktyvą 96/26/EB panaikinančiu reglamentu Nr. 1071/2009 siekiama šį trūkumą pašalinti. JAKIE SĄ POSTANOWIENIA NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM SKIRTAS ŠIS REGLAMENTAS? Rozporządzenie określa zasady dla przedsiębiorstw, które chcą podjąć i prowadzić działalność gospodarczą w dziedzinie transportu drogowego (czyli przewozu towarów drogą lądową), oraz firm zajmujących się transportem osób. Reglamentu nustatomos taisyklės, taikomos įmonėms, kurios nori verstis krovinių vežimo kelių transportu (t. y. prekių vežimo kelių transportu) ir keleivių vežimo veikla. Ma ono zastosowanie do wszystkich przedsiębiorstw z siedzibą w UE, które prowadzą (lub zamierzają prowadzić) działalność w zakresie odpłatnego przewozu towarów lub osób. Jis taikomas visoms ES įsisteigusioms įmonėms, kurios verčiasi (arba ketina verstis) prekių arba žmonių vežimo kelių transportu už mokestį veikla. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Przewoźnicy drogowi muszą: Įmonės, kurios verčiasi vežimo kelių transportu veikla, turi: - posiadać rzeczywistą i stałą siedzibę w jednym z krajów UE, - turėti faktinę ir nuolatinę buveinę ES šalyje; - cieszyć się dobrą reputacją, - būti nepriekaištingos reputacijos; - posiadać odpowiednią zdolność finansową, - būti tinkamos finansinės būklės; - posiadać wymagane kompetencje zawodowe. - turėti reikalaujamą profesinę kompetenciją. Zarządzający transportem Transporto vadybininkas Każde przedsiębiorstwo prowadzące działalność przewoźnika drogowego musi wyznaczyć zarządzającego transportem, który odpowiada za zarządzanie operacjami transportowymi przedsiębiorstwa. Kiekviena įmonė, kuri verčiasi vežimo kelių transportu veikla, turi paskirti transporto vadybininką, kuris atsako už nepertraukiamą vadovavimą įmonės transporto veiklai. Zarządzający musi posiadać miejsce zamieszkania na terenie UE i mieć rzeczywisty związek z przedsiębiorstwem, np. jako jego pracownik, administrator lub udziałowiec. Transporto vadybininkas turi būti ES gyventojas ir būti realiai susijęs su įmone, kaip antai, yra jos darbuotojas, administratorius ar akcininkas. Jak zostać przewoźnikiem drogowym Kaip pradėti verstis vežimo kelių transportu veikla Aby zostać przewoźnikiem drogowym, przedsiębiorstwo musi posiadać siedzibę w kraju UE wraz z lokalami, w których może prowadzić dokumentację (np. dokumenty księgowe, akta dotyczące pracowników oraz dokumenty zawierające dane na temat czasu prowadzenia pojazdu i odpoczynku) wymaganą do prowadzenia działalności. Įmonė, norinti verstis vežimo kelių transportu veikla, turi ES šalyje turėti savo buveinę ir patalpas, kuriose ji gali laikyti visus savo veiklai reikalingus dokumentus (pvz., apskaitos, personalo valdymo dokumentus, dokumentus, kuriuose yra duomenų apie vairavimo ir poilsio laiką). Ponadto musi dysponować co najmniej jednym pojazdem zarejestrowanym w tym kraju UE (gdy zezwolenie zostanie wydane), a także prowadzić działalność związaną z pojazdami przy użyciu odpowiedniego sprzętu technicznego i urządzeń technicznych, w bazie eksploatacyjnej, która znajduje się w tym kraju UE. Gavusi leidimą ji taip pat turi turėti bent vieną ES šalyje registruotą transporto priemonę ir toje šalyje veikiantį veiklos centrą su tinkama technine įranga bei priemonėmis, reikalingomis transporto priemonių eksploatavimui. Dodatkowe wymagania: Be to: - przedsiębiorstwo i zarządzający nie mogą być skazani za naruszenie określonych przepisów krajowych i przepisów unijnych dotyczących transportu drogowego, - įmonė ir transporto vadybininkas negali būti teisti už tam tikrų nacionalinių ir ES taisyklių, susijusių su kelių transportu, pažeidimą; - przedsiębiorstwo musi być w stanie wywiązywać się ze swoich zobowiązań finansowych, - įmonė turi galėti įvykdyti savo finansinius įsipareigojimus; - zarządzający musi zdać obowiązkowy egzamin pisemny, który może zostać uzupełniony egzaminem ustnym. - transporto vadybininkas turi būti išlaikęs privalomą egzaminą raštu, kuris gali būti papildytas egzaminu žodžiu. Zezwolenie i nadzór Leidimų išdavimas ir stebėsena Każdy kraj UE musi wyznaczyć co najmniej jeden właściwy organ odpowiedzialny za: ES šalys turi paskirti vieną ar daugiau kompetentingų valdžios institucijų, atsakingų už: - rozpatrywanie wniosków złożonych przez przedsiębiorstwa, - įmonių pateiktų prašymų nagrinėjimą; - udzielanie zezwoleń na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego, - leidimų verstis vežimo kelių transportu veikla išdavimą; - uznawanie osoby fizycznej za zdolną lub niezdolną do kierowania operacjami transportowymi przedsiębiorstwa w charakterze zarządzającego transportem, - fizinio asmens pripažinimą tinkamu / netinkamu vadovauti įmonės transporto veiklai; - przeprowadzanie wymaganych kontroli w celu sprawdzenia, czy przedsiębiorstwo spełnia odpowiednie wymogi. - įmonės atitikties visiems atitinkamiems reikalavimams tikrinimą. Właściwe organy odpowiadają również za rozpatrywanie składanych przez przedsiębiorstwa wniosków o rejestrację w ciągu 3 miesięcy. Kompetentingos valdžios institucijos taip pat atsako už įmonių prašymų įregistruoti išnagrinėjimą per tris mėnesius. Mogą również uznać przedsiębiorstwo za niezdolne do prowadzenia działalności transportowej. Jos gali paskelbti, kad įmonė yra netinkama vykdyti transporto veiklą. Uproszczenie i współpraca administracyjna Supaprastinimas ir administracinis bendradarbiavimas Każdy kraj UE musi prowadzić krajowy rejestr elektroniczny przedsiębiorstw upoważnionych do prowadzenia działalności przewoźnika drogowego. Kiekviena ES šalis turi vesti nacionalinį elektroninį įmonių, kurioms išduotas leidimas verstis vežimo kelių transportu veikla, registrą. Właściwe organy krajowe odpowiadają za nadzór nad danymi znajdującymi się w tym rejestrze. Šio registro duomenų tvarkymą prižiūri kompetentingos nacionalinės valdžios institucijos. Krajowe rejestry mają zostać połączone, aby umożliwić właściwym organom dowolnego kraju UE sprawdzanie informacji w krajowym rejestrze elektronicznym każdego kraju UE. Nacionaliniai registrai bus sujungti, kad bet kurios ES šalies kompetentinga valdžios institucija galėtų susipažinti su bet kurios kitos ES šalies nacionaliniu elektroniniu registru. Sprawozdanie dotyczące wdrożenia Įgyvendinimo ataskaita W pierwszym sprawozdaniu dotyczącym wdrożenia obejmującym okres do końca 2012 r. Komisja stwierdziła, że nie może przeprowadzić pełnej analizy wdrożenia przepisów rozporządzenia ze względu na brakujące dane. Savo pirmoje įgyvendinimo ataskaitoje, kuri apima laikotarpį iki 2012 m. pabaigos Komisija pažymėjo negalinti pateikti visapusiškos reglamento įgyvendinimo analizės dėl duomenų trūkumo. Zalecała opracowanie standardowego formularza sprawozdania w przyszłości. Joje siūloma ateityje nustatyti standartinę ataskaitos formą. Zachęcała również kraje UE do przygotowania projektu krajowego systemu udzielania zezwoleń. Taip pat ES šalys raginamos parengti glaustą savo nacionalinės leidimų išdavimo sistemos aprašymą. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Od 4 grudnia 2011 r. Reglamentas taikomas nuo 2011 m. gruodžio 4 d. Dalsze informacje są dostępne na stronie internetowej Dyrekcji Generalnej ds. Mobilności i Transportu Komisji Europejskiej. Daugiau informacijos žr. Europos Komisijos mobilumo ir transporto generalinio direktorato interneto svetainėje. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (WE) nr 1071/2009 Reglamentas (EB) Nr. 1071/2009 4.12.2009 2009 12 4 Dz.U. L 300 z 14.11.2009, s. 51-71 OL L 300, 2009 11 14, p. 51-71. Akt(-y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Europos Sąjungos oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 613/2012 Reglamentas (ES) Nr. 613/2012 11.7.2012 2012 7 11 Dz.U. L 178 z 10.7.2012, s. 6 OL L 178, 2012 7 10, p. 6-6. Rozporządzenie (UE) nr 517/2013 Reglamentas (ES) Nr. 517/2013 1.7.2013 2013 7 1 Dz.U. L 158, 10.6.2013, str. 1-71 OL L 158, 2013 6 10, p. 1-71. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie wdrażania w okresie od dnia 4 grudnia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2012 r. niektórych przepisów rozporządzenia (WE) nr 1071/2009 ustanawiającego wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego (pierwsze sprawozdanie Komisji w sprawie wdrażania przez państwa członkowskie niektórych przepisów w zakresie dostępu do zawodu przewoźnika drogowego) (COM(2014) 592 final z 25.9.2014) Komisijos ataskaita Europos Parlamentui ir Tarybai dėl tam tikrų Reglamento (EB) Nr. 1071/2009, nustatančio bendrąsias profesinės vežimo kelių transportu veiklos sąlygų taisykles, nuostatų įgyvendinimo nuo 2011 m. gruodžio 4 d. iki 2012 m. gruodžio 31 d. (pirmoji Komisijos ataskaita dėl tam tikrų nuostatų, susijusių su galimybe verstis profesine vežimo kelių transportu veikla, įgyvendinimo valstybėse narėse) (COM(2014) 592 final, 2014 9 25). Ostatnia aktualizacja: 07.01.2015 Paskutinį kartą atnaujinta: 07.01.2015 - - - - - - Bezpieczeństwo drogowe: Kierunki polityki w zakresie bezpieczeństwa drogowego na lata 2011-2020 Kelių eismo sauga: 2011-2020 m. kelių eismo saugos politikos kryptys STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Komunikat Komisji Europejskiej (KOM(2010) 389 wersja ostateczna) - w kierunku europejskiego obszaru bezpieczeństwa ruchu drogowego na lata 2011-2020 Europos Komisijos komunikatas „Kuriama saugi Europos kelių eismo erdvė 2011-2020 m.“ (KOM(2010) 389 galutinis) JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO KOMUNIKATU KOMISJI EUROPEJSKIEJ? KAM SKIRTAS ŠIS EUROPOS KOMISIJOS KOMUNIKATAS? Mimo postępów w bezpieczeństwie drogowym w Unii Europejskiej (UE) w trakcie trzeciego programu działań na rzecz bezpieczeństwa ruchu drogowego (RSAP), prowadzonego w latach 2003-2010, Komisja Europejska podkreśla, że należy kontynuować zwiększanie wysiłków na rzecz bezpieczeństwa drogowego. Nors 2003-2010 m. įgyvendinant Trečiąją Europos kelių eismo saugos veiksmų programą Europos Sąjungos (ES) kelių eismo saugos srityje padaryta pažanga, Europos Komisija pažymi, kad ir toliau reikia didinti pastangas gerinant kelių eismo saugą. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Unijne kierunki polityki w zakresie bezpieczeństwa drogowego (2011-2020) mają na celu zapewnienie ogólnych ram i stanowiących wyzwanie celów, które powinny nadać kierunek strategiom krajowym oraz lokalnym, zgodnie z zasadą pomocniczości. Europos kelių eismo saugos politikos krypčių programa (2011-2020 m.) siekiama sukurti bendrą sistemą ir iškelti svarbius tikslus, kuriais vadovaujantis pagal subsidiarumo principą turėtų būti įgyvendinamos nacionalinės ir vietos strategijos. W ramach ogólnych ram Komisja podkreśla potrzebę: Bendroje sistemoje Komisija pabrėžia poreikį: utworzenia uporządkowanych i spójnych ram współpracy, w oparciu o wymianę najlepszych praktyk wszystkich państw członkowskich, sukurti apsikeitimu gerąja patirtimi visoje ES grindžiamą bendradarbiavimo sistemą; przyjęcia strategii dotyczącej odnoszonych obrażeń i udzielania pierwszej pomocy jako odpowiedzi na potrzebę zmniejszenia liczby obrażeń odnoszonych w wypadkach samochodowych, sukurti pagalbos sužeistiesiems ir pirmosios pagalbos strategiją, pagal kurią būtų mažinamassužalojimų keliuose skaičius; poprawy bezpieczeństwa użytkowników dróg szczególnie narażonych na wypadki. didinti pažeidžiamų kelių eismo dalyviųsaugą. Zasady i cel Principai ir tikslas Komisja ustanawia trzy główne zasady: Komisija nustato tris pagrindinius principus: dążenie do najwyższych norm bezpieczeństwa ruchu drogowego w całej Europie - poprzez zachęcanie obywateli do przyjmowania głównej części odpowiedzialności za bezpieczeństwo własne i innych na drogach UE, a także poprzez poprawę bezpieczeństwa osób szczególnie narażonych na wypadki, visoje Europoje siekti aukščiausių kelių eismo saugos standartų skatinant ES piliečius prisiimti atsakomybę už savo ir kitų saugą ES keliuose ir sutelkiant pastangas siekiant gerinti pažeidžiamų kelių eismo dalyvių saugą; zintegrowane podejście do bezpieczeństwa ruchu drogowego - poprzez współpracę z innymi obszarami polityki UE, takimi jak energia, ochrona środowiska, edukacja, innowacje, technologie, wymiar sprawiedliwości. integruotas požiūris į kelių eismo saugą atsižvelgiant į kitas ES politikos sritis, kaip antai energetikos, aplinkos, švietimo, inovacijų bei technologijų ir teisingumo; pomocniczość, proporcjonalność oraz współodpowiedzialność - poprzez koncepcję współodpowiedzialności, zaangażowania oraz konkretnych działań na wszystkich poziomach krajów UE i ich organów regionalnych i lokalnych. subsidiarumas, proporcingumas ir bendra atsakomybė taikant bendros atsakomybės principą, įsipareigojant ir imantis praktiškų veiksmų visais lygmenimis, nuo ES šalių ir jų valdžios institucijų iki regionų ir vietos institucijų. Po zakończeniu programu RSAP 2003-2010 Komisja proponuje utrzymanie celu zakładającego zmniejszenie o połowę łącznej liczby ofiar śmiertelnych wypadków drogowych w UE pomiędzy 2010 a 2020 r. Remdamasi 2003-2010 m. kelių eismo saugos veiksmų programa, Komisija siūlo toliau siekti 2010-2020 m. ES žūčių keliuose skaičių sumažinti perpus. Jest to wyraźny sygnał zaangażowania UE w bezpieczeństwo na drogach. Z kolei posiadanie wspólnego celu ma zapewnić mieszkańcom UE bardziej jednolity poziom bezpieczeństwa ruchu drogowego w całej UE. Tai rodo, kad ES yra aiškiai įsipareigojusi užtikrinti kelių eismo saugą, o bendru tikslu siekiama suvienodinti kelių eismo saugą visoje ES. Komisja zachęca poszczególne kraje UE do przyczyniania się do dążenia do tego wspólnego celu poprzez własne krajowe strategie bezpieczeństwa drogowego. Komisija skatina atskiras ES šalis įgyvendinti nacionalines kelių eismo saugos strategijas ir taip prisidėti prie bendro tikslo. W trakcie konsultacji społecznych dotyczących kierunków tej polityki, które odbyły się pomiędzy lipcem a grudniem 2009 r., zaproponowano cel polegający na zmniejszeniu drogowych urazów poważnych. Per viešas konsultacijas dėl šių politikos krypčių rengimo, kurios vyko 2009 m. liepos-gruodžio mėn., pateiktas siūlymas nustatyti sunkių sužalojimų kelių eismo įvykiuose mažinimo tikslą. Po ustaleniu wspólnej definicji terminu „urazy poważne” Komisja doda do europejskich kierunków polityki w zakresie bezpieczeństwa drogowego do roku 2020 wspólny „cel zmniejszenia liczby urazów”. Nustačius bendrą sunkių sužalojimų apibrėžtį, Komisija papildys šią Europos kelių eismo saugos politikos krypčių iki 2020 m. įgyvendinimo programą bendru „sužalojimų skaičiaus mažinimo tikslu“. Cele strategiczne Strateginiai tikslai Komisja zidentyfikowała 7 celów, dla których będą proponowane działania na poziomie UE i krajowym: Komisija nustatė septynis tikslus, kuriems pasiekti bus siūlomi veiksmai ir ES, ir nacionaliniu lygmeniu: poprawa edukacji i szkolenia użytkowników dróg - należy poprawić jakość systemów przyznawania prawa jazdy i szkolenia ze szczególnym uwzględnieniem początkujących kierowcówKomisja razem z krajami UE będzie opracowywać wspólną strategię edukacyjną i szkoleniową w zakresie bezpieczeństwa drogowego, obejmującą naukę przed egzaminem, egzamin na prawo jazdy oraz szkolenie po otrzymaniu prawa jazdy, gerinti kelių eismo dalyvių švietimą ir mokymą. Reikia gerinti vairuotojų pažymėjimų išdavimo tvarkos ir mokymo sistemos kokybę, ypatingą dėmesį skiriant jauniems vairuotojamsBendradarbiaudama su ES šalimis Komisija rengs bendrą kelių eismo saugos švietimo ir mokymo strategiją, kurioje, be kita ko, numatys pasiruošimą egzaminui, vairavimo egzaminą ir vairuotojų gebėjimų tobulinimą; poprawa egzekwowania przepisów ruchu drogowego - Komisja, Parlament Europejski i Rada będą współpracować nad ustanowieniem transgranicznej wymiany informacji w dziedzinie bezpieczeństwa ruchu drogowego. griežčiau taikyti kelių eismo taisykles. Komisija bendradarbiaus su Europos Parlamentu ir Taryba siekdama sukurti tarpvalstybinio keitimosi kelių eismo saugos informacija sistemą. Komisja będzie także pracować w kierunku wspólnej strategii na rzecz egzekwowania przepisów ruchu drogowego, która będzie obejmować kampanie na rzecz egzekwowania przepisów, cele w zakresie krajowego egzekwowania przepisów, a także technologię stosowaną w pojazdach wspomagającą egzekwowanie przepisów, w tym możliwość instalacji ograniczników prędkości w lekkich samochodach dostawczych i blokad alkoholowych, Komisija taip pat imsis veiksmų, kad būtų sukurta bendra kelių eismo saugos užtikrinimo strategija, kurioje būtų numatyta reikalavimų įgyvendinimo kampanijos, nacionaliniai reikalavimų įgyvendinimo tikslai ir transporto priemonių technologijos, skirtos padėti įgyvendinti reikalavimus, įskaitant galimybę įrengti greičio ribotuvus lengvosiose komercinėse transporto priemonėse ir naudoti antialkoholinius variklio užraktus; bezpieczniejsza infrastruktura drogowa - Komisja zapewni, by fundusze unijne były przyznawane wyłącznie na infrastrukturę spełniającą wymogi bezpieczeństwa UE. saugesnė kelių infrastruktūra. Komisija užtikrins, kad ES lėšos būtų skiriamos tik infrastruktūrai, kuri atitinka ES saugos reikalavimus. Komisja będzie także promować stosowanie odpowiednich zasad bezpiecznego zarządzania sieciami dróg niższej kategorii w krajach UE, zwłaszcza przy pomocy wymiany najlepszych praktyk. Komisija taip pat skatins, kad, visų pirma keičiantis gerąja patirtimi, atitinkami saugaus infrastruktūros valdymo principai būtų taikomi ir ES šalių vietinės reikšmės keliams; bezpieczniejsze pojazdy - oprócz dalszego zachęcania do rozwijania bezpieczeństwa pojazdów, Komisja także oceni i zaproponuje działania w obszarze harmonizacji i stopniowego wzmacniania przepisów UE w zakresie badań zdatności do ruchu drogowego i technicznych kontroli drogowych, saugesnės transporto priemonės. Toliau skatindama pažangą transporto priemonių saugos srityje, Komisija taip pat įvertins ir pasiūlys veiksmus, kad būtų vienodinami ir laipsniškai griežtinami techninės apžiūros ir techninės patikros keliuose ES teisės aktai; propagowanie wykorzystania nowoczesnych technologii w celu poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego - Komisja będzie nadal propagować wykorzystanie inteligentnych systemów transportowych w celu poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego. skatinti šiuolaikinių technologijų naudojimą siekiant gerinti kelių eismo saugą. Komisija toliau skatins naudoti intelektines transporto sistemas, kurios padeda gerinti kelių eismo saugą. Skuteczność i szybkość operacji ratunkowych zostanie poprawiona poprzez wprowadzenie ogólnoeuropejskiej usługi powiadamiania o wypadkach zainstalowanej w pojazdach, „eCall”, Pradėjus teikti europinės transporto priemonėje montuojamos pagalbos iškvietos sistemos paslaugą „eCall“, pagalba turėtų būti teikiama daug veiksmingiau ir operatyviau; poprawa usług w sytuacjach awaryjnych i usług po odniesieniu obrażeń - Komisja zaproponuje ustanowienie globalnej strategii działania w zakresie obrażeń spowodowanych wypadkami drogowymi i pierwszej pomocy. gerinti skubios medicininės pagalbos paslaugas. Komisija pasiūlys parengti bendrą sužalojimų keliuose ir pirmosios pagalbos veiksmų strategiją. Komisja w szczególności zbada środki poprawy skuteczności pierwszej pomocy i usług po odniesieniu obrażeń w celu ograniczenia wpływu wypadków drogowych. Visų pirma Komisija išnagrinės, kaip pagerinti pirmosios pagalbos intervencijos ir priežiūros po gydymo efektyvumą, kad sumažintų kelių eismo įvykių poveikį; ochrona użytkowników dróg szczególnie narażonych na wypadki - Komisja będzie pracować nad poprawą bezpieczeństwa motocyklistów, zajmując się kwestią zachowania, a także bezpieczeństwa pojazdów i infrastruktury. apsaugoti pažeidžiamus kelių eismo dalyvius. Komisija stengsis pagerinti motociklininkų saugą, spręsdama su elgesiu susijusias problemas, taip pat transporto priemonių ir infrastruktūros saugą. Komisja będzie także zachęcać do ustanowienia odpowiedniej infrastruktury w celu poprawy bezpieczeństwa rowerzystów i innych użytkowników dróg szczególnie narażonych na wypadki. Ji taip pat skatins kurti tinkamą infrastruktūrą, kad pagerintų dviratininkų ir kitų pažeidžiamų kelių eismo dalyvių saugą. Wdrożenie kierunków europejskiej polityki bezpieczeństwa ruchu drogowego na lata 2011-2020 2011-2020 m. Europos kelių eismo saugos politikos krypčių programos įgyvendinimas Otwarta współpraca pomiędzy krajami UE a Komisją ułatwia wdrożenie europejskiej polityki bezpieczeństwa ruchu drogowego. ES šalių ir Komisijos atviras bendradarbiavimas palengvina ES kelių eismo saugos politikos įgyvendinimą. Jednocześnie kraje UE posiadają także krajowe plany na rzecz bezpieczeństwa, które obejmują określone krajowe cele zgodne z daną sytuacją. ES šalys taip pat turi nacionalinius kelių eismo saugos planus, į kuriuos, atsižvelgiant į konkrečią šalių situaciją, įtraukti konkretūs nacionaliniai tikslai. Komisja będzie dążyć do poprawy dotychczasowych narzędzi zbierania i analizy danych, takich jak CARE, unijna baza danych dotyczących wypadków drogowych, założona zgodnie z decyzją Rady 93/704/WE, oraz europejskie centrum monitorowania ruchu drogowego (ERSO), które udostępnia przez Internet dane na temat bezpieczeństwa drogowego na poziomie UE. Komisija toliau sieks gerinti esamas duomenų rinkimo ir analizės priemones, kaip antai CARE, ES kelių eismo įvykių duomenų bazę, sukurtą vadovaujantis Tarybos sprendimu 93/704/EB, ir Europos kelių eismo saugumo observatoriją (ERSO), kuri viešai internete skelbia Europos kelių eismo saugos duomenis ir informaciją. KONTEKST KONTEKSTAS Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Komisji Europejskiej poświęconej Bezpieczeństwu w ruchu drogowym. Daugiau informacijos žr. Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje „Saugus eismas“. AKT DOKUMENTAS Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów: W kierunku europejskiego obszaru bezpieczeństwa ruchu drogowego: kierunki polityki bezpieczeństwa ruchu drogowego na lata 2011-2020 (KOM(2010) 389 wersja ostateczna z20 lipca 2010 r.) Komisijos komunikatas Europos Parlamentui, Tarybai, Europos ekonomikos ir socialinių reikalų komitetui ir Regionų komitetui „Kuriama saugi Europos kelių eismo erdvė. 2011-2020 m. kelių eismo saugos politikos kryptys“ (KOM(2010) 389 galutinis, 2010 m. liepos 20 d.) Ostatnia aktualizacja: 09.05.2016 paskutinis atnaujinimas 09.05.2016 - - - - - - Bezpieczeństwo drogowe: Kierunki polityki w zakresie bezpieczeństwa drogowego na lata 2011-2020 Kelių eismo sauga: 2011-2020 m. kelių eismo saugos politikos kryptys STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Komunikat Komisji Europejskiej (KOM(2010) 389 wersja ostateczna) - w kierunku europejskiego obszaru bezpieczeństwa ruchu drogowego na lata 2011-2020 Europos Komisijos komunikatas „Kuriama saugi Europos kelių eismo erdvė 2011-2020 m.“ (KOM(2010) 389 galutinis) JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO KOMUNIKATU KOMISJI EUROPEJSKIEJ? KAM SKIRTAS ŠIS EUROPOS KOMISIJOS KOMUNIKATAS? Mimo postępów w bezpieczeństwie drogowym w Unii Europejskiej (UE) w trakcie trzeciego programu działań na rzecz bezpieczeństwa ruchu drogowego (RSAP), prowadzonego w latach 2003-2010, Komisja Europejska podkreśla, że należy kontynuować zwiększanie wysiłków na rzecz bezpieczeństwa drogowego. Nors 2003-2010 m. įgyvendinant Trečiąją Europos kelių eismo saugos veiksmų programą Europos Sąjungos (ES) kelių eismo saugos srityje padaryta pažanga, Europos Komisija pažymi, kad ir toliau reikia didinti pastangas gerinant kelių eismo saugą. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Unijne kierunki polityki w zakresie bezpieczeństwa drogowego (2011-2020) mają na celu zapewnienie ogólnych ram i stanowiących wyzwanie celów, które powinny nadać kierunek strategiom krajowym oraz lokalnym, zgodnie z zasadą pomocniczości. Europos kelių eismo saugos politikos krypčių programa (2011-2020 m.) siekiama sukurti bendrą sistemą ir iškelti svarbius tikslus, kuriais vadovaujantis pagal subsidiarumo principą turėtų būti įgyvendinamos nacionalinės ir vietos strategijos. W ramach ogólnych ram Komisja podkreśla potrzebę: Bendroje sistemoje Komisija pabrėžia poreikį: utworzenia uporządkowanych i spójnych ram współpracy, w oparciu o wymianę najlepszych praktyk wszystkich państw członkowskich, sukurti apsikeitimu gerąja patirtimi visoje ES grindžiamą bendradarbiavimo sistemą; przyjęcia strategii dotyczącej odnoszonych obrażeń i udzielania pierwszej pomocy jako odpowiedzi na potrzebę zmniejszenia liczby obrażeń odnoszonych w wypadkach samochodowych, sukurti pagalbos sužeistiesiems ir pirmosios pagalbos strategiją, pagal kurią būtų mažinamassužalojimų keliuose skaičius; poprawy bezpieczeństwa użytkowników dróg szczególnie narażonych na wypadki. didinti pažeidžiamų kelių eismo dalyviųsaugą. Zasady i cel Principai ir tikslas Komisja ustanawia trzy główne zasady: Komisija nustato tris pagrindinius principus: dążenie do najwyższych norm bezpieczeństwa ruchu drogowego w całej Europie - poprzez zachęcanie obywateli do przyjmowania głównej części odpowiedzialności za bezpieczeństwo własne i innych na drogach UE, a także poprzez poprawę bezpieczeństwa osób szczególnie narażonych na wypadki, visoje Europoje siekti aukščiausių kelių eismo saugos standartų skatinant ES piliečius prisiimti atsakomybę už savo ir kitų saugą ES keliuose ir sutelkiant pastangas siekiant gerinti pažeidžiamų kelių eismo dalyvių saugą; zintegrowane podejście do bezpieczeństwa ruchu drogowego - poprzez współpracę z innymi obszarami polityki UE, takimi jak energia, ochrona środowiska, edukacja, innowacje, technologie, wymiar sprawiedliwości. integruotas požiūris į kelių eismo saugą atsižvelgiant į kitas ES politikos sritis, kaip antai energetikos, aplinkos, švietimo, inovacijų bei technologijų ir teisingumo; pomocniczość, proporcjonalność oraz współodpowiedzialność - poprzez koncepcję współodpowiedzialności, zaangażowania oraz konkretnych działań na wszystkich poziomach krajów UE i ich organów regionalnych i lokalnych. subsidiarumas, proporcingumas ir bendra atsakomybė taikant bendros atsakomybės principą, įsipareigojant ir imantis praktiškų veiksmų visais lygmenimis, nuo ES šalių ir jų valdžios institucijų iki regionų ir vietos institucijų. Po zakończeniu programu RSAP 2003-2010 Komisja proponuje utrzymanie celu zakładającego zmniejszenie o połowę łącznej liczby ofiar śmiertelnych wypadków drogowych w UE pomiędzy 2010 a 2020 r. Remdamasi 2003-2010 m. kelių eismo saugos veiksmų programa, Komisija siūlo toliau siekti 2010-2020 m. ES žūčių keliuose skaičių sumažinti perpus. Jest to wyraźny sygnał zaangażowania UE w bezpieczeństwo na drogach. Z kolei posiadanie wspólnego celu ma zapewnić mieszkańcom UE bardziej jednolity poziom bezpieczeństwa ruchu drogowego w całej UE. Tai rodo, kad ES yra aiškiai įsipareigojusi užtikrinti kelių eismo saugą, o bendru tikslu siekiama suvienodinti kelių eismo saugą visoje ES. Komisja zachęca poszczególne kraje UE do przyczyniania się do dążenia do tego wspólnego celu poprzez własne krajowe strategie bezpieczeństwa drogowego. Komisija skatina atskiras ES šalis įgyvendinti nacionalines kelių eismo saugos strategijas ir taip prisidėti prie bendro tikslo. W trakcie konsultacji społecznych dotyczących kierunków tej polityki, które odbyły się pomiędzy lipcem a grudniem 2009 r., zaproponowano cel polegający na zmniejszeniu drogowych urazów poważnych. Per viešas konsultacijas dėl šių politikos krypčių rengimo, kurios vyko 2009 m. liepos-gruodžio mėn., pateiktas siūlymas nustatyti sunkių sužalojimų kelių eismo įvykiuose mažinimo tikslą. Po ustaleniu wspólnej definicji terminu „urazy poważne” Komisja doda do europejskich kierunków polityki w zakresie bezpieczeństwa drogowego do roku 2020 wspólny „cel zmniejszenia liczby urazów”. Nustačius bendrą sunkių sužalojimų apibrėžtį, Komisija papildys šią Europos kelių eismo saugos politikos krypčių iki 2020 m. įgyvendinimo programą bendru „sužalojimų skaičiaus mažinimo tikslu“. Cele strategiczne Strateginiai tikslai Komisja zidentyfikowała 7 celów, dla których będą proponowane działania na poziomie UE i krajowym: Komisija nustatė septynis tikslus, kuriems pasiekti bus siūlomi veiksmai ir ES, ir nacionaliniu lygmeniu: poprawa edukacji i szkolenia użytkowników dróg - należy poprawić jakość systemów przyznawania prawa jazdy i szkolenia ze szczególnym uwzględnieniem początkujących kierowcówKomisja razem z krajami UE będzie opracowywać wspólną strategię edukacyjną i szkoleniową w zakresie bezpieczeństwa drogowego, obejmującą naukę przed egzaminem, egzamin na prawo jazdy oraz szkolenie po otrzymaniu prawa jazdy, gerinti kelių eismo dalyvių švietimą ir mokymą. Reikia gerinti vairuotojų pažymėjimų išdavimo tvarkos ir mokymo sistemos kokybę, ypatingą dėmesį skiriant jauniems vairuotojamsBendradarbiaudama su ES šalimis Komisija rengs bendrą kelių eismo saugos švietimo ir mokymo strategiją, kurioje, be kita ko, numatys pasiruošimą egzaminui, vairavimo egzaminą ir vairuotojų gebėjimų tobulinimą; poprawa egzekwowania przepisów ruchu drogowego - Komisja, Parlament Europejski i Rada będą współpracować nad ustanowieniem transgranicznej wymiany informacji w dziedzinie bezpieczeństwa ruchu drogowego. griežčiau taikyti kelių eismo taisykles. Komisija bendradarbiaus su Europos Parlamentu ir Taryba siekdama sukurti tarpvalstybinio keitimosi kelių eismo saugos informacija sistemą. Komisja będzie także pracować w kierunku wspólnej strategii na rzecz egzekwowania przepisów ruchu drogowego, która będzie obejmować kampanie na rzecz egzekwowania przepisów, cele w zakresie krajowego egzekwowania przepisów, a także technologię stosowaną w pojazdach wspomagającą egzekwowanie przepisów, w tym możliwość instalacji ograniczników prędkości w lekkich samochodach dostawczych i blokad alkoholowych, Komisija taip pat imsis veiksmų, kad būtų sukurta bendra kelių eismo saugos užtikrinimo strategija, kurioje būtų numatyta reikalavimų įgyvendinimo kampanijos, nacionaliniai reikalavimų įgyvendinimo tikslai ir transporto priemonių technologijos, skirtos padėti įgyvendinti reikalavimus, įskaitant galimybę įrengti greičio ribotuvus lengvosiose komercinėse transporto priemonėse ir naudoti antialkoholinius variklio užraktus; bezpieczniejsza infrastruktura drogowa - Komisja zapewni, by fundusze unijne były przyznawane wyłącznie na infrastrukturę spełniającą wymogi bezpieczeństwa UE. saugesnė kelių infrastruktūra. Komisija užtikrins, kad ES lėšos būtų skiriamos tik infrastruktūrai, kuri atitinka ES saugos reikalavimus. Komisja będzie także promować stosowanie odpowiednich zasad bezpiecznego zarządzania sieciami dróg niższej kategorii w krajach UE, zwłaszcza przy pomocy wymiany najlepszych praktyk. Komisija taip pat skatins, kad, visų pirma keičiantis gerąja patirtimi, atitinkami saugaus infrastruktūros valdymo principai būtų taikomi ir ES šalių vietinės reikšmės keliams; bezpieczniejsze pojazdy - oprócz dalszego zachęcania do rozwijania bezpieczeństwa pojazdów, Komisja także oceni i zaproponuje działania w obszarze harmonizacji i stopniowego wzmacniania przepisów UE w zakresie badań zdatności do ruchu drogowego i technicznych kontroli drogowych, saugesnės transporto priemonės. Toliau skatindama pažangą transporto priemonių saugos srityje, Komisija taip pat įvertins ir pasiūlys veiksmus, kad būtų vienodinami ir laipsniškai griežtinami techninės apžiūros ir techninės patikros keliuose ES teisės aktai; propagowanie wykorzystania nowoczesnych technologii w celu poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego - Komisja będzie nadal propagować wykorzystanie inteligentnych systemów transportowych w celu poprawy bezpieczeństwa ruchu drogowego. skatinti šiuolaikinių technologijų naudojimą siekiant gerinti kelių eismo saugą. Komisija toliau skatins naudoti intelektines transporto sistemas, kurios padeda gerinti kelių eismo saugą. Skuteczność i szybkość operacji ratunkowych zostanie poprawiona poprzez wprowadzenie ogólnoeuropejskiej usługi powiadamiania o wypadkach zainstalowanej w pojazdach, „eCall”, Pradėjus teikti europinės transporto priemonėje montuojamos pagalbos iškvietos sistemos paslaugą „eCall“, pagalba turėtų būti teikiama daug veiksmingiau ir operatyviau; poprawa usług w sytuacjach awaryjnych i usług po odniesieniu obrażeń - Komisja zaproponuje ustanowienie globalnej strategii działania w zakresie obrażeń spowodowanych wypadkami drogowymi i pierwszej pomocy. gerinti skubios medicininės pagalbos paslaugas. Komisija pasiūlys parengti bendrą sužalojimų keliuose ir pirmosios pagalbos veiksmų strategiją. Komisja w szczególności zbada środki poprawy skuteczności pierwszej pomocy i usług po odniesieniu obrażeń w celu ograniczenia wpływu wypadków drogowych. Visų pirma Komisija išnagrinės, kaip pagerinti pirmosios pagalbos intervencijos ir priežiūros po gydymo efektyvumą, kad sumažintų kelių eismo įvykių poveikį; ochrona użytkowników dróg szczególnie narażonych na wypadki - Komisja będzie pracować nad poprawą bezpieczeństwa motocyklistów, zajmując się kwestią zachowania, a także bezpieczeństwa pojazdów i infrastruktury. apsaugoti pažeidžiamus kelių eismo dalyvius. Komisija stengsis pagerinti motociklininkų saugą, spręsdama su elgesiu susijusias problemas, taip pat transporto priemonių ir infrastruktūros saugą. Komisja będzie także zachęcać do ustanowienia odpowiedniej infrastruktury w celu poprawy bezpieczeństwa rowerzystów i innych użytkowników dróg szczególnie narażonych na wypadki. Ji taip pat skatins kurti tinkamą infrastruktūrą, kad pagerintų dviratininkų ir kitų pažeidžiamų kelių eismo dalyvių saugą. Wdrożenie kierunków europejskiej polityki bezpieczeństwa ruchu drogowego na lata 2011-2020 2011-2020 m. Europos kelių eismo saugos politikos krypčių programos įgyvendinimas Otwarta współpraca pomiędzy krajami UE a Komisją ułatwia wdrożenie europejskiej polityki bezpieczeństwa ruchu drogowego. ES šalių ir Komisijos atviras bendradarbiavimas palengvina ES kelių eismo saugos politikos įgyvendinimą. Jednocześnie kraje UE posiadają także krajowe plany na rzecz bezpieczeństwa, które obejmują określone krajowe cele zgodne z daną sytuacją. ES šalys taip pat turi nacionalinius kelių eismo saugos planus, į kuriuos, atsižvelgiant į konkrečią šalių situaciją, įtraukti konkretūs nacionaliniai tikslai. Komisja będzie dążyć do poprawy dotychczasowych narzędzi zbierania i analizy danych, takich jak CARE, unijna baza danych dotyczących wypadków drogowych, założona zgodnie z decyzją Rady 93/704/WE, oraz europejskie centrum monitorowania ruchu drogowego (ERSO), które udostępnia przez Internet dane na temat bezpieczeństwa drogowego na poziomie UE. Komisija toliau sieks gerinti esamas duomenų rinkimo ir analizės priemones, kaip antai CARE, ES kelių eismo įvykių duomenų bazę, sukurtą vadovaujantis Tarybos sprendimu 93/704/EB, ir Europos kelių eismo saugumo observatoriją (ERSO), kuri viešai internete skelbia Europos kelių eismo saugos duomenis ir informaciją. KONTEKST KONTEKSTAS Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Komisji Europejskiej poświęconej Bezpieczeństwu w ruchu drogowym. Daugiau informacijos žr. Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje „Saugus eismas“. AKT DOKUMENTAS Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów: W kierunku europejskiego obszaru bezpieczeństwa ruchu drogowego: kierunki polityki bezpieczeństwa ruchu drogowego na lata 2011-2020 (KOM(2010) 389 wersja ostateczna z20 lipca 2010 r.) Komisijos komunikatas Europos Parlamentui, Tarybai, Europos ekonomikos ir socialinių reikalų komitetui ir Regionų komitetui „Kuriama saugi Europos kelių eismo erdvė. 2011-2020 m. kelių eismo saugos politikos kryptys“ (KOM(2010) 389 galutinis, 2010 m. liepos 20 d.) Ostatnia aktualizacja: 09.05.2016 paskutinis atnaujinimas 09.05.2016 - - - - - - Przestępstwa lub wykroczenia przeciwko bezpieczeństwu w ruchu drogowym - wymiana informacji między krajami Kelių eismo saugumo taisyklių pažeidimai: šalių keitimasis informacija STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Dyrektywa (UE) 2015/413 - wymiana informacji dotyczących przestępstw i wykroczeń w ruchu drogowym Direktyva (ES) 2015/413 dėl keitimosi informacija apie kelių eismo saugumo taisyklių pažeidimus STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KAM SKIRTA ŠI DIREKTYVA? Ustanowienie przepisów mających na celu ograniczenie bezkarności zagranicznych kierowców, którzy popełniają groźne przestępstwa i wykroczenia związane z bezpieczeństwem ruchu drogowego, i ułatwienie organom policyjnym w różnych krajach UE wymiany informacji w celu zidentyfikowania osób popełniających przestępstwo lub wykroczenie. Direktyva nustatomos taisyklės, leidžiančios lengviau policijos tarnyboms skirtingose ES šalyse keistis informacija, kuri padeda nustatyti pažeidėjus. Tokiu būdu siekiama sumažinti užsienio vairuotojų, kurie padaro pavojingus kelių eismo saugumo taisyklių pažeidimus, nebaudžiamumą. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Niniejsza dyrektywa ma zastosowanie do następujących przestępstw lub wykroczeń: Direktyva taikoma šiems pažeidimams: - przekroczenie dopuszczalnej prędkości; - leidžiamo greičio viršijimui; - niedopełnienie obowiązku korzystania z pasów bezpieczeństwa; - važiavimui neprisisegus saugos diržu; - niezastosowanie się do czerwonego sygnału świetlnego; - važiavimui degant raudonam šviesoforo signalui; - kierowanie pojazdem pod wpływem alkoholu; - vairavimui apsvaigus nuo alkoholio; - kierowanie pojazdem pod wpływem środków odurzających; - vairavimui apsvaigus nuo narkotikų; - niedopełnienie obowiązku używania w czasie jazdy kasków ochronnych; - važiavimui be apsauginio šalmo; - korzystanie z niedozwolonego pasa ruchu (np. buspasa); - važiavimui draudžiama juosta (pvz., autobusų juosta); - niezgodne z prawem korzystanie z telefonu komórkowego lub innych środków łączności podczas kierowania pojazdem. - naudojimuisi mobiliuoju telefonu arba kitokiu ryšių įrenginiu vairuojant. Każdy kraj musi zapewnić dowolnemu innemu krajowi prowadzącemu dochodzenie dotyczące przestępstwa lub wykroczenia popełnionego na jego drogach dostęp do krajowych danych rejestracyjnych pojazdów, umożliwiając identyfikację pojazdów oraz ich właścicieli lub użytkowników. Kiekviena šalis turi suteikti kitai šaliai, tiriančiai jos keliuose padarytą pažeidimą, prieigą prie savo nacionalinių transporto priemonių registracijos duomenų, kad ji galėtų nustatyti transporto priemones ir jų savininkus arba valdytojus. Jeżeli kraj, w którym popełniono przestępstwo lub wykroczenie, podejmuje decyzje o wszczęciu dalszych działań, ma on obowiązek poinformowania o tym fakcie domniemanego popełniającego przestępstwo lub wykroczenie oraz poinformowania go o konsekwencjach prawnych w liście uwzględniającym: Jei šalis, kurioje padarytas pažeidimas, nusprendžia imtis tolesnių veiksmų, ji turi pranešti apie tai galimam pažeidėjui ir informuoti jį apie teisines pasekmes. Rašte turi būti nurodyta ši informacija: - charakter przestępstwa lub wykroczenia; - pažeidimo pobūdis; = - miejsce, datę i czas popełnienia przestępstwa lub wykroczenia; - vieta, data ir laikas; - przepisy, które naruszono oraz karę; - pažeistas įstatymas ir sankcija; - (w stosownych przypadkach) dane dotyczące urządzenia, za pomocą którego wykryto dane przestępstwo lub wykroczenie. - (prireikus) duomenys apie įrenginį, kuriuo buvo nustatytas pažeidimas. W celu monitorowania wykonania niniejszych ustaleń każdy kraj musi złożyć Komisji sprawozdanie w terminie do maja 2016 r., a następnie co dwa lata. Šio susitarimo vykdymui stebėti kiekviena šalis turi išsiųsti Komisijai ataskaitą ne vėliau kaip 2016 m. gegužės mėn., o paskui - kas dvejus metus. W sprawozdaniu podaje się szczegóły dotyczące zainicjowanych wyszukań i liczbę wysłanych w związku z nimi zawiadomień. Ataskaitoje nurodoma informacija apie atliktų paieškų ir išsiųstų pranešimo raštų skaičių. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Od 17 marca 2015 r. Direktyva įsigaliojo 2015 m. kovo 17 d. Kraje UE były zobowiązane do włączenia jej zapisów do prawa krajowego do 6 maja 2015 r. Ji turėjo būti perkelta į nacionalinę teisę ne vėliau kaip 2015 m. gegužės 6 d. W przypadku Danii, Irlandii i Zjednoczonego Królestwa termin ten przesunięto na 6 maja 2017 r. Šis terminas buvo atidėtas iki 2017 m. gegužės 6 d. Danijai, Airijai ir Jungtinei Karalystei. KONTEKST KONTEKSTAS Poprzednia dyrektywa w tej sprawie (dyrektywa 2011/82/UE) została uchylona przez Trybunał Sprawiedliwości UE w 2014 r., ponieważ została oparta na niewłaściwej podstawie prawnej. 2014 m. ES Teisingumo Teismas panaikino ankstesnę direktyvą, skirtą šiam klausimui, t. y. Direktyvą 2011/82/ES, dėl netinkamo teisinio pagrindo. AKT DOKUMENTAS Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/413 z dnia 11 marca 2015 r. w sprawie ułatwień w zakresie transgranicznej wymiany informacji dotyczących przestępstw lub wykroczeń przeciwko bezpieczeństwu ruchu drogowego (Dz.U. L 68, 13.3.2015, s. 9-25) 2015 m. kovo 11 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva (ES) 2015/413, kuria sudaromos palankesnės sąlygos keistis informacija tarpvalstybiniu lygmeniu apie kelių eismo saugumo taisyklių pažeidimus (OL L 68, 2015 3 13, p. 9-25) Ostatnia aktualizacja: 10.11.2015 paskutinis atnaujinimas 10.11.2015 - - - - - - Przeprowadzanie badań w celu zapewnienia bezpieczeństwa pojazdów i przyczep Transporto priemonių ir priekabų techninė apžiūra saugumui užtikrinti Ma ona na celu poprawę bezpieczeństwa drogowego przez wyznaczenie minimalnych wymogów dla okresowych badań zdatności do ruchu drogowego pojazdów i przyczep w Unii Europejskiej. Ja siekiama pagerinti kelių eismo saugą nustatant transporto priemonių ir priekabų periodinės techninės apžiūros minimalius reikalavimus Europos Sąjungoje (ES). AKT DOKUMENTAS Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/45/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie okresowych badań zdatności do ruchu drogowego pojazdów silnikowych i ich przyczep oraz uchylająca dyrektywę 2009/40/WE 2014 m. balandžio 3 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2014/45/ES dėl motorinių transporto priemonių ir jų priekabų periodinės techninės apžiūros, kuria panaikinama Direktyva 2009/40/EB. STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKI JEST CEL TEJ DYREKTYWY? KOKS YRA ŠIOS DIREKTYVOS TIKSLAS? Ma ona na celu poprawę bezpieczeństwa drogowego przez wyznaczenie minimalnych wymogów dla okresowych badań zdatności do ruchu drogowego pojazdów i przyczep w Unii Europejskiej. Ja siekiama pagerinti kelių eismo saugą nustatant transporto priemonių ir priekabų periodinės techninės apžiūros minimalius reikalavimus Europos Sąjungoje (ES). KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI PUNKTAI Zakres: prawo ma zastosowanie do pojazdów rozwijających prędkość przekraczającą 25 km/h i należących do następujących kategorii: Taikymo sritis. Teisės aktas taikomas nurodytų kategorijų transporto priemonėms, kurių greitis yra didesnis nei 25 km/val.: samochody osobowe i lekkie pojazdy użytkowe (kategoria M1 i N1): muszą przejść badania cztery lata po dacie pierwszej rejestracji pojazdu, a następnie co dwa lata, lengvieji automobiliai ir lengvosios komercinės transporto priemonės (M1 ir N1 kategorijos) turi būti patikrintos po ketverių metų nuo tada, kai transporto priemonė pirmą kartą užregistruota, o vėliau kas dvejus metus; pojazdy kategorii M1 użytkowane jako taksówki lub karetki, autobusy lub minibusy (M2, M3), pojazdy ciężarowe (N2, N3) i przyczepy ciężkie (O3, O4): muszą przejść badania rok po dacie pierwszej rejestracji pojazdu, a następnie co rok, M1 kategorijos transporto priemonės, naudojamos kaip taksi arba greitosios medicinos pagalbos automobiliai, autobusai arba mikroautobusai (M2, M3), sunkiosios krovininės transporto priemonės (N2, N3) ir sunkiosios priekabos (O3, O4) turi būti patikrintos po vienerių metų nuo tada, kai transporto priemonė pirmą kartą užregistruota, o vėliau kasmet; szybkie ciągniki o prędkości projektowej przekraczającej 40 km/h (T5) wykorzystywane w celach komercyjnych: muszą przejść badania cztery lata po dacie rejestracji pojazdu, a następnie co dwa lata. greitaeigiai traktoriai , kurių projektinis greitis viršija 40 km/val. (T5) ir naudojami komerciniais tikslais, turi būti patikrinti po ketverių metų nuo tada, kai transporto priemonė pirmą kartą užregistruota, o vėliau kas dvejus metus. Motocykle o większej mocy (pojazdy kategorii L o pojemności silnika przekraczającej 125 cm3) będą poddawane badaniom od 2022 r., chyba że statystyki bezpieczeństwa ruchu drogowego z ostatnich pięciu lat wykażą, że taki sam poziom bezpieczeństwa ruchu drogowego może być osiągnięty innymi środkami. Galingi motociklai (L kategorijos transporto priemonės, kurių variklio tūris didesnis kaip 125 cm3) bus tikrinami nuo 2022 m., nebent kelių eismo saugos statistika per praėjusius penkerius metus parodys, jog eismo saugos lygis gali būti pasiektas alternatyviomis priemonėmis. Może wystąpić konieczność przeprowadzenia badania pojazdu przed upływem wyznaczonych terminów: Gali būti pareikalauta, kad transporto priemonės techninė apžiūra būtų atlikta anksčiau nei nurodyta: po wypadku, po eismo įvykio; jeśli zmienił się posiadacz dowodu rejestracyjnego, jei pasikeitė registracijos liudijimo turėtojas; jeśli pojazd osiągnął przebieg 160 000 km, pasiekus 160 000 km; w przypadkach gdy bezpieczeństwo ruchu drogowego jest poważnie zagrożone. tais atvejais, kai daromas didelis neigiamas poveikis kelių eismo saugai. Wyłączenia: pojazdy mające wartość historyczną, pojazdy dyplomatyczne, pojazdy użytkowane przez siły zbrojne, policję, służby celne, straż przeciwpożarową, pojazdy użytkowane wyłącznie do celów rolniczych i leśnych, a także pojazdy użytkowane wyłącznie na małych wyspach. Išimtys: istorinės vertės transporto priemonės, diplomatų transporto priemonės, transporto priemonės, kurias naudoja ginkluotosios pajėgos, policija, muitinė, ugniagesių tarnybos, arba tos, kurios naudojamos tik žemės ūkio ar miškininkystės tikslais, bei tos, kurios naudojamos tik mažose salose. Autoryzowane stacje kontroli pojazdów: każde państwo członkowskie musi posiadać autoryzowane stacje kontroli zgodne z przepisami, a diagności muszą spełniać kryteria odnoszące się do ich kompetencji i muszą być wolni od jakichkolwiek konfliktów interesów. Patvirtinti techninės apžiūros centrai. Kiekviena ES šalis privalo turėti patvirtintus ir reikalavimus atitinkančius techninės apžiūros centrus, o kontrolieriai turi atitikti kompetencijos kriterijus ir neturi patekti į jokį interesų konfliktą. Ocena usterek: usterki klasyfikuje się jako drobne, poważne lub niebezpieczne, przy czym drobne usterki nie stanowią wystarczającej podstawy do zakwestionowania pojazdów. Trūkumų vertinimas. Trūkumai yra skirstomi į nedidelius, didelius ir pavojingus. Nedidelių trūkumų nepakanka, kad transporto priemonė būtų pripažinta netinkama. W przypadku usterek niebezpiecznych użytkowanie pojazdu na drogach publicznych może być zakazane do czasu naprawienia usterki. Jeigu trūkumai yra pavojingi, leidimas viešuose keliuose naudoti transporto priemonę gali būti sustabdytas, kol jie bus pašalinti. Świadectwo zdatności do ruchu drogowego: jeśli pojazd wcześniej zarejestrowany jest rejestrowany ponownie w innym państwie członkowskim, świadectwo pojazdu musi zostać uznane przez to państwo członkowskie, nawet jeśli pojazd zmienił właściciela. Techninės apžiūros pažyma. Jei transporto priemonė, registruota kitoje ES šalyje, yra perregistruojama, jos techninės apžiūros pažyma turi būti pripažinta kitose ES šalyse, net jei pasikeitė savininkas. Do 2021 r. stacje kontroli pojazdów muszą przekazać odnośne informacje właściwemu organowi w ich kraju. Nuo 2021 m. techninės apžiūros centrai turės pradėti dalytis susijusia informacija su savo šalies kompetentinga institucija. Wykonalność, koszty i korzyści związane ze stworzeniem europejskiej elektronicznej platformy wymiany informacji o pojazdach zostaną poddane analizie. Turi būti ištirtos Europos elektroninės transporto priemonių informacijos sistemos sukūrimo galimybės, sąnaudos ir nauda. Oszustwo: aby umożliwić wykrywanie oszustw polegających na fałszowaniu przebiegu, dane z poprzednich badań mają być udostępnione diagnostom. Klastotė. Tam, kad būtų galima nustatyti ridos skaitiklio duomenų klastojimą, kontrolieriams turi būti pateikti ankstesnės techninės apžiūros duomenys. Zafałszowania przebiegu pojazdu stanowi przestępstwo podlegające karze. Klaidingas transporto priemonės ridos skaitiklio duomenų nurodymas yra laikomas nusižengimu, už kurį baudžiama. OD KIEDY ZACZYNAJĄ OBOWIĄZYWAĆ TE PRZEPISY? KADA TAI TAIKOMA? Dyrektywa zacznie obowiązywać 20.5.2018 r. Direktyva taikoma nuo 2018 05 20. KONTEKST KONTEKSTAS Więcej informacji można znaleźć w komunikacie prasowym. Daugiau informacijos pateikiama pranešime spaudai. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 2014/45/UE Direktyva 2014/45/ES 19.5.2014 2014 5 19 20.5.2017 2017 5 20 Dz.U. L 127 z 29.4.2014, s. 51-128 OL L 127, 2014 4 29, p. 51-128 18.09.2014 18.09.2014 - - - - - - Tunele drogowe: zasady bezpieczeństwa w UE Kelių tuneliai: ES saugos taisyklės STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Dyrektywa 2004/54/WE w sprawie minimalnych wymagań bezpieczeństwa dla tuneli w transeuropejskiej sieci drogowej Direktyva 2004/54/EB dėl transeuropinio kelių tinklo tunelių būtiniausių saugos reikalavimų JAKI JEST CEL NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KOKS ŠIOS DIREKTYVOS TIKSLAS? Określa minimalne normy bezpieczeństwa odnoszące się do różnych aspektów organizacyjnych, strukturalnych, technicznych i operacyjnych tuneli drogowych, które stanowią część transeuropejskiej infrastruktury transportowej. Direktyvoje pateikiami būtiniausi saugos reikalavimai kelių tunelių, kurie sudaro transeuropinę transporto infrastruktūrą, įvairiems organizaciniams, struktūriniams, techniniams ir eksploataciniams aspektams. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Wymogi bezpieczeństwa Saugos reikalavimai Niniejsza dyrektywa ma na celu zapewnienie zgodności z nowymi zharmonizowanymi wymogami bezpieczeństwa wszystkich tuneli o długości ponad 500 metrów, znajdujących się w eksploatacji, w trakcie budowy lub na etapie projektowania, które są częścią transeuropejskiej sieci drogowej. Šia direktyva siekiama užtikrinti, kad visi eksploatuojami, statomi ar projektuojami transeuropinio kelių tinklo tuneliai, kurių ilgis daugiau kaip 500 m, atitiktų naujus suderintus saugos reikalavimus. Władza administracyjna Valdymo institucija Każdy kraj UE musi wyznaczyć co najmniej jedną władzę administracyjną odpowiedzialną za wszystkie aspekty bezpieczeństwa tuneli. Kiekviena ES šalis privalo paskirti vieną ar daugiau valdymo institucijų, atsakingų už visus tunelio saugos aspektus. Władze stosują środki konieczne do zapewnienia zgodności z niniejszą dyrektywą. Institucijos imasi visų būtinų priemonių šios direktyvos laikymuisi užtikrinti. Władza może zostać utworzona na poziomie krajowym, regionalnym lub lokalnym. Ši institucija gali būti įsteigta nacionaliniu, regioniniu ar vietiniu lygiu. Dla każdego tunelu położonego na terytorium dwóch krajów UE każdy kraj UE wyznacza władzę lub dwa kraje UE wyznaczają wspólną władzę. Jei tuneliai yra dviejų šalių teritorijose, kiekviena šalis gali paskirti po instituciją arba abi šalys gali paskirti jungtinę instituciją. Wymagana jest uprzednia zgoda władzy w przypadku oddania do eksploatacji nowego tunelu lub przebudowy istniejącego tunelu. Išankstinis institucijos sutikimas reikalingas, jei užsakomas naujas arba rekonstruojamas esamas tunelis. Władza posiada kompetencje do zawieszenia lub ograniczenia eksploatacji tunelu, jeżeli nie są spełnione wymagania bezpieczeństwa. Institucija turi teisę sustabdyti arba apriboti tunelio eksploataciją, jei nesilaikoma saugos reikalavimų. Władza zapewnia wykonanie następujących zadań: Institucija užtikrina, kad būtų vykdomos tokios užduotys: regularne badanie i kontrola tuneli oraz opracowywanie odnośnych wymagań bezpieczeństwa, tuneliai reguliariai bandomi bei tikrinami ir rengiami su tuo susiję saugos reikalavimai; wprowadzenie planów organizacyjnych i działania (obejmujących plany postępowania awaryjnego) dla szkolenia i wyposażenia służb ratunkowych, diegiamos organizacinės ir eksploatavimo schemos (įskaitant skubaus reagavimo planus), skirtos pagalbos tarnybų mokymui ir aprūpinimui reikiama įranga; określenie procedury natychmiastowego zamknięcia tunelu w przypadku awarii, nustatoma nedelsiamo tunelio uždarymo esant avarinei situacijai tvarka; wprowadzenie niezbędnych środków zmniejszenia ryzyka. įgyvendinamos būtinos rizikos mažinimo priemonės. Zarządzający tunelem Tunelio vadovas Dla każdego tunelu położonego na terytorium państwa członkowskiego, będącego na etapie projektowania, budowy czy eksploatacji, władza wskazuje, jako zarządzającego tunelem, jednostkę publiczną lub prywatną, odpowiedzialną za zarządzanie tunelem na danym etapie. Kiekvienam vienos ES šalies teritorijoje esančiam tuneliui, ar jis būtų projektuojamas, statomas ar eksploatuojamas, valdymo institucija paskiria tunelio vadovu valstybinę ar privačią įstaigą, atsakingą už tunelio vadybą atitinkamo etapo metu. Zarządzający tunelem musi sporządzić sprawozdanie z każdego poważnego zdarzenia lub wypadku, który wydarzy się w tunelu. Apie bet kokį rimtą incidentą ar avariją tunelyje tunelio vadovas privalo parengti ataskaitą. Urzędnik bezpieczeństwa Saugos pareigūnas Dla każdego tunelu zarządzający tunelem nominuje, po uprzednim zatwierdzeniu przez władzę administracyjną, urzędnika bezpieczeństwa, który koordynuje wszystkie środki zapobiegające i środki zabezpieczające w celu zapewnienia bezpieczeństwa użytkowników i personelu eksploatacyjnego. Tunelio vadovas, prieš tai pritarus valdymo institucijai, kiekvienam tuneliui paskiria vieną saugos pareigūną, kuris koordinuoja visas prevencines ir apsaugos priemones naudotojų ir eksploatuojančio personalo saugai užtikrinti. Urzędnik bezpieczeństwa wykonuje następujące zadania: Saugos pareigūnas atlieka tokias užduotis: zapewnia koordynację ze służbami ratunkowymi i uczestniczy w przygotowywaniu planów działania, užtikrina koordinavimą su pagalbos tarnybomis ir dalyvauja rengiant eksploatavimo schemas; uczestniczy w planowaniu, wdrażaniu i ocenie przedsięwzięć awaryjnych, dalyvauja planuojant, įgyvendinant ir vertinant avarines operacijas; uczestniczy w określaniu planów bezpieczeństwa i specyfikowaniu instalacji infrastruktury, dalyvauja sudarant saugos planus ir infrastruktūros įrenginių specifikacijas; sprawdza, aby personel eksploatacyjny i służby ratunkowe były przeszkolone i uczestniczy w organizowaniu ćwiczeń przeprowadzanych w regularnych odstępach czasu, tikrina, ar eksploatacijos personalas ir pagalbos tarnybos yra parengti, ir dalyvauja organizuojant reguliarias pratybas; doradza w sprawach przekazywania do eksploatacji budowli i urządzeń oraz eksploatacji tuneli, pataria dėl tunelių konstrukcijos, įrangos ir eksploatavimo; sprawdza, aby budowla tunelowa i urządzenia były utrzymywane i naprawiane, tikrina, kad tunelio konstrukcija ir įranga būtų prižiūrima ir remontuojama; uczestniczy w ocenie każdego poważnego zdarzenia lub wypadku. dalyvauja vertinant bet kokį rimtą incidentą ar avariją. Kontrole okresowe Periodiškos patikros Kraje UE dopilnowują, aby organy kontroli przeprowadzały kontrole, oceny i testy. ES šalys užtikrina, kad patikras, įvertinimus ir bandymus atliktų patikros subjektai. Władza administracyjna sprawdza, czy regularne kontrole są przeprowadzane przez organ kontroli w celu dopilnowania, aby wszystkie tunele objęte zakresem niniejszej dyrektywy spełniały jej przepisy. Valdymo institucija užtikrina, kad patikros subjektas reguliariai atliktų patikras, skirtas užtikrinti, kad visi į šios direktyvos taikymo sritį patenkantys tuneliai atitiktų jos nuostatas. Okres między dwiema kolejnymi kontrolami każdego tunelu nie powinien przekraczać sześciu lat. Bet kurio tunelio dvi nuosekliai vykdomos patikros atliekamos ne rečiau kaip kas šešerius metus. Analiza ryzyka Rizikos analizė Analiza ryzyka, oparta na jednej metodologii określonej na poziomie krajowym, zostaje przeprowadzana dla danego tunelu, na wniosek władzy administracyjnej, przez niezależną jednostkę. Valdymo institucijos reikalavimu nepriklausoma institucija atlieka nurodyto tunelio rizikos analizę, remdamasi nacionaliniu lygiu apibrėžta metodika. Analiza ryzyka uwzględnia wszystkie czynniki projektowe i warunki ruchu mające wpływ na bezpieczeństwo, zwłaszcza cechy charakterystyczne ruchu drogowego, rodzaj, długość tunelu i jego geometrię, jak również przewidywaną liczbę samochodów ciężarowych na dzień. Ji atliekama atsižvelgiant į visus konstrukcijos veiksnius ir eismo sąlygas, turinčias įtakos saugai, ypač į eismo ypatybes ir tipą, tunelio ilgį ir tunelio geometriją, taip pat numatomą sunkiasvorių krovinių transporto priemonių skaičių per dieną. Sprawozdania Ataskaitos Co dwa lata państwa członkowskie opracowują sprawozdania w sprawie pożarów w tunelach i wypadków, które w sposób oczywisty wpływają na bezpieczeństwo użytkowników dróg w tunelach oraz w sprawie częstotliwości i przyczyn tych wypadków, oraz oceniają je i dostarczają informacje na temat rzeczywistej roli i skuteczności urządzeń i środków bezpieczeństwa. Kas dvejus metus ES šalys rengia ataskaitas apie gaisrus tuneliuose ir avarijas, kurie aiškiai kenkia eismo dalyvių saugai tuneliuose, ir apie tokių incidentų dažnumą bei priežastis, įvertina juos ir pateikia informaciją apie faktinį saugos įrenginių ir priemonių vaidmenį bei veiksmingumą. Dostosowanie do postępu technicznego Derinimas su technikos pažanga Komisja dostosowuje załączniki do niniejszej dyrektywy do postępu technicznego. Komisija turi teisę derinti šios direktyvos priedus su technikos pažanga. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Ma zastosowanie od 30 kwietnia 2004 r. Direktyva taikoma nuo 2004 m. balandžio 30 d. Kraje UE miały obowiązek wdrożenia jej przepisów do prawa krajowego do 30 kwietnia 2006 r. ES šalys turėjo ją perkelti į savo nacionalinę teisę ne vėliau kaip 2006 m. balandžio 30 d. KONTEKST KONTEKSTAS Tunele stanowią ważne budowle, które są kluczowe dla transportu na duże odległości oraz rozwoju gospodarek regionalnych w UE. Tuneliai yra svarbios infrastruktūros, būtinos tolimojo susisiekimo transportui ir ES regionų ekonomikos plėtrai. Jednak wypadki w tunelach, a w szczególności pożary, mogą mieć dramatyczne konsekwencje i powodować ogromne straty pod względem ofiar, wzrostu zatorów, zanieczyszczenia i kosztów napraw. Tačiau avarijos tuneliuose, ypač gaisrai, gali turėti dramatiškų pasekmių ir labai brangiai kainuoti kalbant apie žmogaus gyvybę, didesnes spūstis, taršą ir remonto išlaidas. Więcej informacji: „Tunele” na stronie internetowej Komisji Europejskiej Daugiau informacijos žr. Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje „Tuneliai“. GŁÓWNY DOKUMENT PAGRINDINIS DOKUMENTAS Dyrektywa 2004/54/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych wymagań bezpieczeństwa dla tuneli w transeuropejskiej sieci drogowej (Dz.U. L 167, 30.4.2004, s. 39-91) 2004 m. balandžio 29 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2004/54/EB dėl transeuropinio kelių tinklo tunelių būtiniausių saugos reikalavimų (OL L 167, 2004 4 30, p. 39-91) Kolejne zmiany do dyrektywy 2004/54/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Direktyvos 2004/54/EB daliniai pakeitimai buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. Ostatnia aktualizacja: 20.10.2016 paskutinis atnaujinimas 20.10.2016 - - - - - - Pojazdy silnikowe i przyczepy: kontrole drogowe pojazdów użytkowych (do roku 2018) Motorinės transporto priemonės ir jų priekabos: komercinių transporto priemonių patikrinimas keliuose (iki 2018 m.) Zwiększenie natężenia ruchu w Unii Europejskiej (UE) stwarza dla wszystkich krajów UE problemy bezpieczeństwa i ochrony środowiska. Intensyvėjantis eismas Europos Sąjungoje (ES) visoms ES šalims kelia panašaus pobūdžio saugumo ir aplinkosaugos problemų. W związku z tym, mając na uwadze bezpieczeństwo drogowe, ochronę środowiska naturalnego i sprawiedliwą konkurencję, UE harmonizuje kontrole drogowe stanu technicznego silnikowych pojazdów użytkowych i ich przyczep w całej UE. ES, siekdama saugumo keliuose, aplinkos apsaugos ir sąžiningos konkurencijos, suderina komercinių motorinių transporto priemonių ir jų priekabų techninės apžiūros keliuose taisykles visoje ES. Dotyczy to pojazdów użytkowych przeznaczonych do przewozu osób lub towarów. Šios taisyklės yra taikomos komercinėms transporto priemonėms, gabenančioms keleivius arba prekes. AKT DOKUMENTAS Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2000/30/WE z dnia 6 czerwca 2000 r. w sprawie drogowej kontroli przydatności do ruchu pojazdów użytkowych poruszających się we Wspólnocie 2000 m. birželio 6 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2000/30/EB dėl Bendrijoje važinėjančių komercinių transporto priemonių techninio patikrinimo keliuose STRESZCZENIE SANTRAUKA Niniejsza dyrektywa ustanawia ramy prawne i uzupełnia zasady rocznych obowiązkowych przeglądów w stacjach kontroli pojazdów dla drogowych pojazdów użytkowych zgodnie z dyrektywą 2009/40/WE (uchylającą dyrektywę 96/96/WE w 2009 r., i która została uchylona dyrektywą 2014/45/UE, wchodzącą w życie z dniem 20 maja 2018 r.). Šia direktyva išdėstomi teisiniai pagrindai ir papildomos taisyklės dėl keliais važinėjančioms komercinėms transporto priemonėms privalomų metinių patikrinimų apžiūros centruose pagal direktyvą 2009/40/EB (kuria 2009 m. panaikinta direktyva 96/96/EB ir kurią nuo 2018 m. gegužės 20 d. panaikins direktyva 2014/45/ES). Kontrole drogowe to niezapowiedziane kontrole pojazdów użytkowych poruszających się po krajach UE. Patikrinimai keliuose - tai Europos Sąjungos (ES) šalies teritorijoje važinėjančios komercinės transporto priemonės patikrinimai, apie kuriuos iš anksto nepranešama. Kontrole są przeprowadzane przez odpowiednie organy na drogach, w portach i w innych miejscach, które uznane zostaną za odpowiednie. Tokius patikrinimus valdžios institucijos atlieka keliuose, uostuose arba bet kuriose kitose, jų manymu, tinkamose vietose. Niniejsza dyrektywa przewiduje, że drogowa kontrola techniczna obejmuje jeden, dwa lub wszystkie z następujących aspektów: Pagal šią direktyvą techninės būklės patikrinimą keliuose sudaro vienas, du arba visi šie aspektai: - wzrokowa ocena warunków utrzymania technicznego pojazdu użytkowego poruszającego się po drogach, - vizualinis keliais važinėjančios transporto priemonės techninės būklės įvertinimas; - sprawdzenie dokumentów w zakresie zgodności pojazdu z kontrolą drogową oraz, jeśli kierowca okaże taki dokument, sprawdzenie ostatniego sprawozdania z kontroli drogowej, - dokumentų, įrodančių transporto priemonės atitikimą techninio patikrinimo keliuose reikalavimams, ir, jei vairuotojas pateikia, paskutinio techninės būklės patikrinimo keliuose ataskaitos įvertinimas; - kontrola w kierunku wykrycia niedostatecznego utrzymania technicznego pojazdu (starty bieżnik opony, wadliwy układ hamulcowy itd.). - blogos techninės būklės (nudilusių padangų, sugedusios stabdymo sistemos ir t. t.) įvertinimas. W takim przypadku inspektor bierze pod uwagę ostatnie dokumenty lub inne świadectwo bezpieczeństwa. Šiuo atveju inspektorius išnagrinėja paskutinius dokumentus ir bet kokį kitą saugos sertifikatą. Dyrektywa przewiduje wprowadzenie przez kraje UE regularnych i odpowiednich kontroli drogowych przeprowadzanych bez dyskryminowania za względu na narodowość kierowcy lub państwo rejestracji. Pagal šią direktyvą reguliarūs ir tinkami patikrinimai ES šalių keliuose turėtų būti atliekami neatsižvelgiant į vairuotojo pilietybę ar transporto priemonės registracijos šalį. Co roku takie kontrole drogowe powinny obejmować znaczny reprezentatywny przekrój pojazdów użytkowych wszystkich kategorii. Kasmet turėtų būti tikrinamos visų kategorijų komercinės transporto priemonės. Co dwa lata kraje UE muszą informować Komisję o liczbie pojazdów użytkowych skontrolowanych w ciągu dwóch poprzednich lat. Kas dveji metai ES šalys privalo pranešti Komisijai surinktus ankstesnių dvejų metų duomenis apie patikrintų komercinių transporto priemonių skaičių. Kontrole drogowe przewidziane dyrektywą muszą być przeprowadzane zgodnie z wykazem kontrolnym (załącznik I). Šioje direktyvoje nurodyti patikrinimai keliuose privalo būti atliekami pagal kontrolinį sąrašą (I priedas). Kierowca pojazdu otrzymuje zaświadczenie zawierające wyniki kontroli. Transporto priemonės vairuotojas turi gauti pažymą apie vietoje atlikto patikrinimo rezultatus. Kierowca musi być w stanie okazać taki dokument na żądanie w celu uproszczenia lub uniknięcia kolejnych kontroli. Vairuotojas šią pažymą turi pateikti, jei to yra prašoma, kad supaprastintų tolesnius patikrinimus arba jų išvengtų. Jeśli z powodu zakresu niedostatecznego utrzymania technicznego pojazdu wymagana jest bardziej szczegółowa kontrola, pojazd może zostać skontrolowany w autoryzowanej stacji kontroli pojazdów. Jei dėl blogos techninės būklės reikia išsamesnio patikrinimo, transporto priemonė gali būti atidžiau patikrinama patvirtintame techninės apžiūros centre. Korzystanie z pojazdu użytkowego na publicznej autostradzie jest natychmiast zakazane: Komercine transporto priemone gali būti nedelsiant uždrausta važiuoti valstybinės reikšmės kelyje, jei: - jeśli wyniki kontroli drogowej wykażą, że pojazd nie spełnia norm określonych w dyrektywie (załącznik II: Układ hamulcowy, emisja spalin) lub - patikrinimo keliuose rezultatai rodo, kad transporto priemonė neatitinka direktyvoje numatytų standartų (II priedas: stabdžių sistemos, išmetamųjų dujų kiekis); - jeśli badanie stanu technicznego pojazdu w autoryzowanej stacji kontroli wykaże, że pojazd nie spełnia dyrektywy 2009/40/WE, a także - kitos techninės apžiūros metu patvirtintame apžiūros centre ji neatitinka reikalavimų pagal direktyvą 2009/40/EB; - jeśli w związku z tym stanowi znaczne zagrożenie dla pasażerów i innych użytkowników dróg. - ji kelia rimtą grėsmę joje esantiems keleiviams arba kitiems eismo dalyviams. Poważne usterki pojazdu należącego do nierezydenta muszą być zgłaszane odpowiednim organom kraju UE, w którym pojazd jest zarejestrowany. Apie rimtus nerezidentui priklausančios transporto priemonės trūkumus pranešama ES šalies, kurioje transporto priemonė yra registruota, valdžios institucijoms. Kraj, w którym wykryto usterkę, może wnosić o podjęcie odpowiednich środków w stosunku do osoby naruszającej prawo. Šalis, kurios teritorijoje nustatyti trūkumai, gali reikalauti, kad pažeidėjui būtų pritaikytos atitinkamos priemonės. W przypadku podjęcia takich kroków kraj rejestracji musi poinformować kraj, w którym wykryto usterkę, o krokach podjętych w stosunku do takiej osoby naruszającej prawo. Jei tokios priemonės pritaikomos, šalis, kurioje transporto priemonė yra registruota, privalo informuoti šalį, kurioje buvo nustatyti trūkumai, apie pažeidėjui pritaikytas priemones. Komisja jest upoważniona do określania pewnych minimalnych norm i metod kontroli oraz do dostosowywania ich do postępu technicznego. Komisija turi teisę nustatyti tam tikrus minimalius patikrinimo standartus bei metodus ir suderinti juos su technikos pažanga. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Europos Sąjungos oficialusis leidinys Dyrektywa 2000/30/WE Direktyva 2000/30/EB 10.8.2000 2000 8 10 9.8.2002 2002 8 9 L 203 z 10.8.2000, s. 1-8 L 203, 2000 8 10, p. 1-8 Kolejne zmiany i poprawki do dyrektywy 2000/30/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni direktyvos 2000/30/EB daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany służy wyłącznie do celów dokumentacyjnych. Šis konsoliduotas tekstas yra tik dokumentinio pobūdžio. Załączniki I i II I ir II priedai Dyrektywa 2010/47/UE (Dz.U. L 173 z 8.7.2010, s. 33-46). Direktyva 2010/47/ES (OL L 173, 2010 7 8, p. 33-46). AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/47/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie drogowej kontroli technicznej dotyczącej zdatności do ruchu drogowego pojazdów użytkowych poruszających się w Unii oraz uchylająca dyrektywę 2000/30/WE (Dziennik Urzędowy L 127, 29.4.2014, s. 134-218). 2014 m. balandžio 3 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2014/47/ES dėl Sąjungoje važinėjančių komercinių transporto priemonių techninio patikrinimo kelyje, kuria panaikinama Direktyva 2000/30/EB (Oficialusis leidinys L 127, 2014 4 29, p. 134-218). Zalecenie Komisji 2010/379/UE z dnia 5 lipca 2010 r. w sprawie oceny ryzyka związanego z usterkami stwierdzonymi podczas kontroli drogowych (pojazdów użytkowych) zgodnie z dyrektywą 2000/30/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dziennik Urzędowy L 173 z 8.7.2010, s. 97-105). 2010 m. liepos 5 d. Komisijos rekomendacija 2010/379/ES dėl trūkumų pavojingumo vertinimo atliekant (komercinių transporto priemonių) techninį patikrinimą keliuose pagal Europos Parlamento ir Tarybos direktyvą 2000/30/EB (Oficialusis leidinys L 173, 2010 7 8, p. 97-105). Sprawozdanie Komisji dla Rady i Parlamentu Europejskiego w sprawie stosowania przez państwa członkowskie dyrektywy 2000/30/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 6 czerwca 2000 r. w sprawie drogowej kontroli przydatności do ruchu pojazdów użytkowych poruszających się we Wspólnocie: Okres sprawozdawczy 2009-2010 (COM(2013) 303 final z dnia 24.5.2013). Komisijos ataskaita Tarybai ir Europos Parlamentui dėl 2000 m. birželio 6 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyvos 2000/30/EB dėl Bendrijoje važinėjančių komercinių transporto priemonių techninio patikrinimo keliuose taikymo valstybėse narėse. 2009-2010 m. ataskaitinis laikotarpis (COM(2013) 303 final, 2013 5 24). Sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie stosowania przez państwa członkowskie dyrektywy 2000/30/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 6 czerwca 2000 r. w sprawie drogowej kontroli przydatności do ruchu pojazdów użytkowych poruszających się we Wspólnocie Okres sprawozdawczy 2011-2012 (COM(2014) 569 final z dnia 12.9.2014). Komisijos ataskaita Europos Parlamentui ir Tarybai dėl 2000 m. birželio 6 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyvos 2000/30/EB dėl Bendrijoje važinėjančių komercinių transporto priemonių techninio patikrinimo keliuose taikymo valstybėse narėse. 2011-2012 m. ataskaitinis laikotarpis (COM(2014) 569 final, 2014 9 12). Ostatnia aktualizacja: 13.08.2015 Paskutinį kartą atnaujinta: 13.08.2015 - - - - - - Pojazdy silnikowe i przyczepy: kontrole drogowe pojazdów użytkowych (do roku 2018) Motorinės transporto priemonės ir jų priekabos: komercinių transporto priemonių patikrinimas keliuose (iki 2018 m.) Zwiększenie natężenia ruchu w Unii Europejskiej (UE) stwarza dla wszystkich krajów UE problemy bezpieczeństwa i ochrony środowiska. Intensyvėjantis eismas Europos Sąjungoje (ES) visoms ES šalims kelia panašaus pobūdžio saugumo ir aplinkosaugos problemų. W związku z tym, mając na uwadze bezpieczeństwo drogowe, ochronę środowiska naturalnego i sprawiedliwą konkurencję, UE harmonizuje kontrole drogowe stanu technicznego silnikowych pojazdów użytkowych i ich przyczep w całej UE. ES, siekdama saugumo keliuose, aplinkos apsaugos ir sąžiningos konkurencijos, suderina komercinių motorinių transporto priemonių ir jų priekabų techninės apžiūros keliuose taisykles visoje ES. Dotyczy to pojazdów użytkowych przeznaczonych do przewozu osób lub towarów. Šios taisyklės yra taikomos komercinėms transporto priemonėms, gabenančioms keleivius arba prekes. AKT DOKUMENTAS Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2000/30/WE z dnia 6 czerwca 2000 r. w sprawie drogowej kontroli przydatności do ruchu pojazdów użytkowych poruszających się we Wspólnocie 2000 m. birželio 6 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2000/30/EB dėl Bendrijoje važinėjančių komercinių transporto priemonių techninio patikrinimo keliuose STRESZCZENIE SANTRAUKA Niniejsza dyrektywa ustanawia ramy prawne i uzupełnia zasady rocznych obowiązkowych przeglądów w stacjach kontroli pojazdów dla drogowych pojazdów użytkowych zgodnie z dyrektywą 2009/40/WE (uchylającą dyrektywę 96/96/WE w 2009 r., i która została uchylona dyrektywą 2014/45/UE, wchodzącą w życie z dniem 20 maja 2018 r.). Šia direktyva išdėstomi teisiniai pagrindai ir papildomos taisyklės dėl keliais važinėjančioms komercinėms transporto priemonėms privalomų metinių patikrinimų apžiūros centruose pagal direktyvą 2009/40/EB (kuria 2009 m. panaikinta direktyva 96/96/EB ir kurią nuo 2018 m. gegužės 20 d. panaikins direktyva 2014/45/ES). Kontrole drogowe to niezapowiedziane kontrole pojazdów użytkowych poruszających się po krajach UE. Patikrinimai keliuose - tai Europos Sąjungos (ES) šalies teritorijoje važinėjančios komercinės transporto priemonės patikrinimai, apie kuriuos iš anksto nepranešama. Kontrole są przeprowadzane przez odpowiednie organy na drogach, w portach i w innych miejscach, które uznane zostaną za odpowiednie. Tokius patikrinimus valdžios institucijos atlieka keliuose, uostuose arba bet kuriose kitose, jų manymu, tinkamose vietose. Niniejsza dyrektywa przewiduje, że drogowa kontrola techniczna obejmuje jeden, dwa lub wszystkie z następujących aspektów: Pagal šią direktyvą techninės būklės patikrinimą keliuose sudaro vienas, du arba visi šie aspektai: - wzrokowa ocena warunków utrzymania technicznego pojazdu użytkowego poruszającego się po drogach, - vizualinis keliais važinėjančios transporto priemonės techninės būklės įvertinimas; - sprawdzenie dokumentów w zakresie zgodności pojazdu z kontrolą drogową oraz, jeśli kierowca okaże taki dokument, sprawdzenie ostatniego sprawozdania z kontroli drogowej, - dokumentų, įrodančių transporto priemonės atitikimą techninio patikrinimo keliuose reikalavimams, ir, jei vairuotojas pateikia, paskutinio techninės būklės patikrinimo keliuose ataskaitos įvertinimas; - kontrola w kierunku wykrycia niedostatecznego utrzymania technicznego pojazdu (starty bieżnik opony, wadliwy układ hamulcowy itd.). - blogos techninės būklės (nudilusių padangų, sugedusios stabdymo sistemos ir t. t.) įvertinimas. W takim przypadku inspektor bierze pod uwagę ostatnie dokumenty lub inne świadectwo bezpieczeństwa. Šiuo atveju inspektorius išnagrinėja paskutinius dokumentus ir bet kokį kitą saugos sertifikatą. Dyrektywa przewiduje wprowadzenie przez kraje UE regularnych i odpowiednich kontroli drogowych przeprowadzanych bez dyskryminowania za względu na narodowość kierowcy lub państwo rejestracji. Pagal šią direktyvą reguliarūs ir tinkami patikrinimai ES šalių keliuose turėtų būti atliekami neatsižvelgiant į vairuotojo pilietybę ar transporto priemonės registracijos šalį. Co roku takie kontrole drogowe powinny obejmować znaczny reprezentatywny przekrój pojazdów użytkowych wszystkich kategorii. Kasmet turėtų būti tikrinamos visų kategorijų komercinės transporto priemonės. Co dwa lata kraje UE muszą informować Komisję o liczbie pojazdów użytkowych skontrolowanych w ciągu dwóch poprzednich lat. Kas dveji metai ES šalys privalo pranešti Komisijai surinktus ankstesnių dvejų metų duomenis apie patikrintų komercinių transporto priemonių skaičių. Kontrole drogowe przewidziane dyrektywą muszą być przeprowadzane zgodnie z wykazem kontrolnym (załącznik I). Šioje direktyvoje nurodyti patikrinimai keliuose privalo būti atliekami pagal kontrolinį sąrašą (I priedas). Kierowca pojazdu otrzymuje zaświadczenie zawierające wyniki kontroli. Transporto priemonės vairuotojas turi gauti pažymą apie vietoje atlikto patikrinimo rezultatus. Kierowca musi być w stanie okazać taki dokument na żądanie w celu uproszczenia lub uniknięcia kolejnych kontroli. Vairuotojas šią pažymą turi pateikti, jei to yra prašoma, kad supaprastintų tolesnius patikrinimus arba jų išvengtų. Jeśli z powodu zakresu niedostatecznego utrzymania technicznego pojazdu wymagana jest bardziej szczegółowa kontrola, pojazd może zostać skontrolowany w autoryzowanej stacji kontroli pojazdów. Jei dėl blogos techninės būklės reikia išsamesnio patikrinimo, transporto priemonė gali būti atidžiau patikrinama patvirtintame techninės apžiūros centre. Korzystanie z pojazdu użytkowego na publicznej autostradzie jest natychmiast zakazane: Komercine transporto priemone gali būti nedelsiant uždrausta važiuoti valstybinės reikšmės kelyje, jei: - jeśli wyniki kontroli drogowej wykażą, że pojazd nie spełnia norm określonych w dyrektywie (załącznik II: Układ hamulcowy, emisja spalin) lub - patikrinimo keliuose rezultatai rodo, kad transporto priemonė neatitinka direktyvoje numatytų standartų (II priedas: stabdžių sistemos, išmetamųjų dujų kiekis); - jeśli badanie stanu technicznego pojazdu w autoryzowanej stacji kontroli wykaże, że pojazd nie spełnia dyrektywy 2009/40/WE, a także - kitos techninės apžiūros metu patvirtintame apžiūros centre ji neatitinka reikalavimų pagal direktyvą 2009/40/EB; - jeśli w związku z tym stanowi znaczne zagrożenie dla pasażerów i innych użytkowników dróg. - ji kelia rimtą grėsmę joje esantiems keleiviams arba kitiems eismo dalyviams. Poważne usterki pojazdu należącego do nierezydenta muszą być zgłaszane odpowiednim organom kraju UE, w którym pojazd jest zarejestrowany. Apie rimtus nerezidentui priklausančios transporto priemonės trūkumus pranešama ES šalies, kurioje transporto priemonė yra registruota, valdžios institucijoms. Kraj, w którym wykryto usterkę, może wnosić o podjęcie odpowiednich środków w stosunku do osoby naruszającej prawo. Šalis, kurios teritorijoje nustatyti trūkumai, gali reikalauti, kad pažeidėjui būtų pritaikytos atitinkamos priemonės. W przypadku podjęcia takich kroków kraj rejestracji musi poinformować kraj, w którym wykryto usterkę, o krokach podjętych w stosunku do takiej osoby naruszającej prawo. Jei tokios priemonės pritaikomos, šalis, kurioje transporto priemonė yra registruota, privalo informuoti šalį, kurioje buvo nustatyti trūkumai, apie pažeidėjui pritaikytas priemones. Komisja jest upoważniona do określania pewnych minimalnych norm i metod kontroli oraz do dostosowywania ich do postępu technicznego. Komisija turi teisę nustatyti tam tikrus minimalius patikrinimo standartus bei metodus ir suderinti juos su technikos pažanga. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Europos Sąjungos oficialusis leidinys Dyrektywa 2000/30/WE Direktyva 2000/30/EB 10.8.2000 2000 8 10 9.8.2002 2002 8 9 L 203 z 10.8.2000, s. 1-8 L 203, 2000 8 10, p. 1-8 Kolejne zmiany i poprawki do dyrektywy 2000/30/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni direktyvos 2000/30/EB daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany służy wyłącznie do celów dokumentacyjnych. Šis konsoliduotas tekstas yra tik dokumentinio pobūdžio. Załączniki I i II I ir II priedai Dyrektywa 2010/47/UE (Dz.U. L 173 z 8.7.2010, s. 33-46). Direktyva 2010/47/ES (OL L 173, 2010 7 8, p. 33-46). AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/47/UE z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie drogowej kontroli technicznej dotyczącej zdatności do ruchu drogowego pojazdów użytkowych poruszających się w Unii oraz uchylająca dyrektywę 2000/30/WE (Dziennik Urzędowy L 127, 29.4.2014, s. 134-218). 2014 m. balandžio 3 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2014/47/ES dėl Sąjungoje važinėjančių komercinių transporto priemonių techninio patikrinimo kelyje, kuria panaikinama Direktyva 2000/30/EB (Oficialusis leidinys L 127, 2014 4 29, p. 134-218). Zalecenie Komisji 2010/379/UE z dnia 5 lipca 2010 r. w sprawie oceny ryzyka związanego z usterkami stwierdzonymi podczas kontroli drogowych (pojazdów użytkowych) zgodnie z dyrektywą 2000/30/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dziennik Urzędowy L 173 z 8.7.2010, s. 97-105). 2010 m. liepos 5 d. Komisijos rekomendacija 2010/379/ES dėl trūkumų pavojingumo vertinimo atliekant (komercinių transporto priemonių) techninį patikrinimą keliuose pagal Europos Parlamento ir Tarybos direktyvą 2000/30/EB (Oficialusis leidinys L 173, 2010 7 8, p. 97-105). Sprawozdanie Komisji dla Rady i Parlamentu Europejskiego w sprawie stosowania przez państwa członkowskie dyrektywy 2000/30/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 6 czerwca 2000 r. w sprawie drogowej kontroli przydatności do ruchu pojazdów użytkowych poruszających się we Wspólnocie: Okres sprawozdawczy 2009-2010 (COM(2013) 303 final z dnia 24.5.2013). Komisijos ataskaita Tarybai ir Europos Parlamentui dėl 2000 m. birželio 6 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyvos 2000/30/EB dėl Bendrijoje važinėjančių komercinių transporto priemonių techninio patikrinimo keliuose taikymo valstybėse narėse. 2009-2010 m. ataskaitinis laikotarpis (COM(2013) 303 final, 2013 5 24). Sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie stosowania przez państwa członkowskie dyrektywy 2000/30/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 6 czerwca 2000 r. w sprawie drogowej kontroli przydatności do ruchu pojazdów użytkowych poruszających się we Wspólnocie Okres sprawozdawczy 2011-2012 (COM(2014) 569 final z dnia 12.9.2014). Komisijos ataskaita Europos Parlamentui ir Tarybai dėl 2000 m. birželio 6 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyvos 2000/30/EB dėl Bendrijoje važinėjančių komercinių transporto priemonių techninio patikrinimo keliuose taikymo valstybėse narėse. 2011-2012 m. ataskaitinis laikotarpis (COM(2014) 569 final, 2014 9 12). Ostatnia aktualizacja: 13.08.2015 Paskutinį kartą atnaujinta: 13.08.2015 - - - - - - Transport lądowy towarów niebezpiecznych Pavojingų krovinių vežimas vidaus keliais STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Dyrektywa 2008/68/WE w sprawie transportu lądowego towarów niebezpiecznych Direktyva 2008/68/EB dėl pavojingų krovinių vežimo vidaus keliais STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KAM SKIRTA ŠI DIREKTYVA? Ustanawia wspólne zasady bezpiecznego transportu drogowego, kolejowego i śródlądowego towarów niebezpiecznych w obrębie krajów UE i pomiędzy nimi. Direktyva nustatomos bendros taisyklės, skirtos saugiam ir patikimam pavojingų krovinių vežimui ES šalyse ir tarp jų keliais, geležinkeliais ar vidaus vandens keliais. Obejmuje również takie aspekty jak załadunek i rozładunek, przeładunek na inny środek transportu lub z innego środka transportu oraz postoje w trakcie przewozu. Ji taip pat taikoma tokiems aspektams kaip pakrovimas ir iškrovimas, transporto rūšies pakeitimas ir sustojimai vežimo metu. Rozszerza stosowanie przepisów międzynarodowych na krajowy transport towarów niebezpiecznych. Direktyva nustatoma, kad tarptautinės taisyklės yra taikomos ir pavojingų krovinių nacionaliniam vežimui. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Wyjątki Išimtys Dyrektywa nie dotyczy transportu towarów niebezpiecznych: Direktyva netaikoma pavojingų krovinių vežimui: - pojazdami, wagonami i statkami należącymi do sił zbrojnych lub pojazdami, wagonami i statkami, za które siły zbrojne są odpowiedzialne; - transporto priemonėmis, vagonais ar laivais, kurie priklauso karinėms pajėgoms ar už kurias jos yra atsakingos; - statkami pełnomorskimi na wodach morskich stanowiących część śródlądowych dróg wodnych; - jūrų laivais jūrų vandens keliais, kurie sudaro vidaus vandenų dalį; - promami jedynie przepływającymi po śródlądowej drodze wodnej lub przez port; - keltais, kertančiais vidaus vandens kelią ar uostą; - wykonywanego w całości w granicach zamkniętego obszaru. - atliekamam tik uždaroje zonoje. Przepisy krajowe Nacionalinės taisyklės Kraje UE zachowują prawo do regulowania lub wprowadzenia zakazu transportu towarów niebezpiecznych na swoim terytorium z powodów innych niż względy bezpieczeństwa (takich jak bezpieczeństwo państwa lub ochrona środowiska). ES šalys turi teisę reglamentuoti ar drausti pavojingų krovinių vežimą jų teritorija remdamosi tik kitomis priežastimis nei transportavimo sauga (pvz., aplinkosauga arba nacionaliniu saugumu). Kraje UE mogą ustanawiać szczegółowe wymagania dotyczące bezpieczeństwa krajowego i międzynarodowego transportu towarów niebezpiecznych na ich terytorium w odniesieniu do: Jos taip pat gali nustatyti nacionaliniam ir tarptautiniam pavojingų krovinių vežimui jų teritorijoje specialius saugos reikalavimus, taikomus: - transportu towarów niebezpiecznych pojazdami, wagonami i statkami żeglugi śródlądowej nieobjętymi niniejszą dyrektywą; - pavojingų krovinių vežimui transporto priemonėmis, vagonais ar vidaus vandens laivais, kuriems ši direktyva netaikoma; - w uzasadnionych przypadkach - obowiązkowego korzystania z wyznaczonych tras, w tym korzystania z wyznaczonych środków transportu; - jei pateisinama, naudojimuisi nustatytais maršrutais, įskaitant naudojimąsi nustatytomis transporto rūšimis; - szczególnych przepisów dotyczących transportu towarów niebezpiecznych w pociągach pasażerskich. - specialioms pavojingų krovinių vežimo keleiviniais traukiniais taisyklėms. Porozumienia międzynarodowe Tarptautiniai susitarimai Międzynarodowy transport towarów niebezpiecznych jest regulowany zapisami europejskiej umowy dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR)*, europejskiej umowy w sprawie międzynarodowych przewozów materiałów niebezpiecznych śródlądowymi drogami wodnymi (ADN)* oraz regulaminu dla międzynarodowego przewozu kolejami towarów niebezpiecznych (RID)*. Tarptautinis pavojingų krovinių vežimas yra reglamentuojamas Europos sutartimi dėl pavojingų krovinių tarptautinio vežimo keliais (ADR)*, Europos sutartimi dėl tarptautinio pavojingų krovinių vežimo vidaus vandens keliais (ADN)* ir Pavojingų krovinių tarptautinio vežimo geležinkeliais taisyklėmis (RID)*. Aby ujednolicić w całej UE warunki przewozu towarów niebezpiecznych i zapewnić prawidłowe funkcjonowanie wspólnego rynku transportu w UE, zasady te powinny zostać również rozszerzone na transport krajowy. Šios tarptautinės taisyklės taip pat turi būti taikomos nacionaliniam vežimui, kad visoje ES būtų suvienodintos pavojingų krovinių vežimo sąlygos ir užtikrintas tinkamas ES bendrosios transporto rinkos veikimas. Odniesienia do tekstu tych umów są zawarte w załącznikach do dyrektywy. Šių susitarimų tekstai yra pateikiami direktyvos prieduose. W umowach ADR, RID oraz ADN podano wykaz towarów niebezpiecznych, ze wskazaniem, czy ich transport jest zakazany, oraz określeniem wymagań dotyczących ich transportu, jeżeli taki transport jest dozwolony. ADR, RID ir ADN pateikiamas pavojingų krovinių sąrašas, kuriame nurodyta, ar šių krovinių vežimas yra draudžiamas, ir apibrėžiami jų vežimo reikalavimai, jei vežimas yra leidžiamas. Kraje UE mają możliwość uzyskania odstępstw na mocy pewnych szczególnych warunków. Esant tam tikroms sąlygoms ES šalys gali prašyti taikyti leidžiančias nukrypti nuostatas. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Od 20 października 2008 r. Direktyva taikoma nuo 2008 m. spalio 20 d. KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS * ADR: europejska umowa dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych, zawarta w Genewie w dniu 30 września 1957 r. *ADR - Europos sutartis dėl pavojingų krovinių tarptautinio vežimo keliais, sudaryta 1957 m. rugsėjo 30 d. Ženevoje. * ADN: europejska umowa w sprawie międzynarodowych przewozów materiałów niebezpiecznych śródlądowymi drogami wodnymi, zawarta w Genewie w dniu 26 maja 2000 r. *ADN - Europos sutartis dėl tarptautinio pavojingų krovinių vežimo vidaus vandens keliais, sudaryta 2000 m. gegužės 26 d. Ženevoje. * RID: regulamin dla międzynarodowego przewozu kolejami towarów niebezpiecznych występujący jako załącznik C do Konwencji o międzynarodowym przewozie kolejami (COTIF) sporządzony w Wilnie w dniu 3 czerwca 1999 r. *RID - Pavojingų krovinių tarptautinio vežimo geležinkeliais taisyklės, paskelbtos Konvencijos dėl tarptautinio vežimo geležinkeliais (COTIF), sudarytos 1999 m. birželio 3 d. Vilniuje, C priedėlyje. KONTEKST KONTEKSTAS Strona internetowa dotycząca bezpieczeństwa drogowego Saugaus eismo interneto svetainė AKT DOKUMENTAS Dyrektywa 2008/68/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 września 2008 r. w sprawie transportu lądowego towarów niebezpiecznych 2008 m. rugsėjo 24 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2008/68/EB dėl pavojingų krovinių vežimo vidaus keliais ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 2008/68/WE Direktyva 2008/68/EB 20.10.2008 2008 10 20 30.6.2009 2009 6 30 Dz.U. L 260 z 30.9.2008, s. 13-59 OL L 260, 2008 9 30, p. 13-59 Kolejne zmiany i poprawki do dyrektywy 2008/68/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni direktyvos 2008/68/EB daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany służy wyłącznie do celów dokumentacyjnych. Šis konsoliduotas tekstas yra tik informacinio pobūdžio. Ostatnia aktualizacja: 07.10.2015 paskutinis atnaujinimas 07.10.2015 - - - - - - Transport kolejowy Geležinkelių transportas Udostępnij Siųsti draugams Włącz streszczenia z archiwum Įtraukti archyvuotas santraukas Jednolita sieć kolejowa dla Europy Bendras geležinkelių tinklas Europoje Organy i cele Organai ir tikslai Agencja Kolejowa Unii Europejskiej - zapewnienie bezpiecznego i interoperacyjnego obszaru kolejowego Europos Sąjungos geležinkelių agentūra: saugios ir sąveikios geležinkelių erdvės užtikrinimas Infrastruktura i interoperacyjność Infrastruktūra ir sąveikumas Interoperacyjny system kolei UE Sąveiki ES geležinkelių sistema Rynek wewnętrzny, transport towarowy i prawa pasażerów Vidaus rinka, kroviniai ir keleivių teisės Pomoc państwa na rzecz przedsiębiorstw kolejowych Valstybės pagalba geležinkelio įmonėms Europejska sieć kolejowa ukierunkowana na konkurencyjny transport towarowy Konkurencingo krovinių vežimo Europos geležinkeliais tinklas Plan działań na rzecz logistyki transportu towarowego Krovininio transporto logistikos veiksmų planas Zatrudnienie i warunki pracy Įdarbinimo ir darbo sąlygos Przyznawanie uprawnień maszynistom prowadzącym lokomotywy i pociągi Traukinių mašinistų, valdančių lokomotyvus ir traukinius, sertifikavimas Załogi pociągów transgranicznych - warunki pracy Tarpvalstybinių traukinių brigados: darbo sąlygos Bezpieczeństwo kolei Geležinkelių sauga Bezpieczeństwo kolei w całej UE ES geležinkelių sauga Transport lądowy towarów niebezpiecznych Pavojingų krovinių vežimas vidaus keliais - - - - - - Jednolita sieć kolejowa dla Europy Bendras geležinkelių tinklas Europoje STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Dyrektywa 2012/34/UE w sprawie utworzenia jednolitego europejskiego obszaru kolejowego Direktyva 2012/34/ES, kuria sukuriama bendra Europos Sąjungos geležinkelių erdvė STRESZCZENIE SANTRAUKA Ustanowienie jednolitego obszaru kolejowego ma na celu zmodernizowanie europejskiej branży transportu kolejowego przez wprowadzenie rozwiązań w trzech aspektach: Bendra geležinkelių erdve siekiama modernizuoti Europos geležinkelių transporto sektorių sprendžiant problemas 3 aspektais: otwarcie rynku kolejowego na konkurencję, atveriant geležinkelių rinką konkurencijai; zwiększenie interoperacyjności i bezpieczeństwa sieci krajowych, oraz gerinant nacionalinių tinklų sąveiką ir saugą; rozwój infrastruktury transportu kolejowego. vystant geležinkelių transporto infrastruktūrą. JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KAM SKIRTA ŠI DIREKTYVA? Dyrektywa określa zasady prawne dotyczące europejskiego sektora kolejowego, mające na celu: Joje paaiškinamos Europos geležinkelių sektoriuje taikomos teisinės taisyklės, skirtos: promowanie konkurencyjności, skatinti konkurenciją; wzmocnienie nadzoru nad rynkiem, oraz stiprinti rinkos priežiūrą; poprawę warunków dla inwestycji w tym sektorze. pagerinti investicijų į šį sektorių sąlygas. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Zwiększona konkurencja: dyrektywa: Padidėjusi konkurencija: direktyva: umożliwia większą przejrzystość w odniesieniu do warunków dostępu do rynku kolejowego, užtikrina didesnį skaidrumą dėl patekimo į geležinkelių rinką sąlygų; poprawia dostęp operatorów do usług związanych z sektorem kolei, takich jak dworce kolejowe, terminale towarowe i punkty zaplecza technicznego. gerina operatoriams galimybes naudotis su geležinkeliais susijusiomis paslaugomis, kaip antai geležinkelio stotimis, krovinių terminalais ir techninės priežiūros įrenginiais. Gdy infrastruktura jest eksploatowana przez przedsiębiorstwa kolejowe mające ze względów historycznych dominującą pozycję na rynku, musi być ona niezależna w zakresie organizacji i podejmowania decyzji, a także musi mieć odrębny system księgowy. Kai infrastruktūras valdo geležinkelių įmonės, kurios istoriškai užėmė dominuojančią padėtį rinkoje, šios infrastruktūros turi būti nepriklausomos, kalbant apie organizavimą ir sprendimų priėmimą, ir turi turėti atskiras apskaitos sistemas. Kluczowe funkcje operatora infrastruktury (które muszą być sprawowane całkowicie niezależnie od działalności transportowej) obejmują: Svarbiausios infrastruktūros operatoriaus funkcijos (kurias reikia vykdyti visiškai nepriklausomai nuo transporto įmonių) yra: dystrybucję i alokację tras pociągów, traukinių maršrutų padalijimas ir paskirstymas; podejmowanie decyzji o opłaty za dostęp do sieci, sprendimai dėl mokesčių, kuriuos reikia mokėti už galimybę naudotis tinklais; podejmowanie decyzji o inwestycjach infrastrukturalnych. sprendimai dėl investicijų į infrastruktūrą. Jeżeli jeden lub wiele obiektów infrastruktury usługowej (takich jak stacje, terminale, tory postojowe) nie były używane przez co najmniej 2 lata, muszą zostać udostępnione do dzierżawy lub wynajęcia. Jeigu vienas ar keli paslaugų įrenginiai (pavyzdžiui, stotys, terminalai, skirstymo keliai) buvo nenaudojami ne mažiau kaip dvejus metus, jie turi būti prieinami išperkamajai nuomai arba nuomai. Kontrola regulacyjna: została wzmocniona niezależność krajowych organów regulacyjnych. Reguliavimo kontrolė: sustiprintas nacionalinių reguliavimo institucijų savarankiškumas. Te niezależne organy mogą nakładać grzywny lub przeprowadzać audyty. Šios nepriklausomos institucijos gali skirti baudas arba atlikti auditą. Kontrola regulacyjna została wzmocniona przez ścisłą współpracę między organami regulacyjnymi i władzami krajowymi odpowiedzialnymi za bezpieczeństwo i wydawanie licencji. Reguliavimo kontrolė stiprinama glaudžiai bendradarbiaujant reguliavimo institucijoms ir nacionalinėms valdžios institucijoms, atsakingoms už saugą ir licencijavimą. Finansowanie transportu kolejowego: właściwe władze publiczne muszą opracowywać długoterminowe strategie inwestycyjne zapewniające większą pewność inwestorom, aby zachęcić przedsiębiorstwa do inwestowania w modernizację infrastruktury. Geležinkelių finansavimas: kompetentingos valdžios institucijos turi parengti ilgesnės trukmės investavimo strategijas, kurios suteiktų investuotojams daugiau tikrumo, siekiant skatinti įmones investuoti į infrastruktūros modernizavimą. Strategie te powinny obejmować okres co najmniej 5 lat i podlegać przedłużeniu na dalsze okresy. Šios strategijos turėtų apimti ne trumpesnį nei 5 metų laikotarpį ir jos turi būti atnaujinamos. Opłaty i koszty: dyrektywa umożliwia różnicowanie opłat za dostęp do infrastruktury (za pomocą systemu premii i sankcji) w taki sposób, aby zachęcać operatorów do eksploatowania mniej hałaśliwych pojazdów szynowych i wyposażania swoich lokomotyw w europejski system sterowania pociągiem (ETCS). Mokesčiai ir išlaidos: direktyvoje numatomas infrastruktūros mokesčių diferencijavimas (naudojant premijų / baudų sistemą), siekiant paskatinti operatorius naudoti mažiau triukšmingus traukinius ir įrengti lokomotyvuose Europos traukinių kontrolės sistemą (ETCS). OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Niniejsza dyrektywa weszła w życie 15 grudnia 2012 r. Direktyva įsigaliojo 2012 m. gruodžio 15 d. Kraje UE miały obowiązek wdrożenia przepisów niniejszej dyrektywy do prawa krajowego do 16 czerwca 2015 r. ES šalys turėjo ją perkelti į savo nacionalinę teisę ne vėliau kaip 2015 m. birželio 16 d. KONTEKST KONTEKSTAS Niniejsza dyrektywa scala trzy dyrektywy z „pierwszego pakietu kolejowego” w sprawie rozwoju kolei europejskich, wydawania licencji przewoźnikom kolejowym i zarządzania infrastrukturą kolejową (odpowiednio dyrektywy 2001/12/WE, 2001/13/WE i 2001/14/WE). Šia direktyva sujungiamos 3 direktyvos iš „pirmojo geležinkelių paketo“ dėl Europos geležinkelių plėtros, geležinkelio įmonių licencijavimo bei geležinkelių infrastruktūros valdymo (Direktyvos 2001/12/EB, 2001/13/EB ir 2001/14/EB). Pakiet ten umożliwia stopniowe otwieranie na konkurencję sektora kolejowego w Europie. Šis paketas suteikia galimybę palaipsniui sudaryti sąlygas konkurencijai Europos geležinkelių sektoriuje. AKT DOKUMENTAS Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/34/UE z dnia 21 listopada 2012 r. w sprawie utworzenia jednolitego europejskiego obszaru kolejowego (Dz.U. L 343 z 14.12.2012, s. 32-77) 2012 m. lapkričio 21 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2012/34/ES, kuria sukuriama bendra Europos geležinkelių erdvė (OL L 343, 2012 12 14, p. 32-77) Kolejne zmiany do dyrektywy 2012/34/UE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Direktyvos 2012/34/ES daliniai pakeitimai buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra tik dokumentinio pobūdžio. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 869/2014 z dnia 11 sierpnia 2014 r. w sprawie nowych kolejowych przewozów pasażerskich (Dz.U. L 239 z 12.8.2014, s. 1-10) 2014 m. rugpjūčio 11 d. Komisijos įgyvendinimo reglamentas (ES) Nr. 869/2014 dėl naujų keleivių vežimo geležinkeliais paslaugų (OL L 239, 2014 8 12, p. 1-10) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 870/2014 z dnia 11 sierpnia 2014 r. w sprawie kryteriów w odniesieniu do wnioskodawców składających wnioski o przyznanie zdolności przepustowej infrastruktury kolejowej (Dz.U. L 239 z 12.8.2014, s. 11-13) 2014 m. rugpjūčio 11 d. Komisijos įgyvendinimo reglamentas (ES) Nr. 870/2014 dėl geležinkelių infrastruktūros pajėgumų prašantiems pareiškėjams taikomų kriterijų (OL L 239, 2014 8 12, p. 11-13) Ostatnia aktualizacja: 09.02.2016 paskutinis atnaujinimas 09.02.2016 - - - - - - Jednolita sieć kolejowa dla Europy Bendras geležinkelių tinklas Europoje STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Dyrektywa 2012/34/UE w sprawie utworzenia jednolitego europejskiego obszaru kolejowego Direktyva 2012/34/ES, kuria sukuriama bendra Europos Sąjungos geležinkelių erdvė STRESZCZENIE SANTRAUKA Ustanowienie jednolitego obszaru kolejowego ma na celu zmodernizowanie europejskiej branży transportu kolejowego przez wprowadzenie rozwiązań w trzech aspektach: Bendra geležinkelių erdve siekiama modernizuoti Europos geležinkelių transporto sektorių sprendžiant problemas 3 aspektais: otwarcie rynku kolejowego na konkurencję, atveriant geležinkelių rinką konkurencijai; zwiększenie interoperacyjności i bezpieczeństwa sieci krajowych, oraz gerinant nacionalinių tinklų sąveiką ir saugą; rozwój infrastruktury transportu kolejowego. vystant geležinkelių transporto infrastruktūrą. JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KAM SKIRTA ŠI DIREKTYVA? Dyrektywa określa zasady prawne dotyczące europejskiego sektora kolejowego, mające na celu: Joje paaiškinamos Europos geležinkelių sektoriuje taikomos teisinės taisyklės, skirtos: promowanie konkurencyjności, skatinti konkurenciją; wzmocnienie nadzoru nad rynkiem, oraz stiprinti rinkos priežiūrą; poprawę warunków dla inwestycji w tym sektorze. pagerinti investicijų į šį sektorių sąlygas. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Zwiększona konkurencja: dyrektywa: Padidėjusi konkurencija: direktyva: umożliwia większą przejrzystość w odniesieniu do warunków dostępu do rynku kolejowego, užtikrina didesnį skaidrumą dėl patekimo į geležinkelių rinką sąlygų; poprawia dostęp operatorów do usług związanych z sektorem kolei, takich jak dworce kolejowe, terminale towarowe i punkty zaplecza technicznego. gerina operatoriams galimybes naudotis su geležinkeliais susijusiomis paslaugomis, kaip antai geležinkelio stotimis, krovinių terminalais ir techninės priežiūros įrenginiais. Gdy infrastruktura jest eksploatowana przez przedsiębiorstwa kolejowe mające ze względów historycznych dominującą pozycję na rynku, musi być ona niezależna w zakresie organizacji i podejmowania decyzji, a także musi mieć odrębny system księgowy. Kai infrastruktūras valdo geležinkelių įmonės, kurios istoriškai užėmė dominuojančią padėtį rinkoje, šios infrastruktūros turi būti nepriklausomos, kalbant apie organizavimą ir sprendimų priėmimą, ir turi turėti atskiras apskaitos sistemas. Kluczowe funkcje operatora infrastruktury (które muszą być sprawowane całkowicie niezależnie od działalności transportowej) obejmują: Svarbiausios infrastruktūros operatoriaus funkcijos (kurias reikia vykdyti visiškai nepriklausomai nuo transporto įmonių) yra: dystrybucję i alokację tras pociągów, traukinių maršrutų padalijimas ir paskirstymas; podejmowanie decyzji o opłaty za dostęp do sieci, sprendimai dėl mokesčių, kuriuos reikia mokėti už galimybę naudotis tinklais; podejmowanie decyzji o inwestycjach infrastrukturalnych. sprendimai dėl investicijų į infrastruktūrą. Jeżeli jeden lub wiele obiektów infrastruktury usługowej (takich jak stacje, terminale, tory postojowe) nie były używane przez co najmniej 2 lata, muszą zostać udostępnione do dzierżawy lub wynajęcia. Jeigu vienas ar keli paslaugų įrenginiai (pavyzdžiui, stotys, terminalai, skirstymo keliai) buvo nenaudojami ne mažiau kaip dvejus metus, jie turi būti prieinami išperkamajai nuomai arba nuomai. Kontrola regulacyjna: została wzmocniona niezależność krajowych organów regulacyjnych. Reguliavimo kontrolė: sustiprintas nacionalinių reguliavimo institucijų savarankiškumas. Te niezależne organy mogą nakładać grzywny lub przeprowadzać audyty. Šios nepriklausomos institucijos gali skirti baudas arba atlikti auditą. Kontrola regulacyjna została wzmocniona przez ścisłą współpracę między organami regulacyjnymi i władzami krajowymi odpowiedzialnymi za bezpieczeństwo i wydawanie licencji. Reguliavimo kontrolė stiprinama glaudžiai bendradarbiaujant reguliavimo institucijoms ir nacionalinėms valdžios institucijoms, atsakingoms už saugą ir licencijavimą. Finansowanie transportu kolejowego: właściwe władze publiczne muszą opracowywać długoterminowe strategie inwestycyjne zapewniające większą pewność inwestorom, aby zachęcić przedsiębiorstwa do inwestowania w modernizację infrastruktury. Geležinkelių finansavimas: kompetentingos valdžios institucijos turi parengti ilgesnės trukmės investavimo strategijas, kurios suteiktų investuotojams daugiau tikrumo, siekiant skatinti įmones investuoti į infrastruktūros modernizavimą. Strategie te powinny obejmować okres co najmniej 5 lat i podlegać przedłużeniu na dalsze okresy. Šios strategijos turėtų apimti ne trumpesnį nei 5 metų laikotarpį ir jos turi būti atnaujinamos. Opłaty i koszty: dyrektywa umożliwia różnicowanie opłat za dostęp do infrastruktury (za pomocą systemu premii i sankcji) w taki sposób, aby zachęcać operatorów do eksploatowania mniej hałaśliwych pojazdów szynowych i wyposażania swoich lokomotyw w europejski system sterowania pociągiem (ETCS). Mokesčiai ir išlaidos: direktyvoje numatomas infrastruktūros mokesčių diferencijavimas (naudojant premijų / baudų sistemą), siekiant paskatinti operatorius naudoti mažiau triukšmingus traukinius ir įrengti lokomotyvuose Europos traukinių kontrolės sistemą (ETCS). OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Niniejsza dyrektywa weszła w życie 15 grudnia 2012 r. Direktyva įsigaliojo 2012 m. gruodžio 15 d. Kraje UE miały obowiązek wdrożenia przepisów niniejszej dyrektywy do prawa krajowego do 16 czerwca 2015 r. ES šalys turėjo ją perkelti į savo nacionalinę teisę ne vėliau kaip 2015 m. birželio 16 d. KONTEKST KONTEKSTAS Niniejsza dyrektywa scala trzy dyrektywy z „pierwszego pakietu kolejowego” w sprawie rozwoju kolei europejskich, wydawania licencji przewoźnikom kolejowym i zarządzania infrastrukturą kolejową (odpowiednio dyrektywy 2001/12/WE, 2001/13/WE i 2001/14/WE). Šia direktyva sujungiamos 3 direktyvos iš „pirmojo geležinkelių paketo“ dėl Europos geležinkelių plėtros, geležinkelio įmonių licencijavimo bei geležinkelių infrastruktūros valdymo (Direktyvos 2001/12/EB, 2001/13/EB ir 2001/14/EB). Pakiet ten umożliwia stopniowe otwieranie na konkurencję sektora kolejowego w Europie. Šis paketas suteikia galimybę palaipsniui sudaryti sąlygas konkurencijai Europos geležinkelių sektoriuje. AKT DOKUMENTAS Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/34/UE z dnia 21 listopada 2012 r. w sprawie utworzenia jednolitego europejskiego obszaru kolejowego (Dz.U. L 343 z 14.12.2012, s. 32-77) 2012 m. lapkričio 21 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2012/34/ES, kuria sukuriama bendra Europos geležinkelių erdvė (OL L 343, 2012 12 14, p. 32-77) Kolejne zmiany do dyrektywy 2012/34/UE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Direktyvos 2012/34/ES daliniai pakeitimai buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra tik dokumentinio pobūdžio. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 869/2014 z dnia 11 sierpnia 2014 r. w sprawie nowych kolejowych przewozów pasażerskich (Dz.U. L 239 z 12.8.2014, s. 1-10) 2014 m. rugpjūčio 11 d. Komisijos įgyvendinimo reglamentas (ES) Nr. 869/2014 dėl naujų keleivių vežimo geležinkeliais paslaugų (OL L 239, 2014 8 12, p. 1-10) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 870/2014 z dnia 11 sierpnia 2014 r. w sprawie kryteriów w odniesieniu do wnioskodawców składających wnioski o przyznanie zdolności przepustowej infrastruktury kolejowej (Dz.U. L 239 z 12.8.2014, s. 11-13) 2014 m. rugpjūčio 11 d. Komisijos įgyvendinimo reglamentas (ES) Nr. 870/2014 dėl geležinkelių infrastruktūros pajėgumų prašantiems pareiškėjams taikomų kriterijų (OL L 239, 2014 8 12, p. 11-13) Ostatnia aktualizacja: 09.02.2016 paskutinis atnaujinimas 09.02.2016 - - - - - - Informacje dla pasażerów: tożsamość przewoźnika lotniczego Keleivių informavimas: oro vežėjų tapatybė STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie (WE) nr 2111/2005 - wykaz przewoźników lotniczych podlegających zakazowi w ramach UE i tożsamość przewoźnika lotniczego wykonującego przewóz Reglamentas (EB) Nr. 2111/2005 dėl oro vežėjų, kuriems taikomas draudimas vykdyti veiklą ES, sąrašo sudarymo ir skrydžius vykdančių oro vežėjų tapatybės STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie ustanawia ogólnodostępny wykaz linii lotniczych objętych zakazem wykonywania lotów w UE z powodu niespełniania wymaganych norm bezpieczeństwa (załącznik A) oraz linii lotniczych, których działalność jest ograniczona określonymi warunkami (załącznik B). Reglamentu nustatomas viešai prieinamas oro vežėjų, kuriems draudžiama vykdyti skrydžius ES, nes jie neatitinka reikalingų saugos standartų (A priedas), ir oro vežėjų, kurių skrydžiai apribojami tam tikromis sąlygomis (B priedas), sąrašas. Niniejszy dokument zapewnia, by pasażerowie znali tożsamość linii lotniczej wykonującej przewóz. Juo užtikrinama, kad keleiviai žinotų oro vežėjo, su kuriuo skrenda, tapatybę. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Linia lotnicza może trafić na wykaz objęty zakazem, jeśli stwierdzone zostaną niedociągnięcia w zakresie bezpieczeństwa i jeśli taka linia lotnicza im nie zaradzi. Oro vežėjai yra įtraukiami į oro vežėjų, kuriems draudžiama vykdyti veiklą, sąrašą, jei nustatoma, kad jie turi rimtų saugos trūkumų ir jų nepanaikina. Istnieją wspólne kryteria unijne oparte na odpowiednich normach bezpieczeństwa w celu określenia, czy należy nałożyć zakaz wykonywania przewozów. Bendraisiais ES kriterijais, kurie grindžiami atitinkamais saugos standartais, nustatoma, ar reikia taikyti draudimą vykdyti veiklą. Komisja Europejska może dostosowywać te normy do rozwoju naukowego i technicznego. Europos Komisija gali keisti šiuos kriterijus, atsižvelgdama į mokslo ir technikos raidą. Jeśli wystąpią nieprzewidziane problemy w zakresie bezpieczeństwa, kraj UE może nałożyć na linię lotniczą zakaz wykonywania przewozów ze skutkiem natychmiastowym. Kilus nenumatytoms saugos problemoms, ES šalis gali nedelsdama įvesti draudimą oro vežėjui vykdyti veiklą. Przewoźnicy mają możliwość przedstawienia swoich racji, jeśli Komisja podejmie decyzję o umieszczeniu takiego przewoźnika w wykazie. Oro vežėjui yra suteikiama galimybė būti išklausytam, jei Komisija nusprendžia įtraukti jį į oro vežėjų, kuriems draudžiama vykdyti veiklą, sąrašą. Wykaz jest publikowany w unijnym Dzienniku Urzędowym. Šis sąrašas yra skelbiamas ES oficialiajame leidinyje. Komisja i kraje UE ułatwiają publiczny dostęp do wykazu, zwłaszcza przez internet. Komisija ir ES šalys privalo palengvinti visuomenės prieigą prie sąrašo, ypač naudojant internetą. Organy lotnictwa cywilnego i porty lotnicze także udostępniają wykaz pasażerom. Civilinės aviacijos institucijos ir oro uostai taip pat turi supažindinti visuomenę su šiuo sąrašu. Sprzedawcy biletów, organizatorzy wycieczek i biura podróży podczas dokonywania rezerwacji informują pasażerów na temat tożsamości linii lotniczej, która ma zapewnić ich przewóz. Bilietų pardavėjai, turizmo kelionių organizatoriai ir kelionių agentai turi informuoti keleivius apie oro vežėjo, vykdysiančio skrydį, kuriuo jie keliaus, tapatybę rezervavimo metu. Pasażerowie są niezwłocznie informowani o wszelkich późniejszych zmianach, najpóźniej podczas odprawy lub przy wejściu na pokład. Keleiviai turi būti informuojami apie bet kokius tolesnius pasikeitimus kuo greičiau, bet ne vėliau kaip registracijos arba įlaipinimo metu. Pasażerowie mają prawo do zwrotu kosztów lub zmiany planu podróży, jeśli linia lotnicza zostanie umieszczona w wykazie po dokonaniu rezerwacji. Keleiviai turi teisę į kompensaciją arba vežimą kitu maršrutu, jei po rezervavimo oro vežėjas yra įtraukiamas į oro vežėjų, kuriems draudžiama vykdyti veiklą, sąrašą. W grudniu 2015 r. Komisja Europejska opublikowała kompleksową strategię w dziedzinie lotnictwa dla Europy. 2015 m. gruodžio mėn. Komisija paskelbė išsamią Europos aviacijos strategiją. Strategia ta, oprócz dążenia do poprawy konkurencyjności sektora, podkreśla znaczenie utrzymywania wysokich norm bezpieczeństwa oraz ochrony praw pasażerów. Ja ne tik ieškoma būdų, kaip padidinti sektoriaus konkurencingumą, bet ir pabrėžiama, kaip svarbu išlaikyti aukštus saugos bei saugumo standartus ir apsaugoti keleivių teises. Do listopada 2016 r. każdy przewoźnik lotniczy spoza UE latający do UE będzie musiał posiadać specjalne upoważnienie wydane przez Europejską Agencję Bezpieczeństwa Lotniczego. Ne vėliau kaip 2016 m. lapkričio mėn. visi ES nepriklausančių šalių oro vežėjai, vykdantys skrydžius į ES, turės gauti oro saugos leidimus, kuriuos išduoda Europos aviacijos saugos agentūra. Upoważnienia te potwierdzają, że dana linia lotnicza spełnia międzynarodowe normy bezpieczeństwa, i są ważne w całej UE. Šie leidimai patvirtina oro vežėjų atitiktį tarptautiniams saugos standartams ir galioja visoje ES. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie od 16 stycznia 2006 r. Reglamentas taikomas nuo 2006 m. sausio 16 d. KONTEKST KONTEKSTAS Wykaz linii lotniczych z zakazem wykonywania lotów w UE Oro transporto bendrovių, kurioms draudžiama vykdyti veiklą ES, sąrašas AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie (WE) nr 2111/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 grudnia 2005 r. w sprawie ustanowienia wspólnotowego wykazu przewoźników lotniczych podlegających zakazowi wykonywania przewozów w ramach Wspólnoty i informowania pasażerów korzystających z transportu lotniczego o tożsamości przewoźnika lotniczego wykonującego przewóz oraz uchylające art. 9 dyrektywy 2004/36/WE (Dz.U. L 344 z 27.12.2005, s. 15-22) 2005 m. gruodžio 14 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 2111/2005 dėl oro vežėjų, kuriems taikomas draudimas vykdyti veiklą Bendrijoje, Bendrijos sąrašo sudarymo ir oro transporto keleivių informavimo apie skrydį vykdančio oro vežėjo tapatybę bei panaikinantis Direktyvos 2004/36/EB 9 straipsnį (OL L 344, 2005 12 27, p. 15-22) Kolejne zmiany i poprawki do rozporządzenia (WE) nr 2111/2005 zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Reglamento (EB) Nr. 2111/2005 daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Komisji (WE) nr 474/2006 z dnia 22 marca 2006 r. ustanawiające wspólnotowy wykaz przewoźników lotniczych podlegających zakazowi wykonywania przewozów w ramach Wspólnoty określonemu w rozdziale II rozporządzenia (WE) nr 2111/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz.U. L 84 z 23.3.2006, s. 14-28). 2006 m. kovo 22 d. Komisijos reglamentas (EB) Nr. 474/2006, sudarantis oro vežėjų, kuriems taikomas Europos Parlamento ir Tarybos reglamento (EB) Nr. 2111/2005 II skyriuje nurodytas draudimas vykdyti veiklą Bendrijoje, Bendrijos sąrašą (OL L 84, 2006 3 23, p. 14-28). Zobacz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Ostatnia aktualizacja: 06.06.2016 paskutinis atnaujinimas 06.06.2016 Jednolita sieć kolejowa dla Europy Bendras geležinkelių tinklas Europoje STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Dyrektywa 2012/34/UE w sprawie utworzenia jednolitego europejskiego obszaru kolejowego Direktyva 2012/34/ES, kuria sukuriama bendra Europos Sąjungos geležinkelių erdvė STRESZCZENIE SANTRAUKA Ustanowienie jednolitego obszaru kolejowego ma na celu zmodernizowanie europejskiej branży transportu kolejowego przez wprowadzenie rozwiązań w trzech aspektach: Bendra geležinkelių erdve siekiama modernizuoti Europos geležinkelių transporto sektorių sprendžiant problemas 3 aspektais: otwarcie rynku kolejowego na konkurencję, atveriant geležinkelių rinką konkurencijai; zwiększenie interoperacyjności i bezpieczeństwa sieci krajowych, oraz gerinant nacionalinių tinklų sąveiką ir saugą; rozwój infrastruktury transportu kolejowego. vystant geležinkelių transporto infrastruktūrą. JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KAM SKIRTA ŠI DIREKTYVA? Dyrektywa określa zasady prawne dotyczące europejskiego sektora kolejowego, mające na celu: Joje paaiškinamos Europos geležinkelių sektoriuje taikomos teisinės taisyklės, skirtos: promowanie konkurencyjności, skatinti konkurenciją; wzmocnienie nadzoru nad rynkiem, oraz stiprinti rinkos priežiūrą; poprawę warunków dla inwestycji w tym sektorze. pagerinti investicijų į šį sektorių sąlygas. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Zwiększona konkurencja: dyrektywa: Padidėjusi konkurencija: direktyva: umożliwia większą przejrzystość w odniesieniu do warunków dostępu do rynku kolejowego, užtikrina didesnį skaidrumą dėl patekimo į geležinkelių rinką sąlygų; poprawia dostęp operatorów do usług związanych z sektorem kolei, takich jak dworce kolejowe, terminale towarowe i punkty zaplecza technicznego. gerina operatoriams galimybes naudotis su geležinkeliais susijusiomis paslaugomis, kaip antai geležinkelio stotimis, krovinių terminalais ir techninės priežiūros įrenginiais. Gdy infrastruktura jest eksploatowana przez przedsiębiorstwa kolejowe mające ze względów historycznych dominującą pozycję na rynku, musi być ona niezależna w zakresie organizacji i podejmowania decyzji, a także musi mieć odrębny system księgowy. Kai infrastruktūras valdo geležinkelių įmonės, kurios istoriškai užėmė dominuojančią padėtį rinkoje, šios infrastruktūros turi būti nepriklausomos, kalbant apie organizavimą ir sprendimų priėmimą, ir turi turėti atskiras apskaitos sistemas. Kluczowe funkcje operatora infrastruktury (które muszą być sprawowane całkowicie niezależnie od działalności transportowej) obejmują: Svarbiausios infrastruktūros operatoriaus funkcijos (kurias reikia vykdyti visiškai nepriklausomai nuo transporto įmonių) yra: dystrybucję i alokację tras pociągów, traukinių maršrutų padalijimas ir paskirstymas; podejmowanie decyzji o opłaty za dostęp do sieci, sprendimai dėl mokesčių, kuriuos reikia mokėti už galimybę naudotis tinklais; podejmowanie decyzji o inwestycjach infrastrukturalnych. sprendimai dėl investicijų į infrastruktūrą. Jeżeli jeden lub wiele obiektów infrastruktury usługowej (takich jak stacje, terminale, tory postojowe) nie były używane przez co najmniej 2 lata, muszą zostać udostępnione do dzierżawy lub wynajęcia. Jeigu vienas ar keli paslaugų įrenginiai (pavyzdžiui, stotys, terminalai, skirstymo keliai) buvo nenaudojami ne mažiau kaip dvejus metus, jie turi būti prieinami išperkamajai nuomai arba nuomai. Kontrola regulacyjna: została wzmocniona niezależność krajowych organów regulacyjnych. Reguliavimo kontrolė: sustiprintas nacionalinių reguliavimo institucijų savarankiškumas. Te niezależne organy mogą nakładać grzywny lub przeprowadzać audyty. Šios nepriklausomos institucijos gali skirti baudas arba atlikti auditą. Kontrola regulacyjna została wzmocniona przez ścisłą współpracę między organami regulacyjnymi i władzami krajowymi odpowiedzialnymi za bezpieczeństwo i wydawanie licencji. Reguliavimo kontrolė stiprinama glaudžiai bendradarbiaujant reguliavimo institucijoms ir nacionalinėms valdžios institucijoms, atsakingoms už saugą ir licencijavimą. Finansowanie transportu kolejowego: właściwe władze publiczne muszą opracowywać długoterminowe strategie inwestycyjne zapewniające większą pewność inwestorom, aby zachęcić przedsiębiorstwa do inwestowania w modernizację infrastruktury. Geležinkelių finansavimas: kompetentingos valdžios institucijos turi parengti ilgesnės trukmės investavimo strategijas, kurios suteiktų investuotojams daugiau tikrumo, siekiant skatinti įmones investuoti į infrastruktūros modernizavimą. Strategie te powinny obejmować okres co najmniej 5 lat i podlegać przedłużeniu na dalsze okresy. Šios strategijos turėtų apimti ne trumpesnį nei 5 metų laikotarpį ir jos turi būti atnaujinamos. Opłaty i koszty: dyrektywa umożliwia różnicowanie opłat za dostęp do infrastruktury (za pomocą systemu premii i sankcji) w taki sposób, aby zachęcać operatorów do eksploatowania mniej hałaśliwych pojazdów szynowych i wyposażania swoich lokomotyw w europejski system sterowania pociągiem (ETCS). Mokesčiai ir išlaidos: direktyvoje numatomas infrastruktūros mokesčių diferencijavimas (naudojant premijų / baudų sistemą), siekiant paskatinti operatorius naudoti mažiau triukšmingus traukinius ir įrengti lokomotyvuose Europos traukinių kontrolės sistemą (ETCS). OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Niniejsza dyrektywa weszła w życie 15 grudnia 2012 r. Direktyva įsigaliojo 2012 m. gruodžio 15 d. Kraje UE miały obowiązek wdrożenia przepisów niniejszej dyrektywy do prawa krajowego do 16 czerwca 2015 r. ES šalys turėjo ją perkelti į savo nacionalinę teisę ne vėliau kaip 2015 m. birželio 16 d. KONTEKST KONTEKSTAS Niniejsza dyrektywa scala trzy dyrektywy z „pierwszego pakietu kolejowego” w sprawie rozwoju kolei europejskich, wydawania licencji przewoźnikom kolejowym i zarządzania infrastrukturą kolejową (odpowiednio dyrektywy 2001/12/WE, 2001/13/WE i 2001/14/WE). Šia direktyva sujungiamos 3 direktyvos iš „pirmojo geležinkelių paketo“ dėl Europos geležinkelių plėtros, geležinkelio įmonių licencijavimo bei geležinkelių infrastruktūros valdymo (Direktyvos 2001/12/EB, 2001/13/EB ir 2001/14/EB). Pakiet ten umożliwia stopniowe otwieranie na konkurencję sektora kolejowego w Europie. Šis paketas suteikia galimybę palaipsniui sudaryti sąlygas konkurencijai Europos geležinkelių sektoriuje. AKT DOKUMENTAS Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/34/UE z dnia 21 listopada 2012 r. w sprawie utworzenia jednolitego europejskiego obszaru kolejowego (Dz.U. L 343 z 14.12.2012, s. 32-77) 2012 m. lapkričio 21 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2012/34/ES, kuria sukuriama bendra Europos geležinkelių erdvė (OL L 343, 2012 12 14, p. 32-77) Kolejne zmiany do dyrektywy 2012/34/UE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Direktyvos 2012/34/ES daliniai pakeitimai buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra tik dokumentinio pobūdžio. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 869/2014 z dnia 11 sierpnia 2014 r. w sprawie nowych kolejowych przewozów pasażerskich (Dz.U. L 239 z 12.8.2014, s. 1-10) 2014 m. rugpjūčio 11 d. Komisijos įgyvendinimo reglamentas (ES) Nr. 869/2014 dėl naujų keleivių vežimo geležinkeliais paslaugų (OL L 239, 2014 8 12, p. 1-10) Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 870/2014 z dnia 11 sierpnia 2014 r. w sprawie kryteriów w odniesieniu do wnioskodawców składających wnioski o przyznanie zdolności przepustowej infrastruktury kolejowej (Dz.U. L 239 z 12.8.2014, s. 11-13) 2014 m. rugpjūčio 11 d. Komisijos įgyvendinimo reglamentas (ES) Nr. 870/2014 dėl geležinkelių infrastruktūros pajėgumų prašantiems pareiškėjams taikomų kriterijų (OL L 239, 2014 8 12, p. 11-13) Ostatnia aktualizacja: 09.02.2016 paskutinis atnaujinimas 09.02.2016 - - - - - - Komputerowe systemy rezerwacji biletów lotniczych Kompiuterizuotos lėktuvų bilietų rezervavimo sistemos STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie (WE) nr 80/2009 w sprawie kodeksu postępowania dla komputerowych systemów rezerwacji Reglamentas (EB) Nr. 80/2009 dėl Elgesio su kompiuterinėmis rezervavimo sistemomis kodekso STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Rozporządzenie ustanawia zharmonizowany kodeks postępowania dla komputerowych systemów rezerwacji (KSR) w celu dbania o uczciwą konkurencję i ochronę praw konsumentów. Šiuo reglamentu nustatomas suderintas elgesio su kompiuterinėmis rezervavimo sistemomis (KRS) kodeksas siekiant užtikrinti sąžiningą konkurenciją ir vartotojų teisių apsaugą. Dotyczy transportu lotniczego (i transportu kolejowego, jeżeli jest on powiązany z usługą lotniczą). Jis taikomas oro transportui (taip pat geležinkelių transportui, kai jis derinamas su skrydžiu). KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Sprzedawca systemu* nie może: Sistemos tiekėjai* negali: włączać do umowy nieuczciwych lub nieuzasadnionych warunków, które miałyby obowiązywać linię lotniczą lub abonenta, į sutartį su vežėjais arba savo abonentais įtraukti nesąžiningų arba nepagrįstų sąlygų; uniemożliwiać linii lotniczej korzystania z innych systemów rezerwacji, w tym z własnego internetowego serwisu rezerwacji i centrum obsługi telefonicznej, neleisti vežėjui naudotis kitomis rezervavimo sistemomis, pvz., savo interneto užsakymo sistema ir skambučių centrais; zastrzegać określonej procedury wprowadzania lub przetwarzania danych dla jednego lub większej liczby przewoźników uczestniczących. vienam ar daugiau savo dalyvaujančių vežėjų siūlyti specialios duomenų įrašymo arba apdorojimo tvarkos. Sprzedawca systemu ma obowiązek: Sistemos tiekėjai privalo: wprowadzać i przetwarzać dane przekazane przez linie lotnicze z jednakową starannością i w jednakowym czasie, įrašyti ir tvarkyti vežėjų pateiktus duomenis vienodai atidžiai ir per tą patį laiką; podawać do wiadomości publicznej zakres bezpośrednich lub pośrednich udziałów kapitałowych sprzedawcy systemu w przedsiębiorstwie przewoźnika lotniczego lub udziałów kapitałowych przewoźnika lotniczego w przedsiębiorstwie sprzedawcy systemu, viešai skelbti apie oro vežėjo įmonės tiesioginį ar netiesioginį sistemos tiekėjo valdomo kapitalo dydį arba apie sistemos tiekėjo tiesioginį ar netiesioginį oro vežėjo valdomo kapitalo dydį; przewidzieć wyświetlanie głównego wykazu dla każdej pojedynczej transakcji dokonywanej za pośrednictwem jego KSR, kiekvienai atskirai savo KRS operacijai suteikti pagrindinį ekraną; wskazać w sposób jasny i wyraźny w wykazie wszelkie linie lotnicze objęte zakazem wykonywania przewozów w UE, ekrane aiškiai nurodyti vežėjus, kuriems uždrausta vykdyti skrydžius ES teritorijoje; przetwarzać dane osobowe wyłącznie w sposób odpowiadający celowi, w którym ich udzielono (dokonanie rezerwacji lub wystawienie biletu), asmens duomenis tvarkyti tik tiems tikslams (rezervacijos atlikimui ir bilieto įsigijimui), kuriems jie buvo pateikti; przedstawiać co cztery lata sprawozdanie sporządzone w wyniku niezależnego audytu w sprawie swojej struktury własności i modelu zarządzania. kas ketverius metus pateikti nepriklausomo audito ataskaitą, kurioje pateikiama informacija apie nuosavybės santykius ir valdymo modelį. Sprzedawcy systemu mogą udostępniać dane dotyczące marketingu, rezerwacji i sprzedaży, pod warunkiem że dane takie są oferowane w sposób niedyskryminacyjny wszystkim przewoźnikom uczestniczącym i nie zawierają informacji pozwalających zidentyfikować klienta. Sistemos tiekėjai gali skelbti rinkodaros, užsakymo ir pardavimo duomenis nediskriminuojant nė vieno dalyvaujančio vežėjo ir neidentifikuojant vartotojo. Jeśli sprzedawcy systemu w kraju spoza UE dyskryminują przewoźników UE, Komisja Europejska może zażądać od sprzedawców systemu działających w UE, aby traktowali przewoźników lotniczych tego kraju w sposób równoważny w stosunku do traktowania wspólnotowych przewoźników lotniczych w tym kraju. Jei sistemos tiekėjai ES nepriklausančioje šalyje diskriminuoja ES vežėjus, Europos Komisija gali reikalauti, kad ES veiklą vykdantys tiekėjai taip pat elgtųsi su tos šalies vežėjais. Komisja może nakładać grzywny nieprzekraczające 10% całkowitego obrotu uzyskanego w poprzedzającym roku obrachunkowym na przedsiębiorstwa, które umyślnie lub w wyniku zaniedbania dopuszczają się naruszenia przepisów. Komisija gali įmonėms skirti baudas, neviršijančias 10 procentų bendros apyvartos praėjusiais metais, jei įmonės tyčia ar dėl neatsargumo pažeidžia šį reglamentą. W 2009 r. Komisja przyjęła notę wyjaśniającą definicję „przewoźnika macierzystego”, która może mieć decydujący wpływ na prowadzenie działalności sprzedawcy systemu. 2009 m. Komisija priėmė aiškinamąjį raštą, kuriame paaiškinama ką reiškia „pagrindinis vežėjas“, o tai gali turėti lemiamą įtaką sistemos tiekėjo veiklai. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie od 29 marca 2009 r. Reglamentas taikomas nuo 2009 m. kovo 29 d. KONTEKST KONTEKSTAS Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Komisji Europejskiej Transport lotniczy - Sieci dystrybucji - KSR. Daugiau informacijos žr. Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje „Oro transportas - Skirstymo tinklai - KRS“. KLUCZOWE POJĘCIE SVARBIAUSIA SĄVOKA * Sprzedawca systemu: każda jednostka i jej podmioty powiązane, odpowiedzialna(-e) za eksploatację lub wprowadzanie do obrotu KSR. * Sistemos tiekėjas - bet kuri įmonė ir jos filialai, atsakingi už KRS veikimą ar KRS paslaugų rinkodarą. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 80/2009 z dnia 14 stycznia 2009 r. w sprawie kodeksu postępowania dla komputerowych systemów rezerwacji i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 2299/89 (Dz.U. L 35 z 4.2.2009, s. 47-55) 2009 m. sausio 14 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 80/2009 dėl Elgesio su kompiuterinėmis rezervavimo sistemomis kodekso ir panaikinantis Tarybos reglamentą (EEB) Nr. 2299/89 (OL L 35, 2009 2 4, p. 47-55) AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Nota wyjaśniająca definicję „przewoźnika macierzystego” w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 80/2009 w sprawie kodeksu postępowania dla komputerowych systemów rezerwacji i uchylającym rozporządzenie Rady (EWG) nr 2299/89 (Dz.U. C 53 z 6.3.2009, s. 4-6) Europos Parlamento ir Tarybos reglamente (EB) Nr. 80/2009 dėl Elgesio su kompiuterinėmis rezervavimo sistemomis kodekso ir panaikinančiame Tarybos reglamentą (EEB) Nr. 2299/89 vartojamo termino „pagrindinis vežėjas“ apibrėžties aiškinamasis raštas Nr. 2299/89 (OL C 53, 2009 3 6, p. 4-6) Ostatnia aktualizacja: 21.04.2016 paskutinis atnaujinimas 21.04.2016 KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Unijne przepisy dotyczące pomocy publicznej ES valstybės pagalbos taisyklės Pomoc publiczna, która zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji na jednolitym rynku UE, jest zakazana (artykuł 107 ust. 1 TFUE). Valstybės pagalba, kuri iškraipo arba gali iškraipyti konkurenciją ES bendrojoje rinkoje, yra draudžiama (SESV 107.1 straipsnis). Jednakże istnieją wyjątki w przypadku pomocy publicznej promującej ogólny rozwój gospodarczy UE (artykuł 107 ust. 3 TFUE). Tačiau išimtys yra taikomos valstybės pagalbai, kuri skatina visos ES ekonominę plėtrą (SESV 107.3 straipsnis). Pomoc publiczna jest także zgodna z traktatami, jeśli odpowiada potrzebom koordynacji transportu lub jeśli stanowi zwrot za wykonanie pewnych usług publicznych (artykuł 93 TFUE). Valstybės pagalba taip pat yra suderinama su sutartimis, jei ji skirta transporto koordinavimo reikmėms arba jei ji kompensuoja tam tikrus viešosios paslaugos įsipareigojimus (SESV 93 straipsnis). Zakres Taikymo sritis Niniejsze wytyczne mają zastosowanie do przedsiębiorstw kolejowych, jak również do pasażerskich przewozów miejskich, podmiejskich lub regionalnych w odniesieniu do pomocy na rzecz zakupu i wymiany taboru. Gairės taikomos geležinkelio įmonėms bei miesto, priemiestinio ir regioninio keleivių transporto įmonėms, siekiant skirti pagalbą geležinkelių riedmenims pirkti ir atnaujinti. Środki wsparcia Paramos priemonės Niniejsze wytyczne obejmują kilka rodzajów wsparcia: Gairėse numatytos įvairios paramos priemonių rūšys: 1. Wsparcie poprzez finansowanie infrastruktury 1. Parama per infrastruktūros finansavimą Takie wsparcie może stanowić pomoc publiczną, jeśli pozwala przedsiębiorstwom na pośrednie czerpanie korzyści z obniżenia kosztów. Infrastruktūros finansavimas gali būti laikomas valstybės pagalba, jei jis yra netiesiogiai naudingas įmonėms, nes leidžia joms sumažinti savo išlaidas. Wsparcie tego typu nie będzie uważane za pomoc publiczną, jeśli korzystanie z infrastruktury finansowanej publicznie jest dostępne dla wszystkich potencjalnych użytkowników na równoważnych i niedyskryminujących zasadach, a opłaty za dostęp do infrastruktury są pobierane w wysokości zgodnej z prawodawstwem UE. Jis nelaikomas valstybės pagalba, kai visi viešosiomis lėšomis finansuojamos infrastruktūros naudotojai gali ja naudotis lygiomis teisėmis bei nediskriminuojami ir kai taikoma mokesčių už naudojimąsi infrastruktūra norma, atitinkanti ES teisės aktus. Nawet jeśli taki rodzaj finansowania zostanie uznany za pomoc, może on zostać zatwierdzony, jeśli dana infrastruktura odpowiada potrzebom koordynacji transportu. Net jei toks finansavimas laikomas pagalba, ją gali būti leista teikti, jei atitinkama infrastruktūra atitinka transporto rūšių koordinavimo poreikius. 2. Pomoc w celu zakupu i wymiany taboru 2. Pagalba geležinkelių riedmenims pirkti ir atnaujinti Ten rodzaj wsparcia jest oceniany pod kątem celu pomocy, który musi służyć wspólnemu interesowi. Ši pagalba yra nagrinėjama atsižvelgiant į bendros svarbos tikslą, prie kurio įgyvendinimo ji prisideda. Określono zasady dla następujących kategorii pomocy: Taisyklės yra nustatytos kiekvienai toliau išvardytai pagalbos rūšiai: pomoc na koordynację transportu; pagalbai transporto koordinavimo reikmėms; pomoc na restrukturyzację zagrożonych przedsiębiorstw kolejowych; pagalbai sunkumų patiriančioms geležinkelio įmonėms restruktūrizuoti; pomoc dla małych i średnich przedsiębiorstw; pagalbai mažosioms ir vidutinėms įmonėms; pomoc w celu ochrony środowiska naturalnego; pagalbai aplinkos apsaugai; pomoc związana z obowiązkiem użyteczności publicznej i pomoc regionalna. pagalbai, susijusiai su viešųjų paslaugų teikimu, ir regioninei pagalbai. 3. Anulowanie długów przez kraje w celu restrukturyzacji finansowej przedsiębiorstw kolejowych 3. Valstybių vykdomas skolų panaikinimas siekiant finansiškai restruktūrizuoti geležinkelio įmones Pod pewnymi warunkami anulowanie długów może zostać uznane za pomoc zgodną z zasadami jednolitego rynku, jeśli ma na celu ułatwienie otwarcia rynku kolejowego bez powodowania nieuzasadnionych zakłóceń konkurencji i handlu między krajami UE. Esant tam tikroms sąlygoms, skolų panaikinimas gali būti laikomas su bendrąja rinka suderinama pagalba, jei ja siekiama palengvinti perėjimą prie atviros geležinkelių rinkos, neproporcingai neiškraipant konkurencijos ir ES šalių tarpusavio prekybos. 4. Pomoc na restrukturyzację przedsiębiorstw kolejowych 4. Pagalba geležinkelio įmonėms restruktūrizuoti Zgodność pomocy publicznej na restrukturyzację zagrożonych przedsiębiorstw w sektorze kolejowym oceniana jest na podstawie wytycznych dotyczących pomocy na restrukturyzację z 2014 r. Valstybės pagalbos sunkumus patiriančioms geležinkelių sektoriaus įmonėms restruktūrizuoti suderinamumas yra vertinamas remiantis 2014 m. restruktūrizavimo pagalbos gairėmis. 5. Pomoc na koordynację transportu 5. Pagalba transporto koordinavimui Interwencja władzy publicznej mająca na celu ukierunkowanie rozwoju sektora transportu we wspólnym interesie może przyjąć kilka form: Valdžios institucijų intervencija, kuria siekiama transporto sektoriaus raidą pakreipti bendrus interesus atitinkančia linkme, gali būti kelių formų: pomoc na cele korzystania z infrastruktury; pagalba infrastruktūrai naudoti; pomoc na ograniczenie kosztów zewnętrznych, mająca zachęcać do zmiany transportu drogowego na transport kolejowy; pagalba išorės išlaidoms mažinti, skirta perėjimui nuo kelių transporto prie geležinkelių skatinti; pomoc na rzecz interoperacyjności oraz, jeśli odpowiada to potrzebom koordynacji transportu, pomoc na rzecz zwiększenia bezpieczeństwa, usunięcia barier technicznych i zmniejszenia uciążliwości wynikających z hałasu; pagalba sąveikai ir, tiek, kiek ji skirta transporto koordinavimo reikmėms, pagalba saugos didinimui, techninių kliūčių šalinimui ir triukšmo mažinimui skatinti; pomoc na działalność badawczą i rozwojową odpowiadającą potrzebom koordynacji transportu. pagalba moksliniams tyrimams ir plėtrai, skirta transporto koordinavimo reikmėms. Niniejsze wytyczne przedstawiają szczegółowo sposób określania kwalifikowalności kosztów, a także warunki pozwalające danemu rodzajowi pomocy na spełnienie wymogów zgodności wskazanych w traktatach. Gairėse yra išsamiai aprašytas metodas, kaip nustatyti reikalavimus atitinkančias išlaidas, ir išdėstytos sąlygos, kurios leidžia užtikrinti, kad ši pagalba atitiktų sutartyse nustatytas suderinamumo sąlygas. 6. Gwarancje państwowe na rzecz przedsiębiorstw kolejowych 6. Valstybės garantija geležinkelių įmonėms Zasady mające zastosowanie do pomocy publicznej w formie gwarancji, obejmującej również sektor transportu kolejowego, określono w obwieszczeniu Komisji w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu WE (obecnie art. 107 i 108 TFUE). Taisyklės, taikomos garantijomis suteikiamai valstybės pagalbai, taip pat ir geležinkelių transporto srityje, yra apibrėžtos Komisijos pranešime dėl EB sutarties 87 ir 88 straipsnių (dabar - 107 ir 108 straipsniai) taikymo. KONTEKST KONTEKSTAS „Kontrola pomocy państwa” na stronie internetowej Komisji Europejskiej Europos Komisijos interneto svetainės skiltis „Valstybės pagalbos kontrolė“. GŁÓWNY DOKUMENT PAGRINDINIAI DOKUMENTAI Komunikat Komisji - Wspólnotowe wytyczne dotyczące pomocy państwa na rzecz przedsiębiorstw kolejowych (Dz.U. C 184 z 22.7.2008, s. 13-31) Komisijos komunikatas „Bendrijos gairės dėl valstybės pagalbos geležinkelio įmonėms“ (OL C 184, 2008 7 22, p. 13-31) Wersja skonsolidowana Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej - Część 3 - Polityki i działania wewnętrzne Unii - Tytuł VI - Transport - Artykuł 93 (dawny artykuł 73 TWE) (Dz.U. C 202 z 7.6.2016, s. 86) Sutarties dėl Europos Sąjungos veikimo suvestinė redakcija. Trečioji dalis - Sąjungos politikos sritys ir vidaus veiksmai. VI antraštinė dalis - Transportas. 93 straipsnis (buvęs EBS 73 straipsnis) (OL C 202, 2016 6 7, p. 86) Ostatnia aktualizacja: 10.11.2016 paskutinis atnaujinimas 10.11.2016 - - - - - - Prawa osób o ograniczonej sprawności ruchowej - podróże drogą lotniczą Ribotos judėsenos asmenų teisės keliaujant oru STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie (WE) nr 1107/2006 - prawa osób niepełnosprawnych oraz osób o ograniczonej sprawności ruchowej podróżujących drogą lotniczą Reglamentas (EB) Nr. 1107/2006 dėl neįgalių asmenų ir ribotos judėsenos asmenų teisių keliaujant oru STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Zabrania przewoźnikom lotniczym odmawiania przyjęcia rezerwacji lub przyjęcia na pokład pasażerów z powodu ich ograniczonej sprawności ruchowej lub niepełnosprawności*. Juo draudžiama oro vežėjams atsisakyti patvirtinti rezervavimą ar atsisakyti įlaipinti keleivius dėl jų ribotos judėsenos ar negalios*. Gwarantuje również objęcie wyżej wymienionych pasażerów bezpłatną pomocą, umożliwiającą im korzystanie z transportu lotniczego na równi z pozostałymi pasażerami. Juo taip pat užtikrinama, kad šie keleiviai gaus nemokamą pagalbą, padedančią jiems naudotis oro transportu lygiomis teisėmis su kitais keleiviais. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Odstępstwa i warunki specjalne Išimtys ir specialiosios sąlygos W pewnych okolicznościach przewoźnik lotniczy, jego przedstawiciel lub organizator wycieczek mogą odmówić przyjęcia rezerwacji dla osoby o ograniczonej sprawności ruchowej lub przyjęcia na pokład takiej osoby: Esant tam tikroms aplinkybėms, oro vežėjas, jo agentas arba turistinės kelionės organizatorius gali atsisakyti patvirtinti rezervavimą arba atsisakyti įlaipinti ribotos judėsenos ar neįgalų asmenį: w celu spełnienia mających zastosowanie wymogów bezpieczeństwa ustanowionych prawem (przewoźnik może też wymagać, aby osobie takiej towarzyszyła inna osoba zdolna do udzielenia niezbędnej pomocy w celu przestrzegania wspomnianych wymogów bezpieczeństwa), kad būtų laikomasi taikytinų saugumo reikalavimų, nustatytų teisės aktuose (laikydamasis šių saugumo reikalavimų, vežėjas taip pat gali reikalauti, kad toks asmuo būtų lydimas kito asmens, galinčio suteikti šiam asmeniui reikalingą pagalbą); jeśli rozmiar samolotu lub jego drzwi czynią fizycznie niemożliwym wprowadzenie na pokład lub przewóz tej osoby. jeigu dėl orlaivio dydžio arba jo durų dydžio šis asmuo fiziškai negali būti įlaipintas ar vežamas. W każdej z powyższych sytuacji poszkodowana osoba musi zostać bezzwłocznie powiadomiona o przyczynach odmowy. Šiais atvejais asmuo, kuriam tai taikoma, turi būti nedelsiant informuojamas apie atsisakymo priežastis. Należy dołożyć wszelkich należytych starań w celu zaproponowania danej osobie możliwego do zaakceptowania rozwiązania alternatywnego. Turi būti tinkamai pasistengta surasti šiam asmeniui priimtiną alternatyvą. Zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 261/2004 osoby, którym odmówiono przyjęcia na pokład z powyższych przyczyn, mają prawo do zwrotu kosztów lub zmiany planu podróży. Remiantis Reglamentu (EB) Nr. 261/2004, asmeniui, kurį buvo atsisakyta įlaipinti dėl šių priežasčių, suteikiama teisė gauti kompensaciją arba teisė pakeisti maršrutą. Pomoc udzielana w portach lotniczych Pagalba oro uostuose Osoby o ograniczonej sprawności ruchowej lub niepełnosprawne mają prawo do otrzymania pomocy określonej w niniejszym rozporządzeniu bezpłatnie: Ribotos judėsenos ar neįgalūs asmenys turi turėti galimybę gauti reglamente nurodytą nemokamą pagalbą: na lotniskach (w przypadku wylotów, przylotów i tranzytów) oraz oro uostuose (išvykstant, atvykstant ir vykstant tranzitu); na pokładzie samolotu (np. transport sprzętu do poruszania się oraz przewóz psów przewodników dla osób niewidomych). orlaivyje (pavyzdžiui, gabenant judėjimo įrangą ir transportuojant aklųjų šunis vedlius). Organy zarządzające portami lotniczymi mogą nałożyć specjalną opłatę na użytkowników portu lotniczego w celu sfinansowania tej pomocy. Oro uostus valdančios įstaigos gali finansuoti šias paslaugas rinkdamos specialų mokestį iš oro uosto naudotojų. Naruszenia i sankcje Pažeidimai ir sankcijos UE oraz kraje należące do Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu muszą ustanowić sankcje za naruszenie niniejszego rozporządzenia oraz powołać niezależne organy odpowiedzialne za rozpatrywanie skarg. ES ir Europos laisvosios prekybos asociacijos šalys turi nustatyti sankcijas už šio reglamento pažeidimus ir įsteigti nepriklausomas institucijas skundams nagrinėti. Rozporządzenie (WE) nr 261/2004 ustanawia ogólnounijne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów. Reglamentu (EB) Nr. 261/2004 nustatomos visoje ES galiojančios kompensavimo ir pagalbos keleiviams taisyklės atsisakymo vežti ir skrydžių atšaukimo arba atidėjimo ilgam laikui atveju. Wytyczne Gairės W 2012 r. Komisja Europejska opublikowała wytyczne dotyczące interpretacji niniejszego rozrządzenia. 2012 m. Europos Komisija paskelbė gaires dėl šio reglamento aiškinimo. Odnoszą się one do problemów i wątpliwości zarówno ze strony przewoźników lotniczych, jak i niepełnosprawnych pasażerów lub pasażerów o ograniczonej sprawności ruchowej. Jos skirtos spręsti praktines problemas ir neaiškumus, su kuriais vis dar susiduria tiek oro vežėjai, tiek neįgalūs arba ribotos judėsenos keleiviai. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie weszło w życie 15 sierpnia 2006 r. Šis reglamentas įsigaliojo 2006 m. rugpjūčio 15 d. KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS *Osoba niepełnosprawna lub osoba o ograniczonej sprawności ruchowej oznacza każdą osobę, której możliwość poruszania się jest ograniczona podczas korzystania z transportu na skutek jakiejkolwiek niesprawności fizycznej (zmysłowej lub ruchowej, trwałej lub przejściowej), upośledzenia lub niesprawności umysłowej, lub każdej innej przyczyny niepełnosprawności, lub wieku, i której sytuacja wymaga specjalnej uwagi oraz dostosowania usług dostępnych dla wszystkich pasażerów do szczególnych potrzeb takiej osoby. * Neįgalus asmuo arba ribotos judėsenos asmuo - bet kuris asmuo, kurio judėsena naudojantis transporto priemone yra ribota dėl bet kokios fizinės negalios (sensorinės arba susijusios su judumu, nuolatinės arba laikinos), intelekto negalios arba sutrikimo ar bet kurios kitos negalios arba amžiaus ir kuriam dėl jo būklės reikia skirti atitinkamą dėmesį ir visiems keleiviams teikiamas paslaugas pritaikyti prie jo specialių poreikių. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie (WE) nr 1107/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 lipca 2006 r. w sprawie praw osób niepełnosprawnych oraz osób o ograniczonej sprawności ruchowej podróżujących drogą lotniczą (Dz.U. L 204 z 26.7.2006, s. 1-9) 2006 m. liepos 5 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 1107/2006 dėl neįgalių asmenų ir ribotos judėsenos asmenų teisių keliaujant oru (OL L 204, 2006 7 26, p. 1-9) Kolejne zmiany wprowadzone do rozporządzenia (WE) nr 1107/2006 zostały włączone do tekstu podstawowego. Reglamento (EB) Nr. 1107/2006 paskesni daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pradinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra tik dokumentinio pobūdžio. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiające wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylające rozporządzenie (EWG) nr 295/91 (Dz.U. L 46 z 17.2.2004, s. 1-8) 2004 m. vasario 11 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 261/2004, nustatantis bendras kompensavimo ir pagalbos keleiviams taisykles atsisakymo vežti ir skrydžių atšaukimo arba atidėjimo ilgam laikui atveju, panaikinantis Reglamentą (EEB) Nr. 295/91 (OL L 46, 2004 2 17, p. 1-8) Ostatnia aktualizacja: 15.02.2016 paskutinis atnaujinimas 15.02.2016 Dla każdego korytarza towarowego państwa członkowskie muszą ustanowić radę wykonawczą, składającą się z przedstawicieli organów państw członkowskich. ES valstybės kiekvienam krovinių vežimo koridoriui iš atitinkamų valstybių narių institucijų atstovų turi sudaryti vykdomąją valdybą. Dla każdego korytarza towarowego zainteresowani zarządcy infrastruktury muszą ustanowić radę zarządzającą, składającą się z przedstawicieli zarządców infrastruktury. Atitinkami infrastruktūros valdytojai kiekvienam krovinių vežimo koridoriui iš infrastruktūros valdytojų atstovų turi sudaryti administracinę valdybą. Rada zarządzająca sporządzi plan wdrożenia, obejmujący plan inwestycyjny, przewidywane środki potrzebne do utworzenia korytarza oraz główne elementy analizy rynku. Administracinė valdyba turi parengti įgyvendinimo planą, apimantį investicijų planą, koridoriaus įgyvendinimui reikalingas priemones ir pagrindinius rinkos tyrimo elementus. Powoła ona też grupę doradczą złożoną z zarządców i właścicieli terminali korytarza towarowego oraz inną grupę doradczą składającą się z przedsiębiorstw kolejowych zainteresowanych korzystaniem z korytarza towarowego. Administracinė valdyba iš krovinių vežimo koridoriaus terminalų valdytojų ir savininkų taip pat turi sudaryti patariamąją grupę, bei kitą patariamąją grupę, kurios nariai būtų geležinkelių įmonių, norinčių naudotis krovinių vežimo koridoriumi, atstovai. Rada zarządzająca wspólnie zdefiniuje i zorganizuje wstępnie ustalone międzynarodowe trasy pociągów dla pociągów towarowych, aby zapewnić czasy przejazdów odpowiadające potrzebom przewoźników towarowych. Administracinė valdyba turi bendrai apibrėžti ir koordinuoti vežimus iš anksto nustatytomis tarptautinėmis geležinkelio linijomis, pasiūlydami krovinių vežimo operatorių poreikius atitinkančią kelionės trukmę. Rada zarządzająca wyznaczy lub stworzy wspólny organ zapewniający jedno miejsce, w którym upoważnieni wnioskodawcy mogą składać wnioski i uzyskiwać odpowiedzi w sprawie zdolności przepustowej infrastruktury dla pociągów towarowych przekraczających co najmniej jedną granicę w korytarzu towarowym. Administracinė valdyba turi paskirti arba įsteigti bendrą įstaigą, kuri suteiktų patvirtintiems pareiškėjams galimybę vienoje vietoje pateikti prašymus ir gauti atsakymus dėl infrastruktūros pajėgumų krovininiams traukiniams, kertantiems bent vieną valstybinę sieną krovinių vežimo koridoriuje. Opisany wyżej punkt kompleksowej obsługi (one-stop shop) będzie podejmować decyzje w sprawie wniosków o wstępnie ustalone trasy pociągów i w sprawie rezerwy zdolności przepustowej dla międzynarodowych pociągów towarowych. Ši vieno langelio principu veikianti įstaiga priima sprendimus dėl paraiškų skirti iš anksto nustatytas geležinkelio linijas ir rezervinių pajėgumų tarptautiniams krovininiams traukiniams. Wszelkie wnioski, które nie mogą być przyjęte przez punkt kompleksowej obsługi zostaną przekazane właściwym zarządcom infrastruktury, którzy podejmą decyzję co do wniosku i przekażą ją punktowi kompleksowej obsługi celem dalszego procedowania. Jei paraiškos negalima patenkinti vieno langelio principu, minėta įstaiga nedelsdama turi perduoti šią paraišką kompetentingiems infrastruktūros valdytojams, kurie priima sprendimą dėl tos paraiškos ir praneša apie šį sprendimą vieno langelio principu veikiančiai įstaigai, kad ji galėtų imtis tolesnių veiksmų. Na ewentualność zakłóceń w ruchu zostaną ustalone zasady pierwszeństwa dotyczące zarządzania różnymi rodzajami ruchu. Turi būti parengtos prioriteto taisyklės, taikomos skirtingoms eismo rūšims eismo sutrikimo atveju. Opublikowany zostanie dokument zawierający istotne informacje o warunkach użytkowania korytarza towarowego. Turi būti paskelbtas dokumentas, kuriame būtų visa su koridoriaus naudojimu susijusi reikiama informacija. Organy kontrolne powinny współpracować i prowadzić wymianę informacji między sobą, w szczególności w przypadku skarg. Reguliavimo institucijos turi bendradarbiauti ir keistis informacija, ypač skundų atveju. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Europos Sąjungos oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 913/2010 Reglamentas (ES) Nr. 913/2010 9.11.2010 2010 11 9 Dz.U. 276 z 20.10.2010 OL L 276, 2010 10 20 Akt(y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Europos Sąjungos oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 1316/2013 Reglamentas (ES) Nr. 1316/2013 21.12.2013 2013 12 21 Dz.U. L 348 z 20.12.2013 OJ L 348, 2013 12 20 Ostatnia aktualizacja: 19.05.2014 Paskutinį kartą atnaujinta: 19.05.2014 - - - - - - Lotnictwo cywilne i Europejska Agencja Bezpieczeństwa Lotniczego Civilinė aviacija ir Europos aviacijos saugos agentūra STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie (WE) nr 216/2008 - wspólne zasady w zakresie lotnictwa cywilnego i utworzenia Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Lotniczego Reglamentas (EB) Nr. 216/2008 dėl bendrųjų taisyklių civilinės aviacijos srityje ir įsteigiantis Europos aviacijos saugos agentūrą STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Głównym celem niniejszego rozporządzenia jest ustalenie głównych zasad niezbędnych do ustanowienia i utrzymania wysokiego ujednoliconego poziomu bezpieczeństwa lotnictwa cywilnego w Europie, obejmującego utworzenie Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Lotniczego (ang. skrót EASA). Reglamento pagrindinis tikslas - nustatyti pagrindines taisykles ir principus, skirtus pasiekti ir išlaikyti aukštą vienodą civilinės aviacijos saugos lygį Europoje, įskaitant Europos aviacijos saugos agentūros (EASA) įsteigimą. Wspólne zasady bezpieczeństwa zapewniają ujednolicony poziom wymagań dla operatorów*, producentów i personelu lotniczego. Bendrosiomis saugos taisyklėmis nustatomi vienodi reikalavimai naudotojams*, gamintojams ir aviacijos personalui. To z kolei umożliwia swobodny przepływ towarów, osób i usług na rynku wewnętrznym UE, a także wzajemne uznawanie certyfikatów* przez państwa UE. Tai sudaro sąlygas laisvam prekių, asmenų bei paslaugų judėjimui ES rinkoje ir ES šalių pažymėjimų* abipusiam pripažinimui. Zapewnia to ograniczenie obciążeń administracyjnych i nakładu pracy dla władz krajowych i branży lotniczej. Be to, šios taisyklės padeda sumažinti administracinę naštą ir darbo krūvį nacionalinės valdžios institucijoms bei pramonei. Rozporządzenie ma też na celu: Reglamentu taip pat siekiama: zapewnienie wysokiego poziomu ochrony środowiska, užtikrinti aukštą aplinkos apsaugos lygį; ułatwienie swobodnego przepływu towarów, osób i usług, sudaryti palankesnes sąlygas laisvam prekių, asmenų ir paslaugų judėjimui; promowanie rentowności w procesie legislacyjnym i procesie certyfikacji*. skatinti reguliavimo ir sertifikavimo* procesų rentabilumą. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Niniejsze rozporządzenie UE stosuje się do projektowania, produkcji, obsługi i użytkowania wyrobów lotniczych, części i sprzętu, a także do personelu i organizacji zaangażowanych w takie działania. Šis ES teisės aktas yra taikomas aviacijos produktų, dalių ir prietaisų projektavimui, gamybai, techninei priežiūrai ir naudojimui, taip pat darbuotojams ir organizacijoms, užsiimančioms šia veikla. Jednym z głównych sposobów osiągnięcia tych celów jest ustanowienie agencji EASA. Vienas iš būdų pirmiau minėtiems tikslams pasiekti yra EASA įsteigimas. Rozporządzenie określa zadania, strukturę wewnętrzną, metody pracy i przepisy finansowe Agencji. Teisės akte išdėstomos agentūros užduotys, darbo metodai ir finansiniai reikalavimai. Do głównych zadań Agencji należą: Pagrindinės EASA užduotys: przyjmowanie opinii w sprawie bezpieczeństwa lotnictwa cywilnego w Europie, rengti nuomones dėl civilinės aviacijos saugos Europoje; wspieranie Komisji Europejskiej w zakresie środków do wykonania rozporządzenia, w tym środków odnoszących się zagadnień technicznych, takich jak budowa i projektowanie, padėti Europos Komisijai dėl priemonių, kurių turi būti imtasi šiam teisės aktui įgyvendinti, įskaitant priemones, susijusias su techniniais aspektais, kaip antai konstrukcija ir projektavimu; przeprowadzanie inspekcji i kontroli niezbędnych do wypełniania swoich zadań. atlikti patikrinimus, būtinus savo užduotims vykdyti. W zakresie struktury wewnętrznej rozporządzenie określa główne zasady Agencji, w tym status prawny, uprawnienia i skład zarządu, a także uprawnienia i funkcje dyrektora wykonawczego. Teisės aktu nustatomos pagrindinės agentūros taisyklės dėl vidaus struktūros, įskaitant dėl agentūros teisinio statuso, valdančiosios tarybos įgaliojimų bei sudėties ir vykdančiojo direktoriaus įgaliojimų bei funkcijų. Oprócz zagadnień dotyczących Agencji rozporządzenie określa także wspólne zasady bezpieczeństwa lotnictwa obejmujące: Be EASA, teisės aktu nustatomos bendrosios aviacijos saugos taisyklės, įskaitant taisykles dėl: zdatność do lotu: wymóg, by statek powietrzny posiadał ważny dokument stwierdzający zdatność do lotu, w tym określone certyfikaty produktów, części i projektu statku powietrznego, tinkamumo skraidyti. Reikalaujama, kad orlaivis turėtų galiojantį tinkamumo skraidyti pažymėjimą, įskaitant specialius produktų, dalių ir orlaivio konstrukcijos pažymėjimus; ochronę środowiska: wymóg zgodności wyrobów, części i sprzętu statku powietrznego z odpowiednimi unijnymi i globalnymi przepisami ochrony środowiska, aplinkos apsaugos. Reikalaujama, kad orlaivio produktai, dalys ir prietaisai atitiktų ES ir pasaulio nuostatas dėl aplinkos apsaugos; licencjonowanie załóg lotniczych: wymóg, by piloci posiadali odpowiednie licencje i świadectwa lekarskie, oraz by organizacje szkolące posiadały odpowiednie certyfikaty, skrydžio įgulos sertifikavimo. Reikalaujama, kad pilotai turėtų atitinkamą licenciją ir sveikatos pažymėjimą, o mokymo organizacijos - atitinkamus pažymėjimus; lotniska i kontrolę ruchu lotniczego: wymóg posiadania certyfikatów gwarantujących bezpieczeństwo lotnisk* i posiadanie odpowiednich certyfikatów przez kontrolerów ruchu. aerodromų ir oro eismo kontrolės. Reikalaujama, kad būtų aerodromų* saugą garantuojantys sertifikatai, o oro eismo kontrolieriai turėtų atitinkamus pažymėjimus. Rozporządzenie dotyczy także spraw powiązanych z zakresem przedmiotowym rozporządzenia. Obejmują one nadzorowanie i egzekwowanie przepisów, uznawanie certyfikatów i akceptowania certyfikatów z krajów spoza UE. Teisės akte taip pat aptariami įvairūs kiti klausimai, įskaitant priežiūrą ir vykdymą, pažymėjimų pripažinimą ir ne ES šalių išduotų pažymėjimų pripažinimą. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Rozporządzenie weszło w życie 8 kwietnia 2008 r. Reglamentas taikomas nuo 2008 m. balandžio 8 d. KONTEKST KONTEKSTAS Informacje na temat europejskiej polityce bezpieczeństwa lotniczego na stronie internetowej Komisji Europejskiej Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje apie Europos aviacijos saugą; Informacje dotyczące rozporządzenia na stronie internetowej Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Lotniczego Europos aviacijos saugos agentūros interneto svetainės skiltyje apie reglamentus. KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS * Operator: każda osoba prawna lub fizyczna eksploatującą lub zamierzająca eksploatować co najmniej jeden statek powietrzny. *Naudotojas - juridinis ar fizinis asmuo, naudojantis ar ketinantis naudoti vieną ar daugiau orlaivių. * Certyfikat: każde zatwierdzenie, licencja lub inny dokument wydany w wyniku certyfikacji. *Pažymėjimas - patvirtinimas, licencija ar kitas dokumentas, išduotas atlikus sertifikavimą. * Certyfikacja: wszelkie formy uznania, że wyrób, część lub sprzęt, organizacja lub osoba spełnia mające zastosowanie wymagania. Pojęcie certyfikacji oznacza również wydawanie odpowiednich certyfikatów potwierdzających taką zgodność. *Sertifikavimas - pripažinimas bet kokia forma, kad produktas, dalis, prietaisas, organizacija ar asmuo atitinka taikytinus reikalavimus; taip pat atitinkamo pažymėjimo, patvirtinančio atitiktį reikalavimams ar jų laikymąsi, išdavimas. * Lotnisko: dowolne miejsce, w którym można wykonywać loty, obejmujące zarówno pasy lądowania, jak i duże lotniska międzynarodowe. *Aerodromas - bet kokia vieta, kurioje galima vykdyti skrydžius: nuo tūpimo takų iki didelių tarptautinių oro uostų. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 216/2008 z dnia 20 lutego 2008 r. w sprawie wspólnych zasad w zakresie lotnictwa cywilnego i utworzenia Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Lotniczego oraz uchylające dyrektywę Rady 91/670/EWG, rozporządzenie (WE) nr 1592/2002 i dyrektywę 2004/36/WE (Dz.U. L 79 z 19.3.2008, s. 1-49) 2008 m. vasario 20 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 216/2008 dėl bendrųjų taisyklių civilinės aviacijos srityje ir įsteigiantis Europos aviacijos saugos agentūrą, panaikinantis Tarybos direktyvą 91/670/EEB, Reglamentą (EB) Nr. 1592/2002 ir Direktyvą 2004/36/EB (OL L 79, 2008 3 19, p. 1-49) Kolejne zmiany do rozporządzenia (WE) nr 216/2008 zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Reglamento (EB) Nr. 216/2008 daliniai pakeitimai buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejsza skonsolidowana wersja ma jedynie wartość dokumentacyjną. Šis konsoliduotas tekstas yra tik informacinio pobūdžio. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 300/2008 z dnia 11 marca 2008 r. w sprawie wspólnych zasad w dziedzinie ochrony lotnictwa cywilnego i uchylające rozporządzenie (WE) nr 2320/2002 (Dz.U. L 97 z 9.4.2008, s. 72-84) 2008 m. kovo 11 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 300/2008 dėl civilinės aviacijos saugumo bendrųjų taisyklių ir panaikinantis Reglamentą (EB) Nr. 2320/2002 (OL L 97, 2008 4 9, p. 72-84) Ostatnia aktualizacja: 30.11.2015 paskutinis atnaujinimas 30.11.2015 Towarowy transport miejski: Europejskie miasta i miasteczka są często miejscem docelowym dla towarów, które przebyły znaczne odległości. Krovininio transporto logistika miestuose. Europos miestai ir miesteliai dažnai yra ilgus atstumus vežamų krovinių paskirties taškas. Należy brać to pod uwagę przy tworzeniu miejskiego planowania przestrzennego. Į tai reikėtų atsižvelgti planuojant miestus. Do innych powiązanych inicjatyw unijnych zalicza się: Kitos susijusios ES iniciatyvos: Instrument „Łącząc Europę” , w ramach którego udostępniane są środki finansowe na transgraniczne i inne kluczowe projekty sieci transportowych. Europos infrastruktūros tinklų priemonė, pagal kurią finansuojami tarpvalstybiniai ir kiti pagrindiniai transporto tinklų projektai; „Niebieski” wzrost - podkreślający sposób, w jaki transport morski, na skutek którego emituje się mniej zanieczyszczeń, niż ma to miejsce w przypadku transportu lądowego, pomaga w redukcji emisji gazów cieplarnianych. Mėlynasis augimas, pabrėžiantis, kaip jūrų transportas, kuris yra mažiau taršus nei sausumos transportas, padeda mažinti išmetamą šiltnamio efektą sukeliančių dujų kiekį; Planowanie przestrzenne obszarów morskich zwiększa współpracę pomiędzy krajami UE, w takich obszarach jak szlaki żeglugowe. Jūrų erdvės planavimo direktyva, kuria stiprinamas ES šalių bendradarbiavimas, pavyzdžiui, laivybos linijų srityje; „ Plan utworzenia jednolitego europejskiego obszaru transportu ” Komisji Europejskiej określa sposoby przeciwdziałania największym wąskim gardłom dotyczącym transportu towarowego i pasażerskiego. Europos Komisijos bendros Europos transporto erdvės kūrimo planas, kuriame nustatyta, kaip pašalinti pagrindinius prekių ir žmonių vežimo trūkumus. KONTEKST KONTEKSTAS Szacuje się, że udział sektora logistycznego w Europie sięga niemal 14% PKB. Apskaičiuota, kad logistikos pramonė sukuria beveik 14 % ES BVP. Doświadczył on znacznego wzrostu w ostatnich latach, w szczególności w handlu z wykorzystaniem kontenerów. Pastaraisiais metais ji ypač išaugo, visų pirma konteinerių prekybos srityje. Doprowadziło to do zagęszczenia ruchu w niektórych portach i ich okolicach. Tai sukėlė spūstis keliuose uostuose ir aplinkinėse vietovėse. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Biała księga: Plan utworzenia jednolitego europejskiego obszaru transportu - dążenie do osiągnięcia konkurencyjnego i zasobooszczędnego systemu transportu (KOM(2011) 144 final z dnia 28 marca 2011 r.) Baltoji knyga „Bendros Europos transporto erdvės kūrimo planas. Konkurencingos efektyviu išteklių naudojimu grindžiamos transporto sistemos kūrimas“ (KOM(2011) 144 galutinis, 2011 m. kovo 28 d.). Ostatnia aktualizacja: 26.06.2015 paskutinis atnaujinimas 26.06.2015 - - - - - - Zdarzenia w lotnictwie cywilnym - zgłaszanie i analiza oraz działania następcze Pranešimai apie civilinės aviacijos įvykius, jų analizė ir tolesnė veikla STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie (UE) nr 376/2014 - zgłaszanie i analiza zdarzeń w lotnictwie cywilnym oraz podejmowane w związku z nimi działania następcze Reglamentas (ES) Nr. 376/2014 dėl pranešimo apie civilinės aviacijos avarijas ir incidentus, jų analizės ir tolesnės veiklos JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KOKS ŠIO REGLAMENTO TIKSLAS? Niniejsze rozporządzenie ma na celu poprawienie bezpieczeństwa lotniczego w UE i na całym świecie przez zapewnienie zgłaszania, gromadzenia, przechowywania, ochrony, wymiany, udostępniania i analizowania odpowiednich informacji dotyczących bezpieczeństwa lotnictwa cywilnego. Šiuo reglamentu siekiama gerinti aviacijos saugą Europos Sąjungoje ir pasaulyje, užtikrinant, kad atitinkama su civilinės aviacijos sauga susijusi informacija būtų pranešama, renkama, saugoma, apsaugoma, ja būtų keičiamasi, ji būtų platinama ir analizuojama. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Niniejsze rozporządzenie ustanawia przepisy w następujących obszarach: Šiame reglamente nustatomos taisyklės dėl: zgłaszanie zdarzeń, które narażają na niebezpieczeństwo statek powietrzny, znajdujące się w nim osoby, jakiekolwiek inne osoby, sprzęt lub urządzenia, wpływając na eksploatację statku powietrznego, pranešimo apie įvykius, kurie kelia pavojų orlaiviui, jame esantiems asmenims, bet kuriam kitam asmeniui, įrangai ar įrenginiui, turintiems įtakos orlaivio naudojimui; zgłaszanie innych odpowiednich informacji związanych z bezpieczeństwem w tym kontekście. kitos su sauga susijusios informacijos perdavimo. Obowiązkowe zgłaszanie zdarzeń Privalomas pranešimų teikimas Należy zgłaszać zdarzenia, które mogą stanowić znaczące ryzyko dla bezpieczeństwa lotniczego, w tym zdarzenia dotyczące: Pranešimai teikiami apie įvykius, dėl kurių gali kilti didelė aviacijos saugos rizika. eksploatacji statku powietrznego, np. Visų pirma tai įvykiai, susiję su: zdarzenia związane z kolizją i zdarzenia podczas lotu, orlaivio naudojimu, pavyzdžiui, su susidūrimu susiję įvykiai ar įvykiai skrydžio metu; warunków technicznych, obsługi technicznej i naprawy statku powietrznego, np. uszkodzenia elementów konstrukcyjnych i nieprawidłowe działanie układów, techninėmis sąlygomis, orlaivio technine priežiūra ir remontu, pavyzdžiui, konstrukciniai defektai ir sistemos sutrikimai; służb i obiektów obsługi powietrznej, np. kolizje, zbliżenia lub potencjalne kolizje, oro navigacijos paslaugomis ir įranga, pavyzdžiui, susidūrimai, vos neįvykę susidūrimai ar su susidūrimų galimybe susiję įvykiai; lotnisk i służb naziemnych, np. obsługa pasażerów, bagażu, poczty i ładunków. aerodromais ir antžeminėmis paslaugomis, pavyzdžiui, su keleivių aptarnavimu ir bagažo, pašto ar krovinių tvarkymu susiję įvykiai. Wyczerpujący wykaz zdarzeń, które należy zgłaszać w ramach obowiązkowych systemów, znajduje się w rozporządzeniu wykonawczym Komisji (UE) 2015/1018. Išsamus įvykių, kai naudojantis privalomomis pranešimų teikimo sistemomis teikiami pranešimai apie įvykius, sąrašas nurodytas Komisijos įgyvendinimo reglamente (ES) 2015/1018. Osoby odpowiedzialne w danym wypadku (np. pilot lub osoba podpisująca zaświadczenie o zdatności do lotu) zgłasza zdarzenia w terminie 72 godz. od chwili, w której dowiedziały się o zdarzeniu, chyba że uniemożliwiają to wyjątkowe okoliczności. Atsakingieji asmenys (orlaivio vadas arba asmuo, pasirašantis orlaivio tinkamumo skraidyti pažymėjimą) privalo pranešti apie įvykį per 72 valandas nuo tada, kai sužino apie jį, nebent tai neįmanoma dėl išskirtinių aplinkybių. System zgłaszania Pranešimų sistema Każda organizacja mająca siedzibę w kraju UE ustanawia system obowiązkowego i dobrowolnego zgłaszania zdarzeń, aby ułatwić gromadzenie, ocenianie, przetwarzanie, analizowanie i przechowywanie zgłaszanych zdarzeń. Kiekviena ES šalyje įsisteigusi organizacija įdiegia privalomą ir savanorišką pranešimų sistemas duomenims apie praneštus įvykius rinkti, vertinti, tvarkyti, analizuoti ir saugoti. Każdy kraj UE oraz Europejska Agencja Bezpieczeństwa Lotniczego (EASA) ustanawiają systemy obowiązkowego i dobrowolnego zgłaszania zdarzeń w celu gromadzenia, oceniania, przetwarzania, analizowania i przechowywania zgłaszanych zdarzeń, w tym tych zgłaszanych przez organizacje. Kiekviena ES šalis ir Europos aviacijos saugos agentūra (EASA) įdiegia privalomą ir savanorišką pranešimų sistemas duomenims apie praneštus įvykius rinkti, vertinti, tvarkyti, analizuoti ir saugoti, įskaitant organizacijų joms praneštus duomenis apie įvykius. Małe organizacje mogą wprowadzić uproszczony mechanizm gromadzenia i przechowywania szczegółowych danych dotyczących zdarzeń. Mažoms organizacijoms leidžiama įdiegti supaprastintą mechanizmą duomenims apie įvykius rinkti ir saugoti. Każdy kraj UE i Agencja EASA przesyłają zgromadzone przez siebie zdarzenia do centralnego archiwum europejskiego (ECR), które jest zarządzane przez Komisję Europejską. Kiekviena ES šalis ir EASA perkelia surinktus pranešimus apie įvykius į Europos centrinę saugyklą (ECR), kurią administruoja Europos Komisija. Klasyfikacja ryzyka Rizikos klasifikacija Niniejsze rozporządzenie nakłada na Komisję obowiązek opracowania, do 15 maja 2017 r., wspólnego europejskiego systemu klasyfikacji ryzyka, umożliwiającego organizacjom, krajom UE i Agencji EASA klasyfikację zdarzeń pod względem ryzyka dla bezpieczeństwa. Reglamentu reikalaujama, kad Komisija ne vėliau kaip 2017 m. gegužės 15 d. parengtų bendrą Europos rizikos klasifikacijos sistemą, kad organizacijos, ES šalys ir EASA galėtų klasifikuoti įvykius pagal saugos riziką. Wymiana informacji Keitimasis informacija Za pośrednictwem centralnego archiwum europejskiego kraje UE i Agencja EASA udostępniają wszystkie informacje związane z bezpieczeństwem w odpowiednich bazach danych właściwym organom pozostałych krajów UE, Agencji EASA i Komisji. ES šalys ir EASA sudaro galimybę kitų ES šalių kompetentingoms valdžios institucijoms, EASA ir Komisijai per ECR susipažinti su visa su sauga susijusia informacija, saugoma jų atitinkamose pranešimų duomenų bazėse. Każda osoba lub organizacja, której powierzono regulację bezpieczeństwa lotnictwa cywilnego, lub każdy organ ds. badania zdarzeń lotniczych w UE ma nieograniczony bezpieczny dostęp online do informacji dotyczących zdarzeń znajdujących się w centralnym archiwum europejskim. Visi asmenys ar organizacijos, kuriems pavesta reguliuoti civilinės aviacijos saugą, ir visos saugos tyrimų institucijos Sąjungoje turi galimybę saugiai internetu susipažinti su visa informacija apie įvykius, saugoma ECR. Poufność i ochrona źródeł informacji Konfidencialumas ir informacijos šaltinių apsauga Obsługa zgłoszeń odbywa się w taki sposób, aby zapobiegać wykorzystywaniu informacji do celów innych niż bezpieczeństwo. Pranešimai tvarkomi taip, kad būtų užkirstas kelias informacijos panaudojimui kitais nei saugos tikslais. W celu propagowania „kultury bezpieczeństwa” należy zabezpieczyć poufność tożsamości osoby zgłaszającej i osób wymienionych w zgłoszeniach zdarzeń. Siekiant puoselėti teisingumo kultūrą, turi būti tinkamai apsaugomas pranešėjo ir pranešimuose apie įvykius minimų asmenų konfidencialumas. Pracownicy nie mogą ponosić jakiegokolwiek uszczerbku ze strony pracodawcy z powodu informacji przekazanych przez zgłaszającego. Darbdavys negali bausti darbuotojų jokiomis priemonėmis, remdamasis pranešimu apie įvykį. Określono kilka wyjątków od tej reguły, np. umyślne naruszenie przepisów ze strony pracownika. Tačiau šiai apsaugai taikomos tam tikros išimtys, visų pirma tyčinio darbuotojų nusižengimo atvejais. Jeśli krajowe prawo karne nie przewiduje inaczej, kraje UE nie powinny na podstawie zgłoszeń wszczynać postępowań przeciw osobom zgłaszającym, a w wypadku postępowań informacje zawarte w historii zdarzeń nie powinny być wykorzystywane przeciwko osobom zgłaszającym lub osobom wymienionym w zgłoszeniu. Jei taikytinoje nacionalinėje baudžiamojoje teisėje nenumatyta kitaip, ES šalys nepradeda procesinių veiksmų prieš informacijos šaltinius pranešimo pagrindu, o jei procesiniai veiksmai pradedami, pranešimuose apie įvykius nurodyta informacija negali būti naudojama prieš pranešėjus ir pranešimuose apie įvykius minimus asmenis. Wyjątek od tej reguły stanowi sytuacja, gdy miało miejsce poważne zlekceważenie oczywistego ryzyka i poważne zaniedbanie zawodowego obowiązku zachowania staranności bezsprzecznie wymaganej w danych okolicznościach, powodujące możliwą do przewidzenia szkodę na osobie lub na mieniu lub poważnie narażające na szwank poziom bezpieczeństwa lotniczego. Išimtis taikoma tais atvejais, kai yra rimtas akivaizdžios rizikos nepaisymas ir ypač sunkus profesinės pareigos imtis tokių atsargumo priemonių, kurių akivaizdžiai reikia tomis aplinkybėmis, nevykdymas, dėl ko padaroma iš anksto numatytina žala asmeniui ar turtui arba smarkiai sumažėja aviacijos saugos lygis. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie od 15 listopada 2015 r. Reglamentas taikomas nuo 2015 m. lapkričio 15 d. KONTEKST KONTEKSTAS Więcej informacji: Daugiau informacijos žr.: Zapobieganie wypadkom poprzez zgłaszanie zdarzeń Avarijų prevencija teikiant pranešimus apie įvykius GŁÓWNY DOKUMENT PAGRINDINIS DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 376/2014 z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie zgłaszania i analizy zdarzeń w lotnictwie cywilnym oraz podejmowanych w związku z nimi działań następczych, zmiany rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 996/2010 oraz uchylenia dyrektywy 2003/42/WE Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzeń Komisji (WE) nr 1321/2007 i (WE) nr 1330/2007 (Dz.U. L 122 z 24.4.2014, s. 18-43) 2014 m. balandžio 3 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 376/2014 dėl pranešimo apie civilinės aviacijos įvykius, jų analizės ir tolesnės veiklos, kuriuo iš dalies keičiamas Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 996/2010 ir panaikinama Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2003/42/EB ir Komisijos reglamentai (EB) Nr. 1321/2007 ir (EB) Nr. 1330/2007 (OL L 122, 2014 4 24, p. 18-43) DOKUMENTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2015/1018 z dnia 29 czerwca 2015 r. ustanawiające wykaz klasyfikujący zdarzenia w lotnictwie cywilnym, które muszą być zgłaszane zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 376/2014 (Dz.U. L 163 z 30.6.2015, s. 1-17) 2015 m. birželio 29 d. Komisijos įgyvendinimo reglamentas (ES) 2015/1018, kuriuo nustatomas civilinės aviacijos įvykių, apie kuriuos privaloma pranešti pagal Europos Parlamento ir Tarybos reglamentą (ES) Nr. 376/2014, klasifikacinis sąrašas (OL L 163, 2015 6 30, p. 1-17) Ostatnia aktualizacja: 26.10.2016 paskutinis atnaujinimas 26.10.2016 odcinki torów, które są tymczasowo zamknięte dla normalnego ruchu. geležinkelių ruožuose, kurie yra laikinai uždaryti įprastam eismui. Przyznawanie uprawnień maszynistom Mašinistų sertifikavimas Maszyniści pociągów muszą posiadać niezbędne warunki fizyczne i kwalifikacje. Mašinistai turi atitikti tinkamumo ir kvalifikacijos valdyti traukinį reikalavimus. Muszą także posiadać następujące dokumenty: Jie privalo turėti šiuos dokumentus: licencję potwierdzającą, że maszynista spełnia minimalne wymagania pod względem warunków zdrowotnych, podstawowego wykształcenia oraz ogólnych umiejętności zawodowych, pažymėjimą, kuris rodo, kad mašinistas atitinka būtiniausias sąlygas, susijusias su tinkamumo medicininiu požiūriu reikalavimais, pagrindiniu išsilavinimu ir bendrais profesiniais įgūdžiais; ujednolicone świadectwo uzupełniające wskazujące rodzaje kolei i pociągów, do prowadzenia których upoważniony jest maszynista. suderintą papildomą sertifikatą, kuriame nurodyti geležinkeliai ir traukiniai, kuriuos mašinistui leidžiama valdyti. Uzyskiwanie licencji oraz świadectwa Pažymėjimo ir sertifikato gavimo tvarka Kandydaci muszą: Pareiškėjai privalo atitikti šiuos reikalavimus: mieć ukończone 20 lat, choć poszczególne kraje UE mogą wydawać licencje ograniczone do własnego terytorium dla maszynistów od 18 roku życia, būti ne jaunesni kaip 20 metų amžiaus, tačiau ES šalys gali išduoti pažymėjimus pareiškėjams nuo 18 metų, kurie galioja tik juos išdavusios šalies teritorijoje; przejść podstawowe szkolenie i spełniać wymogi lekarskie określone w dyrektywie, baigę pagrindinio mokymo kursus ir atitinkantys direktyvoje išdėstytus medicininius reikalavimus; dowieść swoich zdolności fizycznych i psychicznych, przechodząc badania lekarskie przeprowadzane przez lekarza uznanego przez właściwy organ, praėję sveikatos patikrinimą, kurį atlieka kompetentingos institucijos pripažintas gydytojas, ir turėti fizinį bei psichologinį tinkamumą patvirtinantį dokumentą; wykazać odpowiednie warunki psychiczne, przechodząc badanie prowadzone przez psychologa uznanego przez właściwy organ, praėję sveikatos patikrinimą, kurį atlieka kompetentingos institucijos pripažintas psichologas, ir įrodę savo psichologinį tinkamumą; dowieść zdolności zawodowych, a także, w razie potrzeby, językowych. įrodę savo profesinę kompetenciją ir kalbų mokėjimą, jei taikytina. Właściwy organ wydaje licencję w ciągu miesiąca od otrzymania niezbędnych dokumentów. Kompetentinga institucija išduoda pažymėjimą per 1 mėnesį nuo visų reikiamų dokumentų gavimo. Licencja jest ważna przez 10 lat. Pažymėjimas galioja 10 metų. Jaka jest rola krajowych organów właściwych? Koks yra nacionalinių kompetentingų institucijų vaidmuo? Organ wyznaczony przez kraj UE do wydawania licencji maszynistom pociągów prowadzi szereg zadań, w tym: ES šalies institucija, išduodanti traukinio mašinisto pažymėjimą, yra taip pat atsakinga už: wydawanie i aktualizowanie licencji, wydawanie licencji zastępczych, zawieszanie i cofanie licencji w razie potrzeby, pažymėjimų išdavimą ir pažymėjimo duomenų atnaujinimą, dublikatų išdavimą ir pažymėjimų galiojimo sustabdymą ar nutraukimą; zapewnienie badań i kontroli okresowych, periodinių patikrinimų atlikimą; zapewnienie publikacji i aktualizacji rejestru osób i podmiotów, które uzyskały akredytację lub zostały uznane zgodnie z niniejszą dyrektywą (lekarze, trenerzy, egzaminatorzy itd.), akredituotų ar pripažintų asmenų (gydytojų, instruktorių, egzaminuotojų ir kt.) ar įstaigų registro skelbimą ir atnaujinimą; prowadzenie i aktualizowanie rejestru licencji, które zostały wydane, zmienione, zawieszone, anulowane lub zgłoszone jako zagubione lub zniszczone, lub które wygasły, išduotų ir pataisytų pažymėjimų, pažymėjimų, kurių galiojimas sustabdytas ar nutrauktas, taip pat pažymėjimų, apie kuriuos pranešta, kad jie pamesti ar sunaikinti, registro vedimą ir atnaujinimą; nadzorowanie procesu przyznawania maszynistom uprawnień i przeprowadzanie niezbędnych inspekcji w pociągach podróżujących po UE. mašinistų sertifikavimo proceso priežiūrą ir būtinąją traukinių, kursuojančių ES šalyse, patikrą. Firmy kolejowe: Geležinkelio įmonės privalo: prowadzą rejestr wszystkich ujednoliconych świadectw uzupełniających, które zostały wydane, których ważność wygasła, które zostały zmienione, zawieszone, anulowane lub zgłoszone jako zagubione lub zniszczone, vesti visų išduotų ir pataisytų suderintų papildomų sertifikatų, sertifikatų, kurių galiojimo laikas pasibaigęs, sustabdytas ar nutrauktas, taip pat sertifikatų, apie kuriuos pranešta, kad jie pamesti ar sunaikinti, registrą; tworzą system monitorowania swoich maszynistów i podejmują bezzwłoczne działania w przypadku pojawienia się wątpliwości odnośnie do zdolności do pracy danego maszynisty. nustatyti savo mašinistų stebėjimo sistemą ir imtis skubių priemonių, suabejojus mašinisto kompetencija dirbti šį darbą. Do dnia 29 października 2018 r. wszyscy maszyniści muszą posiadać licencje i świadectwa zgodne z niniejszą dyrektywą. Iki 2018 m. spalio 29 d. visi mašinistai turi turėti šios direktyvos reikalavimus atitinkančius pažymėjimus ir sertifikatus. Niniejsza dyrektywa została zmieniona dyrektywą 2014/82/UE. Šią direktyvą iš dalies keičia direktyva 2014/82/ES. Zmiany obejmują mniejsze korekty wymagań wydawania licencji i świadectw w celu zapewnienia jednolitego stosowania we wszystkich krajach UE. Nežymūs pakeitimai susiję su pažymėjimo ir sertifikato išdavimo reikalavimais, siekiant užtikrinti vienodą jų taikymą visose ES šalyse. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 2007/59/WE Direktyva 2007/59/EB 4.12.2007 2007 12 4 3.12.2009 2009 12 3 Dz.U. L 315 z 3.12.2007, s. 51-78 OL L 315, 2007 12 3, p. 51-78 Akt zmieniający Iš dalies keičiantis aktas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 2014/82/UE Direktyva 2014/82/EB 15.7.2014 2014 7 15 1.7.2015 2015 7 1 Dz.U. L 184 z 25.6.2014, s. 1-15 OL L 184, 2014 6 25, p. 11-15 AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Decyzja Komisji 2010/17/WE z dnia 29 października 2009 r. w sprawie przyjęcia podstawowych parametrów rejestrów licencji maszynisty i świadectw uzupełniających określonych w dyrektywie 2007/59/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz.U. L 8 z 13.1.2010, s. 17-31) 2009 m. spalio 29 d. Komisijos sprendimas 2010/17/EB patvirtinti pagrindinius traukinio mašinisto pažymėjimų ir papildomų sertifikatų, numatytų Europos Parlamento ir Tarybos direktyvoje 2007/59/EB, registrų parametrus (OL L 8, 2010 1 13, p. 17-31) Rozporządzenie Komisji (UE) nr 36/2010 z dnia 3 grudnia 2009 r. w sprawie wspólnotowych wzorów licencji maszynisty, świadectw uzupełniających, uwierzytelnionych odpisów świadectw uzupełniających oraz wniosków o wydanie licencji maszynisty zgodnie z dyrektywą 2007/59/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz.U. L 13 z 19.1.2010, s. 1-27) 2009 m. gruodžio 3 d. Komisijos reglamentas (ES) Nr. 36/2010 dėl traukinio mašinisto pažymėjimų, papildomų sertifikatų, patvirtintų papildomų sertifikatų nuorašų ir prašymo išduoti traukinio mašinisto pažymėjimą formų Bendrijos modelių pagal Europos Parlamento ir Tarybos direktyvą 2007/59/EB (OL L 13, 2010 1 19, p. 1-27) Decyzja Komisji 2011/765/EU z dnia 22 listopada 2011 r. w sprawie kryteriów uznawania ośrodków szkoleniowych prowadzących szkolenia zawodowe dla maszynistów, kryteriów uznawania egzaminatorów maszynistów, jak również kryteriów organizowania egzaminów zgodnie z dyrektywą 2007/59/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz.U. L 314 z 29.11.2011, s. 36-40) 2011 m. lapkričio 22 d. Komisijos sprendimas 2011/765/ES dėl kriterijų, kuriais remiantis pripažįstami traukinių mašinistų mokymo centrai bei traukinių mašinistų egzaminuotojai ir organizuojami egzaminai pagal Europos Parlamento ir Tarybos direktyvą 2007/59/EB (OL L 314, 2011 11 29, p. 36-40) Zalecenie Komisji 2011/766/UE z dnia 22 listopada 2011 r. w sprawie procedury uznawania jednostek szkoleniowych i egzaminatorów maszynistów zgodnie z dyrektywą 2007/59/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz.U. L 314 z 29.11.2011, s. 41-46) 2011 m. lapkričio 22 d. Komisijos rekomendacija 2011/766/ES dėl traukinių mašinistų mokymo centrų ir tikrintojų pripažinimo pagal Europos Parlamento ir Tarybos direktyvą 2007/59/EB tvarkos (OL L 314, 2011 11 29, p. 41-46) Decyzja wykonawcza Komisji 2014/89/UE z dnia 14 lutego 2014 r. w sprawie projektu pilotażowego mającego na celu wykonanie obowiązków w zakresie współpracy administracyjnej określonych w dyrektywie 2007/59/WE Parlamentu Europejskiego i Rady za pomocą systemu wymiany informacji na rynku wewnętrznym (Dz.U. L 45 z 15.2.2014, s. 36-39) 2014 m. vasario 14 d. Komisijos įgyvendinimo sprendimas 2014/89/ES dėl Europos Parlamento ir Tarybos direktyvoje 2007/59/EB nustatytų administracinio bendradarbiavimo įsipareigojimų įgyvendinimo naudojantis Vidaus rinkos informacine sistema bandomojo projekto (OL L 45, 2014 2 15, p. 36-39) Ostatnia aktualizacja: 14.09.2015 paskutinis atnaujinimas 14.09.2015 - - - - - - Wypadki i incydenty w lotnictwie cywilnym Civilinės aviacijos avarijos ir incidentai STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie (UE) nr 996/2010 - badanie wypadków i incydentów w lotnictwie cywilnym oraz zapobieganie im Reglamentas (ES) Nr. 996/2010 dėl civilinės aviacijos avarijų ir incidentų tyrimo ir prevencijos JAKI JEST CEL NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KOKS ŠIO REGLAMENTO TIKSLAS? Niniejsze rozporządzenie ma na celu poprawę bezpieczeństwa lotniczego poprzez zapewnienie w Europie wysokiego poziomu skuteczności, staranności i wysokiej jakości badania zdarzeń lotniczych. Šiuo reglamentu siekiama padidinti aviacijos saugą užtikrinant, kad Europos civilinės aviacijos saugos tyrimai būtų itin veiksmingi, operatyvūs ir kokybiški. Rozporządzenie zawiera także przepisy odnoszące się do terminowej dostępności informacji dotyczących wszystkich osób i towarów niebezpiecznych znajdujących się na pokładzie statku powietrznego biorącego udział w wypadku. Jame pateikiamos taisyklės dėl galimybės laiku gauti informaciją apie visus asmenis ir pavojingas prekes, esančius avariją patyrusiame orlaivyje. Ma ono także na celu wzmocnienie pomocy udzielanej ofiarom wypadków lotniczych oraz członkom ich rodzin. Juo taip pat siekiama sustiprinti pagalbą, teikiamą orlaivių avarijų aukoms ir jų artimiesiems. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Zakres Taikymo sritis Niniejsze rozporządzenie stosuje się do badania zdarzeń lotniczych mających charakter wypadków* i poważnych incydentów*: Šis reglamentas taikomas atliekant saugos tyrimus tų avarijų* ir pavojingų incidentų*: zaistniałych na terytoriach krajów Unii Europejskiej (UE); kurie įvyko Europos Sąjungos (ES) šalių teritorijose; zaistniałych poza terytoriami krajów UE, w których udział biorą statki powietrzne zarejestrowane w kraju UE lub eksploatowane przez przedsiębiorstwo z siedzibą w jednym z krajów UE; kurie įvyko ne ES šalių teritorijose, tačiau yra susiję su orlaiviu, registruotu ES šalyje arba naudojamu ES šalyje įsteigtos įmonės; w odniesieniu do których kraj UE jest uprawniony (zgodnie z międzynarodowymi normami i zalecanymi praktykami) do wyznaczenia pełnomocnego przedstawiciela do udziału w badaniu; kuriems įvykus ES šalis (pagal tarptautinius standartus ir rekomenduojamą tvarką) turi teisę paskirti įgaliotąjį atstovą, kuris dalyvautų tyrime; w odniesieniu do których kraj UE - mający szczególny interes z racji ofiar wśród swoich obywateli lub poważnych obrażeń, którym obywatele ci ulegli - uzyskuje zgodę państwa przeprowadzającego badanie na mianowanie eksperta. kuriems įvykus tyrimą atliekanti valstybė leidžia ES šaliai, kuri yra ypač suinteresuota tyrimu, nes avarijoje žuvo ar buvo sunkiai sužeisti jos piliečiai, paskirti ekspertą. Niniejsze rozporządzenie nie ma zastosowania do badania zdarzeń lotniczych mających charakter wypadków i poważnych incydentów z udziałem statku powietrznego biorącego udział w akcjach wojskowych, celnych, policyjnych lub podobnych. Reglamentas netaikomas avarijų ir pavojingų incidentų, susijusių su orlaiviu, naudojamu karo, muitinės, policijos ar panašių tarnybų, saugos tyrimams. Niezależne organy ds. badania zdarzeń lotniczych Nepriklausomos saugos tyrimų institucijos (STI) Każdy kraj UE zapewnia przeprowadzenie badania zdarzeń lotniczych w lotnictwie cywilnym mających charakter wypadków i poważnych incydentów, bez ingerencji z zewnątrz, przez stały krajowy organ ds. badania zdarzeń lotniczych. Kiekviena ES šalis turi užtikrinti, kad civilinės aviacijos avarijų ir pavojingų incidentų saugos tyrimus be išorinio poveikio atliktų nuolat veikianti nacionalinė civilinės aviacijos saugos tyrimų institucija (STI). Każdy organ ds. badania zdarzeń lotniczych musi być niezależny pod względem funkcyjnym od wszelkich innych władz lub jakiejkolwiek innej strony, których interesy mogłyby wchodzić w konflikt z zadaniem powierzonym organowi lub mieć wpływ na jego obiektywność. Kiekviena STI veikia savarankiškai, nepriklausomai nuo bet kokių institucijų ar kitų šalių, kurių uždaviniai gali kirstis ar turėti įtakos tos institucijos nešališkumui. Każdy organ ds. badania zdarzeń lotniczych musi być w stanie niezależnie przeprowadzić pełne badanie zdarzenia lotniczego. Kiekviena STI yra pajėgi nepriklausomai atlikti visą saugos tyrimą pati. Kraje UE muszą zapewnić swoim organom ds. badania zdarzeń lotniczych środki i fundusze - w tym budżet - pozwalające im wykonywać swoje obowiązki niezależnie oraz zapewnić możliwość uzyskania odpowiednich zasobów. ES šalys turi aprūpinti savo STI priemonėmis ir finansais, įskaitant biudžetą, kad jos galėtų savarankiškai vykdyti savo įsipareigojimus ir turėtų pakankamai išteklių. Organ ds. badania zdarzeń lotniczych musi mieć do swojej dyspozycji, w szczególności, wykwalifikowanych pracowników i odpowiednie zaplecze, w tym biura i hangary pozwalające na przechowywanie i analizę badanych statków powietrznych, znajdujących się w nich przedmiotów oraz szczątków statków powietrznych. Visų pirmą STI turi turėti kvalifikuotų darbuotojų ir tinkamą materialinę bazę, įskaitant biurus ir angarus, kuriuose būtų galima laikyti ir tirti orlaivį, jo turinį ir nuolaužas. Obowiązek przeprowadzenia badania Įpareigojimas atlikti tyrimą Każdy wypadek lub poważny incydent w lotnictwie cywilnym obejmujący statek powietrzny inny niż wymieniony w załączniku II do rozporządzenia (WE) nr 216/2008 podlega badaniu w kraju UE, na którego terytorium zaistniał wypadek lub poważny incydent. Turi būti atliekamas visų avarijų ar pavojingų incidentų, į kuriuos pateko orlaivis, išskyrus nurodytus Reglamento (EB) Nr. 216/2008 II priede, saugos tyrimas ES šalyje, kurios teritorijoje įvyko avarija ar pavojingas incidentas. Organy ds. badania zdarzeń lotniczych mogą podjąć decyzję o badaniu incydentów innych niż te, o których mowa powyżej, a także wypadków lub poważnych incydentów innych typów statków powietrznych, jeśli spodziewają się, że wnioski z tych badań mogą mieć znaczenie dla bezpieczeństwa lotniczego. STI gali nuspręsti tirti ankstesniame punkte nenurodytus incidentus, taip pat kitų tipų orlaivių avarijas ar pavojingus incidentus, jei tikisi padaryti išvadas, kurias galėtų panaudoti saugai didinti. Badania zdarzeń lotniczych w żadnym wypadku nie mogą być powiązane z orzekaniem o winie lub o odpowiedzialności. Atliekant saugos tyrimus jokiu būdu nesiekiama nustatyti, kas kaltas ar atsakingas. Muszą one być niezależne, odrębne w stosunku do wszelkich postępowań sądowych lub administracyjnych służących orzeczeniu o winie lub odpowiedzialności i pozostają bez uszczerbku dla nich. Šie tyrimai turi būti nepriklausomi nuo bet kokio teisminio ar administracinio proceso, kuriuo siekiama nustatyti, kas kaltas ar atsakingas, su juo nesusiję ir neturintys jam poveikio. Współpraca pomiędzy organami ds. badania zdarzeń lotniczych Saugos tyrimų institucijų bendradarbiavimas Rozporządzenie zezwala na współpracę pomiędzy organami ds. badania zdarzeń lotniczych oraz na przekazywanie zadań. Šiuo reglamentu sudaromos sąlygos STI bendradarbiavimui ir uždavinių delegavimui. Europejska Sieć Organów ds. Badania Zdarzeń Lotniczych (ENCASIA) Europos civilinės aviacijos saugos tyrimų institucijų tinklas (ENCASIA) Kraje UE muszą zapewnić, aby krajowe organy ds. badania zdarzeń lotniczych stworzyły pomiędzy sobą Europejską Sieć Organów ds. Badania Zdarzeń w Lotnictwie Cywilnym (ENCASIA) w celu: ES šalys turi užtikrinti, kad jų STI tarp savęs sukurtų Europos civilinės aviacijos saugos tyrimų institucijų tinklą (ENCASIA), kuris: dalszej poprawy jakości badań prowadzonych przez właściwe organy ds. badania zdarzeń lotniczych oraz wzmocnienia ich niezależności; pagerintų STI vykdomų tyrimų kokybę ir sustiprintų šių institucijų nepriklausomumą; wspierania wysokich standardów metod badawczych oraz szkolenia inspektorów. skatintų taikyti aukštus tyrimų metodų ir tyrėjų mokymo standartus. Badanie Tyrimas Niezależnie od jakiegokolwiek postępowania karnego osoba nadzorująca badanie jest uprawniona do podjęcia środków niezbędnych do spełnienia wymogów badania zdarzenia lotniczego. Neatsižvelgiant į jokius teisminius tyrimus, tyrimo vadovas turi įgaliojimus imtis reikiamų priemonių, kad būtų įvykdyti su saugos tyrimu susiję reikalavimai. Osoba nadzorująca badanie ma prawo m.in. do: Be kita ko, tyrimo vadovas turi teisę: posiadania natychmiastowego, nieograniczonego i swobodnego dostępu do miejsca wypadku lub incydentu, jak również do statku powietrznego, przedmiotów znajdujących się w jego wnętrzu oraz jego szczątków; nedelsiant, nevaržomas ir netrukdomas patekti į avarijos ar incidento vietą, taip pat į orlaivį ir susipažinti su jo turiniu ar liekanomis; zagwarantowania zgromadzenia dowodów oraz usuwania szczątków lub ich części do celów analizy; reikalauti, kad būtų surinkti įrodymai, o nuolaužos ar dalys pristatytos analizei; zwrócenia się o przeprowadzenie sekcji zwłok i badania lekarskiego osób zaangażowanych w eksploatację statku powietrznego; prašyti, kad būtų atlikta asmenų, susijusių su orlaivio naudojimu, kūnų autopsija ir medicininė apžiūra; wzywania świadków oraz żądania od nich składania zeznań. kviesti liudininkus, taip pat prašyti jų pateikti įrodymus. Kraj UE, na którego terytorium zaistniał wypadek lub poważny incydent, jest odpowiedzialny za zapewnienie bezpiecznego badania wszelkich dowodów i ochrony takich dowodów. ES šalis, kurios teritorijoje įvyko avarija ar pavojingas incidentas, turi užtikrinti, kad visi įrodymai būtų tvarkomi saugiai ir būtų pasirūpinta jų saugumu. Porozumienie z innymi organami Koordinavimas su kitomis institucijomis Kraje UE muszą zapewnić, aby organy ds. badania zdarzeń lotniczych i pozostałe organy (np. organy prowadzące postępowanie karne, organy lotnictwa cywilnego, jednostki poszukiwawcze i ratunkowe zaangażowane w badanie zdarzenia lotniczego) współpracowały ze sobą dzięki zawartym wcześniej porozumieniom, pod warunkiem że porozumienia te są zawierane w poszanowaniu niezależności organów ds. badania zdarzeń lotniczych. ES šalys turi užtikrinti, kad STI ir kitos institucijos (pvz., teisminės, civilinės aviacijos, paieškos ir gelbėjimo tarnybos, dalyvaujančios saugos tyrime) tarpusavyje bendradarbiautų išankstinių susitarimų pagrindu, su sąlyga, kad tokie susitarimai nekenkia STI nepriklausomumui. Kraje UE informują o tych porozumieniach Komisję Europejską, która przekazuje te informacje do wiadomości przewodniczącemu ENCASIA, Parlamentowi Europejskiemu i Radzie Unii Europejskiej. ES šalys apie tokius susitarimus praneša Europos Komisijai, kuri juos perduoda ENCASIA pirmininkui, Europos Parlamentui ir Europos Sąjungos Tarybai. Poufność i odpowiednie wykorzystywanie informacji Konfidencialumas ir tinkamas informacijos naudojimas Rozporządzenie zawiera wykaz dokumentów, których nie można udostępniać i wykorzystywać do celów innych niż badanie zdarzenia lotniczego (np. dane z rejestratora parametrów lotu, projekty sprawozdań, zapisy ujawniające tożsamość osób, które składały zeznania, notatki inspektorów). Reglamentu nustatomas įrašų, kurie negali būti skelbiami ir naudojami ne saugos tyrimo tikslais, sąrašas (pvz., skrydžio savirašio įrašai, ataskaitų projektai, asmenų, suteikusių įrodymų, tapatybė, tyrėjų pastabos). Przepisy rozporządzenia w sprawie poufnego wykorzystywania informacji, w tym informacji takich, jak numer seryjny i numer rejestracyjny, które bezpośrednio wskazują statek powietrzny objęty zgłoszeniem zdarzenia, zostały zmienione rozporządzeniem (UE) nr 376/2014. Reglamentu nustatytos taisyklės dėl informacijos, įskaitant informaciją, kuria tiesiogiai identifikuojamas orlaivis, su kuriuo susijusi įvykio ataskaita, pavyzdžiui, orlaivio serijos ir registracijos numeris, konfidencialaus naudojimo iš dalies pakeistos Reglamentu (ES) Nr. 376/2014. W rozporządzeniu uznano również, że wymiar sprawiedliwości lub właściwy organ może podjąć decyzję w sprawie ujawnienia zapisów zgodnie z prawem krajowym. Reglamente taip pat pripažįstama, kad teisingumo vykdymo institucija arba kompetentinga institucija gali nuspręsti dėl įrašų atskleidimo pagal nacionalinę teisę. Kraje UE mogą zdecydować o ograniczeniu zakresu przypadków, w których można podjąć taką decyzję o ujawnieniu, przy poszanowaniu aktów prawnych Unii. ES šalys gali apriboti atvejų, kuriems esant gali būti priimtas toks sprendimas dėl atskleidimo, skaičių laikantis ES tesės aktų. Pomoc udzielana ofiarom i ich rodzinom Pagalba aukoms ir jų artimiesiems Kraje UE muszą opracować na poziomie krajowym plan działania w sytuacji nadzwyczajnej w przypadku wystąpienia wypadku w lotnictwie cywilnym, który obejmuje pomoc ofiarom wypadków w lotnictwie cywilnym i ich rodzinom. Kiekviena ES šalis turi nacionaliniu lygmeniu parengti skubių veiksmų planą civilinės aviacijos avarijos atveju, kuriame nustatomos nuostatos dėl pagalbos aukoms ir jų artimiesiems. Kraje UE muszą też zapewnić, aby linie lotnicze dysponowały własnym planem pomocy dla ofiar ich rodzin, który obejmuje m.in. pomoc psychologiczną. Jos taip pat turi užtikrinti, kad oro transporto bendrovės turėtų pagalbos aukoms ir jų artimiesiems planą, ypatingą dėmesį skiriant psichologinei pagalbai. Kraje UE powinny też zachęcać linie lotnicze z państw spoza UE, które działają w Unii, do przyjęcia podobnego planu. ES šalys turėtų skatinti ES veikiančias ES nepriklausančių šalių oro transporto bendroves parengti panašų planą. Każdy kraj UE dotknięty wypadkiem musi wskazać osobę kontaktową odpowiedzialną za udzielanie informacji poszkodowanym i ich rodzinom. Įvykus avarijai kiekviena susijusi ES šalis paskiria asmenį, kuriam pavedama būti kontaktiniu ir informaciją teikiančiu asmeniu aukoms ir jų artimiesiems. Linie lotnicze muszą sugerować pasażerom podawanie danych osoby kontaktowej w razie wypadku. Oro transporto bendrovės turi pasiūlyti keleiviams galimybę nurodyti asmens, su kuriuo reikia susisiekti įvykus avarijai, kontaktinius duomenis. Nazwiska osoby na pokładzie nie udostępnia się do wiadomości publicznej, zanim odpowiednie organy nie powiadomią rodziny tej osoby. Orlaivyje buvusio asmens vardas viešai skelbiamas tik po to, kai informuojami to asmens artimieji. Raport i zalecenia dotyczące bezpieczeństwa Ataskaita ir saugos rekomendacijos W czasie badania organ ds. badania zdarzeń lotniczych zaleca podjęcie wszelkich działań, których niezwłoczne zastosowanie uważa za konieczne w celu zwiększenia bezpieczeństwa lotniczego osobom odpowiedzialnym za produkcję statku powietrznego bądź jego wyposażenia lub obsługę techniczną oraz osobom odpowiedzialnym za eksploatację statku powietrznego lub szkolenie personelu. Tyrimo metu saugos tyrimų institucija rekomenduoja už orlaivių ar jų įrangos gamybą arba techninę priežiūrą atsakingiems asmenims ir už orlaivio naudojimą arba darbuotojų mokymą atsakingiems asmenims skubius veiksmus, kurie, jos manymu, yra reikalingi didinant aviacijos saugą. Po przeprowadzeniu ostatecznych konsultacji z zainteresowanymi organami, w tym z Europejską Agencją Bezpieczeństwa Lotniczego, badanie zostaje zakończone poprzez sporządzenie raportu zawierającego zalecenia dotyczące bezpieczeństwa. Pasikonsultavus su atitinkamomis institucijomis, įskaitant Europos aviacijos saugos agentūrą, tyrimas baigiamas parengiant ataskaitą, kurioje pateikiamos saugos rekomendacijos. Raport końcowy publikowany jest w możliwie najkrótszym terminie i, w miarę możliwości, w ciągu 12 miesięcy od dnia wypadku lub poważnego incydentu. Galutinė ataskaita paskelbiama kuo greičiau - kai įmanoma, per 12 mėnesių nuo avarijos ar pavojingo incidento dienos. Organ archiwizuje też odpowiedzi otrzymane w związku z wydanymi zaleceniami. Institucija taip pat registruoja su jos pateiktomis saugos rekomendacijomis susijusius atsakymus. Wszystkie strony otrzymujące zalecenia dotyczące bezpieczeństwa, w tym organy odpowiedzialne za bezpieczeństwo lotnictwa cywilnego na poziomie krajowym i unijnym, muszą też stosować procedury monitorowania postępów w działaniach podjętych w związku z otrzymanymi zaleceniami dotyczącymi bezpieczeństwa. Kiekviena šalis, gaunanti saugos rekomendaciją, įskaitant saugos institucijas nacionaliniame ir ES lygmenyse, taip pat privalo stebėti veiksmų, kurių imtasi laikantis gautų saugos rekomendacijų, padarytą pažangą. Rozporządzenie uchyla dyrektywę 94/56/WE. Reglamentu panaikinama Direktyva 94/56/EB. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Ma ono zastosowanie od dnia 2 grudnia 2010 r. Reglamentas taikomas nuo 2010 m. gruodžio 2 d. KONTEKST KONTEKSTAS Więcej informacji: „Badanie wypadków i incydentów w lotnictwie cywilnym” na stronie internetowej Komisji Europejskiej Daugiau informacijos žr.: Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje „Civilinės aviacijos avarijų ir incidentų tyrimai“. * KLUCZOWE POJĘCIA * SVARBIAUSIOS SĄVOKOS wypadek: zdarzenie związane z eksploatacją samolotu, które miało miejsce pomiędzy momentem, kiedy pierwsza osoba weszła na pokład z zamiarem wykonania lotu, a momentem, kiedy opuściły pokład wszystkie osoby, w którym dowolna z tych osób poniosła śmierć lub odniosła poważne obrażenia, lub w którym samolot doznał poważnego uszkodzenia. Avarija: su orlaivio naudojimu susijęs įvykis, įvykstantis nuo tada, kai į pilotuojamą orlaivį įlipa bent vienas juo skristi ketinantis asmuo, iki tada, kai visi tokie asmenys iš orlaivio išlipa, per kurį kuris nors asmuo žūsta arba yra sunkiai sužalojamas, arba orlaiviui padaroma didelė žala. incydent: zdarzenie inne niż wypadek związane z eksploatacją statku powietrznego, które ma wpływ lub mogłoby mieć wpływ na bezpieczeństwo lotów. Incidentas: su orlaivio naudojimu susijęs įvykis, išskyrus avariją, kuris turi ar gali turėti įtakos skrydžių saugai. GŁÓWNY DOKUMENT PAGRINDINIS DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 996/2010 z dnia 20 października 2010 r. w sprawie badania wypadków i incydentów w lotnictwie cywilnym oraz zapobiegania im oraz uchylające dyrektywę 94/56/WE (Dz.U. L 295 z 12.11.2010, s. 35-50) 2010 m. spalio 20 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 996/2010 dėl civilinės aviacijos avarijų ir incidentų tyrimo ir prevencijos, kuriuo panaikinama Direktyva 94/56/EB (OL L 295, 2010 11 12, p. 35-50) Kolejne zmiany do rozporządzenia (UE) nr 996/2010 zostały włączone do tekstu oryginalnego. Paskesni Reglamento (ES) Nr. 996/2010 daliniai pakeitimai buvo įterpti į pradinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. DOKUMENTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 376/2014 z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie zgłaszania i analizy zdarzeń w lotnictwie cywilnym oraz podejmowanych w związku z nimi działań następczych, zmiany rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 996/2010 oraz uchylenia dyrektywy 2003/42/WE Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzeń Komisji (WE) nr 1321/2007 i (WE) nr 1330/2007 (Dz.U. L 122 z 24.4.2014, s. 18-43) 2014 m. balandžio 3 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 376/2014 dėl pranešimo apie civilinės aviacijos įvykius, jų analizės ir tolesnės veiklos, kuriuo iš dalies keičiamas Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 996/2010 ir panaikinama Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2003/42/EB ir Komisijos reglamentai (EB) Nr. 1321/2007 ir (EB) Nr. 1330/2007 (OL L 122, 2014 4 24, p. 18-43) Ostatnia aktualizacja: 08.11.2016 paskutinis atnaujinimas 08.11.2016 - - - - - - Europejski system zarządzania ruchem lotniczym nowej generacji (SESAR) Naujos kartos Europos oro eismo vadybos sistema (SESAR) STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie (WE) nr 219/2007 ustanawiające wspólne przedsięwzięcie w celu opracowania unijnego systemu zarządzania ruchem lotniczym (SESAR) Tarybos reglamentas (EB) Nr. 219/2007 dėl bendros įmonės naujos kartos ES oro eismo vadybos sistemai (SESAR) sukurti įsteigimo STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Ustanawia projekt SESAR (badania dotyczące zarządzania ruchem lotniczym w jednolitej europejskiej przestrzeni powietrznej). Reglamentu sukuriamas SESAR (bendro Europos dangaus oro eismo valdymo (ATM) mokslinių tyrimų programos) projektas. Celem projektu SESAR jest znaczne usprawnienie zarządzania ruchem lotniczym poprzez modernizację i ujednolicenie systemów zarządzania ruchem lotniczym w Europie w ramach planowania, opracowywania, walidacji i rozmieszczania innowacyjnych rozwiązań w zakresie technologii i operacyjności zarządzania ruchem lotniczym. SESAR tikslas - pagerinti ATM, modernizuojant ir suderinant Europos ATM sistemas, tuo tikslu apibrėžiant, plečiant, patvirtinant ir diegiant novatoriškus technologinius bei operacinius ATM sprendimus. Wspólne przedsięwzięcie SESAR to partnerstwo publiczno-prywatne odpowiedzialne za kierowanie działaniami podejmowanymi w fazie opracowywania w ramach projektu SESAR. Bendra įmonė SESAR yra viešojo ir privačiojo sektorių partnerystė, atsakinga už SESAR projekto rengimo etapą. Zostało ono założone w 2007 r. przez Unię Europejską i Eurocontrol - Europejską Organizację do spraw Bezpieczeństwa Żeglugi Powietrznej. 2007 m. ją įsteigė Europos Sąjunga ir Europos saugios oro navigacijos organizacija Eurokontrolė. KLUCZOWE ZAGADNIENIA DOTYCZĄCE WSPÓLNEGO PRZEDSIĘWZIĘCIA SESAR PAGRINDINIAI ASPEKTAI Jest to wspólne przedsięwzięcie odpowiedzialne za kierowanie działaniami podejmowanymi w fazie opracowywania w ramach projektu SESAR, który stanowi komponent technologiczny (badawczo-rozwojowy) idei jednolitej europejskiej przestrzeni powietrznej - unijnego pakietu środków mających na celu spełnienie przyszłych potrzeb w zakresie przepustowości i bezpieczeństwa przestrzeni powietrznej. Bendra įmonė SESAR yra atsakinga už SESAR projekto rengimo etapą, bendro Europos dangaus (BED), ES priemonių, skirtų patenkinti būsimus pajėgumų ir oro saugos poreikius, rinkinio, technologinį (mokslinių tyrimų ir plėtros, MTTP) komponentą. Jego zadaniem, zgodnie z centralnym planem ATM, jest utworzenie w UE optymalnej infrastruktury kontroli ruchu lotniczego do 2035 r. Jai pavesta užduotis iki 2035 m. pagal ATM pagrindinį planą pasirūpinti ES veiksminga oro eismo kontrolės infrastruktūra. Ma to na celu zapewnienie bezpiecznego, przyjaznego dla środowiska i wydajnego transportu lotniczego, czyli zwiększenie liczby bezpośrednich połączeń przy zmniejszeniu zużycia paliwa i ograniczeniu opóźnień. Tokiu būdu siekiama užtikrinti saugesnį, labiau aplinką tausojantį ir veiksmingą oro transportą, t. y. daugiau tiesioginių kelionių naudojant mažiau kuro ir mažiau vėluojant. W projekcie uczestniczą Komisja Europejska, Eurocontrol, instytucje zapewniające służby żeglugi powietrznej, organizacje zrzeszające pasażerów lotniczych, użytkownicy przestrzeni powietrznej, organy regulacyjne, operatorzy portów lotniczych, przewoźnicy lotniczy, pracownicy służby żeglugi powietrznej, naukowcy i producenci urządzeń (około 3000 ekspertów). Bendros įmonės SESAR veikloje dalyvauja Europos Komisija, Eurokontrolė, oro navigacijos paslaugų teikėjai, oro transporto keleivių organizacijos, oro erdvės naudotojai, reguliatoriai, oro uostų veiklos vykdytojai, oro vežėjų, oro uostų ir oro eismo navigacijos darbuotojai, mokslininkai ir įrangos gamintojai (apie 3 000 ekspertų). Wspólne przedsięwzięcie to organ UE powołany na potrzeby realizacji powyższych celów zgodnie z artykułem 187 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Bendra įmonė yra ES įstaiga, įsteigta tam, kad būtų įgyvendintas Sutarties dėl Europos Sąjungos veikimo 187 straipsnis. Rezultatem działań podejmowanych w ramach wspólnego przedsięwzięcia jest centralny plan ATM (zaktualizowany w latach 2012 i 2015), w którym określono plany dotyczące zawartości, rozwoju i wdrażania systemów zarządzania ruchem lotniczym nowej generacji. Bendra įmonė SESAR jau parengė ATM pagrindinį planą (atnaujintą 2012 ir 2015 m.), kuriame apibrėžiamas ATM sistemų naujos kartos turinys ir nustatomi rengimo bei diegimo planai. Wspólne przedsięwzięcie odpowiada za procedury przyznawania dotacji swoim członkom, zgodnie z zasadami uczestnictwa w unijnym programie ramowym „Horyzont 2020” w zakresie badań i rozwoju, po jego rozszerzeniu w 2014 r. Bendra įmonė SESAR valdo procedūras, skirtas teikti dotacijas savo nariams pagal dalyvavimo ES bendrojoje mokslinių tyrimų ir plėtros programoje „Horizontas 2020“ taisykles po jos veiklos pratęsimo 2014 m. Do osiągnięć wspólnego przedsięwzięcia SESAR należą: Iki šiol pasiekti bendros įmonės SESAR pasiekimai: przeprowadzenie pierwszego w historii lotu z zastosowaniem czterowymiarowego zarządzania trajektorią lotu (trzy wymiary + czas), co miało na celu usprawnienie wymiany informacji o przewidywalnej trajektorii lotu; pirmasis pasaulyje keturmatis (trys matmenys + laikas) skrydis, siekiant sustiprinti keitimąsi visos trajektorijos informacija; obszerny zestaw narzędzi zwiększających bezpieczeństwo na pasach startowych na lotniskach oraz išsamus priemonių rinkinys, skirtas padidinti oro uostų takų saugą; bezpłatne usługi nawigacji trasowej mające na celu ograniczenie emisji paliwa przez lotnictwo. laisvasis maršrutų sudarymas, skirtas sumažinti skrydžių ir kuro išmetamųjų teršalų kiekį. Od 2014 r. programy badań naukowych i innowacji w ramach wspólnego przedsięwzięcia SESAR skupiają się między innymi na rozwoju: Nuo 2014 m. bendros įmonės SESAR mokslinių tyrimų ir inovacijų programose didžiausias dėmesys skiriamas, pavyzdžiui: optymalnych usług sieciowych zarządzania ruchem lotniczym; optimizuotoms ATM tinklo paslaugoms; zaawansowanych usług służb ruchu lotniczego; pažangioms oro eismo paslaugoms; optymalnego funkcjonowania portów lotniczych; veiksmingoms oro uostų operacijoms; zaawansowanej, zintegrowanej i zracjonalizowanej infrastruktury lotniczej. pažangiai, integruotai ir racionalizuotai aviacijos infrastruktūrai. Finansowanie Finansavimas Wkład UE w fazę opracowywania w projekcie SESAR wynosi 700 mln EUR przyznanych w ramach programów TEN-T i 7PR, uzupełnionych 585 mln EUR w ramach programu „Horyzont 2020”. ES indėlis į SESAR rengimo etapą yra 700 mln. EUR pagal TEN-T ir BP 7 programas. Dar 585 mln. EUR skirta pagal programą „Horizontas 2020“. Ze względu na czas trwania programu „Horyzont 2020” zaproszenia do składania wniosków w ramach projektu SESAR muszą zostać ogłoszone do 31 grudnia 2020 r. Atsižvelgiant į programos „Horizontas 2020“ trukmę, visi SESAR kvietimai teikti pasiūlymus turi būti paskelbti iki 2020 m. gruodžio 31 d. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie weszło w życie 3 marca 2007 r. Reglamentas įsigaliojo 2007 m. kovo 3 d. KONTEKST KONTEKSTAS Rozporządzenie Rady (WE) nr 219/2007 powołało wspólne przedsięwzięcie SESAR. Tarybos reglamentu (EB) Nr. 219/2007 buvo sukurta bendra įmonė SESAR. Rozporządzenie zmieniano dwukrotnie: w 2008 r. rozporządzeniem (WE) nr 1361/2008 i ponownie w 2014 r. rozporządzeniem (UE) nr 721/2014, na mocy którego przedłużono czas funkcjonowania wspólnego przedsięwzięcia SESAR do 2024 r. Reglamentas buvo du kartus iš dalies keistas: 2008 m. (Reglamentu (EB) Nr. 1361/2008) ir 2014 m. (Reglamentu (ES) Nr. 721/2014), bendros įmonės SESAR veiklą pratęsiant iki 2024 m. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Rady (WE) nr 219/2007 z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie utworzenia wspólnego przedsięwzięcia w celu opracowania europejskiego systemu zarządzania ruchem lotniczym nowej generacji (SESAR) (Dz.U. L 64 z 2.3.2007, s. 1-11) 2007 m vasario 27 d. Tarybos reglamentas (EB) Nr. 219/2007 dėl bendros įmonės naujos kartos Europos oro eismo vadybos sistemai (SESAR) sukurti įsteigimo (OL L 64, 2007 3 2, p. 1-11) Kolejne zmiany wprowadzone do rozporządzenia (WE) nr 219/2007 zostały włączone do tekstu podstawowego. Reglamento (EB) Nr. 219/2007 paskesni daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pradinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Šis konsoliduotas tekstas yra tik informacinio pobūdžio. Ostatnia aktualizacja: 08.02.2016 paskutinis atnaujinimas 08.02.2016 Niniejsza dyrektywa stanowi jeden z trzech aktów ustawodawczych obejmujących aspekty techniczne czwartego pakietu kolejowego, dążącego do rewitalizacji sektora kolejowego i zapewnienia usług lepszej jakości oferujących pasażerom więcej możliwości wyboru. Ši direktyva yra vienas iš trijų teisėkūros procedūra priimamų aktų, apimančių ketvirtojo geležinkelių dokumentų rinkinio, kurio tikslas yra atgaivinti geležinkelių sektorių, užtikrinti kokybiškesnes paslaugas ir suteikti keleiviams didesnį pasirinkimą, techninius aspektus. Niniejsza dyrektywa funkcjonuje równolegle z rozporządzeniem w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i dyrektywą w sprawie interoperacyjności systemu kolei w Unii Europejskiej. Ji taikoma kartu su Reglamentu dėl Europos Sąjungos geležinkelių agentūros ir Direktyva dėl geležinkelių sistemos sąveikos. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Niniejsza dyrektywa określa liczbę środków mających rozwijać i doskonalić bezpieczeństwo oraz poprawić dostęp do rynku dla usług transportu kolejowego, obejmujących: Šia direktyva nustatomos nuostatos, skirtos užtikrinti saugos plėtojimą bei tobulinimą ir geresnes galimybes patekti į geležinkelių transporto paslaugų rinką, šiomis priemonėmis: ustanowienie Agencji jako organu wydającego certyfikaty bezpieczeństwa przedsiębiorstwom kolejowym działającym w więcej niż jednym kraju UE; įsteigiant Agentūrą, išduodančią saugos sertifikatus geležinkelio įmonėms, veikiančioms daugiau nei vienoje ES šalyje; określenie odpowiedzialności pomiędzy różnymi organami związanymi z systemem kolejowym UE; nustatant įvairių ES geležinkelių sistemos dalyvių atsakomybę; rozwijanie wspólnych wymagań bezpieczeństwa i wspólnych metod oceny bezpieczeństwa w celu stopniowej likwidacji potrzeby istnienia przepisów krajowych i rozwoju jednolitego europejskiego systemu obszaru kolejowego; plėtojant bendruosius saugos tikslus ir bendruosius saugos būdus, kad būtų pašalintas poreikis taikyti nacionalines taisykles, kliudančias sukurti bendrą Europos geležinkelių erdvę; ustalanie zasad wydawania, przedłużania, zmiany i ograniczania lub cofania certyfikatów bezpieczeństwa i autoryzacji w zakresie bezpieczeństwa; nustatant saugos sertifikatų ir leidimų išdavimo, atnaujinimo, pakeitimo ir apribojimo arba panaikinimo principus; wymóg ustanowienia dla każdego kraju UE krajowego organu ds. bezpieczeństwa oraz organu dochodzeniowego badającego wypadki i incydenty; kiekvienai ES šaliai nustatant reikalavimą įsteigti nacionalinę saugos instituciją ir avarijų bei riktų tyrimo įstaigą; określenie wspólnych zasad zarządzania bezpieczeństwem kolei i jego nadzoru. nustatant bendruosius geležinkelių saugos valdymo ir priežiūros principus. Zakres Taikymo sritis Niniejsza dyrektywa ma zastosowanie do systemu kolei w krajach UE, natomiast nie ma zastosowania do: Ši direktyva taikoma ES šalių geležinkelių sistemai. Ji netaikoma: metra; metro; tramwajów i pojazdów kolei lekkiej oraz infrastruktury użytkowanej wyłącznie przez te pojazdy; tramvajaus bei lengvojo bėginio transporto priemonėms ir infrastruktūrai, kuria naudojasi tik tos transporto priemonės; sieci, które nie są częścią systemu kolei UE i są przeznaczone tylko na potrzeby pasażerskich przewozów lokalnych, miejskich lub podmiejskich, a także przedsiębiorstw prowadzących działalność wyłącznie w obrębie tych sieci. tinklams, kurie yra atskirti nuo ES geležinkelių sistemos, ir yra skirti tik keleivių vežimo vietos, miesto ar priemiestiniais maršrutais paslaugoms teikti, taip pat įmonėms, kurios vykdo veiklą tik tuose tinkluose. Rozwój bezpieczeństwa i zarządzanie nim Saugos plėtojimas ir valdymas W granicach swoich odpowiednich kompetencji w ramach prawa UE Agencja i kraje UE odpowiadają za zapewnienie zachowania bezpieczeństwa kolei i ogólnej poprawy, przyznając priorytet zapobieganiu wypadkom. Neviršydamos savo kompetencijos pagal ES teisę, Agentūra ir ES šalys užtikrina, kad geležinkelių sauga būtų palaikoma ir bendrai didinama, teikiant pirmenybę avarijų prevencijai. Kraje UE są odpowiedzialne także za zapewnienie, aby: ES šalys užtikrina, kad: środki stosowane dla rozwoju i poprawy bezpieczeństwa uwzględniały potrzebę podejścia systemowego; saugos plėtojimo ir gerinimo priemonėmis būtų atsižvelgta į poreikį vadovautis sisteminiu požiūriu; zarządcy infrastruktury i przedsiębiorstwa kolejowe odpowiadały za bezpieczne funkcjonowanie systemu kolei UE i za kontrolę nad ryzykiem z tym związanym. atsakomybė už saugų ES geležinkelių sistemos eksploatavimą ir su tuo susijusių pavojų kontrolę būtų priskirta infrastruktūros valdytojams ir geležinkelio įmonėms. Wspólne metody oceny bezpieczeństwa i wspólne wymagania bezpieczeństwa Bendrieji saugos būdai ir tikslai Ocenę poziomów bezpieczeństwa, spełniania wymagań bezpieczeństwa i zgodności z innymi wymaganiami dotyczącymi bezpieczeństwa opisuje się z wykorzystaniem wspólnych metod oceny bezpieczeństwa (CSM). Vertinant saugos lygius ir nustatant saugos tikslų pasiekimą bei atitiktį kitiems saugos reikalavimams, naudojamasi bendraisiais saugos būdais(BSB) . W szczególności wspólnych metod służących do: Bendraisiais būdais visų pirma: oceny ryzyka i wyceny; nustatomas ir įvertinamas pavojaus lygis; oceny zgodności wystawiania certyfikatów bezpieczeństwa i autoryzacji; vertinama, kaip laikomasi išduotų saugos sertifikatų ir leidimų reikalavimų; nadzoru stosowanego przez krajowe organy ds. bezpieczeństwa i do monitorowania przez przedsiębiorstwa kolejowe, zarządców infrastruktury i podmioty odpowiedzialne za utrzymanie; nustatoma nacionalinių saugos institucijų priežiūra ir geležinkelio įmonių, infrastruktūros valdytojų bei už techninę priežiūrą atsakingų subjektų stebėsena; oceny spełnienia wymagań bezpieczeństwa na szczeblu krajowym i UE. įvertinamas saugos tikslų pasiekimas ES ir nacionaliniu lygmenimis. Minimalne wymagania bezpieczeństwa dla systemu kolei UE ogółem określają wspólne wymagania bezpieczeństwa (CST). Minimalius saugos lygius, kuriuos turi atitikti visa ES geležinkelių sistema, nustato bendrieji saugos tikslai (BST). CST mogą być wyrażone w kryteriach akceptacji ryzyka lub poziomach wymagań bezpieczeństwa. BST gali būti išreiškiami pavojaus priimtinumo kriterijais arba tiksliniais saugos lygiais. Jednolity certyfikat bezpieczeństwa Bendras saugos sertifikatas Dostępu do infrastruktury kolejowej UE udziela się wyłącznie tym przedsiębiorstwom kolejowym, które posiadają jednolity certyfikat bezpieczeństwa wydany przez Agencję lub odpowiedni krajowy organ ds. bezpieczeństwa. Teisė naudotis ES geležinkelių infrastruktūra suteikiama tik įmonėms, turinčioms bendrą saugos sertifikatą, kurį išduoda Agentūra arba atitinkamos nacionalinės saugos institucijos. Certyfikat służy jako dowód na to, że dane przedsiębiorstwo ustanowiło system zarządzania bezpieczeństwem i może bezpiecznie prowadzić działalność w planowanym obszarze działania. Šio sertifikato tikslas yra įrodyti, kad atitinkama įmonė yra nustačiusi savo saugos valdymo sistemą ir kad ji gali saugiai veikti numatytoje veiklos vietoje. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Niniejsza dyrektywa weszła w życie 15 czerwca 2016 r. Direktyva įsigaliojo 2016 m. birželio 15 d. Kraje UE mają obowiązek wdrożenia jej przepisów do prawa krajowego do 16 czerwca 2019 r. ES šalys turi ją perkelti į savo nacionalinę teisę iki 2019 m. birželio 16 d. KONTEKST KONTEKSTAS Więcej informacji: „Transport kolejowy: Przełomowa oferta zapewni lepsze usługi kolejowe dla pasażerów” (komunikat prasowy Komisji Europejskiej) Daugiau informacijos žr.: „Geležinkelių transportas. Priėmus svarbų susitarimą pagerės keleivių vežimo geležinkeliais sąlygos“ (Europos Komisijos pranešimas spaudai). GŁÓWNY DOKUMENT PAGRINDINIS DOKUMENTAS Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/798 z dnia 11 maja 2016 r. w sprawie bezpieczeństwa kolei (Dz.U. L 138 z 26.5.2016, s. 102-149) 2016 m. gegužės 11 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva (ES) 2016/798 dėl geležinkelių saugos (OL L 138, 2016 5 26, p. 102-149) DOKUMENTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/796 z dnia 11 maja 2016 r. w sprawie Agencji Kolejowej Unii Europejskiej i uchylenia rozporządzenia (WE) nr 881/2004 (Dz.U. L 138 z 26.5.2016, s. 1-43) 2016 m. gegužės 11 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) 2016/796 dėl Europos Sąjungos geležinkelių agentūros ir kuriuo panaikinamas Reglamentas (EB) Nr. 881/2004 (OL L 138, 2016 5 26, p. 1-43) Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/797 z dnia 11 maja 2016 r. w sprawie interoperacyjności systemu kolei w Unii Europejskiej (Dz.U. L 138 z 26.5.2016, s. 44-101) 2016 m. gegužės 11 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva (ES) 2016/797 dėl geležinkelių sistemos sąveikos Europos Sąjungoje (OL L 138, 2016 5 26, p. 44-101) Ostatnia aktualizacja: 21.11.2016 paskutinis atnaujinimas 21.11.2016 - - - - - - Jednolita europejska przestrzeń powietrzna - unijne przepisy dotyczące służb nawigacji lotniczej Bendras Europos dangus: ES oro navigacijos paslaugų taisyklės Rozporządzenie określa wymagania dotyczące bezpiecznego i wydajnego zapewniania służb dla ogólnego ruchu lotniczego w Unii Europejskiej (UE) w ramach inicjatywy jednolitej europejskiej przestrzeni powietrznej*. Reglamentu nustatomi reikalavimai, užtikrinantys saugų ir efektyvų oro navigacijos paslaugų teikimą bendrajam oro eismui Europos Sąjungoje (ES). Tai yra bendro Europos dangaus iniciatyvos* dalis. Jest to rozporządzenie wiążące, mające zastosowanie do wszystkich krajów UE. Reglamentas yra privalomas ir taikomas visoms ES šalims. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie (WE) nr 550/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 10 marca 2004 r. w sprawie zapewniania służb nawigacji lotniczej w jednolitej europejskiej przestrzeni powietrznej (rozporządzenie w sprawie zapewniania służb) 2004 m. kovo 10 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 550/2004 dėl oro navigacijos paslaugų teikimo bendrame Europos danguje (paslaugų teikimo reglamentas). STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM SKIRTAS ŠIS REGLAMENTAS? Rozporządzenie określa wymagania dotyczące bezpiecznego i wydajnego zapewniania służb dla ogólnego ruchu lotniczego w Unii Europejskiej (UE) w ramach inicjatywy jednolitej europejskiej przestrzeni powietrznej*. Reglamentu nustatomi reikalavimai, užtikrinantys saugų ir efektyvų oro navigacijos paslaugų teikimą bendrajam oro eismui Europos Sąjungoje (ES). Tai yra bendro Europos dangaus iniciatyvos* dalis. Jest to rozporządzenie wiążące, mające zastosowanie do wszystkich krajów UE. Reglamentas yra privalomas ir taikomas visoms ES šalims. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Rozporządzenie określa procedury certyfikacji instytucji zapewniających służby nawigacji lotniczej, które zostaną przyjęte przez władze nadzorujące państw UE. Reglamentu nustatomos oro navigacijos paslaugų teikėjų sertifikavimo procedūros, kurias turi įgyvendinti ES šalių priežiūros institucijos. Certyfikaty, ważne we wszystkich krajach UE, definiują prawa i obowiązki dostawców służb nawigacji lotniczej. Obejmuje to równy dostęp użytkowników przestrzeni powietrznej* do służb, ze szczególnym uwzględnieniem wymogów bezpieczeństwa, a także możliwość zapewnienia służb innym dostawcom, użytkownikom przestrzeni powietrznej oraz portom lotniczym w UE. Visose ES šalyse galiojančiuose sertifikatuose nurodomos oro navigacijos paslaugų teikėjų teisės ir pareigos, įskaitant oro erdvės naudotojų* nediskriminavimą dėl galimybės naudotis paslaugomis, ypač daug dėmesio skiriant saugai, ir galimybę teikti paslaugas kitiems oro navigacijos paslaugų teikėjams, oro erdvės naudotojams ir ES oro uostams. Wymogi dotyczące certyfikacji Sertifikavimo reikalavimai Obejmują one: Sertifikavimo reikalavimai apima: - kompetencje oraz przydatność; - kompetentingumą ir tinkamumą; - systemy i procesy zarządzania bezpieczeństwem i jakością; - saugos ir kokybės valdymo sistemas; - systemy sprawozdawcze i zdolność finansową; - ataskaitų pateikimo sistemas ir finansinį stabilumą; - zobowiązania finansowe, ubezpieczenie i ochronę; - atsakomybę, draudimo apsaugą ir saugumą; - własność i strukturę organizacyjną, włącznie z zapobieganiem konfliktom interesów; - nuosavybės ir organizacinę struktūrą, įskaitant interesų konflikto išvengimą; - zasoby ludzkie, włącznie z odpowiednimi planami obsady stanowisk. - žmogiškuosius išteklius, įskaitant personalo komplektavimą. Państwowe władze nadzorujące Nacionalinės priežiūros institucijos Państwowe władze nadzorujące w krajach UE odpowiadają za wyznaczenie posiadacza certyfikatu do zapewnienia służb ruchu lotniczego na zasadzie wyłączności. ES šalių priežiūros institucijos yra atsakingos už sertifikato turėtojo paskyrimą teikti oro eismo paslaugas išskirtiniu pagrindu. Zapewniają one również zgodność z przepisami w blokach przestrzeni powietrznej pod ich kontrolą. Jos taip pat užtikrina savo kontroliuojamų oro erdvės blokų atitiktį. Odbywa się to wspólnie (lub na mocy porozumienia), jeżeli blok przestrzeni powietrznej rozciąga się na przestrzeń powietrzną znajdującą się w zakresie odpowiedzialności więcej niż jednego kraju UE lub jeżeli instytucja zapewniająca służby prowadzi działalność w kilku krajach. Priežiūra vykdoma drauge (arba pagal susitarimą), jei blokas apima daugiau nei vieną šalį arba jei sertifikato turėtojas vykdo veiklą daugiau nei vienoje šalyje. Jeżeli posiadacz certyfikatu nie spełnia wymogów, odpowiednie władze nadzorujące mogą podjąć odpowiednie działania, w tym cofnąć certyfikat. Jei paslaugų teikėjas neatitinka reikalavimų, atitinkamos institucijos gali imtis veiksmų, įskaitant sertifikato atšaukimą. Władze odpowiadają wtedy za zapewnienie ciągłości służb. Tokiu atveju institucijos atsako už paslaugos teikimo nenutrūkstamumo užtikrinimą. Funkcjonalne bloki przestrzeni powietrznej Funkciniai oro erdvės blokai Kraje UE i kraje spoza UE muszą zapewnić, poprzez wspólne uzgodnienia, ustanowienie funkcjonalnych bloków przestrzeni powietrznej. Prireikus, ES ir ne ES šalys turi bendru sutarimu užtikrinti funkcinių oro erdvės blokų įgyvendinimą. Powinny one posiadać niezbędne zdolności i wydajność do utrzymania wysokiego poziomu bezpieczeństwa i ograniczenia wpływu lotnictwa na środowisko naturalne. Blokai turi turėti reikalingus pajėgumus ir efektyviai palaikyti aukštą saugos lygį bei mažinti poveikį aplinkai. Komisja Europejska może powołać koordynatora funkcjonalnego bloku przestrzeni powietrznej w celu wspomagania tego procesu. Europos Komisija gali paskirti funkcinių oro erdvės blokų sistemos koordinatorių, kuris padėtų valdyti šį procesą. Władze krajowe mogą wyznaczyć instytucję zapewniającą służby meteorologiczne na zasadzie wyłączności. Nacionalinės institucijos taip pat gali paskirti išimtinį meteorologijos paslaugų teikėją. W zakresie dotyczącym ogólnego ruchu lotniczego* właściwe dane operacyjne będą wymieniane w czasie rzeczywistym pomiędzy wszystkimi instytucjami zapewniającymi służby nawigacji lotniczej, użytkownikami przestrzeni powietrznej i portami lotniczymi w celu zaspokojenia potrzeb operacyjnych. Kiek tai susiję su bendruoju oro eismu*, oro navigacijos paslaugų teikėjai, oro erdvės naudotojai ir oro uostai realiu laiku keičiasi veiklos duomenimis, kurie gali būti naudojami tik veiklos vykdymo tikslais. Instytucje zapewniające służby nawigacji lotniczej powinny, za pomocą odpowiednich uzgodnień na piśmie, nawiązać współpracę z władzami wojskowymi. Paslaugų teikėjai sudaro tarpusavio rašytinius susitarimus ir susitarimus su karinės valdžios institucijomis, kuriuose nustatomos darbo sąlygos. Rozporządzenie wymaga stosowania otwartych procedur księgowych i ustanawia szczegółowe wytyczne dla sprawiedliwego i przejrzystego ustalania cen za zapewnienie służb nawigacji dla użytkowników przestrzeni powietrznej. Reglamentu reikalaujama atviros apskaitos tvarkos ir nustatomos išsamios gairės dėl teisingų bei skaidrių navigacijos paslaugų kainų nustatymo oro erdvės naudotojams. KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE WCHODZI W ŻYCIE? NUO KADA ĮSIGALIOJA ŠIS REGLAMENTAS? Rozporządzenie weszło w życie 20 kwietnia 2004 r. i zostało zmienione w 2009 r. Reglamentas įsigaliojo 2004 m. balandžio 20 d. 2009 m. jis buvo iš dalies pakeistas. KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS * Jednolita europejska przestrzeń powietrzna: inicjatywa umożliwiająca koordynację projektowania przestrzeni powietrznej, zarządzania nią i sprawowania nad nią nadzoru. *Bendras Europos dangus - iniciatyva, kuria remiantis visoje ES koordinuojamas oro erdvės kūrimas, valdymas ir reglamentavimas. * Użytkownicy przestrzeni powietrznej: operatorzy statków powietrznych wykorzystywanych do ogólnego ruchu lotniczego. *Oro erdvės naudotojai - bendrajam oro eismui naudojamų orlaivių operatoriai. * Ogólny ruch lotniczy: loty wykonywane zgodnie z zasadami i procedurami Organizacji Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego (ICAO). *Bendrasis oro eismas - skrydžiai, vykdomi pagal Tarptautinės civilinės aviacijos organizacijos (ICAO) taisykles ir tvarką. Mogą one obejmować niektóre loty wojskowe. Jis gali apimti ir kai kuriuos karinius skrydžius. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (WE) nr 550/2004 Reglamentas (EB) Nr. 550/2004 20.4.2004 2004 4 20 Dz.U. L 96 z 31.3.2004, s. 10-19 OL L 96, 2004 3 31, p. 10-19 Akt(-y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (WE) nr 1070/2009 Reglamentas (EB) Nr. 1070/2009 4.12.2009 2009 12 4 Dz.U. L 300 z 14.11.2009, s. 34-50 OL L 300, 2009 11 14, p. 34-50 AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie (WE) nr 549/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 10 marca 2004 r. ustanawiające ramy tworzenia Jednolitej Europejskiej Przestrzeni Powietrznej (Rozporządzenie ramowe) (Dz.U. L 96 z 31.3.2004, s. 1-9) 2004 m. kovo 10 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 549/2004, nustatantis bendro Europos dangaus sukūrimo pagrindą (pagrindų reglamentas) (Oficialusis leidinys L 96, 2004 3 31, p. 1-9). Rozporządzenie (WE) nr 551/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 10 marca 2004 r. w sprawie organizacji i użytkowania przestrzeni powietrznej w jednolitej europejskiej przestrzeni powietrznej (Dz.U. L 96 z 31.3.2004, s. 20-25) 2004 m. kovo 10 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 551/2004 dėl bendro Europos dangaus oro erdvės organizavimo ir naudojimo (oro erdvės reglamentas) (Oficialusis leidinys L 96, 2004 3 31, p. 20-25). Rozporządzenie (WE) nr 552/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 10 marca 2004 r. w sprawie interoperacyjności Europejskiej Sieci Zarządzania Ruchem Lotniczym (rozporządzenie w sprawie interoperacyjności) (Dz.U. L 96 z 31.3.2004, s. 26-42) 2004 m. kovo 10 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 552/2004 dėl Europos oro eismo valdymo tinklo sąveikos (sąveikos reglamentas) (Oficialusis leidinys L 96, 2004 3 31, p. 26-42). Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 216/2008 z dnia 20 lutego 2008 r. w sprawie wspólnych zasad w zakresie lotnictwa cywilnego i utworzenia Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Lotniczego oraz uchylające dyrektywę Rady 91/670/EWG, rozporządzenie (WE) nr 1592/2002 i dyrektywę 2004/36/WE (Dz.U. L 79 z 19.3.2008, s. 1-49) 2008 m. vasario 20 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 216/2008 dėl bendrųjų taisyklių civilinės aviacijos srityje ir įsteigiantis Europos aviacijos saugos agentūrą, panaikinantis Tarybos direktyvą 91/670/EEB, Reglamentą (EB) Nr. 1592/2002 ir Direktyvą 2004/36/EB (Oficialusis leidinys L 79, 2008 3 19, p. 1-49). Rozporządzenie Komisji (WE) nr 482/2008 z dnia 30 maja 2008 r. ustanawiające system zapewnienia bezpieczeństwa oprogramowania do stosowania przez instytucje zapewniające służby żeglugi powietrznej oraz zmieniające załącznik II do rozporządzenia (WE) nr 2096/2005 (Dz.U. L 141 z 31.5.2008, s. 5-10) 2008 m. gegužės 30 d. Komisijos reglamentas (EB) Nr. 482/2008, kuriuo nustatoma oro navigacijos paslaugų teikėjų diegtina programinės įrangos saugos užtikrinimo sistema ir iš dalies keičiamas Reglamento (EB) Nr. 2096/2005 II priedas (Oficialusis leidinys L 141, 2008 5 31, p. 5-10). Rozporządzenie Komisji (UE) nr 176/2011 z dnia 24 lutego 2011 r. w sprawie informacji wymaganych przed ustanowieniem i zmianą funkcjonalnego bloku przestrzeni powietrznej (Dz.U. L 51 z 25.2.2011, s. 2-7) 2011 m. vasario 24 d. Komisijos reglamentas (ES) Nr. 176/2011 dėl informacijos, pateiktinos prieš nustatant ir keičiant funkcinį oro erdvės bloką (Oficialusis leidinys L 51, 2011 2 25, p. 2-7). Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 1034/2011 z dnia 17 października 2011 r. w sprawie nadzoru nad bezpieczeństwem w zarządzaniu ruchem lotniczym i służbach żeglugi powietrznej oraz zmieniające rozporządzenie (UE) nr 691/2010 (Dz.U. L 271 z 18.10.2011, s. 15-22) 2011 m. spalio 17 d. Komisijos įgyvendinimo reglamentas (ES) Nr. 1034/2011 dėl oro eismo valdymo ir oro navigacijos paslaugų saugos priežiūros, kuriuo iš dalies keičiamas Reglamentas (ES) Nr. 691/2010 (Oficialusis leidinys L 271, 2011 10 18, p. 15-22). Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 1035/2011 z dnia 17 października 2011 r. ustanawiające wspólne wymogi dotyczące zapewniania służb żeglugi powietrznej oraz zmieniające rozporządzenia (WE) nr 482/2008 i (UE) nr 691/2010 (Dz.U. L 271 z 18.10.2011, s. 23-41) 2011 m. spalio 17 d. Komisijos įgyvendinimo reglamentas (ES) Nr. 1035/2011, kuriuo nustatomi bendrieji oro navigacijos paslaugų teikimo reikalavimai ir iš dalies keičiami reglamentai (EB) Nr. 482/2008 ir (ES) Nr. 691/2010 (Oficialusis leidinys L 271, 2011 10 18, p. 23-41). Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 390/2013 z dnia 3 maja 2013 r. ustanawiające system skuteczności działania dla służb żeglugi powietrznej i funkcji sieciowych (Dz.U. L 128 z 9.5.2013, s. 1-30) 2013 m. gegužės 3 d. Komisijos įgyvendinimo reglamentas (ES) Nr. 390/2013, kuriuo nustatomas oro navigacijos paslaugų teikimo ir tinklo funkcijų vykdymo veiklos rezultatų planas (Oficialusis leidinys L 128, 2013 5 9, p. 1-30). Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 391/2013 z dnia 3 maja 2013 r. ustanawiające wspólny system opłat za korzystanie ze służb żeglugi powietrznej (Dz.U. L 128 z 9.5.2013, s. 31-58) 2013 m. gegužės 3 d. Komisijos įgyvendinimo reglamentas (ES) Nr. 391/2013, kuriuo nustatoma bendroji mokesčių už oro navigacijos paslaugas sistema (Oficialusis leidinys L 128, 2013 5 9, p. 31-58). Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 409/2013 z dnia 3 maja 2013 r. w sprawie definicji wspólnych projektów, ustanowienia systemu zarządzania i określenia zachęt wspierających wdrożenie europejskiego centralnego planu zarządzania ruchem lotniczym (Dz.U. L 123 z 4.5.2013, s. 1-7) 2013 m. gegužės 3 d. Komisijos įgyvendinimo reglamentas (ES) Nr. 409/2013 dėl Europos oro eismo valdymo planui įgyvendinti būtinų bendrų projektų apibrėžimo, valdymo struktūrų parengimo ir paskatų sukūrimo (Oficialusis leidinys L 123, 2013 5 4, p. 1-7). Komunikat Komisji do Rady i Parlamentu Europejskiego - Utworzenie jednolitej europejskiej przestrzeni powietrznej (COM(1999) 614 final z 1.12.1999) Komisijos komunikatas Tarybai ir Europos Parlamentui „Bendro Europos dangaus sukūrimas“ (KOM(1999) 614, galutinis, 1999 m. gruodžio 1 d.). Ostatnia aktualizacja: 23.07.2015 Paskutinį kartą atnaujinta: 23.07.2015 KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS * ADR: europejska umowa dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych, zawarta w Genewie w dniu 30 września 1957 r. *ADR - Europos sutartis dėl pavojingų krovinių tarptautinio vežimo keliais, sudaryta 1957 m. rugsėjo 30 d. Ženevoje. * ADN: europejska umowa w sprawie międzynarodowych przewozów materiałów niebezpiecznych śródlądowymi drogami wodnymi, zawarta w Genewie w dniu 26 maja 2000 r. *ADN - Europos sutartis dėl tarptautinio pavojingų krovinių vežimo vidaus vandens keliais, sudaryta 2000 m. gegužės 26 d. Ženevoje. * RID: regulamin dla międzynarodowego przewozu kolejami towarów niebezpiecznych występujący jako załącznik C do Konwencji o międzynarodowym przewozie kolejami (COTIF) sporządzony w Wilnie w dniu 3 czerwca 1999 r. *RID - Pavojingų krovinių tarptautinio vežimo geležinkeliais taisyklės, paskelbtos Konvencijos dėl tarptautinio vežimo geležinkeliais (COTIF), sudarytos 1999 m. birželio 3 d. Vilniuje, C priedėlyje. KONTEKST KONTEKSTAS Strona internetowa dotycząca bezpieczeństwa drogowego Saugaus eismo interneto svetainė AKT DOKUMENTAS Dyrektywa 2008/68/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 września 2008 r. w sprawie transportu lądowego towarów niebezpiecznych 2008 m. rugsėjo 24 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2008/68/EB dėl pavojingų krovinių vežimo vidaus keliais ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 2008/68/WE Direktyva 2008/68/EB 20.10.2008 2008 10 20 30.6.2009 2009 6 30 Dz.U. L 260 z 30.9.2008, s. 13-59 OL L 260, 2008 9 30, p. 13-59 Kolejne zmiany i poprawki do dyrektywy 2008/68/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni direktyvos 2008/68/EB daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany służy wyłącznie do celów dokumentacyjnych. Šis konsoliduotas tekstas yra tik informacinio pobūdžio. Ostatnia aktualizacja: 07.10.2015 paskutinis atnaujinimas 07.10.2015 - - - - - - Umowy dotyczące usług lotniczych między państwami UE a państwami spoza UE ES šalių ir ES nepriklausančių šalių susitarimai dėl oro susisiekimo STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie (WE) nr 847/2004 - negocjacje i wykonanie umów dotyczących usług lotniczych między państwami UE a państwami spoza UE Reglamentas (EB) Nr. 847/2004 dėl derybų dėl valstybių narių ir trečiųjų šalių susitarimų dėl oro susisiekimo ir jų įgyvendinimo JAKI JEST CEL NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KOKS ŠIO REGLAMENTO TIKSLAS? Niniejsze rozporządzenie ustanawia procedurę w sprawie zgłaszania i upoważniania do negocjacji dotyczących dwustronnych umów w dziedzinie usług lotniczych, prowadzonych przez państwa Unii Europejskiej z państwami spoza UE. Šiuo reglamentu nustatoma pranešimo ir leidimo Europos Sąjungos (ES) šalims pradėti derybas su ES nepriklausančiomis šalimis dėl dvišalių oro susisiekimo susitarimų tvarka. Celem powyższego ma być pewność, iż zapisy już istniejących umów są zgodne z prawem UE. Jo tikslas yra užtikrinti, kad esantys susitarimai atitiktų ES teisę. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Kompetencja UE ES kompetencija Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w listopadzie 2002 r. potwierdził wyłączne prawo UE do negocjowania, podpisywania i zawierania międzynarodowych umów dotyczących usług lotniczych z państwami spoza UE w przypadku, gdy dotyczą one kwestii objętych wyłączną kompetencją UE. 2002 m. lapkričio mėn. Europos Sąjungos Teisingumo Teismas patvirtino išimtinę ES teisę vesti derybas, pasirašyti ir sudaryti tarptautinius oro susisiekimo susitarimus su ES nepriklausančiomis šalimis, kai jie yra susiję su ES išimtine kompetencija. W momencie wydania ww. orzeczenia Trybunału istniała duża liczba umów na usługi lotnicze, których warunki nie były zgodne z prawem UE. Tuo metu, kai šis Teismas priėmė sprendimą, dauguma pasirašytų oro susisiekimo susitarimų neatitiko ES teisės. Od tamtej pory wiele z tych umów zostało dostosowanych do prawa UE. Vėliau daugelis susitarimų buvo pakeisti taip, kad atitiktų ES teisę. Cel Tikslas Umowy na usługi lotnicze, które nie są zgodne z prawem UE, muszą zostać zmienione, tak aby: ES teisės neatitinkantys oro susisiekimo susitarimai turi būti pakeisti siekiant: zapewnić bezpieczeństwo prawne tych umów dla obu stron umowy; užtikrinti šių susitarimų teisinį tikrumą abiem šalims; zagwarantować wszystkim liniom lotniczym UE prawo przedsiębiorczości na terenie UE, w tym prawo do niedyskryminacyjnego rynkowego dostępu do tras lotniczych między państwami UE a państwami spoza UE, gdzie obowiązywały umowy dotyczące usług lotniczych. užtikrinti visoms ES oro linijoms teisę įsisteigti ES ir nediskriminuojamą patekimą į skrydžių tarp visų ES šalių ir ES nepriklausančių šalių rinką, dėl kurių buvo pasirašyti oro susisiekimo susitarimai. Poprawki do umów dotyczących usług lotniczych Oro susisiekimo susitarimų pakeitimas Istnieją dwa sposoby na wprowadzenie poprawek do umów dotyczących usług lotniczych: Oro susisiekimo susitarimus galima pakeisti dviem būdais: Umowy horyzontalne - działając w imieniu zainteresowanych państw UE, które posiadają wspomniane umowy z państwami spoza UE, Komisja Europejska negocjuje jednolitą umowę z danym krajem spoza UE. horizontaliaisiais susitarimais: veikdama ES šalių, pasirašiusių dvišalius susitarimus su ES nepriklausančiomis šalimis dėl oro susisiekimo, vardu Europos Komisija veda derybas dėl bendro susitarimo su ta ES nepriklausančia šalimi; Negocjacje dwustronne - zmieniają lub zastępują każdą umowę indywidualnie. dvišalėmis derybomis: keičiant kiekvieną susitarimą atskirai arba pasirašant naują susitarimą. Zasady i procedury negocjacji dwustronnych Dvišalių derybų taisyklės ir tvarka Państwo UE może rozpocząć negocjacje dwustronne w celu zmiany warunków umowy lub zastąpienia takiej umowy, częściowo objętej kompetencją UE, pod warunkiem że stosuje się do przepisów i procedur określonych w rozporządzeniu: ES šalis gali pradėti dvišales derybas dėl naujo susitarimo pasirašymo ar esamo susitarimo pakeitimo, kai šis susitarimas bent iš dalies patenka į ES kompetencijos sritį, jei: każda właściwa standardowa klauzula, opracowana i ustanowiona wspólnie między państwami UE a Komisją, włączona jest do takich negocjacji, a ponadto przestrzegana jest procedura notyfikacji; į tokias derybas įtraukiami bendrai ES šalių ir Komisijos nustatyti svarbūs tipiniai straipsniai ir jei laikomasi pranešimo tvarkos; zainteresowane państwo UE musi powiadomić Komisję w formie pisemnej o swoich zamiarach. šalis praneša apie savo ketinimus Komisijai raštu. Jeżeli w ciągu 15 dni roboczych od otrzymania notyfikacji Komisja stwierdzi, że te negocjacje mogłyby naruszyć cele negocjacji już prowadzonych przez UE z danym państwem spoza UE i/lub doprowadzić do umowy sprzecznej z prawem UE, musi o tym odpowiednio poinformować zainteresowane państwo UE. Jei per 15 darbo dienų nuo pranešimo gavimo Komisija padaro išvadą, jog tikėtina, kad šios derybos pakenks jau vykstančių derybų su ES nepriklausančia šalimi tikslams ir (arba) gali baigtis susitarimu, neatitinkančiu ES teisės, ji nedelsdama informuoja apie tai ES šalį. Państwo UE nie może zawierać żadnego nowego porozumienia z państwem spoza UE, które ogranicza liczbę przewoźników lotniczych UE, upoważnionych do dostarczania usług między jego terytorium a tym państwem. ES šalis negali sudaryti naujo susitarimo su ES nepriklausančia šalimi, kuris sumažintų ES oro vežėjų, kuriems leidžiama teikti paslaugas tarp jos teritorijos ir tos šalies, skaičių. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie weszło w życie dnia 30 maja 2004 r. Šis reglamentas taikomas nuo 2004 m. gegužės 30 d. KONTEKST KONTEKSTAS Zewnętrzna polityka w dziedzinie lotnictwa - Umowy horyzontalne Išorės aviacijos politika. Horizontalieji susitarimai GŁÓWNY DOKUMENT PAGRINDINIS DOKUMENTAS Rozporządzenie (WE) nr 847/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie negocjacji i wykonania umów dotyczących usług lotniczych między państwami członkowskimi a państwami trzecimi (Dz.U. L 157 z 30.4.2004, s. 7-17) 2004 m. balandžio 29 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 847/2004 dėl derybų dėl valstybių narių ir trečiųjų šalių susitarimų dėl oro susisiekimo ir jų įgyvendinimo (OL L 157, 2004 4 30, p. 7-17) DOKUMENTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2408/92 z dnia 23 lipca 1992 r. w sprawie dostępu przewoźników lotniczych Wspólnoty do wewnątrzwspólnotowych tras lotniczych (Dz.U. L 240 z 24.8.1992, s. 8-14) 1992 m. liepos 23 d. Tarybos reglamentas (EEB) Nr. 2408/92 dėl Bendrijos oro vežėjų patekimo į Bendrijos vidaus oro maršrutus (OL L 240, 1992 8 24, p. 8-14) Kolejne zmiany do rozporządzenia (WE) nr 2408/92 zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Reglamento (EEB) Nr. 2408/92 daliniai pakeitimai buvo įterpti į pradinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. Ostatnia aktualizacja: 13.10.2016 paskutinis atnaujinimas 13.10.2016 Bezpieczeństwo morskie: Europejska Agencja ds. Bezpieczeństwa Morskiego Jūrų sauga: Europos jūrų saugumo agentūra Plan działania na rzecz zintegrowanej polityki morskiej Jūrų ir vidaus vandenų keliais vykstančių keleivių teisės Rynek wewnętrzny Vidaus rinka Transport morski - świadczenie usług, konkurencja, nieuczciwe praktyki cenowe i dostęp do handlu morskiego Jūrų transportas. Paslaugų teikimas, konkurencija, nesąžiningas kainų nustatymas ir prieiga prie okeaninių reisų Swoboda świadczenia usług w obrębie UE (handel morski) Laisvė teikti paslaugas ES (jūrinė prekyba) Rejestracja osób podróżujących na pokładzie statków pasażerskich Keleiviniuose laivuose esančių asmenų registracija Sprawozdanie statystyczne w odniesieniu do przewozu rzeczy i osób drogą morską Statistiniai duomenys apie krovinių ir keleivių vežimą jūra Świadczenie usług żeglugowych Laivybos paslaugų teikimas Infrastruktura portowa Uostų infrastruktūra Portowe urządzenia do odbioru odpadów wytwarzanych przez statki i pozostałości ładunku Uosto įrenginiai laivuose susidarančioms atliekoms ir krovinių likučiams Porty: motorem wzrostu w UE Uostai - augimo variklis Zatrudnienie i warunki pracy Įdarbinimo ir darbo sąlygos Godziny pracy na pokładzie statków korzystających z portów UE Darbo laikas į ES uostus įplaukusiuose laivuose Transport śródlądowy - warunki pracy Vežimas vidaus vandens keliais: darbo sąlygos Czas pracy marynarzy Jūreivių darbo laikas Bezpieczeństwo morskie Saugi laivyba Bezpieczeństwo na morzu: organizacje dokonujące inspekcji i przeglądów na statkach Saugumas jūroje: laivų tikrinimo ir apžiūros organizacijos Bezpieczeństwo na morzu: kontrola przeprowadzana przez państwo portu Sauga jūroje: uosto valstybės kontrolė Reguły i normy bezpieczeństwa statków pasażerskich Keleivinių laivų saugos taisyklės ir standartai Bezpieczniejsze i mniej szkodliwe dla środowiska wyposażenie statków w UE Saugesni ir mažiau aplinką teršiantys įrenginiai ES laivuose Bezpieczeństwo morskie: międzynarodowy kodeks zarządzania bezpieczeństwem żeglugi Saugi laivyba: Tarptautinis saugaus valdymo (ISM) kodeksas laivybai Bezpieczeństwo na morzu: Komitet ds. Bezpiecznych Mórz Jūrų sauga: Jūrų saugumo komitetas System obowiązkowych przeglądów dla regularnej żeglugi promów typu ro-ro i szybkich statków pasażerskich Privalomų patikrinimų sistema taikoma ro-ro tipo keltams ir greitaeigiams keleiviniams laivams Załadunek i wyładunek na masowcach Sausakrūvių laivų pakrovimas ir iškrovimas Bezpieczeństwo na morzu: organizacje dokonujące inspekcji i przeglądów na statkach Saugumas ES jūroje: laivų patikrinimo ir apžiūros organizacijos Odpowiedzialność armatorów z tytułu wypadków Laivų savininkų atsakomybė avarijų atveju Bezpieczeństwo morskie: Przyspieszone wprowadzanie konstrukcji podwójnokadłubowej w zbiornikowcach Saugi laivyba: dvigubo korpuso naftos tanklaivių įvedimo spartinimas Unijny system wymiany informacji bezpieczeństwa żeglugi ES keitimosi jūrų laivybos informacija sistema Transport morski a środowisko Jūrų transportas ir aplinka Odpowiedzialność cywilna za szkody spowodowane zanieczyszczeniem: Konwencja o olejach bunkrowych Civilinė atsakomybė už naftos padarytą žalą: Laivų bunkerių konvencija Zanieczyszczenie pochodzące ze statków i sankcje karne Tarša iš laivų ir sankcijos už pažeidimus Ochrona morza i łańcucha żywnościowego przed wpływem związków cynoorganicznych Jūros ir maisto grandinės apsauga nuo organoalavo junginių poveikio Żegluga śródlądowa Laivyba vidaus vandenų keliais Transport lądowy towarów niebezpiecznych Pavojingų krovinių vežimas vidaus keliais Transport towarów lub pasażerów w żegludze śródlądowej Prekių ir keleivių vežimas vidaus vandenų keliais Zasady wspierania żeglugi śródlądowej w UE Vidaus vandenų transporto skatinimo ES taisyklės Promowanie żeglugi śródlądowej NAIADES Vidaus vandens kelių transporto skatinimas: NAIADES Bezpieczny i wydajny transport rzeczny: usługi informacji rzecznej Saugus ir efektyvus upių transportas: upių informacijos paslaugos Ochrona na morzu Jūrų saugumas Wzmocniona współpraca między organami nadzoru morskiego Aktyvesnis bendradarbiavimas Europos jūrų stebėjimo srityje Ochrona statków i obiektów portowych Laivų ir uostų įrenginių apsauga - - - - - - Umowy między Unią Europejską a Stanami Zjednoczonymi w zakresie lotnictwa ES ir JAV susitarimai dėl aviacijos STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Decyzja 2007/339/WE w sprawie Umowy o transporcie lotniczym między UE i jej państwami członkowskimi a Stanami Zjednoczonymi Ameryki Sprendimas 2007/339/EB dėl ES bei jos valstybių narių ir Jungtinių Amerikos Valstijų susitarimo dėl oro susisiekimo JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DECYZJI? KOKS ŠIO SPRENDIMO TIKSLAS? Na podstawie niniejszej decyzji Unia Europejska (UE) zatwierdza podpisanie Umowy o transporcie lotniczym, wynegocjowanej ze Stanami Zjednoczonymi Ameryki. Šiuo sprendimu Europos Sąjunga (ES) patvirtina susitarimo su Jungtinėmis Amerikos Valstijomis dėl oro susisiekimo pasirašymą. Umowa ta przewiduje dla przedsiębiorstw lotniczych z UE i Stanów Zjednoczonych otwarty dostęp do wszystkich transatlantyckich tras. Pagal šį susitarimą ES ir JAV oro transporto bendrovėms atveriami visi transatlantiniai maršrutai. Zawiera także ustalenia dotyczące poszerzenia postanowień umowy o sprawy związane m.in. z własnością przedsiębiorstw lotniczych i kontrolą. Jis taip pat apima priemonę, skirtą toliau plėtoti susitarimą tokiais klausimais kaip oro transporto bendrovės priklausymas nuosavybės teise ir kontrolė. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Dostęp do rynku: prawa przewozowe i kwestie handlowe/operacyjne Dalyvavimas rinkoje: skrydžių teisės ir komerciniai bei naudojimo klausimai Umowa ta zezwala przedsiębiorstwom lotniczym z UE na: Šiuo susitarimu ES oro transporto bendrovėms leidžiama: wykonywanie lotów do Stanów Zjednoczonych ze wszystkich lotnisk na terytorium UE, niezależnie od miejsca ich siedziby w UE (pojęcie „wspólnotowych przewoźników”); vykdyti skrydžius į JAV iš bet kurio ES oro uosto, nepriklausomai nuo to, kurioje ES šalyje jos yra įsteigtos („Bendrijos oro vežėjo“ sąvoka); wykonywanie lotów na trasach międzynarodowych między UE a Stanami Zjednoczonymi (prawa trzeciej* i czwartej* wolności lotniczej) oraz trasach poza terytoria UE i Stanów Zjednoczonych (prawa piątej wolności lotniczej*) bez ograniczeń w zakresie liczby lotów czy typu statku powietrznego; vykdyti skrydžius tarptautiniais maršrutais tarp ES ir JAV (trečioji* ir ketvirtoji*skrydžių laisvės teisės) ir maršrutais už ES ir JAV ribų (penktoji skrydžių laisvės teisė*), neribojant skrydžių skaičiaus ar orlaivio tipo; wykonywanie w ramach prawa siódmej wolności* usług transportu towarowego bez ograniczeń (niemniej jednak przedsiębiorstwa lotnicze ze Stanów Zjednoczonych nie otrzymają dodatkowych praw siódmej wolności dla transportu wyłącznie towarowego ponad te, które zostały wcześniej nadane przez osiem krajów UE); be apribojimų įgyvendinti septintąją skrydžių laisvės teisę*krovinių pervežimui (tačiau JAV oro transporto bendrovės neturės papildomų septintosios skrydžių laisvės teisių krovinių pervežimams, tik tas, kurias anksčiau suteikė aštuonios ES šalys); wykonywanie w ramach ograniczonego prawa siódmej wolności usług przelotów pasażerskich między Stanami Zjednoczonymi a którymkolwiek punktem Wspólnego Europejskiego Obszaru Lotniczego (WEOL)* (mimo że takie prawa nie zostały nadane żadnym przedsiębiorstwom lotniczym ze Stanów Zjednoczonych). vykdyti ribotus septintosios laisvės skrydžius teikiant keleivių vežimo paslaugas tarp JAV ir bet kurios vietos Europos bendrojoje aviacijos erdvėje (EBAE)* (tačiau tokios teisės nesuteikiamos JAV oro transporto bendrovėms). Umowa umożliwia swobodne ustalanie taryf (choć przewoźnicy ze Stanów Zjednoczonych nie mogą ustalać taryf na trasach wewnątrz UE), a ponadto zawiera szczegółowe zasady dotyczące franczyzy i marki, aby ułatwić przedsiębiorstwom lotniczym z UE poszerzenie sieci swoich usług na rynku Stanów Zjednoczonych. Šis susitarimas suteikia galimybę taikyti laisvą kainodarą (tačiau JAV vežėjai negali nustatyti kainų ES vidaus skrydžiams). Jame pateikiamos išsamios taisyklės dėl frančizės ir registruoto pavadinimo naudojimo siekiant leisti ES oro transporto bendrovėms plėsti veiklą JAV rinkoje. Pozwala ona również na nieograniczone dzielenie oznaczeń linii (code-sharing), co oznacza, że dwa przedsiębiorstwa lotnicze lub więcej mogą dzielić ten sam lot, a ponadto stwarza przedsiębiorstwom lotniczym z UE nowe możliwości udostępniania statku powietrznego wraz z załogą (na podstawie umów dzierżawy z załogą) przedsiębiorstwom lotniczym ze Stanów Zjednoczonych na trasach międzynarodowych. Juo taip pat suteikiama galimybė neribotai naudoti bendrą kodą (kai dvi arba daugiau oro transporto bendrovių gali dalytis tuo pačiu skrydžiu) ir naujos galimybės ES oro transporto bendrovėms suteikti JAV oro transporto bendrovėms, kurios vykdo skrydžius tarptautiniais maršrutais, orlaivį su įgula (sudarant nuomos su įgula sutartį). Dostęp do rynku: własność i kontrola Dalyvavimas rinkoje: priklausymas nuosavybės teise ir kontrolė Gwarancja dla przedsiębiorstw lotniczych ze Stanów Zjednoczonych: JAV oro transporto bendrovės garantuoja: posiadanie przez obywateli UE dopuszczalnego procentowego udziału we własności, włącznie z możliwością posiadania więcej niż 50% całości udziałów; leistiną procentinę dalį, kuri nuosavybės teise gali priklausyti ES piliečiams, įskaitant galimybę turėti daugiau nei 50 % visų akcijų; sprawiedliwe i szybkie rozpatrywanie kwestii transakcji dotyczących inwestycji UE w przedsiębiorstwa lotnicze ze Stanów Zjednoczonych. teisingą ir skubų sandorių, susijusių su ES investicijomis į JAV oro transporto bendroves, svarstymą. Gwarancja dla przedsiębiorstw lotniczych z UE: ES oro transporto bendrovės garantuoja: prawo do nakładania limitu w wysokości 25% udziałów z prawem do głosowania na inwestycje obywateli Stanów Zjednoczonych w przedsiębiorstwa lotnicze z UE (odzwierciedlające system obowiązujący w Stanach Zjednoczonych); teisę riboti JAV investicijas į ES oro transporto bendroves iki 25 % akcijų, suteikiančių balso teisę (atspindint JAV sistemą); zatwierdzenie przez Stany Zjednoczone każdego przedsiębiorstwa lotniczego posiadanego lub kontrolowanego przez obywateli UE lub WEOL. bet kokios ES oro transporto bendrovės, kurią valdo arba kontroliuoja ES arba EBAE piliečiai, pripažinimą JAV. Gwarancja dla przedsiębiorstw lotniczych z krajów spoza UE: ES nepriklausančių šalių oro transporto bendrovės garantuoja: jednostronne zatwierdzenie przez Stany Zjednoczone własności i kontroli przez UE któregokolwiek przedsiębiorstwa lotniczego z Europejskiego Obszaru Gospodarczego, WEOL i 18 krajów afrykańskich. bet kokios oro transporto bendrovės Europos ekonominėje erdvėje, EBAE ir 18 Afrikos šalių, kurią valdo arba kontroliuoja ES, vienašališką pripažinimą JAV. Ustanowiony na mocy tej umowy wspólny komitet bierze udział w sprawach dotyczących własności i kontroli. Šiuo susitarimu įsteigtas Jungtinis komitetas rūpinasi klausimais, susijusiais su priklausymu nuosavybės teise ir kontrole. Współpraca w zakresie regulacji Bendradarbiavimas reguliavimo srityje Umowa przyczynia się również do rozwinięcia współpracy pomiędzy dwiema stronami w następujących obszarach: Susitarimu taip pat stiprinamas dviejų šalių bendradarbiavimas šiose srityse: Ochrona lotnictwa: prace w celu ustanowienia zgodnych praktyk i norm jako sposobu zwiększenia bezpieczeństwa transportu lotniczego i ograniczenia rozbieżności przepisów. saugumo, siekiant suderinamų praktikų bei standartų ir mažinant saugumo priemonių reglamentavimo skirtumus; Bezpieczeństwo: ulepszenie procedury konsultacji i zacieśnienie współpracy w przypadku obaw którejkolwiek ze stron dotyczących bezpieczeństwa. saugos, gerinant konsultacijas ir bendradarbiavimą iškilus saugumo problemoms bet kurioje šalyje; Polityka konkurencji: zobowiązanie do współpracy odnośnie do stosowania w umowach przepisów dotyczących konkurencji, gdy umowy te mają wpływ na rynek transatlantycki, oraz do wspierania wzajemnie zgodnych mechanizmów regulacyjnych w związku z umowami. konkurencijos politikos, įsipareigojant bendradarbiauti taikant konkurencinę tvarką susitarimams, turintiems įtakos transatlantinei rinkai, ir skatinant suderinamus reguliavimo metodus susitarimams; Subwencje państwowe: uznanie faktu, że subwencje mogą mieć wpływ na zdolność przedsiębiorstw lotniczych do konkurowania na równych i sprawiedliwych warunkach, jak również uznanie konieczności wprowadzenia ustaleń pozwalających na wnoszenie uwag dotyczących subwencji. vyriausybės subsidijų, pripažįstant, kad tai gali turėti įtakos oro transporto bendrovių teisingoms ir lygioms galimybėms, ir sudarant sąlygas kelti klausimus dėl subsidijų; Ochrona środowiska naturalnego: uznanie znaczenia ochrony środowiska oraz zamiar zacieśnienia współpracy technicznej dla obniżenia emisji powodowanych przez transport lotniczy, a także dla lepszego wykorzystywania paliw. aplinkos, pripažįstant aplinkos apsaugos svarbą ir siekiant geresnio techninio bendradarbiavimo siekiant sumažinti oro transporto išmetamų teršalų kiekį ir padidinti degalų naudojimo efektyvumą. W umowie zawarto też jasny plan działania, przedstawiając otwarty wykaz „kwestii o pierwszorzędnym znaczeniu” dla drugiego etapu negocjacji umowy. Susitarime taip pat yra aiškus planas, kuriame pateikiamas nebaigtinis ypač svarbių antrojo etapo susitarimo derybų klausimų sąrašas. Drugi etap negocjacji Antrojo etapo susitarimas Dalsze negocjacje między UE a Stanami Zjednoczonymi rozpoczęły się w 2008 r., a ich owocem było podpisanie w 2010 r. porozumienia w drugim etapie negocjacji. Tolesnės ES ir JAV derybos buvo pradėtos 2008 m., o 2010 m. buvo pasirašytas antrojo etapo susitarimas. Protokół bazuje na pierwszej umowie i obejmuje dodatkowe inwestycje i szersze możliwości dostępu do rynku. Šis protokolas pagrįstas pirmuoju susitarimu ir apima papildomas investicijas bei dalyvavimo rinkoje galimybes. Wzmacnia on także ramy współpracy w kwestiach regulacji w takich obszarach, jak bezpieczeństwo, ochrona lotnictwa, kwestie społeczne i, w szczególności, ochrona środowiska naturalnego, przy czym obie strony uzgodniły w tej ostatniej dziedzinie wspólne oświadczenie w sprawie środowiska naturalnego. Juo taip pat sustiprinama bendradarbiavimo sistema reguliuojamose srityse, kaip antai saugos, saugumo, socialinių aspektų ir, svarbiausia, aplinkos, kur abi šalys susitarė dėl Bendro pareiškimo dėl aplinkos. W 2011 r. do umowy przystąpiły Norwegia i Islandia. 2011 m. prie susitarimo prisijungė Norvegija ir Islandija. OD KIEDY NINIEJSZA DECYZJA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS SPRENDIMAS? Niniejsza decyzja ma zastosowanie od dnia 25 kwietnia 2007 r. Sprendimas taikomas nuo 2007 m. balandžio 25 d. Jak wskazano w art. 25 Umowy o transporcie lotniczym w sprawie tymczasowego stosowania, strony zgadzają się stosować niniejszą umowę od dnia 30 marca 2008 r. Susitarimo dėl oro susisiekimo 25 straipsnyje dėl laikino taikymo nurodoma, kad šalys susitaria jį taikyti nuo 2008 m. kovo 30 d. KONTEKST KONTEKSTAS Przed podpisaniem umowy z 2007 r. stosunki ze Stanami Zjednoczonymi dotyczące transportu lotniczego były regulowane przez dwustronne umowy zawierane przez kraje UE i Stany Zjednoczone. Iki 2007 m. susitarimo santykiai su JAV oro susisiekimo srityje buvo reglamentuojami ES šalių ir JAV dvišaliais susitarimais. 16 krajów UE zawarło już umowy dotyczące „otwartego nieba”. 16 ES šalių jau buvo sudariusios „atviros oro erdvės“ susitarimus. Niemniej jednak takie fragmentaryczne podejście okazało się być utrudnieniem, gdyż uniemożliwiało stworzenie prawdziwie jednolitego rynku. Tačiau paaiškėjo, kad šis fragmentiškas požiūris buvo kliūtis sukurti tikrą bendrąją rinką. W 2002 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał wyroki w sprawach przekazanych doń przez Komisję Europejską (sygnatury spraw: C-466/98, C-467/98, C468/98, C-469/98, C-472/98, C-475/98 oraz C-476/98). 2002 m. Europos Sąjungos Teisingumo Teismas priėmė sprendimus dėl bylų, kurias jam pateikė Europos Komisija (C-466/98, C-467/98, C468/98, C-469/98, C-472/98, C-475/98 ir C-476/98). Wyjaśniono w nich kwestie rozdzielenia zewnętrznych kompetencji między UE a kraje UE, a ponadto wyjaśniono pewne kwestie dotyczące swobody przedsiębiorczości. Tai padėjo paaiškinti ES ir ES šalių pasidalijimą išorės kompetencija ir patikslinti tam tikrus klausimus, susijusius su įsisteigimo laisve. W rezultacie Komisja otrzymała upoważnienie do prowadzenia negocjacji umowy lotniczej ze Stanami Zjednoczonymi, która obejmowała UE jako całość. Todėl Komisija gavo leidimą vykdyti derybas dėl susitarimo su JAV, kuris buvo taikomas visai ES. Więcej informacji: Daugiau informacijos žr.: „Transport lotniczy - Lotnictwo międzynarodowe: Stany Zjednoczone” na stronie internetowej Komisji Europejskiej Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje „Oras - tarptautinė aviacija: JAV“; „Wolności lotnicze” na stronie internetowej Organizacji Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego Tarptautinės civilinės aviacijos organizacijos interneto svetainės skiltyje „Skrydžių laisvės“. * KLUCZOWE POJĘCIA * SVARBIAUSIOS SĄVOKOS Prawo trzeciej wolności lotniczej: prawo lub przywilej odnośnie do regularnych międzynarodowych usług lotniczych, nadane przez jeden kraj drugiemu krajowi, do zakończenia na terytorium pierwszego kraju lotu odbywającego się z kraju pochodzenia przewoźnika. Trečioji skrydžių laisvės teisė: teisė arba privilegija, kurią viena šalis suteikia kitai šaliai dėl reguliarių tarptautinių oro susisiekimo paslaugų teikimo, leidžianti nutūpti pirmosios šalies teritorijoje su keleiviais ir kroviniais iš vežėjo buveinės šalies. Prawo czwartej wolności lotniczej: prawo lub przywilej odnośnie do regularnych międzynarodowych usług lotniczych, nadane przez jeden kraj drugiemu krajowi, do rozpoczęcia na terytorium pierwszego kraju lotu odbywającego się do kraju pochodzenia przewoźnika. Ketvirtoji skrydžių laisvės teisė: teisė arba privilegija, kurią viena šalis suteikia kitai šaliai dėl reguliarių tarptautinių oro susisiekimo paslaugų teikimo, leidžianti pakilti iš pirmosios šalies teritorijos su keleiviais ir kroviniais į vežėjo buveinės šalį. Prawo piątej wolności lotniczej: prawo lub przywilej odnośnie do regularnych międzynarodowych usług lotniczych, nadane przez jeden kraj drugiemu krajowi, do rozpoczęcia i zakończenia na terytorium pierwszego kraju lotu odbywającego się z lub do kraju spoza UE. Penktoji skrydžių laisvės teisė: teisė arba privilegija, kurią viena šalis suteikia kitai šaliai dėl reguliarių tarptautinių oro susisiekimo paslaugų teikimo, leidžianti nutūpti pirmosios šalies teritorijoje arba iš jos pakilti su keleiviais ir kroviniais, gabenamais iš ES nepriklausančios šalies arba į ją. Prawo siódmej wolności lotniczej: prawo lub przywilej odnośnie do regularnych międzynarodowych usług lotniczych, nadane przez jeden kraj drugiemu krajowi, do prowadzenia ruchu przewozowego odbywającego się między terytorium kraju przyznającego a którymkolwiek krajem spoza UE. Septintoji skrydžių laisvės teisė: teisė arba privilegija, kurią viena šalis suteikia kitai šaliai dėl reguliarių tarptautinių oro susisiekimo paslaugų teikimo, leidžianti gabenti keleivius ir krovinius tarp teisę suteikusios šalies teritorijos ir bet kurios ES nepriklausančios šalies. Nie wymaga się przy tym, by ta usługa lotnicza była połączona z jakąkolwiek usługą przelotu z/do kraju pochodzenia przewoźnika lub była jej przedłużeniem. Paslauga neturi būti sujungta su kita paslauga arba tapti paslaugos, kuri teikiama į vežėjo buveinės šalį arba iš jos, dalimi. Wspólny Europejski Obszar Lotniczy: Obejmuje kraje UE, Albanię, Bośnię i Hercegowinę, Byłą Jugosłowiańską Republikę Macedonii, Islandię, Czarnogórę, Norwegię, Serbię oraz Misję Tymczasowej Administracji Organizacji Narodów Zjednoczonych w Kosowie. Europos bendroji aviacijos erdvė: jai priklauso ES šalys, Albanija, Bosnija ir Hercegovina, Buvusioji Jugoslavijos Respublikos Makedonija, Islandija, Juodkalnija, Norvegija, Serbija ir Jungtinių Tautų laikinosios administracijos misija Kosove. GŁÓWNY DOKUMENT PAGRINDINIS DOKUMENTAS Decyzja 2007/339/WE Rady i przedstawicieli rządów państw członkowskich Unii Europejskiej zebranych w Radzie z dnia 25 kwietnia 2007 r. w sprawie podpisania i tymczasowego stosowania Umowy o transporcie lotniczym między Wspólnotą Europejską i jej państwami członkowskimi, z jednej strony, a Stanami Zjednoczonymi Ameryki, z drugiej strony (Dz.U. L 134 z 25.5.2007, s. 1-3) 2007 m. balandžio 25 d. Tarybos ir Taryboje posėdžiavusių Europos Sąjungos valstybių narių vyriausybių atstovų sprendimas 2007/339/EB dėl Europos bendrijos bei jos valstybių narių ir Jungtinių Amerikos Valstijų susitarimo dėl oro susisiekimo pasirašymo ir laikino taikymo (OL L 134, 2007 5 25, p. 1-3) DOKUMENTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Decyzja 2010/465/UE Rady i przedstawicieli rządów państw członkowskich Unii Europejskiej zebranych w Radzie z dnia 24 czerwca 2010 r. w sprawie podpisania i tymczasowego stosowania Protokołu zmieniającego Umowę o transporcie lotniczym między Stanami Zjednoczonymi Ameryki, z jednej strony, a Wspólnotą Europejską i jej państwami członkowskimi, z drugiej strony (Dz.U. L 223 z 25.8.2010, s. 1-2) 2010 m. birželio 24 d. Tarybos ir Taryboje posėdžiavusių Europos Sąjungos valstybių narių vyriausybių atstovų sprendimas 2010/465/ES dėl protokolo, kuriuo iš dalies keičiamas Europos bendrijos bei jos valstybių narių ir Jungtinių Amerikos Valstijų oro susisiekimo susitarimas, pasirašymo ir laikino taikymo (OL L 223, 2010 8 25, p. 1-2) Protokół zmieniający Umowę o transporcie lotniczym między Stanami Zjednoczonymi Ameryki a Wspólnotą Europejską i jej państwami członkowskimi, podpisaną w dniach 25 i 30 kwietnia 2007 r. (Dz.U. L 223 z 25.8.2010, s. 3-19) Protokolas, kuriuo iš dalies keičiamas 2007 m. balandžio 25 ir 30 d. pasirašytas Europos bendrijos bei jos valstybių narių ir Jungtinių Amerikos Valstijų oro susisiekimo susitarimas (OL L 223, 2010 8 25, p. 3-19) Decyzja 2011/708/UE Rady i przedstawicieli rządów państw członkowskich Unii Europejskiej zebranych w Radzie z dnia 16 czerwca 2011 r. w sprawie podpisania w imieniu Unii i tymczasowego stosowania Umowy o transporcie lotniczym między Stanami Zjednoczonymi Ameryki, z jednej strony, Unią Europejską i jej państwami członkowskimi, z drugiej strony, Islandią, z trzeciej strony, i Królestwem Norwegii, z czwartej strony; oraz w sprawie podpisania w imieniu Unii i tymczasowego stosowania Umowy dodatkowej między Unią Europejską i jej państwami członkowskimi, z jednej strony, Islandią, z drugiej strony, i Królestwem Norwegii, z trzeciej strony, dotyczącej stosowania Umowy o transporcie lotniczym między Stanami Zjednoczonymi Ameryki, z jednej strony, Unią Europejską i jej państwami członkowskimi, z drugiej strony, Islandią, z trzeciej strony, i Królestwem Norwegii, z czwartej strony (Dz.U. L 283 z 29.10.2011, s. 1-2) 2011 m. birželio 16 d. Tarybos ir Taryboje posėdžiavusių Europos Sąjungos valstybių narių vyriausybių atstovų sprendimas 2011/708/ES dėl Jungtinių Amerikos Valstijų, Europos Sąjungos bei jos valstybių narių, Islandijos ir Norvegijos Karalystės oro susisiekimo susitarimo pasirašymo Sąjungos vardu ir laikino taikymo; ir dėl Europos Sąjungos bei jos valstybių narių, Islandijos ir Norvegijos Karalystės papildomo susitarimo dėl Jungtinių Amerikos Valstijų, Europos Sąjungos bei jos valstybių narių, Islandijos ir Norvegijos Karalystės oro susisiekimo susitarimo taikymo pasirašymo Sąjungos vardu ir laikino taikymo (OL L 283, 2011 10 29, p. 1-2) Ostatnia aktualizacja: 18.12.2016 paskutinis atnaujinimas 18.12.2016 - - - - - - Ochrona lotnictwa cywilnego: zasady ogólnounijne Civilinės aviacijos saugumas: visoje ES taikomos taisyklės STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie (WE) nr 300/2008 w sprawie wspólnych zasad w dziedzinie ochrony lotnictwa cywilnego Reglamentas (EB) Nr. 300/2008 dėl civilinės aviacijos saugumo bendrųjų taisyklių STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Na mocy rozporządzenia ustanowiono wspólne zasady i podstawowe normy ochrony lotnictwa cywilnego, a także procedury monitorowania ich przestrzegania. Reglamente nustatomos aviacijos saugumo bendrosios taisyklės bei pagrindiniai standartai ir procedūros, skirtos stebėti šių bendrųjų taisyklių ir standartų įgyvendinimą. Ma zastosowanie do wszystkich portów lotniczych w UE obsługujących lotnictwo cywilne, a także do przewoźników lotniczych oraz podmiotów dostarczających towary lub świadczących usługi dla lub za pośrednictwem takich portów lotniczych. Jis taikomas visiems ES esantiems civiliniams oro uostams, taip pat oro vežėjams ir subjektams, tiekiantiems prekes ar teikiantiems paslaugas šiuose oro uostuose arba per juos. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Wspólne podstawowe normy ochrony lotnictwa cywilnego Bendrieji pagrindiniai standartai civilinės aviacijos saugumo srityje Normy te obejmują takie aspekty, jak: Be kita ko, šie standartai apima: kontrola bezpieczeństwa pasażerów i bagażu kabinowego w celu uniemożliwienia wniesienia przedmiotów zabronionych, takich jak broń i materiały wybuchowe, na pokład statków powietrznych, keleivių ir rankinio bagažo patikrinimą, kad į orlaivį nepatektų draudžiami daiktai, kaip antai ginklai ir sprogmenys; bagaż rejestrowany (bagaż zgłaszany do odprawy) jest również poddawany kontroli przed załadowaniem, bagažo skyriuje vežamo bagažo (bagažo, kurį keleiviai įregistruoja) patikrinimą prieš pakraunant į orlaivį; ochrona portu lotniczego (np. kontrola dostępu do różnych obszarów lotniska, kontrola bezpieczeństwa personelu, sprawdzanie pojazdów, a także nadzór i patrole w celu uniemożliwienia przedostania się nieupoważnionych osób do tych obszarów), oro uostų apsaugą (pvz., kontroliuojamą prieigą prie įvairių oro uostų zonų, personalo patikrinimą, transporto priemonių patikrinimą, taip pat stebėjimą ir patruliavimą, kad pašaliniai asmenys nepatektų į šias zonas); sprawdzenie bezpieczeństwa statku powietrznego lub przeszukanie go w celu dopilnowania, by na pokładzie nie było przedmiotów zabronionych, orlaivio apsaugą ir orlaivio saugumo patikrinimą arba nuodugnų patikrinimą prieš išvykimą, siekiant užtikrinti, kad orlaivyje nėra draudžiamų daiktų; kontrola bezpieczeństwa ładunku i poczty przed załadowaniem na pokład statku powietrznego, krovinių ir pašto saugumo kontrolę prieš pakraunant juos į orlaivį; kontrola bezpieczeństwa zaopatrzenia portu lotniczego (czyli zaopatrzenia przeznaczonego do sprzedaży w sklepach wolnocłowych i restauracjach) oraz zaopatrzenia lotu (np. jedzenia i napojów przeznaczonych dla pasażerów), oro uosto atsargų (t. y. atsargų, skirtų parduoti neapmuitinamų prekių parduotuvėse ir restoranuose) ir atsargų, skirtų vežti orlaiviu, saugumo kontrolę; rekrutacja i szkolenie personelu, personalo įdarbinimą ir mokymą; sprawdzenie sprzętu służącego do ochrony (np. czy sprzęt stosowany do kontroli bezpieczeństwa i kontroli dostępu jest zgodny z określonymi specyfikacjami i nadaje się do przeprowadzania właściwej kontroli w zakresie ochrony). saugumo įrangos naudojimą (pvz., patikrinimams ir patekimo kontrolei naudojama įranga turi atitikti apibrėžtas specifikacijas ir būti tinkama tokio pobūdžio saugumo kontrolei atlikti). W listopadzie 2015 r. Komisja Europejska przyjęła rozporządzenie (UE) nr 2015/1998 ustanawiające szczegółowe środki w celu wprowadzenia w życie wspólnych podstawowych norm ochrony lotnictwa cywilnego. 2015 m. lapkričio mėn. Europos Komisija priėmė Reglamentą (ES) 2015/1998, kuriuo nustatomos išsamios šių saugumo standartų įgyvendinimo priemonės. Uchyla ono poprzednie rozporządzenie (rozporządzenie (UE) nr 185/2010), które zmieniano ponad 20 razy. Juo panaikinamas ankstesnis reglamentas (Reglamentas (ES) Nr. 185/2010), kuris buvo keistas daugiau kaip 20 kartų. Obowiązki krajów UE i podmiotów prowadzących porty lotnicze ES šalių, oro uostų ir operatorių pareigos Kraje UE muszą: ES šalys privalo: wyznaczyć jeden organ odpowiedzialny za bezpieczeństwo lotnictwa cywilnego, paskirti vieną instituciją, atsakingą už aviacijos saugumą; sporządzić krajowy program ochrony lotnictwa cywilnego w celu określenia odpowiedzialności za wprowadzanie w życie wspólnych podstawowych norm ochrony lotnictwa, parengti nacionalinę civilinės aviacijos saugumo programą, kurioje apibrėžiama atsakomybė už bendrųjų pagrindinių standartų įgyvendinimą; sporządzić krajowy program kontroli jakości w celu sprawdzania jakości ochrony lotnictwa cywilnego. parengti nacionalinę kokybės kontrolės programą, sudarančią galimybę tikrinti civilinės aviacijos saugumo kokybę. Porty lotnicze, przewoźnicy lotniczy i podmioty muszą: Oro uostai, oro vežėjai ir subjektai privalo: określić i wdrożyć program ochrony, parengti ir įgyvendinti saugumo programą; zapewnić wewnętrzną kontrolę jakości. užtikrinti vidaus kokybės kontrolę. Inspekcje Komisji Komisijos patikrinimai Komisja przeprowadza inspekcje organów krajowych, w tym (niezapowiedziane) inspekcje portów lotniczych, przewoźników lotniczych i podmiotów. Komisija atlieka nacionalinių institucijų, įskaitant oro uostus, oro vežėjus ir subjektus, patikrinimus (iš anksto nepranešdama). Wszelkie niedociągnięcia muszą zostać skorygowane przez organ krajowy. Visus trūkumus turi pašalinti nacionalinė institucija. Organy krajowe odpowiadają za główną kontrolę jakości i egzekwowanie przepisów, a zatem również za przeprowadzanie audytów i inspekcji obejmujących wszystkie porty lotnicze, przewoźników lotniczych i podmioty. Nacionalinės institucijos atsako už pirminę kokybės kontrolę ir įgyvendinimą, todėl turi atlikti visų oro uostų, oro vežėjų ir subjektų auditus bei patikrinimus. Uznawanie równoważnych norm ochrony lotnictwa cywilnego krajów spoza UE Lygiaverčių ne ES šalių aviacijos saugumo standartų pripažinimas UE może uznać normy ochrony lotnictwa cywilnego obowiązujące w krajach spoza UE jako równoważne z normami UE w celu zapewnienia „jednolitego obszaru ochrony”. ES šalis, siekdama sudaryti sąlygas vienkartinio patikrinimo sistemai, gali pripažinti ne ES šalių aviacijos saugumo standartus lygiaverčiais ES standartams. Oznaczałoby to na przykład, że pasażerowie przylatujący do portów lotniczych UE i podróżujący do innych miejsc nie musieliby przechodzić ponownie kontroli bezpieczeństwa. Tai reiškia, kad, pavyzdžiui, nereikėtų pakartotinai tikrinti keleivių, atvykstančių į ES oro uostus ir iš ten vykstančių į kitą vietą. Pozwoli to na skrócenie czasu podróży i obniżenie kosztów, a także zapewni pasażerom większą wygodę. Tokiu būdu sumažėtų sujungimo laikas ir išlaidos, o keleiviams būtų užtikrintas didesnis patogumas. Utworzenie „jednolitego obszaru ochrony” jest jednym z założeń prawodawstwa Unii Europejskiej odnoszącego się do ochrony lotnictwa cywilnego. Vienkartinis patikrinimas yra vienas iš ES teisės aktų aviacijos saugumo srityje tikslų. Sprawozdanie dotyczące wdrożenia Įgyvendinimo ataskaita W sprawozdaniu Komisji z 2014 r. dotyczącym wdrożenia rozporządzenia (WE) nr 300/2008 stwierdzono, że „w UE w dalszym ciągu zapewniany jest wysoki poziom ochrony w celu zabezpieczenia lotnictwa cywilnego przed aktami bezprawnej ingerencji” oraz że „inspekcje wykazały stabilny poziom zgodności”. 2014 m. Komisijos ataskaitoje dėl reglamento (EB) Nr. 300/2008 įgyvendinimo daroma išvada, kad „siekiant apsaugoti civilinę aviaciją nuo neteisėtų veiksmų, ES ir toliau užtikrinamas aukštas saugumo lygis“, o patikrinimai parodė, kad atitikties lygis reikalavimams išlieka stabilus. Zauważono również, że stwierdzone nieprawidłowości były w dużym stopniu spowodowane czynnikiem ludzkim. Joje pažymima, kad daugumą nustatytų trūkumų nulėmė žmogiškojo veiksnio dalykai. Stwierdzono również, że do zaleceń Komisji dotyczących działań naprawczych stosowano się na ogół w sposób zadowalający. Taip pat pažymima, kad Komisijos rekomendacijų dėl trūkumų šalinimo buvo laikomasi gerai. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Ma zastosowanie od 29 kwietnia 2008 r. Reglamentas taikomas nuo 2008 m. balandžio 29 d. KONTEKST KONTEKSTAS Po wydarzeniach z 11 września 2001 r., które miały miejsce w Stanach Zjednoczonych, Parlament Europejski i Rada przyjęły rozporządzenie (WE) nr 2320/2002 ustanawiające wspólne zasady w dziedzinie bezpieczeństwa lotnictwa cywilnego. Po 2001 m. rugsėjo 11 d. įvykių Jungtinėse Amerikos Valstijose Europos Parlamentas ir Taryba priėmė Reglamentą (EB) Nr. 2320/2002, nustatantį civilinės aviacijos saugumo bendrąsias taisykles. Rozporządzenie (WE) nr 300/2008 zastępuje Rozporządzenie (WE) nr 2320/2002. Reglamentas (EB) Nr. 2320/2002 buvo pakeistas Reglamentu (EB) Nr. 300/2008. Dalsze informacje są dostępne na stronie internetowej dotyczącej polityki ochrony lotnictwa cywilnego Komisji Europejskiej. Daugiau informacijos žr. Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje apie aviacijos saugumo politiką. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 300/2008 z dnia 11 marca 2008 r. w sprawie wspólnych zasad w dziedzinie ochrony lotnictwa cywilnego i uchylające rozporządzenie (WE) nr 2320/2002 (Dz.U. L 97, 9.4.2008, s. 72-84) 2008 m. kovo 11 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 300/2008 dėl civilinės aviacijos saugumo bendrųjų taisyklių ir panaikinantis Reglamentą (EB) Nr. 2320/2002 (OL L 97, 2008.4.9, p. 72-84) Kolejne zmiany do rozporządzenia (WE) nr 300/2008 zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni reglamento (EB) Nr. 300/2008 daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Šis konsoliduotas tekstas yra tik informacinio pobūdžio. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Komisji (UE) nr 72/2010 z dnia 26 stycznia 2010 r. ustanawiające procedury przeprowadzania inspekcji Komisji w zakresie ochrony lotnictwa (Dz.U. L 23, 27.1.2010, s. 1-5). 2010 m. sausio 26 d. Komisijos reglamentas (ES) Nr. 72/2010, kuriuo nustatoma Komisijos atliekamų patikrinimų aviacijos saugumo srityje tvarka (OL L 23, 2010 1 27, p. 1-5). Patrz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Rozporządzenie Komisji (UE) nr 1254/2009 z dnia 18 grudnia 2009 r. ustanawiające kryteria pozwalające państwom członkowskim na odstępstwo od wspólnych podstawowych norm ochrony lotnictwa cywilnego i przyjęcie alternatywnych środków w zakresie ochrony (Dz.U. L 338, 19.12.2009, s. 17) 2009 m. gruodžio 18 d. Komisijos reglamentas (ES) Nr. 1254/2009, kuriuo nustatomi kriterijai, kurių laikydamosi valstybės narės gali netaikyti bendrųjų pagrindinių civilinės aviacijos saugumo standartų ir imtis alternatyvių saugumo priemonių (OL L 338, 2009 12 19, p. 17) Rozporządzenie Komisji (WE) nr 272/2009 z dnia 2 kwietnia 2009 r. uzupełniające wspólne podstawowe normy ochrony lotnictwa cywilnego określone w załączniku do rozporządzenia (WE) 300/2008 Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz.U. L 91, z 3.4.2009, s. 7-13). 2009 m. balandžio 2 d. Komisijos reglamentas (EB) Nr. 272/2009, kuriuo papildomi Reglamento (EB) Nr. 300/2008 Europos Parlamento ir Tarybos priede nustatyti bendrieji pagrindiniai civilinės aviacijos saugumo standartai (OL L 91, 2009 4 3, p. 7-13). Patrz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2015/1998 z dnia 5 listopada 2015 r. ustanawiające szczegółowe środki w celu wprowadzenia w życie wspólnych podstawowych norm ochrony lotnictwa cywilnego (Dz.U. L 299, 14.11.2015, s. 1-142). 2015 m. lapkričio 5 d. Komisijos įgyvendinimo reglamentas (ES) 2015/1998, kuriuo nustatomos išsamios bendrųjų pagrindinių aviacijos saugumo standartų įgyvendinimo priemonės (OL L 299, 2015 11.14, p. 1-142). Patrz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Sprawozdania Pranešimas Sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady: Sprawozdanie roczne za rok 2014 z wdrażania rozporządzenia (WE) nr 300/2008 w sprawie wspólnych zasad w dziedzinie ochrony lotnictwa cywilnego (COM(2015) 360 final z 23.7.2015) Komisijos ataskaita Europos Parlamentui ir Tarybai „2014 m. metinė ataskaita dėl Reglamento (EB) Nr. 300/2008 dėl civilinės aviacijos saugumo bendrųjų taisyklių įgyvendinimo“ (COM(2015) 360 final, 2015 7 23) Ostatnia aktualizacja: 02.05.2016 paskutinis atnaujinimas 02.05.2016 - - - - - - Transport, energia i środowisko Transportas, energetika ir aplinka Udostępnij Siųsti draugams Włącz streszczenia z archiwum Įtraukti archyvuotas santraukas Biopaliwa i ograniczenie emisji Biodegalai ir išmetamųjų teršalų mažinimas Ograniczanie zanieczyszczeń pochodzących z lekkich pojazdów silnikowych Lengvųjų variklinių transporto priemonių taršos mažinimas Zmniejszenie emisji CO2 z nowych samochodów osobowych Naujų keleivinių automobilių išmetamo CO2 kiekio mažinimas Emisja zanieczyszczeń pochodzących z pojazdów ciężarowych o dużej ładowności (Euro VI): zasady certyfikacji Sunkiųjų transporto priemonių išmetamų teršalų kiekis (Euro VI): sertifikavimo taisyklės Zapobieganie zanieczyszczeniu mórz Jūrų taršos prevencija Ochrona morza i łańcucha żywnościowego przed wpływem związków cynoorganicznych Jūros ir maisto grandinės apsauga nuo organoalavo junginių poveikio Odpowiedzialność cywilna za szkody spowodowane zanieczyszczeniem: Konwencja o olejach bunkrowych Civilinė atsakomybė už naftos padarytą žalą: Laivų bunkerių konvencija Zanieczyszczenie pochodzące ze statków i sankcje karne Tarša iš laivų ir sankcijos už pažeidimus Bezpieczeństwo morskie: Europejska Agencja ds. Bezpieczeństwa Morskiego Jūrų sauga: Europos jūrų saugumo agentūra Europejska Agencja ds. Bezpieczeństwa Morskiego (EMSA) zapewnia wysoki, jednolity i skuteczny poziom bezpieczeństwa na morzu w Unii Europejskiej. Europos jūrų saugumo agentūra (EMSA) sukurta siekiant užtikrinti aukštą, vienodą ir veiksmingą jūrų saugumo lygį Europos Sąjungoje. Ma również na celu zapobieganie zanieczyszczeniom i reagowanie na zanieczyszczenia ze statków lub instalacji naftowych i gazowych. Ja taip pat siekiama užkirsti kelią taršai ir kovoti su laivų arba naftos ir dujų įrenginių keliama tarša. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie (WE) nr 1406/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 czerwca 2002 r. ustanawiające Europejską Agencję ds. Bezpieczeństwa na Morzu 2002 m. birželio 27 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 1406/2002, kuriuo įsteigiama Europos jūrų saugumo agentūra. STRESZCZENIE SANTRAUKA Europejska Agencja ds. Bezpieczeństwa Morskiego (EMSA) zapewnia wysoki, jednolity i skuteczny poziom bezpieczeństwa na morzu w Unii Europejskiej. Europos jūrų saugumo agentūra (EMSA) sukurta siekiant užtikrinti aukštą, vienodą ir veiksmingą jūrų saugumo lygį Europos Sąjungoje. Ma również na celu zapobieganie zanieczyszczeniom i reagowanie na zanieczyszczenia ze statków lub instalacji naftowych i gazowych. Ja taip pat siekiama užkirsti kelią taršai ir kovoti su laivų arba naftos ir dujų įrenginių keliama tarša. JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM SKIRTAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie ustanawia Europejską Agencję ds. Bezpieczeństwa Morskiego, która ma swoją siedzibę w Lizbonie. Šiuo reglamentu įsteigiama EMSA, kurios būstinė yra Lisabonoje. Agencja zapewnia Komisji i krajom UE potrzebną pomoc i wsparcie techniczne w celu udzielenia im pomocy w opracowaniu i stosowaniu ustawodawstwa wspólnotowego w zakresie bezpieczeństwa morskiego i zapobiegania zanieczyszczeniom mórz, a także w ocenie skuteczności podejmowanych środków. Agentūra teikia Europos Komisijai ir ES šalims techninę pagalbą kuriant, taikant ir vertinant ES jūrų saugumo, apsaugos jūroje ir jūrų taršos įstatymą. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Działalność Agencji można podzielić na zadania podstawowe i zadania pomocnicze. EMSA turi pagrindinius ir pagalbinius uždavinius. Zadania podstawowe obejmują: Pagrindiniai uždaviniai - pomoc w pracach przygotowawczych w celu uaktualniania i tworzenia ustawodawstwa UE, - Pagalba paruošiamajame darbe atnaujinant ir tobulinant atitinkamus ES teisės aktus. - inspekcje i kontrole prowadzone w krajach UE w celu sprawdzenia skuteczności wdrożenia odpowiednich obowiązujących aktów prawnych UE, - Apsilankymai ir patikrinimai ES šalyse dėl atitinkamų privalomų ES teisės aktų veiksmingo įgyvendinimo. - działania szkoleniowe i pomoc techniczną dla administracji krajowych, - Mokymo veikla ir techninė pagalba nacionalinėms administracijoms. - wspieranie działań w odpowiedzi na zanieczyszczenia ze statków i instalacji naftowych i gazowych (Agencja zapewnia pomoc operacyjną tylko na wniosek dotkniętego państwa). - Pagalba reaguojant į laivų bei naftos ir dujų įrenginių keliamą taršą (EMSA teikia operatyvinę pagalbą tik nukentėjusios šalies prašymu). Agencja kieruje również Europejskim Centrum Danych LRIT oraz unijnym systemem wymiany informacji morskich (SafeSeaNet). EMSA taip pat valdo Europos Sąjungos laivų tolimojo identifikavimo ir sekimo sistemos Europos duomenų centrą ir ES keitimosi jūrų laivybos informacija sistemą (angl. SafeSeaNet). Agencja może również zapewniać wsparcie operacyjne podczas dochodzeń, gdy dojdzie do zgonu lub poważnych obrażeń ciała. Be to, agentūra gali teikti operatyvinę pagalbą atliekant tyrimus dėl mirties arba sunkių sužalojimų. Zadania wspomagające Pagalbiniai uždaviniai Agencja wykonuje te zadania wyłącznie, gdy tworzą one znaczącą wartość dodaną, nie powielają wysiłków i nie naruszają praw ani obowiązków krajów UE. EMSA šių uždavinių imasi tik tuo atveju, jei jais sukuriama pagrįsta pridėtinė vertė, vengiama veiklos dubliavimo ir nepažeidžiamos ES šalių teisės ir pareigos. Zadania te odnoszą się do spraw związanych z ochroną środowiska, programu obserwacji Ziemi GMES (obecnie Copernicus) oraz śródlądowych dróg wodnych. Šie uždaviniai susiję su aplinkosaugos klausimais, žemės stebėjimo programa GMES (dabar - „Copernicus“) ir vidaus vandenimis. Inspekcje i kontrole prowadzone przez Agencję EMSA apsilankymai ir patikrinimai Agencja odwiedza kraje, aby pomóc KE i administracjom krajowym w sprawdzaniu, czy przepisy UE są przestrzegane w celu zapewnienie wysokiego i jednolitego poziomu bezpieczeństwa. EMSA lanko šalis siekdama padėti Komisijai ir nacionalinėms administracijoms tikrinti ES taisyklių veiksmingą įgyvendinimą ir užtikrinti aukštą ir vienodą saugumo lygį. Agencja przeprowadza inspekcje w towarzystwach klasyfikacyjnych, a także w państwach trzecich w zakresie szkoleń i certyfikacji marynarzy. Agentūra atlieka patikrinimus su klasifikacinėmis bendrovėmis, taip pat ir ne ES šalyse, dėl jūrininkų rengimo ir atestavimo. Struktura Struktūra Agencja jest organem UE i ma osobowość prawną. EMSA yra ES įstaiga ir turi juridinio asmens teisinį statusą. Jej zespół składa się z urzędników rekrutowanych przez urzędników Agencji i urzędników unijnych, a także urzędników cywilnych krajów UE tymczasowo przydzielonych lub oddelegowanych do Agencji. Jos personalą sudaro agentūros priimti pareigūnai ir agentūrai paskirti ar laikinai komandiruoti pareigūnai ir kiti tarnautojai iš ES šalių. Agencja zarządzana jest przez dyrektora zarządzającego, który jest całkowicie niezależny w pełnieniu swych obowiązków. Jai vadovauja vykdantysis direktorius, kuris atlikdamas savo pareigas yra visiškai nepriklausomas. W skład jej rady administracyjnej wchodzą przedstawiciele KE oraz przedstawiciele wszystkich krajów UE, z których każdy ma prawo głosu. Administracinę valdybą sudaro atstovai iš Komisijos ir kiekvienos ES šalies, visi turintys balso teisę. Jej członkami są również przedstawiciele Norwegii i Islandii oraz specjaliści z czterech sektorów morskich, którzy nie mają prawa głosu. Joje taip pat yra atstovai iš Norvegijos ir Islandijos bei specialistai iš keturių jūrų sektorių, iš kurių nė vienas neturi balso teisės. Okres trwania kadencji wynosi pięć lat. Kadencijos trukmė - penkeri metai. Kadencja może być przedłużona jeden raz. Ją galima pratęsti vieną kartą. Budżet Biudžetas Rozporządzenie (UE) nr 911/2014 zapewnia plan wieloletniego finansowania w wysokości 160,5 mln EUR na działania Agencji w odpowiedzi na zanieczyszczenia na lata 2014-2020. Reglamentu (ES) Nr. 911/2014 numatytas daugiamečio finansavimo planas, kuriame 2014-2020 m. EMSA reagavimo į taršą veiksmams skirta 160,5 mln. EUR. Całkowity budżet Agencji obejmuje główny wkład z budżetu UE oraz dodatkowe składki z krajów spoza UE, które uczestniczą w jej działaniach. EMSA biudžetą sudaro pagrindinis įnašas iš ES biudžeto ir papildomi įnašai iš trečiųjų šalių, dalyvaujančių agentūros darbe. Agencja może także pobierać opłaty za publikacje, szkolenia oraz inne świadczone przez nią usługi. Agentūra gali taikyti mokestį už publikacijas, mokymą ir kitas jos teikiamas paslaugas. KONTEKST KONTEKSTAS Na skutek dwóch wypadków (tankowca Erika w 1999 r. i tankowca Prestige w 2002 r.) doszło do wycieków ropy naftowej na wodach europejskich. Per dvi avarijas („Erika“ 1999 m. ir „Prestige“ 2002 m.) Europos vandenyse išsiliejo nafta. Oba wypadki spowodowały poważne szkody dla środowiska naturalnego i gospodarki na francuskich i hiszpańskich wybrzeżach. Abi avarijos sukėlė didžiulę žalą Prancūzijos ir Ispanijos pakrančių aplinkai ir ekonomikai. Stało się to bodźcem do utworzenie Europejskiej Agencji ds. Bezpieczeństwa Morskiego w 2003 r. w celu zapewnienia, że Europa jest przygotowana na radzenie sobie z dużymi wyciekami ropy. Tai paskatino 2003 m. įsteigti EMSA siekiant užtikrinti, kad Europa būtų pasirengusi didelio masto naftos išsiliejimams. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (WE) nr 1406/2002 Reglamentas (EB) Nr. 1406/2002 25.8.2002 2002 8 25 Dz.U. L 208 z 5.8.2002, s. 1-9 OL L 208, 2002 8 5, p. 1-9 Akt(-y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (WE) nr 1644/2003 Reglamentas (EB) Nr. 1644/2003 1.10.2003 2003 10 1 Dz.U. L 245 z 29.9.2003, s. 10-12 OL L 245, 2003 9 29, p. 10-12 Rozporządzenie (WE) nr 724/2004 Reglamentas (EB) Nr. 724/2004 19.5.2004 2004 5 19 Dz.U. L 129 z 29.4.2004, s. 1-5 OL L 129, 2004 4 29, p. 1-5 Rozporządzenie (WE) nr 2038/2006 Reglamentas (EB) Nr. 2038/2006 31.12.2006 2006 12 31 Dz.U. L 394 z 30.12.2006, s. 1-4 OL L 394, 2006 12 30, p. 1-4 Rozporządzenie (UE) nr 100/2013 Reglamentas (ES) Nr. 100/2013 1.3.2013 2013 3 1 Dz.U. L 39 z 9.2.2013, s. 30-40 OL L 39, 2013 2 9, p. 30-40 Kolejne zmiany i poprawki do rozporządzenia (WE) nr 1406/2002 zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Reglamento (EB) Nr. 1406/2002 daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Šis konsoliduotas tekstas yra tik informacinio pobūdžio. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 911/2014 z dnia 23 lipca 2014 r. w sprawie wieloletniego finansowania działań Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Morskiego w zakresie reagowania na zanieczyszczenia morza spowodowane przez statki oraz instalacje naftowe i gazowe (Dz.U. L 257 z 28.8.2014, s. 115-120) 2014 m. liepos 23 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 911/2014 dėl daugiamečio Europos jūrų saugumo agentūros veiksmų reaguojant į laivų ir naftos bei dujų įrenginių keliamą jūrų taršą finansavimo (Oficialusis leidinys L 257, 2014 8 28, p. 115-120). Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/16/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie kontroli portu przeprowadzanej przez państwo (Dz.U. L 131 z 28.5.2009, s. 57-100) 2009 m. balandžio 23 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2009/16/EB dėl uosto valstybės kontrolės (Oficialusis leidinys L 131, 2009 5 28, p. 57-100). Dyrektywa 2005/35/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005 r. w sprawie zanieczyszczenia pochodzącego ze statków oraz wprowadzenia sankcji w przypadku naruszenia prawa (Dz.U. L 255 z 30.9.2005, s. 11-21) 2005 m. rugsėjo 7 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2005/35/EB dėl taršos iš laivų ir sankcijų už pažeidimus įvedimo (Oficialusis leidinys L 255, 2005 9 30, p. 11-21). Dyrektywa 2002/59/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 czerwca 2002 r. ustanawiająca wspólnotowy system monitorowania i informacji o ruchu statków i uchylająca dyrektywę Rady 93/75/EWG (Dz.U. L 208 z 5.8.2002, s. 10-27) 2002 m. birželio 27 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2002/59/EB, įdiegianti Bendrijos laivų eismo stebėsenos ir informacijos sistemą ir panaikinanti Tarybos direktyvą 93/75/EEB (Oficialusis leidinys L 208, 2002 8 5, p. 10-27). Ostatnia aktualizacja: 04.01.2015 Paskutinį kartą atnaujinta: 04.01.2015 - - - - - - Ograniczanie zanieczyszczeń pochodzących z lekkich pojazdów silnikowych Lengvųjų variklinių transporto priemonių taršos mažinimas STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie (WE) nr 715/2007 - homologacja typu lekkich pojazdów pasażerskich i użytkowych w odniesieniu do emisji zanieczyszczeń (Euro 5 i Euro 6) oraz w sprawie dostępu do informacji dotyczących naprawy i utrzymania pojazdów Reglamentas (EB) Nr. 715/2007 dėl transporto priemonių tipo patvirtinimo atsižvelgiant į išmetamųjų teršalų kiekį iš lengvųjų keleivinių ir komercinių transporto priemonių (Euro 5 ir Euro 6) ir dėl transporto priemonių remonto ir priežiūros informacijos prieigos JAKI JEST CEL NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KOKS ŠIO REGLAMENTO TIKSLAS? Harmonizuje ono wymogi techniczne w zakresie ograniczania emisji pochodzących z samochodów osobowych i lekkich samochodów dostawczych nazywanych pojazdami lekkimi. Šiuo reglamentu suderinami techniniai reikalavimai dėl automobilių ir furgonų (vadinamųjų lengvųjų transporto priemonių) išmetamo teršalų kiekio mažinimo. Obejmuje ono części zamienne, np. urządzenia ograniczające emisję zanieczyszczeń* i określa przepisy regulujące ich obsługę, naprawę i utrzymanie. Jis taikomas pakaitinėms dalims, kaip antai taršos kontrolės įtaisams*. Reglamentu nustatomos jų aptarnavimo, remonto ir techninės priežiūros taisyklės. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Przepisy obejmują pojazdy osobowe o wadze do 5 ton oraz pojazdy ciężarowe o wadze do 12 ton. Reglamentas taikomas keleivinėms transporto priemonėms, sveriančioms iki penkių tonų, ir krovininėms transporto priemonėms, sveriančioms iki 12 tonų. Producenci muszą: Gamintojai privalo: udowodnić, że wszystkie nowe pojazdy i nowe urządzenia ograniczające emisję zanieczyszczeń spełniają wymogi rozporządzenia i mogą spełniać normy emisji przez cały okres eksploatacji; įrodyti, kad visos naujos transporto priemonės ir nauji taršos kontrolės įtaisai atitinka reglamentą ir neviršija išmetamųjų teršalų ribų visą normalų transporto priemonės veikimo laikotarpį; zapewnić, aby urządzenia ograniczające emisję zanieczyszczeń mogły wytrzymać przebieg 160 000 km i były sprawdzane po pięciu latach lub po przejechaniu 100 000 km, w zależności od tego, co nastąpi wcześniej; užtikrinti, kad taršos kontrolės įtaisai aprėptų 160 000 km ir būtų tikrinami kas penkerius metus arba per 100 000 km ridą (kas pasibaigia pirmiau); zapewniać kupującym dane na temat poziomu emisji dwutlenku węgla i zużycia paliwa; pateikti pirkėjui anglies dioksido išmetimo ir degalų suvartojimo duomenis; projektować, budować i montować części tak, aby pojazd spełniał wymogi rozporządzenia; projektuoti, konstruoti ir montuoti sudedamąsias dalis taip, kad transporto priemonė atitiktų šį reglamentą; przestrzegać zakazu stosowania urządzeń ograniczających skuteczność działania układów kontrolujących emisje, z wyjątkiem ściśle określonych przypadków, takich jak zabezpieczenie silnika przed uszkodzeniem lub awarią; nenaudoti išmetamųjų teršalų kontrolės sistemų veiksmingumą mažinančių valdiklių, išskyrus laikantis griežtų sąlygų, pavyzdžiui, dėl variklio apsaugos nuo pažeidimo ar avarijos; zapewniać nieograniczony i znormalizowany dostęp do informacji dotyczących naprawy i utrzymania pojazdów na stronach internetowych niezależnym warsztatom samochodowym. tinklavietėse suteikti nepriklausomiems operatoriams neribotą ir standartizuotos formos prieigą prie transporto priemonių remonto ir priežiūros informacijos. Informacje te powinny obejmować m.in. instrukcje obsługi i instrukcje techniczne. Tai galėtų būti, pavyzdžiui, priežiūros vadovai ir techniniai vadovai. Producenci mogą pobierać opłaty w uzasadnionej wysokości. Gamintojai gali imti pagrįstą mokestį. Organy krajowe muszą: Nacionalinės institucijos privalo: przyznawać homologację typu UE lub krajową homologację typu* nowym pojazdom (tj. zezwalać na ich sprzedaż), które spełniają wymogi rozporządzenia; suteikti ES arba nacionalinį tipo patvirtinimą* naujoms transporto priemonėms (t. y. leisti jas parduoti), kurios atitinka šį reglamentą; odmówić udzielenia homologacji typu dla pojazdów, które nie spełniają norm dotyczących emisji lub zużycia paliwa z zastrzeżeniem terminów określonych dla danej kategorii pojazdu; atsisakyti suteikti patvirtinimą transporto priemonėms, kurios neatitinka išmetamųjų teršalų ar degalų suvartojimo standartų per leidžiamą terminą, taikomą kiekvienai transporto priemonių kategorijai; zakazać sprzedaży i montażu urządzeń ograniczających emisję zanieczyszczeń, które nie spełniają norm UE; uždrausti taršos kontrolės įtaisų, kurie neatitinka ES standartų, pardavimą ir montavimą; wprowadzić kary dla producentów, którzy fałszują deklaracje lub wyniki badań, zatajają dane, stosują urządzenia ograniczające skuteczność działania lub odmawiają udostępniania informacji. užtikrinti, kad sankcijos būtų skiriamos tiems gamintojams, kurie klastoja pareiškimus ar rezultatus, nuslepia duomenis, naudoja valdiklius arba atsisako teikti informaciją. Organy krajowe mogą w okresie od stycznia 2011 r. do września 2016 r. stosować zachęty finansowe motywujące do wcześniejszego stosowania urządzeń ograniczających emisje. Nacionalinės institucijos gali siūlyti finansines lengvatas nuo 2011 m. sausio mėn. iki 2016 m. rugsėjo mėn., kad paskatintų iš anksto naudoti išmetamą teršalų kiekį mažinančius įtaisus. Komisja Europejska miała obowiązek przedstawiania sprawozdania na temat działania systemu Parlamentowi Europejskiemu i Radzie do dnia 2 lipca 2011 r. Europos Komisija turėjo pristatyti Europos Parlamentui ir Tarybai ataskaitą apie sistemos veikimą ne vėliau kaip 2011 m. liepos 2 d. Dokonuje ona regularnych przeglądów procedur, badań, wymogów i norm emisji określonych w niniejszym rozporządzeniu. Komisija reguliariai tikrina reglamente nustatytas procedūras, bandymus, reikalavimus ir išmetamųjų teršalų ribas. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Ma ono zastosowanie od dnia 3 stycznia 2009 r. Reglamentas taikomas nuo 2009 m. sausio 3 d. Jednak ze skutkiem od dnia 2 lipca 2007 r. organy krajowe nie mogą, na podstawie emisji zanieczyszczeń lub zużycia paliwa przez pojazdy, odmówić udzielenia homologacji typu WE lub homologacji krajowej typu dla nowego typu pojazdu, zakazać rejestracji, sprzedaży lub wprowadzenia do obrotu nowego pojazdu, w przypadku gdy pojazd ten jest zgodny z niniejszym rozporządzeniem (art. 10 ust. 1). Tačiau nuo 2007 m. liepos 2 d. nacionalinės institucijos dėl su transporto priemonių išmetamomis medžiagomis ar kuro suvartojimu susijusių priežasčių negali atsisakyti suteikti EB tipo patvirtinimą ar nacionalinį tipo patvirtinimą arba uždrausti registruoti, parduoti arba pradėti eksploatuoti naują transporto priemonę, jeigu ta transporto priemonė atitinka šį reglamentą (10 straipsnio 1 dalis). Artykuł 12 dotyczący zachęt finansowych również ma zastosowanie od dnia 2 lipca 2007 r. 12 straipsnis dėl finansinių lengvatų taip pat taikomas nuo 2007 m. liepos 2 d. KONTEKST KONTEKSTAS Więcej informacji: Daugiau informacijos žr.: „Emisje w sektorze motoryzacyjnym” na stronie internetowej Komisji Europejskiej Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje „Išmetalai automobilių sektoriuje“; „Transport drogowy: ograniczenie emisji CO2 pochodzących z pojazdów” na stronie internetowej Komisji Europejskiej. Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje „Kelių transportas: transporto priemonių išmetamo CO2 kiekio mažinimas“. * KLUCZOWE POJĘCIA * SVARBIAUSIOS SĄVOKOS urządzenie ograniczające emisję: mechanizm lub urządzenie usuwające substancje zanieczyszczające, np. ze spalin samochodowych, które w przeciwnym razie zostałyby uwolnione do atmosfery. Taršos kontrolės įtaisas: mechanizmas arba įrenginys, kuris pašalina teršalus, pavyzdžiui, iš automobilių išmetamųjų dujų, kurie būtų paleisti į atmosferą. homologacja typu: świadectwo zgodności przyznawane produktowi spełniającemu minimalny zakres wymogów regulacyjnych, technicznych i bezpieczeństwa. Tipo patvirtinimas: atitikties pažymėjimas, išduodamas gaminiui, kuris atitinka būtiniausius reguliavimo, techninius ir saugos reikalavimus. GŁÓWNY DOKUMENT PAGRINDINIS DOKUMENTAS Rozporządzenie (WE) nr 715/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie homologacji typu pojazdów silnikowych w odniesieniu do emisji zanieczyszczeń pochodzących z lekkich pojazdów pasażerskich i użytkowych (Euro 5 i Euro 6) oraz w sprawie dostępu do informacji dotyczących naprawy i utrzymania pojazdów (Dz.U. L 171 z 29.6.2007, s. 1-16) 2007 m. birželio 20 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 715/2007 dėl variklinių transporto priemonių tipo patvirtinimo atsižvelgiant į išmetamųjų teršalų kiekį iš lengvųjų keleivinių ir komercinių transporto priemonių (Euro 5 ir Euro 6) ir dėl transporto priemonių remonto ir priežiūros informacijos prieigos (OL L 171, 2007 6 29, p. 1-16) Kolejne zmiany wprowadzone do rozporządzenia (WE) nr 715/2007 zostały włączone do tekstu podstawowego. Reglamento (EB) Nr. 715/2007 paskesni daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pradinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. Ostatnia aktualizacja: 09.11.2016 paskutinis atnaujinimas 09.11.2016 Określa ono prawa wszystkich pasażerów, w tym osób niepełnosprawnych i osób o ograniczonej sprawności ruchowej, podróżujących drogą morską i drogą wodną śródlądową na terytorium UE. Reglamentu nustatomos visų keleivių, įskaitant keleivius su negalia ir riboto judumo keleivius, vykstančių jūrų arba vidaus vandenų keliais teisės ES. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Prawa te mają zastosowanie do pasażerów podróżujących dużymi promami i statkami wycieczkowymi po morzu, rzekach, jeziorach i kanałach na terytorium UE. Šias teises turi keleiviai, keliaujantys ES dideliais keltais ir kruiziniais laivais jūra, upėmis, ežerais ar kanalais. Obejmują one: Jos apima: - zwrot kosztów lub zmianę trasy w sytuacji odwołania lub opóźnienia o ponad 90 minut w stosunku do planowanego czasu rozpoczęcia podróży; - už bilietą sumokėtos sumos grąžinimą arba maršruto pakeitimą, jei išvykimas atšaukiamas arba atidedamas ilgiau kaip 90 minučių; - odpowiednią pomoc, np. posiłki, napoje i, w stosownych przypadkach, zakwaterowanie, przez maksymalnie 3 noce, w sytuacji odwołania lub opóźnienia o ponad 90 minut w stosunku do planowanego czasu rozpoczęcia podróży; - atitinkamą pagalbą, pvz., maistą, gaiviuosius gėrimus ir apgyvendinimą iki trijų naktų, jei išvykimas atšaukiamas arba atidedamas ilgiau kaip 90 minučių; - rekompensatę w wymiarze od 25 do 50% ceny biletu w przypadku opóźnionego przybycia lub odwołania rejsu; - 25-50 % bilieto kainos kompensavimą, jei atidėtas atvykimas arba atšaukiama kelionė; - niedyskryminacyjne traktowanie i szczególną, bezpłatną pomoc dla osób niepełnosprawnych i osób o ograniczonej sprawności ruchowej zarówno w terminalach portowych, jak i na pokładzie statku oraz rekompensatę finansową za utratę lub uszkodzenie sprzętu ułatwiającego poruszanie się; - nediskriminacines sąlygas ir specialią nemokamą pagalbą neįgaliesiems ir riboto judumo asmenims tiek uosto terminaluose, tiek ir laivuose, taip pat finansinę kompensaciją už žalą, patirtą pametus ar sugadinus judėjimo įrangą; - odpowiednie informacje dotyczące warunków podróży dla wszystkich pasażerów przed podróżą i w jej trakcie oraz ogólne informacje dotyczące ich praw w terminalach portowych i na pokładzie statków; - tinkamą informaciją apie kelionės sąlygas visiems keleiviams prieš kelionę ir jos metu, taip pat bendrą informaciją apie jų teises terminaluose ir laivuose; - ustanowienie mechanizmu rozpatrywania skarg przez przewoźników i operatów terminali; - skundų tvarkymo mechanizmą, kurį nustato vežėjai ir terminalų operatoriai; - ustanowienie niezależnych organów krajowych w celu zapewnienia egzekwowania praw gwarantowanych w ramach rozporządzenia, w tym, w stosownych przypadkach, nakładania kar. - nepriklausomų nacionalinių įstaigų, kurios užtikrintų reglamento garantuojamas teises, įskaitant, jei tinkama, sankcijų taikymą, įsteigimą. Od dnia 31 grudnia 2012 r. rozporządzenie (WE) nr 392/2009 w sprawie odpowiedzialności przewoźników pasażerskich na morskich drogach wodnych obejmuje też pasażerów w zakresie utraty lub uszkodzenia z tytułu wypadku. Nuo 2012 m. gruodžio 31 d. Reglamentas Nr. 392/2009 dėl keleivių vežėjų jūra atsakomybės taikomas ir keleiviams, patyrusiems žalą avarijos atveju. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Od dnia 18 grudnia 2012 r. Reglamentas taikomas nuo 2012 m. gruodžio 18 d. KONTEKST KONTEKSTAS Strona Komisji Europejskiej dotycząca praw pasażerów - transport morski Europos Sąjungos interneto svetainės skiltis apie keleivių teises ir jūrų transportą. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 1177/2010 Reglamentas (ES) Nr. 1177/2010 6.1.2011 2011 1 6 Dz.U. L 334 z 17.12.2010, s. 1-16 OL L 334, 2010 12 17, p. 1-16 AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 392/2009 z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie odpowiedzialności przewoźników pasażerskich na morskich drogach wodnych z tytułu wypadków (Dz.U. L 131 z 28.5.2009, s. 24-46) 2009 m. balandžio 23 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 392/2009 dėl keleivių vežėjų jūra atsakomybės avarijų atveju (OL L 131, 2009 5 28, p. 24-46) Ostatnia aktualizacja: 20.08.2015 Paskutinį kartą atnaujinta: 20.08.2015 - - - - - - Zmniejszenie emisji CO2 z nowych samochodów osobowych Naujų keleivinių automobilių išmetamo CO2 kiekio mažinimas Sektor transportu drogowego emituje najwięcej gazów cieplarnianych w UE. Niniejsze rozporządzenie ma na celu ograniczenie tych emisji poprzez ustanowienie limitów dla nowych samochodów osobowych. Kelių transportas yra vienas daugiausiai šiltnamio efektą sukeliančių dujų (ŠESD) išmetančių sektorių ES, todėl šiuo reglamentu siekiama sumažinti teršalų išmetimą nustatant naujiems keleiviniams automobiliams taikytinas normas. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 443/2009 z dnia 23 kwietnia 2009 r. określające normy emisji dla nowych samochodów osobowych w ramach zintegrowanego podejścia Wspólnoty na rzecz zmniejszenia emisji CO2 z lekkich pojazdów dostawczych 2009 m. balandžio 23 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 443/2009 nustatantis naujų keleivinių automobilių išmetamų teršalų normas pagal Bendrijos integruotą principą mažinti lengvųjų transporto priemonių išmetamo CO2 kiekį. STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM SKIRTAS ŠIS REGLAMENTAS? Ustanawia normy emisji dwutlenku węgla (CO2 ) dla nowych samochodów osobowych. Reglamentu nustatomos naujų keleivinių automobilių išmetamo anglies dioksido (CO2 ) kiekio normos. Bieżący dopuszczalny poziom emisji wynosi 130 g CO2 /km. Dabartinė norma yra 130 g CO2 /km. Ten poziom zostanie zmniejszony do 95 g CO2 /km do 2021 r. Iki 2021 m. ji bus sumažinta iki 95 g CO2/km. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Wprowadzenie wymogu dopuszczalnego poziomu 130 g/km jest rozłożone na lata 2012-2015. 130 g/km norma palaipsniui įvedama nuo 2012 m. iki 2015 m. W każdym roku w tym okresie wzrasta odsetek samochodów danego producenta, które muszą spełniać ten wymóg. Kiekvienais to laikotarpio metais gamintojo automobilių dalis, kuriai taikoma nustatyta norma, yra didinama. Od 2015 r. 100% samochodów musi spełniać wymóg (w porównaniu z 75% w 2013 r. i 80% w 2014 r.). Nuo 2015 m. 100 % automobilių turi atitikti nustatytą normą (palyginti su 75 % 2013 m. ir 80 % 2014 m.). Producenci, których średni poziom emisji CO2 przekracza dopuszczalny poziom, muszą zapłacić wysoką grzywnę z tytułu przekroczenia poziomu emisji. Gamintojui, kurio automobiliai viršija vidutinę CO2 normą, skiriamos didelės baudos. W przypadku każdego samochodu producent musi zapłacić 5 EUR za pierwszy g/km powyżej dopuszczalnego poziomu emisji, 15 EUR za drugi, 25 EUR za trzeci oraz 95 EUR za każdy następny g/km. Gamintojas privalo sumokėti 5 EUR už kiekvieno automobilio pirmą normą viršijantį g/km, 15 EUR už antrą, 25 EUR už trečią ir 95 EUR už kiekvieną po to normą viršijantį g/km. Od 2019 r. stawka za każdy g/km powyżej dopuszczalnego poziomu emisji będzie wynosić 95 EUR. Nuo 2019 m. už kiekvieną normą viršijantį g/km reikės mokėti po 95 EUR. Mali producenci, którzy rejestrują mniej niż 1000 samochodów rocznie w UE są zwolnieni z przestrzegania tych przepisów, natomiast producenci rejestrujący od 1000 do 10 000 samochodów rocznie mogą zaproponować własne docelowe poziomy redukcji emisji. Šis teisės aktas netaikomas mažiems gamintojams, ES užregistruojantiems iki 1 000 automobilių per metus. Gamintojai, užregistruojantys nuo 1 000 iki 10 000 automobilių per metus, gali siūlyti savo teršalų išmetimo mažinimo normas. Producenci rejestrujący 10 000-300 000 samochodów rocznie mogą się ubiegać o przyznanie stałego docelowego poziomu redukcji emisji. Gamintojai, užregistruojantys 10 000-300 000 automobilių per metus, gali prašyti jiems taikyti fiksuotą išmetamų teršalų kiekio mažinimo normą. System jednostek i superjednostek emisji* nagradza przyjazne środowisku innowacyjne rozwiązania wprowadzane przez producentów. Emisijų kreditų ir ypatingųjų kreditų* sistema numato atlygį už automobilių gamintojų vykdomas ekologines naujoves. KONTEKST KONTEKSTAS Obecnie samochody odpowiadają za około 12% wszystkich emisji CO2 w UE. Šiuo metu automobiliai išmeta apie 12 % viso ES išmetamo CO2 kiekio. Niniejsze rozporządzenie miało swój początek w strategii przyjętej przez UE w 1995 r., która miała na celu zmniejszenie emisji CO2 za pomocą trzech filarów: dobrowolnego zobowiązania producentów samochodów do ograniczenia emisji, promowania oszczędnych samochodów za pomocą środków fiskalnych oraz informowania konsumentów przy użyciu etykiet podających poziom emisji CO2 danego samochodu, jak określono w dyrektywie 1999/94/WE. Šio reglamento priėmimą paskatino 1995 m. ES strategija, kuria siekta sumažinti išmetamą CO2 kiekį remiantis trimis ramsčiais: savanorišku automobilių gamintojų įsipareigojimu mažinti išmetamą teršalų kiekį, taupiai degalus vartojančių automobilių populiarinimu fiskalinėmis priemonėmis ir geresniu vartotojų informavimu pasitelkiant korteles, kuriose nurodomas automobilio išmetamas CO2 kiekis, kaip nurodyta Direktyvoje 1999/94/EB. KLUCZOWE POJĘCIA PAGRINDINĖS SĄVOKOS Superjednostki to środki mające na celu zachęcenie producentów do rejestracji samochodów niskoemisyjnych. Ypatingieji kreditai - tai gamintojams taikomos paskatos registruoti mažai aplinką teršiančius automobilius. Zgodnie z tym systemem samochody o indywidualnym poziomie emisji CO2 poniżej 50 g CO2 /km liczą się jako 1,5 samochodu do 2016 r. Iki 2016 m. pagal šią programą automobilis, išmetantis iki 50 g CO2 /km, yra laikomas 1,5 automobilio. To z kolei daje producentom swobodę w zakresie produkcji mniej oszczędnych samochodów. Tai suteikia gamintojams lankstumo gaminant ne taip ekonomiškai degalus naudojančius automobilius. Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Komisji Europejskiej dotyczącej redukcji emisji CO2w samochodach osobowych. Daugiau informacijos žr. Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje apie keleivinių automobilių išmetamo CO2kiekio mažinimą. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (WE) nr 443/2009 Reglamentas (EB) Nr. 443/2009 8.6.2009 2009 6 8 Dz.U. L 140 z 5.6.2009, str. 1-15 OL L 140, 2009 6 5, p. 1-15 Akt(-y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 397/2013 Reglamentas (ES) Nr. 397/2013 8.5.2013 2013 5 8 Dz.U. L 120 z 1.5.2013, str. 4-8 OL L 120, 2013 5 1, p. 4-8 Rozporządzenie (UE) nr 333/2014 Reglamentas (ES) Nr. 333/2014 8.4.2014 2014 4 8 Dz.U. L 103 z 5.4.2014, str. 15-21 OL L 103, 2014 4 5, p. 15-21 AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Komisji (UE) nr 1014/2010 z dnia 10 listopada 2010 r. w sprawie monitorowania i sprawozdawczości danych dotyczących rejestracji nowych samochodów osobowych na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 443/2009 (Dz.U. L 293 z 11.11.2010, str. 15-20) 2010 m. lapkričio 10 d. Komisijos reglamentas (ES) Nr. 1014/2010 dėl naujų keleivinių automobilių registracijos stebėsenos ir duomenų teikimo pagal Europos Parlamento ir Tarybos reglamentą (EB) Nr. 443/2009 (OL L 293, 2010 11 11, p. 15-20). Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 396/2013 z dnia 30 kwietnia 2013 r. zmieniające rozporządzenie (UE) nr 1014/2010 w odniesieniu do pewnych wymogów dotyczących monitorowania emisji CO2 z nowych samochodów osobowych (Dz.U. L 120 z 1.5.2013, str. 1-3) 2013 m. balandžio 30 d. Komisijos įgyvendinimo reglamentas (ES) Nr. 396/2013, kuriuo dėl tam tikrų naujų keleivinių automobilių išmetamo CO2 kiekio stebėsenos reikalavimų iš dalies keičiamas Reglamentas (ES) Nr. 1014/2010 (OL L 120, 2013 5 1, p. 1-3). Ostatnia aktualizacja: 02.04.2015 paskutinis atnaujinimas 02.04.2015 Rozporządzenie (EWG)nr 4058/86: Reglamentu Nr. 4058/86: stosowane jest, gdy działanie państwa spoza UE lub jego agentów ogranicza swobodny dostęp dla przedsiębiorstw żeglugowych państw UE lub statków zarejestrowanych w państwie UE do transportu ładunków przewożonych żeglugą liniową, ładunków masowych lub wszystkich innych ładunków (z wyjątkiem sytuacji, gdy takie działanie podejmowane jest zgodnie z Kodeksem Narodów Zjednoczonych dotyczącym żeglugi liniowej, nustatyta tvarka taikoma tada, kai ES nepriklausančios šalies arba jos atstovo veiksmai apriboja laisvą prieigą ES šalių laivybos įmonėms arba ES šalyje registruotiems laivams prie linijinių, nefasuotų ar kitokių krovinių vežimo (išskyrus atvejus, kai minėtų veiksmų imamasi pagal Jungtinių Tautų Konvenciją dėl linijinių konferencijų elgesio kodekso); pozwala na skoordynowane działania UE prowadzone na wniosek złożony przez państwo UE do Komisji Europejskiej. leidžiama imtis ES koordinuotų veiksmų, jei ES šalis pateikia prašymą Europos Komisijai. Takie działania mogą obejmować przedstawicielstwo dyplomatyczne do zainteresowanych państw spoza UE oraz środki zaradcze skierowane do zainteresowanych przedsiębiorstw żeglugowych, Koordinuoti veiksmai gali būti diplomatinis atstovavimas ES nepriklausančiose šalyse ir atitinkamoms laivybos įmonėms taikomos atsakomosios priemonės; dopuszcza podobne skoordynowane działania na wniosek innego państwa, należącego do Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju, z którym zawarto wzajemne porozumienie. leidžiama imtis panašių koordinuotų veiksmų kitos šalies, priklausančios Ekonominio bendradarbiavimo ir plėtros organizacijai, su kuria pasirašytas abipusis susitarimas, prašymu. Reguły konkurencji Konkurencijos taisyklės Ogólne prawa konkurencji UE, ustanowione w rozporządzeniu (WE) nr 1/2003, mają również zastosowanie do sektora transportu morskiego. Bendrosios ES konkurencijos taisyklės, išvardytos Reglamente (EB) Nr. 1/2003, taip pat taikomos ir ES jūrų transporto sektoriui. Jednakże zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 246/2009 Komisja może zrobić wyjątek dla określonych rodzajów współpracy pomiędzy towarzystwami przewożącymi ładunki żeglugą liniową* (konsorcja*). Tačiau, vadovaudamasi Tarybos reglamentu (EB) Nr. 246/2009, Komisija gali taikyti išimtis tam tikroms linijinės laivybos* kompanijų (konsorciumų*) veiksmų rūšims. Komisja odpowiednio przyjęła rozporządzenie (WE) nr 906/2009, które pozwala na ww. wyjątki, a rozporządzeniem (UE) nr 697/2014 przedłużyła jej zastosowanie do dnia 25 kwietnia 2020 r. Komisija priėmė Reglamentą (EB) Nr. 906/2009, kuriuo leidžiama taikyti šias išimtis, ir Reglamentu (ES) Nr. 697/2014 pratęsė jo galiojimą iki 2020 m. balandžio 25 d. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIA MAJĄ ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMI ŠIE REGLAMENTAI? Rozporządzenie Rady (EWG) nr 4055/86 stosuje się od dnia 1 stycznia 1987 r. Tarybos reglamentas (EEB) Nr. 4055/86 taikomas nuo 1987 m. sausio 1 d. Rozporządzenia Rady (EWG) nr 4057/86 oraz 4058/86 stosuje się od dnia 1 lipca 1987 r. Tarybos reglamentai (EEB) Nr. 4057/86 ir Nr. 4058/86 taikomi nuo 1987 m. liepos 1 d. Rozporządzenie Rady (WE) nr 1/2003 stosuje się od dnia 1 maja 2004 r. Tarybos reglamentas (EB) Nr. 1/2003 taikomas nuo 2004 m. gegužės 1 d. Rozporządzenie Rady (WE) nr 246/2009 stosuje się od dnia 14 kwietnia 2009 r. Tarybos reglamentas (EB) Nr. 246/2009 taikomas nuo 2009 m. balandžio 14 d. Rozporządzenie Rady (WE) nr 906/2009 stosuje się od dnia 26 kwietnia 2010 r. Komisijos reglamentas (EB) Nr. 906/2009 taikomas nuo 2010 m. balandžio 26 d. KONTEKST KONTEKSTAS Więcej informacji: Daugiau informacijos žr.: „Rynek wewnętrzny - swobodny dostęp do handlu morskiego” na stronie internetowej Komisji Europejskiej. Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje „Vidaus rinka. Laisva prieiga prie okeaninių reisų“. * KLUCZOWE POJĘCIA * SVARBIAUSIOS SĄVOKOS Kabotaż: gdy przedsiębiorstwo transportujące towary, zarejestrowane w jednym państwie UE, świadczy usługi transportu krajowego w innym państwie UE. Kabotažas: vienoje ES šalyje registruotos krovinių gabenimo bendrovės vykdomas vidaus vežimas kitoje ES šalyje. Żegluga liniowa: przewóz towarów na zwykłych zasadach na określonym szlaku żeglugowym lub szlakach żeglugowych między portami zgodnie z wcześniej ogłoszonym terminarzem, dostępny nawet w sporadycznych przypadkach dla wszystkich użytkowników w zamian za zapłatę. Linijinė laivyba: reguliarios prekių gabenimo paslaugos tam tikru maršrutu ar maršrutais tarp uostų pagal iš anksto paskelbtus tvarkaraščius ir plaukimo datas, kuriomis net ir nereguliariai už užmokestį gali naudotis bet kuris transporto naudotojas. Konsorcja: porozumienia (lub różne kategorie porozumień) zawarte pomiędzy przynajmniej dwoma przewoźnikami, którzy świadczą usługi międzynarodowej żeglugi liniowej wyłącznie na potrzeby przewozu ładunku w zakresie jednej dziedziny lub wielu dziedzin handlu. Konsorciumai: dviejų ar daugiau vežėjų laivais, teikiančių tarptautines linijinės laivybos paslaugas, susijusias tik su krovinių gabenimu, susitarimas (arba keli tarpusavyje susiję susitarimai) dėl vienos ar daugiau veiklos sričių. Ich celem jest wspólne świadczenie usług transportu morskiego, co jest lepszym rozwiązaniem niż oferowanie takiej usługi przez każdego z członków konsorcjum niezależnie (tj. bez tworzenia konsorcjum). Jų tikslas yra teikti bendras jūrų transporto paslaugas, kurių kokybė yra geresnė, palyginti su paslaugomis, kurias teiktų pavieniai konsorciumo nariai nesuformavę konsorciumo. GŁÓWNY DOKUMENT PAGRINDINIAI DOKUMENTAI Rozporządzenie Rady (EWG) nr 4055/86 z dnia 22 grudnia 1986 r. stosujące zasadę swobody świadczenia usług do transportu morskiego między państwami członkowskimi i między państwami członkowskimi a państwami trzecimi (Dz.U. L 378 z 31.12.1986, s. 1-3) 1986 m. gruodžio 22 d. Tarybos reglamentas (EEB) Nr. 4055/86 dėl laisvės teikti paslaugas principo taikymo jūrų transporto paslaugoms tarp valstybių narių bei valstybių narių ir trečiųjų šalių (OL L 378, 1986 12 31, p. 1-3) Kolejne zmiany wprowadzone do rozporządzenia (EWG) nr 4055/86 zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Reglamento (EEB) Nr. 4055/86 daliniai pakeitimai buvo įterpti į pradinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentacyjną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. Rozporządzenie Rady (EWG) nr 4057/86 z dnia 22 grudnia 1986 r. w sprawie nieuczciwych praktyk cenowych w transporcie morskim (Dz.U. L 378 z 31.12.1986, s. 14-20) 1986 m. gruodžio 22 d. Tarybos reglamentas (EEB) Nr. 4057/86 dėl nesąžiningos kainų nustatymo veiklos jūrų transporte (OL L 378, 1986 12 31, p. 14-20) Rozporządzenie Rady (EWG) nr 4058/86 z dnia 22 grudnia 1986 r. dotyczące skoordynowanych działań w celu zapewnienia swobodnego dostępu do ładunków w handlu morskim (Dz.U. L 378 z 31.12.1986, s. 21-23) 1986 m. gruodžio 22 d. Tarybos reglamentas (EEB) Nr. 4058/86 dėl koordinuotų veiksmų siekiant užtikrinti laisvą prieigą prie krovinių okeaniniuose reisuose (OL L 378, 1986 12 31, p. 21-23) Rozporządzenie Rady (WE) nr 1/2003 z dnia 16 grudnia 2002 r. w sprawie wprowadzenia w życie reguł konkurencji ustanowionych w art. 81 i 82 Traktatu (Dz.U. L 1 z 4.1.2003, s. 1-25) 2002 m. gruodžio 16 d. Tarybos reglamentas (EB) Nr. 1/2003 dėl konkurencijos taisyklių, nustatytų Sutarties 81 ir 82 straipsniuose, įgyvendinimo (OL L 1, 2003 1 4, p. 1-25) Zobacz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Rozporządzenie Rady (WE) nr 246/2009 z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie stosowania art. 81 ust. 3 Traktatu do określonych kategorii porozumień, decyzji i praktyk uzgodnionych pomiędzy przedsiębiorstwami żeglugi liniowej (konsorcja) (Dz.U. L 79 z 25.3.2009, s. 1-4) 2009 m. vasario 26 d. Tarybos reglamentas (EB) Nr. 246/2009 dėl Sutarties 81 straipsnio 3 dalies taikymo tam tikroms susitarimų, sprendimų ir suderintų veiksmų tarp linijinės laivybos kompanijų (konsorciumų) rūšims (kodifikuota redakcija) (OL L 79, 2009 3 25, p. 1-4) Rozporządzenie Komisji (WE) nr 906/2009 z dnia 28 września 2009 r. stosowania art. 81 ust. 3 Traktatu do określonych kategorii porozumień, decyzji i praktyk uzgodnionych pomiędzy przedsiębiorstwami żeglugi liniowej (konsorcja) (Dz.U. L 256 z 29.9.2009, s. 31-34) 2009 m. rugsėjo 28 d. Komisijos reglamentas (EB) Nr. 906/2009 dėl Sutarties 81 straipsnio 3 dalies taikymo linijinės laivybos bendrovių (konsorciumų) tam tikrų rūšių susitarimams, sprendimams ir suderintiems veiksmams (OL L 256, 2009 9 29, p. 31-34) Zob. tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Ostatnia aktualizacja: 17.10.2016 paskutinis atnaujinimas 17.10.2016 - - - - - - Emisje zanieczyszczeń pochodzących z pojazdów ciężarowych o dużej ładowności (Euro VI): zasady certyfikacji Sunkiųjų transporto priemonių išmetamų teršalų kiekis (Euro VI): sertifikavimo taisyklės STRESZCZENIE DOKUMENTU:Rozporządzenie (WE) nr 595/2009 dotyczące homologacji typu pojazdów silnikowych i silników (w odniesieniu do emisji zanieczyszczeń pochodzących z pojazdów ciężarowych o dużej ładowności oraz dostępu do informacji dotyczących naprawy i obsługi technicznej pojazdów) DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA:Reglamentas (EB) Nr. 595/2009 dėl motorinių transporto priemonių ir variklių tipo patvirtinimo (atsižvelgiant į sunkiųjų transporto priemonių išmetamų teršalų kiekį ir galimybes naudotis transporto priemonių remonto ir priežiūros informacija) JAKIE SĄ CELE ROZPORZĄDZENIA? KOKS ŠIO REGLAMENTO TIKSLAS? Określono w nim przepisy dotyczące homologacji typu pojazdów silnikowych, silników i części zamiennych do pojazdów ciężarowych o dużej ładowności (samochodów ciężarowych, autobusów i autokarów) w zakresie emitowanych przez nie zanieczyszczeń. Šiuo reglamentu nustatomos sunkiųjų motorinių transporto priemonių (sunkvežimių, miesto autobusų ir tolimojo susisiekimo autobusų) variklių ir atsarginių dalių tipo patvirtinimo taisyklės, atsižvelgiant į jų išmetamus teršalus. Ustanowiono w nim też zasady dotyczące: Juo taip pat nustatomos taisyklės, taikomos: zgodności eksploatacyjnej pojazdów i silników, transporto priemonių ir variklių eksploataciniam tinkamumui; trwałości urządzeń ograniczających emisję zanieczyszczeń, taršos kontrolės įtaisų patvarumui; pokładowych systemów diagnostycznych (OBD), transporto priemonės diagnostikos (TPD) sistemoms; dostępu do informacji dotyczących OBD oraz dotyczących naprawy i obsługi technicznej pojazdów, galimybei naudotis TPD sistema ir remonto bei priežiūros informacija; pomiaru zużycia paliwa i emisji CO2 . degalų sąnaudų ir išmetamo CO2 kiekio matavimui. Uchyla ono dyrektywy 80/1269/EWG, 2005/55/WE i 2005/78/WE ze skutkiem od dnia 31 grudnia 2013 r. Šis reglamentas įsigaliojo 2013 m. gruodžio 31 d., ir juo panaikinamos direktyvos 80/1269/EEB, 2005/55/EB ir 2005/78/EB. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Zakres Taikymo sritis Rozporządzenie ma zastosowanie do pojazdów silnikowych kategorii M1, M2, N1 i N2 o masie odniesienia przekraczającej 2610 kg i do wszystkich pojazdów silnikowych kategorii M3 i N3 określonych w załączniku II do dyrektywy 2007/46/WE.Zobowiązania producentów Šis reglamentas taikomas Direktyvos 2007/46/EB II priede apibrėžtoms M1, M2, N1 ir N2 kategorijų motorinėms transporto priemonėms, kurių standartinė masė neviršija 2 610 kg, ir visoms M3 bei N3 kategorijų motorinėms transporto priemonėms.Gamintojų prievolės Producenci muszą: Gamintojai privalo: być w stanie wykazać, że wszystkie nowe pojazdy, silniki lub części zamienne sprzedawane, rejestrowane lub wprowadzane do użytku w UE posiadają homologację typu zgodną z rozporządzeniem; įrodyti, kad visų ES parduodamų, registruojamų arba pradedamų naudoti naujų transporto priemonių, variklių ir atsarginių dalių tipas yra patvirtintas pagal šį reglamentą; wprowadzić środki techniczne zapewniające faktyczne ograniczenie emisji z rury wydechowej w ciągu całego okresu normalnej eksploatacji pojazdu i w normalnych warunkach jego użytkowania.Wymogi i badania imtis tokių techninių priemonių, kuriomis būtų užtikrinta, kad visą normalų transporto priemonės veikimo laikotarpį įprastomis eksploatavimo sąlygomis pro išmetamąjį vamzdį būtų išmetamas iš tiesų ribotas teršalų kiekis.Reikalavimai ir bandymai Producenci muszą wyposażyć swoje pojazdy i silniki w części zapewniające zgodność z wartościami granicznymi emisji zanieczyszczeń określonymi w załączniku I do rozporządzenia, zgodnie z warunkami określonymi przez Komisję Europejską w rozporządzeniu i w aktach wykonawczych.Dostęp do informacji Gamintojai transporto priemonėse ir varikliuose turi įtaisyti tokias dalis, kad būtų laikomasi šio reglamento I priede nustatytų išmetamų teršalų ribinių verčių tomis sąlygomis, kurias Europos Komisija nustatė šiame reglamente ir jo įgyvendinimo teisės aktuose.Galimybė naudotis informacija Producenci muszą: Gamintojai privalo: zagwarantować niezależnym podmiotom (tj. przedsiębiorstwom niezależnym od autoryzowanych sieci sprzedaży i stacji obsługi pojazdów danej marki) dostęp do informacji z systemów OBD, a także urządzeń i narzędzi diagnostycznych lub oprogramowania diagnostycznego; suteikti nepriklausomiems operatoriams (t. y. įmonėms, kurios nepriklauso atitinkamos transporto priemonių markės įgaliotiems platintojams ar remonto įmonėms) galimybę naudotis TPD sistemų informacija, diagnostikos įranga, įrankiais ir programine įranga; zapewnić niezależnym warsztatom naprawczym znormalizowany, bezpieczny oraz zdalny system umożliwiający wykonanie czynności wymagających dostępu do systemu zabezpieczenia pojazdu. teikti standartines, saugias bei nuotolines paslaugas ir užtikrinti galimybę nepriklausomoms remonto įmonėms vykdyti veiksmus, susijusius su prieiga prie transporto priemonės saugumo sistemos. Informacje te udostępniane są na stronach internetowych producentów lub, jeżeli nie jest to wykonalne, w innym stosownym formacie.Harmonogram Minėta informacija turi būti pateikiama gamintojų interneto svetainėse, o jei to padaryti negalima - kita atitinkama forma.Terminai Od dnia 31 grudnia 2012 r. organy krajowe nie udzielają unijnej ani krajowej homologacji typu pojazdom niespełniającym przepisów rozporządzenia. Nuo 2012 m. gruodžio 31 d. nacionalinės valdžios institucijos nebegali suteikti ES tipo patvirtinimo arba nacionalinio tipo patvirtinimo transporto priemonėms, neatitinkančioms šio reglamento nuostatų. Od dnia 31 grudnia 2013 r. odmawiają one rejestracji nowych pojazdów niespełniających przepisów rozporządzenia.Zachęty finansowe Nuo 2013 m. gruodžio 31 d. šios institucijos taip pat turi drausti registruoti naujas transporto priemones, neatitinkančias šio reglamento nuostatų.Finansinės lengvatos Do dnia 31 grudnia 2013 r. państwa mogą przyznawać zachęty finansowe w odniesieniu do zakupu pojazdów silnikowych produkowanych seryjnie, które są zgodne z rozporządzeniem. Šalys galėjo teikti finansines lengvatas serijiniu būdu gaminamų motorinių transporto priemonių, atitinkančių šio reglamento reikalavimus, įsigijimui iki 2013 m. gruodžio 31 d. Dopuszcza się też przyznawanie środków na modernizację w celu przystosowania będących w użyciu pojazdów silnikowych lub ich złomowania. Taip pat galima svarstyti pertvarkymo priemones, skirtas modifikuoti transporto priemones arba pašalinti jas iš apyvartos. Kwota zachęt finansowych jest równa dodatkowym kosztom związanym z wprowadzeniem środków technicznych zapewniających zgodność pojazdu z wartościami granicznymi emisji.Przepisy wykonawcze Finansinių lengvatų suma turi būti lygi papildomoms techninių priemonių išlaidoms, jei šios priemonės buvo įgyvendintos siekiant užtikrinti, kad būtų laikomasi transporto priemonei nustatytų išmetamų teršalų ribinių verčių.Įgyvendinimo teisės aktai Przepisy wykonawcze do rozporządzenia (WE) nr 595/2009 znajdują się w rozporządzeniu Komisji (UE) nr 582/2011. Komisijos reglamente (ES) Nr. 582/2011 pateikiamos Reglamento (EB) Nr. 595/2009 įgyvendinimo priemonės. W rozporządzeniu tym określono szczegółowe wymogi techniczne dotyczące homologacji pojazdów ciężarowych o dużej ładowności w odniesieniu do emisji zanieczyszczeń oraz dostępu do informacji dotyczących naprawy i obsługi technicznej pojazdów. Jame išdėstomi konkretūs techniniai reikalavimai sunkiųjų transporto priemonių patvirtinimui, atsižvelgiant į išmetamų teršalų kiekį ir galimybes naudotis transporto priemonių remonto ir priežiūros informacija. Rozporządzenie Komisji (UE) 2017/2400 uzupełnia przepisy ustanowione w rozporządzeniu (UE) nr 582/2011. Komisijos reglamentu (ES) 2017/2400 papildomos Reglamentu (ES) Nr. 582/2011 įtvirtintos teisės normos. Określono w nim zasady:certyfikacji części samochodów ciężarowych mających znaczny wpływ na emisje CO2 i zużycie paliwa przez pojazdy; Jame nustatomos taisyklės dėl:sunkvežimių sudedamųjų dalių, kurios turi poveikio transporto priemonių išmetamam CO2 kiekiui ir degalų sąnaudoms; wystawiania licencji na przeprowadzanie symulacji służących określaniu emisji CO2 i zużycia paliwa przez nowe pojazdy, które mają być sprzedawane, rejestrowane lub dopuszczone do ruchu w UE;użytkowania narzędzi symulacyjnych oraz zgłaszania ustalonych z ich wykorzystaniem poziomów emisji CO2 i zużycia paliwa. modeliavimo licencijų išdavimo, siekiant nustatyti ES parduodamų, registruojamų arba pradedamų naudoti naujų transporto priemonių išmetamą CO2 kiekį ir degalų sąnaudas;modeliavimo priemonių naudojimo ir jų nustatytų išmetamo CO2 kiekio ir degalų sąnaudų deklaravimo. OD KIEDY ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Rozporządzenie ma zastosowanie od dnia 7 sierpnia 2009 r. z wyjątkiem niektórych punktów załącznika II, które odnoszą się do załączników dyrektywy 2007/46/WE i które mają zastosowanie od dnia 31 grudnia 2013 r. Reglamentas taikomas nuo 2009 m. rugpjūčio 7 d., išskyrus tam tikras II priedo dalis, susijusias su Direktyvos 2007/46/EB priedais, kurios taikomos nuo 2013 m. gruodžio 31 d. KONTEKST KONTEKSTAS W siódmym programie działań w zakresie środowiska podkreślono potrzebę zmniejszenia zanieczyszczenia powietrza. Septintojoje aplinkosaugos veiksmų programoje pabrėžiama, kad būtina mažinti oro taršą. Rozporządzenie przyczynia się do osiągnięcia zakreślonych w nim celów w zakresie jakości powietrza przez ustanowienie systemu wymuszającego na branży motoryzacyjnej ograniczenie emisji zanieczyszczeń z pojazdów produkowanych w ramach jej działalności. Šiuo reglamentu prisidedama prie tikslų, kuriais siekiama gerinti oro kokybę, sukuriant sistemą, raginančią automobilių pramonės subjektus riboti jų gaminamų transporto priemonių išmetamus teršalus. Więcej informacji:Obniżanie emisji CO2 z pojazdów ciężarowych o dużej ładowności (Komisja Europejska). Daugiau informacijos žr.:Sunkiųjų transporto priemonių išmetamo CO2 kiekio mažinimas (Europos Komisija). GŁÓWNY DOKUMENT PAGRINDINIS DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 595/2009 z dnia 18 czerwca 2009 r. dotyczące homologacji typu pojazdów silnikowych i silników w odniesieniu do emisji zanieczyszczeń pochodzących z pojazdów ciężarowych o dużej ładowności (Euro VI) oraz w sprawie dostępu do informacji dotyczących naprawy i obsługi technicznej pojazdów, zmieniające rozporządzenie (WE) nr 715/2007 i dyrektywę 2007/46/WE oraz uchylające dyrektywy 80/1269/EWG, 2005/55/WE i 2005/78/WE (Dz.U. L 188 z 18.7.2009, s. 1-13) 2009 m. birželio 18 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 595/2009 dėl motorinių transporto priemonių ir variklių tipo patvirtinimo atsižvelgiant į sunkiųjų transporto priemonių išmetamų teršalų kiekį (euro VI) ir dėl galimybės naudotis transporto priemonių remonto ir priežiūros informacija, iš dalies keičiantis reglamentą (EB) Nr. 715/2007 ir direktyvą 2007/46/EB, bei panaikinantis direktyvas 80/1269/EEB, 2005/55/EB ir 2005/78/EB (OL L 188, 2009 7 18, p. 1-13) Kolejne zmiany rozporządzenia (WE) nr 595/2009 zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Reglamento (EB) Nr. 595/2009 daliniai pakeitimai buvo įterpti į pradinį tekstą. Tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentacyjną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. DOKUMENTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Komisji (UE) 2017/2400 z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie wykonania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 595/2009 w odniesieniu do określania emisji CO2 i zużycia paliwa przez pojazdy ciężkie i zmieniające dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2007/46/WE oraz rozporządzenie Komisji (UE) nr 582/2011 (Dz.U. L 349 z 29.12.2017, s. 1-247) 2017 m. gruodžio 12 d. Komisijos reglamentas (ES) 2017/2400, kuriuo įgyvendinamos Europos Parlamento ir Tarybos reglamento (EB) Nr. 595/2009 nuostatos dėl sunkiųjų transporto priemonių išmetamo CO2 kiekio ir degalų sąnaudų nustatymo ir iš dalies keičiama Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2007/46/EB bei Komisijos reglamentas (ES) Nr. 582/2011 (OL L 349, 2017 12 29, p. 1-247) Rozporządzenie Komisji (UE) nr 136/2014 z dnia 11 lutego 2014 r. zmieniające dyrektywę 2007/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, rozporządzenie Komisji (WE) nr 692/2008 w odniesieniu do emisji zanieczyszczeń pochodzących z lekkich pojazdów pasażerskich i użytkowych (Euro 5 i Euro 6) oraz rozporządzenie Komisji (UE) nr 582/2011 w odniesieniu do emisji zanieczyszczeń pochodzących z pojazdów ciężarowych o dużej ładowności (Euro VI) (Dz.U. L 43 z 13.2.2014, s. 12-46) 2014 m. vasario 11 d. Komisijos reglamentas (ES) Nr. 136/2014, kuriuo dėl lengvųjų keleivinių ir komercinių transporto priemonių išmetamųjų teršalų kiekio (Euro 5 ir Euro 6) iš dalies keičiama Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2007/46/EB ir Komisijos reglamentas (EB) Nr. 692/2008, o dėl sunkiųjų transporto priemonių išmetamų teršalų kiekio (Euro VI) iš dalies keičiamas Komisijos reglamentas (EB) Nr. 582/2011 (OL L 43, 2014 2 13, p. 12-46) Rozporządzenie Komisji (UE) nr 582/2011 z dnia 25 maja 2011 r. wykonujące i zmieniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 595/2009 w odniesieniu do emisji zanieczyszczeń pochodzących z pojazdów ciężarowych o dużej ładowności (Euro VI) oraz zmieniające załączniki I i III do dyrektywy 2007/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz.U. L 167 z 25.6.2011, s. 1-168) 2011 m. gegužės 25 d. Komisijos reglamentas (ES) Nr. 582/2011, kuriuo įgyvendinamos ir iš dalies keičiamos Europos Parlamento ir Tarybos reglamento (EB) Nr. 595/2009 nuostatos, susijusios su sunkiųjų transporto priemonių išmetamų teršalų kiekiu (Euro VI), bei iš dalies keičiami Europos Parlamento ir Tarybos direktyvos 2007/46/EB I ir III priedai (OL L 167, 2011 6 25, p. 1-168) Zobacz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Rozporządzenie Komisji (WE) nr 692/2008 z dnia 18 lipca 2008 r. wykonujące i zmieniające rozporządzenie (WE) nr 715/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie homologacji typu pojazdów silnikowych w odniesieniu do emisji zanieczyszczeń pochodzących z lekkich pojazdów pasażerskich i użytkowych (Euro 5 i Euro 6) oraz w sprawie dostępu do informacji dotyczących naprawy i utrzymania pojazdów (Dz.U. L 199 z 28.7.2008, s. 1-136) 2008 m. liepos 18 d. Komisijos reglamentas (EB) Nr. 692/2008 įgyvendinantis ir iš dalies keičiantis Europos Parlamento ir Tarybos reglamentą (EB) Nr. 715/2007 dėl variklinių transporto priemonių tipo patvirtinimo atsižvelgiant į išmetamųjų teršalų kiekį iš lengvųjų keleivinių ir komercinių transporto priemonių (euro 5 ir euro 6) ir dėl transporto priemonių remonto ir priežiūros informacijos prieigos (OL L 199, 2008 7 28, p. 1-136) Zobacz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Dyrektywa 2007/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 września 2007 r. ustanawiająca ramy dla homologacji pojazdów silnikowych i ich przyczep oraz układów, części i oddzielnych zespołów technicznych przeznaczonych do tych pojazdów („dyrektywa ramowa”) (Dz.U. L 263 z 9.10.2007, s. 1-160) 2007 m. rugsėjo 5 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2007/46/EB, nustatanti motorinių transporto priemonių ir jų priekabų bei tokioms transporto priemonėms skirtų sistemų, sudėtinių dalių ir atskirų techninių mazgų patvirtinimo pagrindus (Pagrindų direktyva) (OL L 263, 2007 10 9, p. 1-160) Zobacz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Ostatnia aktualizacja: 09.02.2018 paskutinis atnaujinimas 09.02.2018 Akt dotyczący warunków przystąpienia Republiki Chorwacji Aktas dėl Kroatijos stojimo sąlygų 1.7.2013 2013 7 1 Dz.U. L 112 z 24.4.2012 OL L 112, 2012 4 24 AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego i Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów w sprawie interpretacji rozporządzenia Rady (EWG) nr 3577/92 dotyczącego stosowania zasady swobody świadczenia usług w transporcie morskim w obrębie państw członkowskich (kabotaż morski) ( COM(2003) 595 wersja ostateczna - nieopublikowany w Dzienniku Urzędowym). Europos Komisijos komunikatas Europos Parlamentui, Tarybai, Europos ekonomikos ir socialinių reikalų komitetui ir Regionų komitetui dėl Tarybos reglamento (EEB) Nr. 3577/92 , taikančio laisvės teikti paslaugas principą jūrų transportui valstybėse narėse (jūrų kabotažas), aiškinimo ( KOM(2003) 595 galutinis - neskelbta Oficialiajame leidinyje). Decyzja 93/125/EWG w sprawie wniosku Hiszpanii o przyjęcie przez Komisję zgodnie z artykułem 5 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3577/92 przedłużenia działania środków zabezpieczających przeciwko stosowaniu zasady swobody świadczenia usług w transporcie morskim w obrębie państw członkowskich (kabotaż morski) - (Dz.U. L 49 z 27.2.1993). Sprendimas 93/125/EEB dėl Ispanijos prašymo Komisijai priimti apsaugos priemones pagal Tarybos reglamento (EEB) Nr. 3577/92 , taikančio laisvės teikti paslaugas principą jūrų transportui valstybėse narėse (jūrų kabotažas), 5 straipsnį (Oficialusis leidinys L 49, 1993 2 27). Decyzja ta upoważnia Hiszpanię do wyłączenia hiszpańskiego obszaru kontynentalnego, na okres sześciu miesięcy od dnia powiadomienia o tej decyzji, z zakresu rozporządzenia (EWG) nr 3577/92. Šiuo sprendimu Ispanijai leidžiama šešis mėnesius nuo sprendimo paskelbimo dienos netaikyti Reglamento (EEB) Nr. 3577/92 Ispanijos žemyninei daliai. Wyłączenia nie stosuje się do usług dowozowych. Išimtis netaikoma krovinių surinkimo paslaugoms. W przypadku gdy żaden hiszpański statek nie będzie dostępny, aby w danym momencie spełnić popyt na usługi transportowe w zakresie kabotażu kontynentalnego, statki innych państw UE uzyskają pozwolenie na świadczenie takich usług. Jeigu Ispanijos laivai negali patenkinti kabotažo transporto paslaugų paklausos, tokias paslaugas gali teikti kitų ES šalių laivai. Sprawozdanie Komisji dla Rady: Piąte sprawozdanie w sprawie wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 3577/92 dotyczącego stosowania zasady swobody świadczenia usług w kabotażu morskim (2001-2010) (COM(2014) 231 final z dnia 22.4.2014 - nieopublikowane w Dzienniku Urzędowym). Komisijos ataskaita Tarybai: Penktoji Tarybos reglamento (EEB) Nr. 3577/92, taikančio laisvės teikti paslaugas principą jūrų kabotažui, įgyvendinimo ataskaita (2001-2010 m.) (COM(2014) 231 final, 2014 4 22 - neskelbta Oficialiajame leidinyje). Sprawozdanie podzielono na cztery rozdziały, w których omawia się: Ši ataskaita suskirstyta į keturis skyrius: 1. aktualne orzecznictwo oraz zmiany legislacyjne w państwach UE i państwach EFTA, 1. naujausia teismo praktika ir teisės aktų pokyčiai ES ir ELPA šalyse; 2. trendy rynkowe w państwach UE i państwach EFTA, 2. rinkos tendencijos ES ir ELSPA šalyse; 3. dostępne dane dotyczące zatrudnienia w sektorze kabotażu morskiego (z powodu braku wiarygodnych i rozstrzygających danych rozdział ten nie zawiera statystyk dotyczących kosztów załogi), 3. turimi duomenys apie užimtumą jūrų kabotažo srityje (kadangi trūksta patikimų ir išsamių duomenų, šioje dalyje nebepateikiama statistinių duomenų apie sąnaudas įguloms); 4. Wnioski: rozporządzenie jest dostosowane do swojego celu i nie wymaga zmian. 4. išvada, kad reglamentas atitinka savo paskirtį ir jo nereikia peržiūrėti. Kilka kwestii powstałych w ramach udzielonych informacji wskazuje na problemy związane z jego interpretacją i wykonaniem. Konsultacijų metu iškelti keli klausimai liudija apie aiškinimo ir įgyvendinimo problemas. Komisja zajęła się tymi kwestiami w komunikacie dotyczącym kabotażu morskiego (zob. kolejny zapis). Šie klausimai aptariami komunikate dėl jūrų kabotažo (žr. kitą įrašą). Komunikat Komisji w sprawie interpretacji rozporządzenia Rady (EWG) nr 3577/92 dotyczącego stosowania zasady swobody świadczenia usług w transporcie morskim w obrębie państw członkowskich (kabotaż morski) [ COM(2014) 232 final z dnia 22.4.2014 - nieopublikowany w Dzienniku Urzędowym]. Komisijos komunikatas dėl Tarybos reglamento (EEB) Nr. 3577/92, taikančio laisvės teikti paslaugas principą jūrų transportui valstybėse narėse (jūrų kabotažas), aiškinimo ( COM(2014) 232 final , 2014 4 22 - neskelbta Oficialiajame leidinyje). W oparciu o doświadczenia zdobyte podczas dwudziestu lat praktycznego stosowania rozporządzenia (EWG) nr 3577/92 Komisja postanowiła uaktualnić i zmienić swoją interpretację przepisów tego rozporządzenia w celu zapewnienia przejrzystości i pewności prawa. Komisija, remdamasi per 20 metų įgyta Reglamento (EEB) Nr. 3577/92 praktinio taikymo patirtimi, siekdama skaidrumo ir teisinio tikrumo, nusprendė atnaujinti ir pataisyti reglamento nuostatų aiškinimą. Niniejszy komunikat zmienia i zastępuje poprzednie komunikaty wyjaśniające Komisji z lat 2003 i 2006. Šiuo komunikatu iš dalies keičiami ir pakeičiami ankstesni Komisijos 2003 ir 2006 metų aiškinamieji komunikatai. Niniejszy komunikat przedstawia się wyłącznie w celach informacyjnych, aby pomóc w wyjaśnieniu rozporządzenia. Šis komunikatas pateikiamas tik informavimo tikslais, kad padėtų paaiškinti reglamentą. Jego celem nie jest ani zmiana rozporządzenia, ani naruszenie jurysdykcji Trybunału Sprawiedliwości w zakresie wykładni. Jame nurodoma, kaip Komisija ketina taikyti reglamentą. Juo nesiekiama nei patikslinti reglamento, nei kėsintis į Teisingumo Teismo jurisdikciją aiškinimo srityje. Komunikat zaczyna się od określenia zakresu swobody świadczenia usług w sektorze kabotażu morskiego. Šiame komunikate iš pradžių apibrėžiama laisvė teikti paslaugas jūrų kabotažo sektoriuje. Wskazano w nim, kto korzysta z tej swobody, i przypomniano, jakie usługi obejmuje rozporządzenie. Jame įvardijama, kas turi tokią laisvę, ir primenama, kurioms paslaugoms reglamentas yra taikomas. Następnie w komunikacie określono zakres trzech odstępstw od swobody świadczenia usług przewidzianych w rozporządzeniu: Po to nurodoma, kokiu mastu taikomos trys reglamente nustatytos laisvės teikti paslaugas išimtys: - Państwa UE są uprawnione do wprowadzania przepisów dotyczących załogi w odniesieniu do statków o pojemności mniejszej niż 650 gt i statków świadczących usługi kabotażu wyspowego między dwoma portami na ich terytorium. - ES šalys gali nustatyti įgulos sukomplektavimo taisykles mažesniuose kaip 650 BT laivuose, vykdančiuose salų kabotažą tarp dviejų uostų savo teritorijoje; - Państwa UE mogą nakładać obowiązek świadczenia usługi publicznej i udzielać zamówień na usługi publiczne w celu zapewnienia odpowiednich usług przewozu regularnego na wyspy, z wysp i między wyspami. - ES šalys gali nustatyti visuomenės aptarnavimo įpareigojimus ir sudaryti visuomenės aptarnavimo sutartis, kad užtikrintų tinkamas reguliarias transporto paslaugas į salas, iš ir tarp jų; - Państwa UE mogą także zwrócić się do Komisji o przyjęcie środków ochronnych w celu zaradzenia poważnym zakłóceniom na rynku wewnętrznym. - ES šalys gali prašyti Komisijos patvirtinti apsaugos priemones, kad būtų pašalinti dideli vidaus rinkos sutrikimai. Komunikat zawiera ponadto wytyczne dotyczące stosowania w odniesieniu do usług kabotażu morskiego rozporządzenia (WE) nr 1370/2007 dotyczącego usług publicznych w zakresie kolejowego i drogowego transportu pasażerskiego. Galiausiai komunikate pateikiamos Reglamento (EB) Nr. 1370/2007 dėl keleivinio geležinkelių ir kelių transporto viešųjų paslaugų taikymo jūrų kabotažo paslaugoms gairės. Ostatnia aktualizacja: 11.08.2014 Paskutinį kartą atnaujinta: 11.08.2014 - - - - - - Ochrona morza i łańcucha żywnościowego przed wpływem związków cynoorganicznych Jūros ir maisto grandinės apsauga nuo organoalavo junginių poveikio Zakaz stosowania określonych związków chemicznych na statkach i sieciach może pomóc w ochronie środowiska morskiego i ludzkiego zdrowia. Draudimas laivuose ir tinkluose naudoti tam tikrus cheminius junginius padeda apsaugoti jūros aplinką ir žmonių sveikatą. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie (WE) nr 782/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 kwietnia 2003 r. w sprawie zakazu stosowania związków cynoorganicznych na statkach 2003 m. balandžio 14 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 782/2003 dėl draudimo naudoti laivuose organoalavo junginius STRESZCZENIE SANTRAUKA Zakaz stosowania określonych związków chemicznych na statkach i sieciach może pomóc w ochronie środowiska morskiego i ludzkiego zdrowia. Draudimas laivuose ir tinkluose naudoti tam tikrus cheminius junginius padeda apsaugoti jūros aplinką ir žmonių sveikatą. JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie włącza do prawa Unii Europejskiej (UE) zasady konwencji AFS (systemów przeciwporostowych stosowanych na statkach) Międzynarodowej Organizacji Morskiej (IMO). Šiuo reglamentu į Europos Sąjungos (ES) teisę įtraukiamos Tarptautinės jūrų organizacijos (TJO) taisyklės (Apsaugos nuo užsiteršimo sistemų (AFS) konvencija*). Ma ona na celu wprowadzenie zakazu stosowania związków cynoorganicznych na wszystkich statkach wpływających do portów UE, co ma się przyczynić do ograniczenia lub wyeliminowania niekorzystnego wpływu tych produktów. Juo siekiama uždrausti visuose laivuose, įplaukiančiuose į ES uostus, naudoti organoalavo junginius ir taip sumažinti arba pašalinti neigiamą šių produktų poveikį. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Czym są związki cynoorganiczne? Kas yra organoalavo junginiai? Związki cynoorganiczne to chemikalia wchodzące w skład farb przeciwporostowych wykorzystywanych na kadłubach statków i sieciach. Organoalavo junginiai yra cheminės medžiagos, naudojamos augmenijai atspariuose dažuose, kuriais dažomi laivų korpusai ir tinklai. Te powłoki powierzchniowe działają jak biocydy, przeznaczone do zapobiegania gromadzeniu się alg, mięczaków i innych organizmów, które spowalniają statki. Ši paviršiaus danga veikia kaip biocidai, skirti apsaugoti nuo dumblių, moliuskų ir kitų organizmų, lėtinančių laivo greitį, prilipimo. Jaki mają one wpływ? Koks jų poveikis? Są one wysoce toksyczne dla organizmów morskich (larw, małż, ostryg i ryb), dlatego w wielu krajach UE zostały zakazane. Organoalavo junginiai yra labai toksiški jūros gyvūnijai (lervoms, midijoms, austrėms ir žuvims), todėl yra draudžiami daugelyje ES šalių. Rozporządzenie ma zastosowanie do: Šis reglamentas taikomas: statków pływających pod banderą kraju UE; laivams, plaukiojantiems su ES šalies vėliava; statków niepływających pod banderą kraju UE, ale eksploatowanych z upoważnienia kraju UE; laivams, plaukiojantiems ne su ES šalies vėliava, bet dirbantiems pagal ES šalies įgaliojimą; statków wpływających do portu w kraju UE, ale nieobjętych powyższymi punktami. laivams, įplaukiantiems į ES šalies uostą, tačiau nepatenkantiems į pirmiau pateiktų punktų kategorijas. Rozporządzenie nie ma zastosowania do okrętów wojennych, pomocniczych okrętów wojennych ani innych okrętów będących w posiadaniu państwa, bez względu na to, czy jest ono częścią UE czy nie, używanych do celów rządowych. Jis netaikomas jokiems karo laivams, karinio jūrų laivyno pagalbiniams laivams ir kitiems valstybei, nesvarbu, ES ar ne, priklausantiems ir naudojamiems laivams, tuo metu atliekantiems vyriausybinę tarnybą. Nakłada ono następujące ograniczenia: Reglamentu įtvirtinami šie apribojimai: od dnia 1 lipca 2003 r. związki cynoorganiczne, które działają jak biocydy, zawarte w systemach przeciwporostowych nie mogą być wykorzystywane na statkach pływających pod banderą kraju UE; nuo 2003 m. liepos 1 d. draudžiama organoalavo junginius, veikiančius kaip biocidai apsaugos nuo užsiteršimo sistemose, naudoti su ES šalies vėliava plaukiojančiuose laivuose; od dnia 1 stycznia 2008 r. statki wpływające do portu w kraju UE nie mogą być pokryte powłoką zawierającą związki cynoorganiczne działające jak biocydy lub muszą być pokryte drugą powłoką uniemożliwiającą wydostanie się tych związków z zastosowanej pod spodem niezgodnej powłoki. nuo 2008 m. sausio 1 d. į ES šalies uostą įplaukiančių laivų dangoje negali būti organoalavo junginių, veikiančių kaip biocidai, arba jie turi būti padengti antru sluoksniu, apsaugančiu nuo organoalavo junginių prasiskverbimo iš po juo esančios reikalavimų neatitinkančios apsaugos nuo užsiteršimo. Badanie i certyfikacja Tikrinimas ir sertifikavimas Rozporządzenie wprowadza badania i certyfikację statków pływających pod banderą kraju UE. Reglamentu įtvirtinama su ES šalies vėliava plaukiojančių laivų tikrinimo ir sertifikavimo sistema. Zgodnie z nim: Pagal ją reikalaujama, kad: statki o tonażu brutto wynoszącym 400 ton i więcej są poddawane badaniu i certyfikowane, niezależnie od charakteru rejsu; ne mažesnio kaip 400 bendro tonažo laivai būtų tikrinami ir sertifikuojami, nepriklausomai nuo to, kur jie keliauja; statki o długości 24 metrów lub większej, ale o tonażu brutto mniejszym niż 400 ton, powinny jedynie posiadać deklarację zgodności z niniejszym rozporządzeniem lub z konwencją AFS; ne trumpesni kaip 24 m ilgio, bet mažesnio kaip 400 tonų bendro tonažo laivai turėtų deklaraciją, įrodančią atitiktį reglamentui arba AFS konvencijai; w przypadku statków o długości mniejszej niż 24 metry, tzn. głównie łodzi rekreacyjnych i kutrów rybackich, nie przewiduje się badań i certyfikacji. trumpesni kaip 24 m. ilgio laivai, t. y. daugiausia pramoginiai ir žvejybos laivai, nebūtų tikrinami ir sertifikuojami. Rozporządzenie Komisji (WE) nr 536/2008, zmieniające pierwotne rozporządzenie, określa zakres, w jakim statki pływające pod banderą kraju spoza UE muszą przestrzegać ograniczeń. Komisijos reglamentu (EB) Nr. 536/2008, kuriuo iš dalies keičiamas pradinis reglamentas, nustatoma, kaip su ne ES šalies vėliava plaukiojantys laivai turi laikytis apribojimų. Zgodnie z nim: Pagal jį reikalaujama, kad: statki pływające pod banderą kraju, który jest stroną konwencji AFS, mają obowiązek wykazania zgodności poprzez przedstawienie międzynarodowego certyfikatu użycia systemu przeciwporostowego; laivai, plaukiojantys su AFS konvenciją pasirašiusios šalies vėliava, įrodytų savo atitiktį pateikdami tarptautinį apsaugos nuo užsiteršimo sistemos liudijimą; statki pływające pod banderą kraju, który nie jest stroną konwencji AFS, mają obowiązek posiadania deklaracji zgodności wydanej przez państwo bandery zgodnie z Konwencją AFS i wytycznymi Komitetu Ochrony Środowiska Morskiego (MEPC) IMO. laivai, plaukiojantys su AFS konvencijos nepasirašiusios šalies vėliava, pateiktų atitikties pareiškimą, kurį pagal AFS konvencijos ir JTO jūrų aplinkos apsaugos komiteto nuostatas išduoda vėliavos valstybė. SŁOWA KLUCZOWE SVARBIAUSIOS SĄVOKOS * Międzynarodowa konwencja o kontroli szkodliwych systemów przeciwporostowych stosowanych na statkach : porozumienie zakazujące wykorzystywania szkodliwych związków cynoorganicznych w farbach przeciwporostowych wykorzystywanych na statkach oraz tworzące mechanizm zapobiegający ewentualnemu wykorzystywaniu innych szkodliwych substancji w systemach przeciwporostowych w przyszłości. * Tarptautinė konvencija dėl laivuose naudojamų žalingų apsaugos nuo užsiteršimo sistemų kontrolės - susitarimas, kuriuo draudžiama laivuose naudoti kenksmingus organoalavo junginius augmenijai atspariuose dažuose ir kuriuo sukuriamas mechanizmas, užkertantis kelią galimam kitų žalingų medžiagų naudojimui apsaugos nuo užsiteršimo sistemose ateityje. Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Morskiego dotyczącej systemów przeciwporostowych. Daugiau informacijos žr. Europos jūrų saugumo agentūros interneto svetainės skiltyje apie apsaugos nuo užsiteršimo sistemas. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Data wejścia w życie Įsigaliojimo data Termin wdrożenia przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (WE) nr 782/2003 Reglamentas (EB) Nr. 782/2003 10.5.2003 2003 5 10 Dz.U. L 115 z 9.5.2003, s. 1-11 OL L 115, 2003 5 9, p. 1-11 Akt(-y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Data wejścia w życie Įsigaliojimo data Termin wdrożenia przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (WE) nr 536/2008 Reglamentas (EB) Nr. 536/2008 4.7.2008 2008 7 4 Dz.U. L 156 z 14.6.2008, s. 10-11 OL L 156, 2008 6 14, p. 10-11 Rozporządzenie (WE) nr 219/2009 Reglamentas (EB) Nr. 219/2009 20.4.2009 2009 4 20 Dz.U. L 87 z 31.3.2009, s. 109-154 OL L 87, 2009 3 31, p. 109-154 Ostatnia aktualizacja: 25.08.2015 paskutinis atnaujinimas 25.08.2015 Dodatkowe informacje o osobach na statku Papildoma informacija apie laive esančius asmenis Jeżeli statek pasażerski wypływa z portu UE na rejs dłuższy niż 20 mil morskich (kraje UE mogą obniżyć ten próg), konieczne jest zebranie określonych informacji na temat wszystkich osób znajdujących się na statku i podanie ich rejestratorowi pasażerów kompanii lub przekazanie ich do systemu kompanii zainstalowanego na lądzie i spełniającego taką samą funkcję w ciągu 30 minut od wypłynięcia statku z portu. Kiekviename iš ES uosto išplaukiančiame keleiviniame laive, vykstančiame maršrutu toliau nei 20 jūrmylių (ES šalys gali šią ribą sumažinti), turi būti surinkta tam tikra informacija apie visus laive esančius asmenis ir ne vėliau kaip per 30 minučių nuo laivo išvykimo perduota kompanijos keleivių registratoriui arba krante esančiai tą pačią funkciją vykdančiai kompanijos sistemai. Informacje te obejmują: Registruojama tokia informacija: imię i nazwisko, vardas ir pavardė; płeć, lytis; wiek, amžius; wszelkie informacje dotyczące konieczności zapewnienia specjalnej opieki lub pomocy (jeżeli informacje te zostały podane przez pasażera). informacija, kai keleivis pasako pats, susijusi su būtina specialia priežiūra ar pagalba. Policzenie osób na statku i podanie informacji na ich temat jest również wymagane w odniesieniu do statków, które wyruszają w rejs z portu położonego poza obszarem UE do portu znajdującego się w UE, niezależnie od tego, czy statek pływa pod banderą kraju UE czy pod banderą innego kraju. Laive esančius asmenis suskaičiuoti ir registruoti informaciją apie juos taip pat reikalaujama, jei laivas išplaukia iš ES nepriklausančio uosto, tačiau plaukia į ES uostą, nepaisant to, ar laivas plaukia su ES ar ES nepriklausančios šalies vėliava. Kraje UE mogą udzielać zwolnienia lub wnioskować o zastosowanie wyjątku od obowiązku rejestracji zgodnie z Międzynarodową Konwencją o bezpieczeństwie życia na morzu (konwencja SOLAS z 1974 r.), ale tylko na warunkach określonych w niniejszej dyrektywie. ES šalys gali taikyti lengvatas arba reikalauti išimčių pagal Tarptautinę konvenciją dėl žmogaus gyvybės išsaugojimo jūroje (1974 m. SOLAS konvencija), tačiau tik šioje direktyvoje numatytomis sąlygomis. Każda kompania odpowiedzialna za eksploatację statku pasażerskiego: Kiekviena kompanija, imdamasi atsakomybės už keleivinio laivo eksploatavimą privalo: wprowadza system rejestracji informacji dotyczących osób znajdujących się na statku. nustatyti informacijos apie keleivius registravimo sistemą. System musi spełniać następujące kryteria: Sistema privalo atitikti tokius kriterijus: czytelność, įskaitomumą, dostępność, prieinamumą, ułatwienie (system nie może powodować nadmiernej zwłoki przy zaokrętowaniu i/lub wyokrętowaniu pasażerów), patogumą (sistema turi būti sukurta taip, kad pernelyg ilgai nebūtų sulaikomi įlipantys ir (arba) iš laivo išlipantys keleiviai), i bezpieczeństwo (ochrona danych przed zniszczeniem, utratą i nieupoważnionym dostępem) oraz apsaugą (saugoma nuo duomenų sunaikinimo, praradimo bei gavimo be leidimo); mianowanie rejestratora pasażerów odpowiedzialnego za przechowywanie i przekazywanie informacji. paskirti keleivių registratorių, atsakingą už šios informacijos saugojimą ir perdavimą. Dyrektywa 2009/42/WE określa, w jaki sposób kraje UE powinny zbierać dane statystyczne na temat pasażerów statków zawijających do portów UE. Direktyvoje 2009/42/EB nurodyta, kaip ES šalys turėtų kaupti statistinius duomenis apie jūrų transporto keleivius, atplaukiančius į ES uostus. Wyłączenia i odstępstwa Lengvatos arba išimtys Kraje UE mogą zwalniać lub dopuszczać stosowanie odstępstw dotyczących liczenia i rejestracji pasażerów: ES šalys gali taikyti tam tikras lengvatas arba prašyti išimčių skaičiuojant ir registruojant keleivius, kai: dla statków pływających wyłącznie na chronionych obszarach morza; keleiviniai laivai plaukioja tik saugomose jūros teritorijose; dla regularnych usług przewozowych z rejsem od portu do portu trwającym poniżej jednej godziny; reguliariosios paslaugos atliekamos kelionei nuo vieno uosto iki kito trunkant mažiau kaip valandą; dla regularnej obsługi strefy, w której prawdopodobieństwo napotkania fal o wysokości przekraczającej dwa metry jest niższe od 10% i jeżeli przebyty dystans nie przekracza 30 mil, licząc od punktu wyjścia albo jeżeli głównym zadaniem obsługi jest zapewnienie połączenia dla regionów położonych na peryferiach. reguliariosios paslaugos atliekamos toje teritorijoje, kurioje bangų, viršijančių du metrus, tikimybė yra mažesnė nei 10 %, ir jei maršrutas nuo išvykimo vietos nėra ilgesnis kaip 30 mylių arba kai yra viešųjų paslaugų įsipareigojimas nuošalioms bendrijoms. Systemy rejestracji Registravimo sistemos Systemy rejestracji utworzone zgodnie z dyrektywą muszą być zatwierdzone przez kraje UE, które są odpowiedzialne za sprawdzanie właściwego ich funkcjonowania. Pagal šią direktyvą nustatytas registravimo sistemas privalo patvirtinti ES šalys, kurios tikrina, ar sistemos veikia tinkamai. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Dyrektywa weszła w życie 22 lipca 1998 r. Direktyva įsigaliojo 1998 m. liepos 22 d. Kraje UE miały obowiązek wdrożenia jej przepisów do prawa krajowego do 1 stycznia 1999 r. ES šalys turėjo ją perkelti į savo nacionalinę teisę ne vėliau kaip 1999 m. sausio 1 d. KONTEKST KONTEKSTAS Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Komisji Europejskiej dotyczącej bezpieczeństwa na statkach pasażerskich. Daugiau informacijos žr. Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje „Keleivinių laivų saugumas“. AKT DOKUMENTAS Dyrektywa Rady 98/41/WE z dnia 18 czerwca 1998 r. w sprawie rejestracji osób podróżujących na pokładzie statków pasażerskich płynących do portów państw członkowskich Wspólnoty lub z portów państw członkowskich Wspólnoty (Dz.U. L 188 z 2.7.1998, s. 35-39) 1998 m. birželio 18 d. Tarybos direktyva 98/41/EB dėl įplaukiančiuose į ir išplaukiančiuose iš Bendrijos valstybių narių uostų keleiviniuose laivuose esančių asmenų registracijos (OL L 188, 1998 7 2, p. 35-39) Kolejne zmiany do dyrektywy 98/41/WE zostały włączone do tekstu pierwotnego. Paskesni Direktyvos 98/41/EB daliniai pakeitimai buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. Ostatnia aktualizacja: 18.04.2016 paskutinis atnaujinimas 18.04.2016 - - - - - - Odpowiedzialność cywilna za szkody spowodowane zanieczyszczeniem: Konwencja o olejach bunkrowych Civilinė atsakomybė už naftos padarytą žalą: Laivų bunkerių konvencija STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Decyzja 2002/762/WE upoważniająca kraje UE do podpisania, ratyfikacji lub przystąpienia do Konwencji o olejach bunkrowych Sprendimas 2002/762/EB, įgaliojantis ES šalis pasirašyti ir ratifikuoti laivų bunkerių konvenciją arba prie jos prisijungti STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DECYZJI? KAM SKIRTAS ŠIS SPRENDIMAS? Niniejsza decyzja upoważnia kraje UE do podpisania, ratyfikacji lub przystąpienia do Międzynarodowej konwencji o odpowiedzialności cywilnej za szkody spowodowane zanieczyszczeniem olejami bunkrowymi z 2001 r. (Konwencja o olejach bunkrowych). Sprendimu ES šalys yra įgaliojamos pasirašyti ir ratifikuoti 2001 m. Tarptautinę civilinės atsakomybės už laivų bunkeriuose vežamos naftos padarytą žalą konvenciją (Laivų bunkerių konvenciją) arba prie jos prisijungti. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Konwencja o olejach bunkrowych została przyjęta pod auspicjami Międzynarodowej Organizacji Morskiej (IMO) w celu zapewnienia odpowiedniego, niezwłocznego i efektywnego wynagrodzenia osób, które poniosły szkody na skutek wycieku oleju przewożonego jako paliwo w zasobnikach bunkrowych statków. Laivų bunkerių konvencija buvo priimta globojant Tarptautinei jūrų organizacijai (TJO), siekiant užtikrinti pakankamą, greitą ir veiksmingą kompensaciją asmenims už žalą, kurią jie patyrė dėl išsiliejusios naftos, vežamos kaip kuras laivų bunkeriuose. Zgodność z przepisami UE Atitiktis ES taisyklėms Artykuły 9 i 10 Konwencji odnoszą się do przepisów określonych w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 44/2001 (obecnie rozporządzenie (UE) nr 1215/2012) w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych i ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych. Laivų bunkerių konvencijos 9 ir 10 straipsniai turi įtakos taisyklėms, nustatytoms Tarybos reglamente (EB) Nr. 44/2001 (dabartiniame Reglamente (ES) Nr. 1215/2012) dėl jurisdikcijos ir teismo sprendimų civilinėse ir komercinėse bylose pripažinimo ir vykdymo. Konwencja nie przewiduje, by organizacja międzynarodowa taka jak UE podpisywała, ratyfikowała lub przystępowała do niej. Konvencijoje nenumatyta galimybė tarptautinei organizacijai, kaip antai ES, pasirašyti ir ratifikuoti ją arba prie jos prisijungti. Kraje UE, posiadające upoważnienie ze strony UE, są w związku z tym zobowiązane do podpisania, ratyfikowania lub przystąpienia do Konwencji w interesie UE. Todėl ES įgaliotos ES šalys turi ES interesais pasirašyti ir ratifikuoti konvenciją arba prie jos prisijungti. Jeśli kraje UE tak postąpią, muszą także złożyć deklarację, w której zobowiązują się do stosowania rozporządzenia (WE) nr 1215/2012 we wzajemnych relacjach. Tą padariusios jos taip pat turi padaryti pareiškimą, kuriuo įsipareigoja tarpusavio santykiuose taikyti Reglamentą (ES) Nr. 1215/2012. Zakres Taikymo sritis Konwencja ma zastosowanie do: Konvencija taikoma: zanieczyszczeń olejami na terytorium, na morzu terytorialnym i w wyłącznej strefie ekonomicznej lub równorzędnej w kraju będącym stroną Konwencji; taršos žalai, sukeltai teritorijoje, teritorinėje jūroje ir išskirtinėje ekonominėje zonoje arba lygiavertėje zonoje bet kurioje valstybėje, kuri yra konvencijos šalis; środków podjętych w celu zapobiegania lub ograniczania takich szkód. priemonėms, kuriomis siekiama užkirsti kelią tokiai žalai arba ją kuo labiau sumažinti. Konwencja nie ma zastosowania do okrętów wojennych, floty pomocniczej ani do innych statków stanowiących własność kraju. Ji netaikoma karo laivams, karinio jūrų laivyno pagalbiniams laivams ir kitiems laivams, kurių savininkė yra valstybė. Jednakże dowolny kraj będący stroną Konwencji może postanowić stosować jej postanowienia do takich statków. Tačiau bet kuri valstybė, esanti šios konvencijos šalis, gali nuspręsti ją taikyti tokiems laivams. Odpowiedzialność właściciela statku Laivo savininko atsakomybė Właściciel statku w chwili zdarzenia jest odpowiedzialny za całe zanieczyszczenie olejem pochodzącym z jego statku. Laivo savininkas incidento metu atsako už visą taršos žalą, kurią sukelia jo bunkeryje vežama nafta. Jednakże właściciel statku może uniknąć odpowiedzialności, jeśli będzie w stanie dowieść, że: Tačiau laivo savininkas nelaikomas atsakingu, jei gali įrodyti, kad: zanieczyszczenie było wynikiem działań wojennych lub wrogich, powstania lub naturalnych zjawisk o wyjątkowym, nieuchronnym i niekontrolowanym charakterze, lub žala yra padaryta dėl karo veiksmų, priešiškų veiksmų, sukilimo ar išskirtinio, neišvengiamo ir neįveikiamo pobūdžio gamtos reiškinio; zanieczyszczenie wynikło z celowego działania lub zaniechania ze strony osoby trzeciej, lub žala yra padaryta dėl trečiosios šalies veiksmo ar neveikimo tyčia siekiant, kad ta žala būtų padaryta; zanieczyszczenie zostało w całości spowodowane zaniedbaniem rządu lub innych organów odpowiedzialnych. žala yra padaryta dėl vyriausybės ar kitos atsakingos valdžios institucijos aplaidumo. Ubezpieczenie obowiązkowe lub zabezpieczenie finansowe Privalomasis draudimas arba finansinė garantija Właściciele statków o pojemności brutto większej niż 1000 ton zarejestrowanych w kraju będącym stroną Konwencji muszą posiadać ubezpieczenie lub inne zabezpieczenie finansowe, takie jak gwarancja banku lub podobnej instytucji finansowej, w celu pokrycia odpowiedzialności za zanieczyszczenie. Laivų, kurių bendrasis tonažas yra didesnis nei 1 000 tonų ir kurie yra registruoti valstybėje, kuri yra šios konvencijos šalis, savininkai turi pasirūpinti draudimu ar kita finansine garantija, kaip antai banko ar panašios finansų įstaigos garantija, savo atsakomybei už taršos žalą padengti. Świadectwo potwierdzające, że ubezpieczenie lub inne zabezpieczenia finansowe są zawarte, wydawane są dla każdego statku przez odpowiednią instytucję danego kraju i muszą być przechowywane na pokładzie statku. Atitinkama valdžios institucija išduoda kiekvienam laivui liudijimą, patvirtinantį tokio draudimo ar kitos finansinės garantijos galiojimą. Toks liudijimas turi būti laikomas laive. Kopia świadectwa jest składana w danej instytucji, która prowadzi rejestrację statku. Jo kopiją taip pat reikia pristatyti valdžios institucijoms, kurios registruoja laivus. Jurysdykcja i wykonywanie orzeczeń Jurisdikcija ir teismo sprendimų vykdymas Powództwo o odszkodowanie przeciw właścicielowi statku, ubezpieczycielowi lub innej osobie świadczącej zabezpieczenie wnoszone jest w kraju lub krajach, w których doszło do zanieczyszczenia. Teisminis ieškinys dėl žalos atlyginimo gali būti pareikštas laivo savininkui, draudikui ar kitam asmeniui, teikiančiam garantiją, toje šalyje ar šalyse, kuriose taršos žala buvo padaryta. Konwencja określa warunki, na jakich orzeczenie wydane przez sąd w jednym kraju będącym stroną Konwencji może być uznawane lub wykonywane w innych krajach. Konvencijoje nustatomos sąlygos, pagal kurias vienos valstybės, kuri yra konvencijos šalis, teismo sprendimai gali būti pripažinti ir vykdomi kitoje valstybėje. Terminy Terminai Prawa do odszkodowania na mocy niniejszej Konwencji wygasają, jeśli nie podjęto żadnego postępowania w terminie trzech lat od dnia zanieczyszczenia. Teisės gauti kompensaciją pagal šią konvenciją netenka galios, jei ieškinys nepareiškiamas per trejus metus nuo žalos padarymo dienos. Zabrania się podejmować jakiekolwiek postępowania po okresie sześciu lat od dnia wystąpienia zanieczyszczenia. Ieškiniai negali būti pareikšti praėjus daugiau kaip šešeriems metams nuo incidento, kurio metu padaryta žala, dienos. OD KIEDY NINIEJSZA KONWENCJA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI KONVENCIJA? Decyzja Rady wezwała kraje UE do podjęcia niezbędnych kroków w celu złożenia dokumentów ratyfikacyjnych lub przystąpienia do konwencji przed 30 czerwca 2006 r. Tarybos sprendimu ES šalys buvo raginamos imtis reikalingų veiksmų, kad deponuotų savo ratifikavimo arba prisijungimo dokumentus, jei įmanoma, iki 2006 m. birželio 30 d. SKUTEK POVEIKIS Na rok 2015 wszystkie 28 krajów UE ratyfikowało/przystąpiło do Konwencji zgodnie z decyzją Rady. 2015 m. visos 28 ES šalys yra ratifikavusios konvenciją arba prie jos prisijungusios pagal Tarybos sprendimą. AKT DOKUMENTAS Decyzja Rady 2002/762/WE z dnia 19 września 2002 r. upoważniająca państwa członkowskie, w interesie Wspólnoty, do podpisania, ratyfikacji lub przystąpienia do Międzynarodowej konwencji o odpowiedzialności cywilnej za szkody spowodowane zanieczyszczeniem olejami bunkrowymi z 2000 r. (Konwencja o olejach bunkrowych) (Dz.U. L 256 z 25.9.2002, s. 7-8) 2002 m. rugsėjo 19 d. Tarybos sprendimas 2002/762/EB, įgaliojantis valstybes nares Bendrijos interesais pasirašyti ir ratifikuoti 2001 m. Tarptautinę civilinės atsakomybės už laivų bunkeriuose vežamos naftos padarytą žalą konvenciją (Laivų bunkerių konvenciją) arba prie jos prisijungti (OL L 256, 2002 9 25, p. 7-8) AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych (Dz.U. L 351 z 20.12.2012, s. 1-32) 2012 m. gruodžio 12 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 1215/2012 dėl jurisdikcijos ir teismo sprendimų civilinėse ir komercinėse bylose pripažinimo ir vykdymo (OL L 351, 2012 12 20, p. 1-32) Kolejne zmiany do rozporządzenia (UE) nr 1215/2012 zostały włączone do tekstu oryginalnego. Paskesni Reglamento (ES) Nr. 1215/2012 daliniai pakeitimai buvo įterpti į pradinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. Ostatnia aktualizacja: 14.03.2016 paskutinis atnaujinimas 14.03.2016 Statki o pojemności poniżej 100 ton mogą być wyłączone z gromadzenia danych. Duomenys apie laivus, kurių bendroji talpa yra mažesnė nei 100 tonų, gali būti nerenkami. Gromadzenie danych Duomenų rinkimas Komisja Europejska jest odpowiedzialna za sporządzenie wykazu wszystkich portów UE, dla których należy przygotować dane podsumowujące. Europos Komisija sudaro visų ES uostų, apie kuriuos turi būti pateikiami suvestiniai duomenys, sąrašą. Dodatkowo każdy kraj UE musi wybrać z wykazu jakikolwiek port: Be to, kiekviena ES šalis turi išsirinkti iš šio sąrašo bet kurį uostą, kuriame: obsługujący więcej niż jeden milion ton towarów; lub pakraunama arba iškraunama daugiau nei 1 milijonas tonų krovinių arba rejestrujący przepływ ponad 200 tys. pasażerów rocznie. registruojama daugiau kaip 200 000 keleivių per metus. Wybrane porty są następnie przedmiotem bardziej szczegółowego gromadzenia danych. Tuomet apie šiuos pasirinktus uostus turi būti pateikiami išsamesni duomenys. Przekazywanie danych Duomenų perdavimas Kraje UE przekazują wyniki gromadzenia danych do Komisji (Eurostat): ES šalys turi perduoti duomenų rinkimo rezultatus Komisijai (Eurostatui): w ciągu pięciu miesięcy od zakończenia okresu obserwacji dla danych gromadzonych kwartalnie; per penkis mėnesius nuo ataskaitinio laikotarpio pabaigos, jeigu duomenys renkami kas ketvirtį, ir w ciągu ośmiu miesięcy dla danych gromadzonych rocznie. per aštuonis mėnesius, jeigu duomenys renkami kartą per metus. Kraje UE informują Eurostat o metodach stosowanych do sporządzania danych, a także o wszelkich istotnych zmianach w stosowanych metodach. ES šalys privalo teikti informaciją Eurostatui apie taikomus duomenų rinkimo metodus ir taikomų metodų esminius pakeitimus. Eurostat następnie publikuje właściwe zgromadzone dane. Tada Eurostatas turi paskelbti surinktus statistinius duomenis. Niniejsza dyrektywa została zmieniona rozporządzeniem (UE) nr 1090/2010 w celu ujednolicenia gromadzenia danych na temat towarów przewożonych statkami z innymi rodzajami transportu. Direktyva buvo iš dalies pakeista Reglamentu (ES) Nr. 1090/2010 siekiant suderinti duomenų apie krovinius, transportuojamus jūrų laivais ir kitomis transporto priemonėmis, rinkimą. Decyzja 2010/216/UE zmieniła określone właściwości techniczne w odniesieniu do gromadzenia danych, w tym kody stosowane do określania przynależności państwowej w procesie rejestracji jednostki pływającej oraz strukturę zbiorów danych. Sprendimu 2010/216/ES pakeistos kai kurios techninės charakteristikos, susijusios su duomenų rinkimu, įskaitant kodus, naudojamus laivų registravimo valstybei, ir duomenų grupių struktūrą. Decyzja 2012/186/UE zmieniła niektóre zmienne statystyczne stosowane w gromadzeniu danych i wyjaśniła niektóre definicje i klasyfikację typów ładunków. Sprendimu 2012/186/ES pakeisti kai kurie statistiniai kintamieji rodikliai, naudojami renkant duomenis, ir paaiškinti kai kurie krovinių klasifikacijos apibūdinimai bei tipai. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Dyrektywa 2009/42/WE ma zastosowanie od 26 czerwca 2009 r. Jest ona przekształconą wersją dyrektywy 95/64/WE, wraz z jej późniejszymi zmianami, której przepisy musiały zostać wdrożone do prawa krajowego do dnia 31 grudnia 1996 r. Direktyva 2009/42/EB taikoma nuo 2009 m. birželio 26 d. Tai yra Direktyvos 95/64/EB ir jos paskesnių dalinių pakeitimų, kurie turėjo būti perkelti į nacionalinę teisę iki 1996 m. gruodžio 31 d., nauja redakcija. GŁÓWNY DOKUMENT PAGRINDINIS DOKUMENTAS Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/42/WE z dnia 6 maja 2009 r. w sprawie sprawozdań statystycznych w odniesieniu do przewozu rzeczy i osób drogą morską (wersja przekształcona) (Dz.U. L 141 z 6.6.2009, s. 29-47) 2009 m. gegužės 6 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2009/42/EB dėl krovinių ir keleivių vežimo jūra statistinių ataskaitų (nauja redakcija) (OL L 141, 2009 6 6, p. 29-47) Kolejne zmiany i poprawki do dyrektywy 2009/42/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Direktyvos 2009/42/EB daliniai pakeitimai buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany służy wyłącznie do celów dokumentacyjnych. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. DOKUMENTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie wykonywania uprawnień do przyjmowania aktów delegowanych powierzonych Komisji zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1090/2010 dotyczącym zmiany dyrektywy 2009/42/WE w sprawie sprawozdań statystycznych w odniesieniu do przewozu rzeczy i osób drogą morską (COM(2015)362 final z 28.7.2015) Komisijos ataskaita Europos Parlamentui ir Tarybai dėl naudojimosi įgaliojimais priimti deleguotuosius aktus, suteiktais Komisijai Europos Parlamento ir Tarybos reglamentu (ES) Nr. 1090/2010, kuriuo iš dalies keičiama Direktyva 2009/42/EB dėl krovinių ir keleivių vežimo jūra statistinių ataskaitų (COM(2015) 362 final, 2015 7 28) Ostatnia aktualizacja: 01.03.2017 paskutinis atnaujinimas 01.03.2017 - - - - - - Zanieczyszczenie pochodzące ze statków i sankcje karne Tarša iš laivų ir sankcijos už pažeidimus STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Dyrektywa 2005/35/WE w sprawie zanieczyszczenia pochodzącego ze statków oraz wprowadzenia sankcji w przypadku naruszenia prawa Direktyva 2005/35/EB dėl taršos iš laivų ir sankcijų už pažeidimus įvedimo STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KAM SKIRTA ŠI DIREKTYVA? Ustanawia zasady, które obowiązują w całej EU w zakresie nakładania sankcji za zrzuty oleju lub innych substancji zanieczyszczających ze statków pływających po wodach wspólnotowych. Ja sukuriamos visoje ES taikomos taisyklės sankcijoms dėl naftos arba teršiančių medžiagų išmetimo iš ES vandenyse plaukiojančių laivų. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Na mocy obowiązujących przepisów zrzuty substancji zanieczyszczających ze statków stanowią z zasady przestępstwo. Šiame teisės akte nurodoma, jog teršalų išmetimas iš laivų laikomas iš esmės baudžiamuoju nusižengimu. Zgodnie z dyrektywą dotyczy to zrzutów oleju i innych substancji zanieczyszczających ze statków. Pagal šią direktyvą, tai taikoma naftos arba kitų teršiančių medžiagų išmetimui iš laivų. Niewielkie zrzuty nie są automatycznie uznawane za przestępstwa, z wyjątkiem sytuacji, gdy powtarzające się zrzuty skutkują pogorszeniem jakości wody. Negausūs išmetimai nėra automatiškai laikomi nusižengimais, išskyrus atvejus, kai jie pasikartoja ir blogina vandens kokybę. Osoby odpowiedzialne za zrzut substancji zanieczyszczających mogą podlegać sankcjom karnym, jeżeli działały umyślnie, lekkomyślnie* lub na skutek poważnego niedbalstwa. Asmenims, kurie atsakingi už teršiančių medžiagų išmetimą gali būti taikomos baudžiamosios sankcijos, jei jie veikė tyčia, dėl nusikalstamo pasitikėjimo* ar nusikalstamo nerūpestingumo. Podżeganie do zrzutu substancji zanieczyszczającej lub pomocnictwo w popełnianiu takich czynów może również skutkować sankcjami karnymi. Baudžiamosios sankcijos taip pat gali būti taikomos dėl asmens kurstymo arba pagalbos ir raginimo išmesti teršiančią medžiagą. Dyrektywa ma zastosowanie do wszystkich typów jednostek pływających, niezależnie od bandery. Direktyva taikoma visų rūšių laivams, nepriklausomai nuo jų vėliavos. Zrzuty substancji zanieczyszczających są zakazane: Draudžiamas teršiančių medžiagų išmetimas į: na wodach wewnętrznych, w tym w portach, kraju UE, bet kurios ES šalies vidaus vandenis, įskaitant uostus; na wodach terytorialnych kraju UE, bet kurios ES šalies teritorinius vandenis; w cieśninach wykorzystywanych w żegludze międzynarodowej, podlegających przepisom dotyczącym tranzytu, zgodnie z postanowieniami Konwencji Organizacji Narodów Zjednoczonych o Prawie Morza z 1982 r., tarptautinei laivybai naudojamus sąsiaurius, laikantis tranzitinio plaukimo režimo, kaip nustatyta 1982 m. Jungtinių Tautų jūrų teisės konvencijoje; w wyłącznej strefie ekonomicznej* kraju UE, bet kurios valstybės narės išskirtinę ekonominę zoną*; na otwartym morzu. atvirą jūrą. Wyjątki Išimtys Przepisy te nie odnoszą się do okrętów wojennych lub innych statków będących własnością państwa lub obsługiwanych przez państwo i wykorzystywanych wyłącznie w niekomercyjnej służbie państwowej. Ši direktyva netaikoma karo laivams arba kitiems laivams, kurių savininkė yra arba kuriuos eksploatuoja valstybė, ir kurie naudojami tik nekomercinių vyriausybinių tarnybų reikmėms. Wyjątki od zakazu dotyczącego zrzutów substancji zanieczyszczających mogą mieć zastosowanie w przypadkach zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub statku. Išimtys, taikomos teršiančių medžiagų išmetimo draudimui gali būti taikomos tada, kai kyla pavojus žmonėms arba laivui. Osoby prawne Juridiniai asmenys Dyrektywa 2009/123/WE zmieniła dyrektywę 2005/35/WE w celu poprawy zasad dotyczących zanieczyszczenia pochodzącego ze statków i zapewnienia, by osoby odpowiedzialne za zrzuty substancji zanieczyszczających podlegały odpowiednim sankcjom. Direktyva 2009/123/EB iš dalies pakeitė Direktyvą 2005/35/EB siekiant pagerinti taisykles dėl teršalų išmetimo iš laivų ir užtikrinti, kad už teršalų išmetimus atsakingiems asmenims būtų taikomos atitinkamos sankcijos. Zobowiązuje kraje UE do wprowadzenia przepisów w sprawie odpowiedzialności osób prawnych podlegających przepisom prawa prywatnego*, takich jak przedsiębiorstwa. Ja reikalaujama, kad ES šalys nustatytų taisykles dėl juridinių asmenų, kaip antai įmonių, atsakomybės pagal privatinę teisę*. Przedsiębiorstwa mogą podlegać sankcjom karnym, jeżeli osoba fizyczna na stanowisku kierowniczym w przedsiębiorstwie popełni przestępstwo na jego korzyść, niezależnie od tego, czy taka osoba fizyczna działa samodzielnie, czy jako członek przedsiębiorstwa. Įmonėms gali būti taikomos baudžiamosios sankcijos, jei įmonėje vadovaujančias pareigas užimantis asmuo įvykdė nusikalstamą veiklą siekdamas naudos, nepaisant to, ar jis veikė vienas, ar kartu su įmone. Przedsiębiorstwo ponosi również odpowiedzialność za przestępstwa popełnione przez osobę fizyczną wskutek niedopatrzenia, w szczególności wskutek braku nadzoru lub kontroli. Įmonė taip pat yra atsakinga už asmens nusikalstamą veiklą įvykdytą dėl neapsižiūrėjimo, visų pirma dėl priežiūros arba kontrolės trūkumo. Odpowiedzialność przedsiębiorstwa nie może wykluczać wszczęcia postępowania karnego przeciwko osobom fizycznym uczestniczącym w popełnieniu przestępstw. Įmonės atsakomybė neužkerta kelio susijusių asmenų baudžiamajam procesui. Stosowanie sankcji Sankcijų taikymas Dyrektywa 2009/123/WE zobowiązuje również władze państwowe krajów UE do zapewnienia stosowania skutecznych, proporcjonalnych i odstraszających sankcji, również w mniej ważnych przypadkach. Direktyva 2009/123/EB taip pat reikalaujama, kad ES šalių nacionalinės valdžios institucijos užtikrintų veiksmingų, proporcingų ir atgrasančių sankcijų taikymą, įskaitant nedidelius teršalų kiekio išmetimų atvejus. Władze krajów UE zobowiązane są ponadto do współpracy w przypadku, gdy statek zostanie uznany za winny dokonania bezprawnego zrzutu na obszarze im podlegającym przed zawinięciem do portu innego kraju UE. Jos privalo bendradarbiauti, jei nusprendžiama, kad laivas neteisėtai išmetė teršalus teritorijoje, už kurią jos atsakingos, prieš laivui įplaukiant į kitos ES šalies uostą. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Dyrektywa ma zastosowanie od 1 października 2005 r. Direktyva taikoma nuo 2005 m. spalio 1 d. Kraje UE musiały wdrożyć jej postanowienia do prawa krajowego do 1 kwietnia 2007 r. ES šalys turėjo ją perkelti į savo nacionalinę teisę ne vėliau kaip 2007 m. balandžio 1 d. KONTEKST KONTEKSTAS Zatonięcie tankowca Prestige w listopadzie 2002 r. oraz tankowca Erika w grudniu 1999 r. ukazało potrzebę wzmocnienia walki z zanieczyszczeniami pochodzącymi ze statków. „Prestige“ skendimas 2002 m. lapkričio mėn. ir „Erika“ skendimas 1999 m. gruodžio mėn. pabrėžė būtinybę sugriežtinti taisykles dėl teršalų išmetimo iš laivų. Jednak wypadki nie stanowią głównego źródła zanieczyszczeń: większość zanieczyszczeń jest wynikiem umyślnych zrzutów (czyszczenie zbiorników i pozbywanie się olejów odpadowych). Tačiau nelaimingi atsitikimai nėra pagrindiniai taršos šaltiniai: dauguma jų susiję su tyčiniu teršalų išmetimu (cisternų valymu ir panaudotos alyvos išmetimu). Przepisy te włączają do prawa UE Międzynarodową konwencję o zapobieganiu zanieczyszczaniu morza przez statki z 1973 r. i Protokół do niej z 1978 r. (tzw. Konwencja MARPOL). Šiomis taisyklėmis į ES teisės aktus įtraukiamos 1973 m. Tarptautinės konvencijos dėl teršimo iš laivų prevencijos dalys ir jos 1978 m. protokolas (žinomas kaip Marpol konvencija). Umożliwia to zharmonizowanie stosowania postanowień tej konwencji. Tai padeda suderinti šios konvencijos taisyklių taikymą. KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS * Działanie lekkomyślne: działanie podjęte ze świadomością prawdopodobieństwa powstania szkody. * Nusikalstamas pasitikėjimas: veiksmas, kuris atliekamas žinant, kad jis gali sukelti žalą. * Wyłączna strefa ekonomiczna (w.s.e.): o strefie tej mowa, gdy dane państwo posiada wyłączne prawo do działalności poszukiwawczej i eksploatacji zasobów morza u swoich wybrzeży. * Išskirtinė ekonominė zona: paprastai ji atsiranda, kai šalis prisiima jurisdikciją dėl jūros išteklių žvalgybos ir eksploatavimo prie jos krantų. Jest to na ogół pas sięgający 200 mil morskich od linii podstawowej morza terytorialnego. Ši atkarpa paprastai tęsiasi 200 mylių nuo kranto. * Osoby prawne prawa prywatnego: wszelkie podmioty prawne, takie jak przedsiębiorstwa, z wyjątkiem państw, organów publicznych i międzynarodowych organizacji publicznych. * Juridiniai asmenys pagal privatinę teisę: visi juridiniai asmenys, kaip antai įmonės, išskyrus valstybės viešąsias įstaigas ir tarptautines viešąsias organizacijas. AKT DOKUMENTAI Dyrektywa 2005/35/WE Parlamentu Europejskiego i rady z dnia 7 września 2005 r. w sprawie zanieczyszczenia pochodzącego ze statków oraz wprowadzenia sankcji w przypadku naruszenia prawa (Dz.U. L 255 z 30.9.2005, s. 11-21) 2005 m. rugsėjo 7 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2005/35/EB dėl taršos iš laivų ir sankcijų už pažeidimus įvedimo (OL L 255, 2005 9 30, p. 11-21) Kolejne zmiany do dyrektywy 2005/35/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Direktyvos 2005/35/EB daliniai pakeitimai buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie (WE) nr 1406/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 czerwca 2002 r. ustanawiające Europejską Agencję ds. Bezpieczeństwa na Morzu (Dz.U. L 208 z 5.8.2002, s. 1-9). 2002 m. birželio 27 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 1406/2002 įsteigiantis Europos jūrų saugumo agentūrą (OL L 208, 2002 8 5, p. 1-9). Zobacz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Dyrektywa 2000/59/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 listopada 2000 r. w sprawie portowych urządzeń do odbioru odpadów wytwarzanych przez statki i pozostałości ładunku - deklaracja Komisji (Dz.U. L 332 z 28.12.2000, s. 81-90). 2000 m. lapkričio 27 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2000/59/EB dėl uosto priėmimo įrenginių, skirtų laivuose susidarančioms atliekoms ir krovinių likučiams - Komisijos deklaracija (OL L 332, 2000 12 28, p. 81-90). Zobacz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Ostatnia aktualizacja: 25.04.2016 paskutinis atnaujinimas 25.04.2016 KONTEKST KONTEKSTAS Rynek wewnętrzny - swobodny dostęp do handlu morskiego Vidaus rinka. Laisva prieiga prie okeaninių reisų AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Rady (EWG) nr 4055/86 z dnia 22 grudnia 1986 r. stosujące zasadę swobody świadczenia usług do transportu morskiego między państwami członkowskimi i między państwami członkowskimi a państwami trzecimi 1986 m. gruodžio 22 d. Tarybos reglamentas (EEB) Nr. 4055/86 dėl laisvės teikti paslaugas principo taikymo jūrų transporto paslaugoms tarp valstybių narių bei valstybių narių ir trečiųjų šalių ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (EWG) nr 4055/86 Reglamentas (EEB) Nr. 4055/86 1.1.1987 1987 1 1 Dz.U. L 378 z 31.12.1986, s. 1-3 OL L 378, 1986 12 31, p. 1-3 Akt(-y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (EWG) nr 3573/90 Reglamentas (EEB) Nr. 3573/90 17.12.1990 1990 12 17 Dz.U. L 353 z 17.12.1990, s. 16 OL L 353, 1990 12 17, p. 16 AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Rady (EWG) nr 4058/86 z dnia 22 grudnia 1986 r. dotyczące skoordynowanych działań w celu zapewnienia swobodnego dostępu do ładunków w handlu morskim (Dz.U. L 378 z 31.12.1986, s. 21-23) 1986 m. gruodžio 22 d. Tarybos reglamentas (EEB) Nr. 4058/86 dėl koordinuotų veiksmų siekiant užtikrinti laisvą prieigą prie krovinių okeaniniuose reisuose (OL L 378, 1986 12 31, p. 21-23) Ostatnia aktualizacja: 30.09.2015 paskutinis atnaujinimas 30.09.2015 - - - - - - Intermodalność i sieci transeuropejskie Intermodalumas ir transeuropiniai tinklai Udostępnij Siųsti draugams Włącz streszczenia z archiwum Įtraukti archyvuotas santraukas Wytyczne UE dotyczące rozwoju transeuropejskiej sieci transportowej ES transeuropinio transporto tinklo plėtros gairės Instrument Łącząc Europę Europos infrastruktūros tinklų priemonė Portowe urządzenia do odbioru odpadów wytwarzanych przez statki i pozostałości ładunku Uosto įrenginiai laivuose susidarančioms atliekoms ir krovinių likučiams STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Dyrektywa 2000/59/WE w sprawie portowych urządzeń do odbioru odpadów wytwarzanych przez statki i pozostałości ładunku Direktyva 2000/59/EB dėl uosto priėmimo įrenginių, skirtų laivuose susidarančioms atliekoms ir krovinių likučiams STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KAM SKIRTA ŠI DIREKTYVA? Poprawia ona dostępność oraz zwiększenie wykorzystywania portowych urządzeń do odbioru pozostałości ładunku i odpadów wytwarzanych przez statki. Direktyva gerinamas uosto priėmimo įrenginių, skirtų laivuose susidarančioms atliekoms ir laivų krovinių likučiams, prieinamumas ir naudojimas. Ustanawia też system egzekwowania, w tym system inspekcji i wymiany informacji. Ja taip pat nustatoma įgyvendinimo tvarka, įskaitant patikrinimų ir keitimosi informacija sistemą. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Dyrektywa obejmuje: Direktyva taikoma: wszystkie statki, niezależnie od bandery, pod jaką pływają, które zawijają do portu kraju UE, z wyłączeniem okrętów wojennych i statków pozostających własnością państwa lub przez niewykorzystywanych, dla rządowych celów niehandlowych; visiems laivams, nepriklausomai nuo jų vėliavos, užsukantiems į ES šalies uostą, išskyrus visus karo laivus ar kitus laivus, kurie šiuo metu priklauso valstybei arba kuriuos ji eksploatuoja nekomerciniais tikslais; wszystkie porty na terytorium krajów UE, z których korzystają powyżej wymienione statki. visiems ES šalių uostams, į kuriuos paprastai užsuka laivai. Kraje UE muszą zagwarantować, że portowe urządzenia do odbioru odpadów: ES šalys privalo užtikrinti, kad uosto priėmimo įrenginiai: odpowiadają potrzebom korzystających z nich statków, nie powodując nadmiernych opóźnień; patenkintų uostu besinaudojančių laivų reikmes ir negaišintų jais besinaudojančių laivų; są dostosowane do wielkości portu i kategorii statków zawijających do portu, ponieważ w przypadku większych portów ruch statków jest przeważnie większy i zawijają do nich większe jednostki. atitiktų uosto dydį ir į uostą užsukančių laivų kategorijas, nes didesniuose uostuose dažniausiai būna intensyvesnis eismas ir didesni laivai. Odbiór i zagospodarowanie odpadów Atliekų priėmimas ir tvarkymas Dla każdego portu należy stworzyć plan odbioru i zagospodarowania odpadów. Zainteresowane kraje UE muszą ocenić i zatwierdzić te plany. Kiekvienas uostas privalo turėti atliekų priėmimo ir tvarkymo planą, kurį tvirtina ir vertina atitinkama ES šalis. Plany muszą być ponownie zatwierdzane co najmniej raz na trzy lata. Planai iš naujo tvirtinami kas trejus metus. Zgłaszanie Pranešimas Kapitan statku (innego niż statek rybacki lub łódź rekreacyjna przeznaczona do przewozu nie więcej niż 12 pasażerów) udającego się do portu zlokalizowanego w UE jest zobowiązany do przekazania określonych informacji, dotyczących w szczególności: Į ES esantį uostą plaukiančio laivo (išskyrus žvejybos arba pramoginius laivus, kuriais leidžiama plaukti ne daugiau kaip 12 keleivių) kapitonas turi pranešti tam tikrą informaciją, visų pirma: ostatniego portu, w którym odpady wytwarzane przez statek zostały odebrane, i daty tego zdarzenia; datą ir paskutinį uostą, į kurį buvo pristatytos laive susidariusios atliekos; rodzaju i ilości odpadów i pozostałości, które zostaną odprowadzone i/lub pozostaną na pokładzie, i maksymalnej pojemności składowej w procentach. pristatomų ir (arba) laive paliekamų atliekų ir likučių tipą bei kiekį, taip pat didžiausios talpos dalį. Odprowadzanie Pristatymas Odpady wytwarzane przez statki muszą zostać odprowadzone do portowych urządzeń do odbioru odpadów przed opuszczeniem przez statek portu, z wyjątkiem sytuacji, w której kapitan może udowodnić, że statek ma dostateczną ilość miejsca przeznaczonego na odpady, aby zawinąć do portu, gdzie planowane jest odprowadzenie. Prieš išplaukiant iš ES uosto laivuose susidarančias atliekas reikia pristatyti uosto priėmimo institucijai, nebent kapitonas gali įrodyti, kad laive esanti atliekoms skirta talpykla yra pakankama iki pristatymo uosto. W takim przypadku kraj UE może nadal wymagać, aby odpady ze statku zostały odprowadzone przed opuszczeniem portu, gdy istnieją uzasadnione powody, aby sądzić, że: Tačiau tokiu atveju ES šalis gali reikalauti, kad prieš išplaukdami iš uosto laivai pristatytų savo atliekas, jei ji turi pakankamai pagrindo manyti, kad: odpowiednie urządzenia nie są dostępne w docelowym porcie; lub numatomame pristatymo uoste tinkami įrenginiai neprieinami arba docelowy port jest nieznany; tas uostas nežinomas i na tej podstawie istnieje ryzyko, że odpady zostaną wyrzucone do morza. ir dėl to yra pavojus, jog atliekos gali būti išmestos į jūrą. Inspekcje Patikrinimai Istnieje minimalny, 25-procentowy wymóg inspekcji statków operujących w portach UE. Nustatytas reikalavimas, kad tikrinama ne mažiau kaip 25 % visų ES uoste eksploatuojamų laivų. Kraje UE muszą zwracać szczególną uwagę na statki: ES šalys turi skirti ypatingą dėmesį laivams, kurie: które nie dopełniły obowiązku powiadomienia; nesilaikė pranešimo reikalavimo; co do których istnieje podejrzenie, że nie odprowadziły odpadów zgodnie z dyrektywą. įtariama, kad nepristatė savo atliekų pagal direktyvos nuostatas. Opłaty za odpady Atliekų mokestis Porty muszą stworzyć systemy zwrotu kosztów, co ma na celu zachęcanie do odprowadzania odpadów na ląd i zniechęcanie do wyrzucania ich do morza. Uostai gali sukurti išlaidų padengimo sistemas, kuriomis būtų skatinama pristatyti atliekas sausumoje ir atgrasoma nuo jų išmetimo į jūrą. Wszystkie statki zawijające do portu UE będą ponosić istotną część kosztów (ustanowioną przez Komisję Europejską na poziomie 30%), niezależnie od faktycznego wykorzystywania urządzeń. Visi į ES uostą užsukantys laivai, nepaisant to, ar jie naudojasi įrenginiais, turi didžia dalimi prisidėti padengiant išlaidas (Europos Komisija yra nustačiusi 30 % dalį). Opłaty mogą być zróżnicowane, w zależności od kategorii, rodzaju oraz rozmiarów statku. Mokestis gali skirtis, priklausomai nuo laivo kategorijos, tipo ir dydžio. Opłaty mogą zostać zmniejszone, jeżeli kapitan może wykazać, że działanie statku, jego projekt, wyposażenie oraz działalność dotycząca ochrony środowiska prowadzą do zmniejszenia ilości odpadów wytwarzanych przez statek. Mokestį galima sumažinti, jeigu laivo vadyba pagal aplinkos apsaugos reikalavimą, jo konstrukcija, įranga ir eksploatavimas yra tokie, kad laivo kapitonas gali įrodyti, kad laive susidaro mažesni atliekų kiekiai. Wykonanie Įgyvendinimas Końcowe opracowanie w sprawie oceny opublikowane w 2015 r. przez Komisję dotyczące wykonania dyrektywy wykazało, że było ono częściowo skuteczne, efektywne i spójne. 2015 m. Komisijos paskelbtoje galutinėje direktyvos įgyvendinimo įvertinimo ataskaitoje nustatyta, kad direktyvos įgyvendinimas buvo iš dalies veiksmingas, efektyvus ir nuoseklus. W opracowaniu określono też szereg problemów, do których można się odnieść przy okazji przeglądu dyrektywy. Joje taip pat nustatytos problemos, kurias būtų galima išspręsti peržiūrint direktyvą. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Od dnia 28 grudnia 2000 r. Direktyva taikoma nuo 2000 m. gruodžio 28 d. Kraje UE miały obowiązek wdrożenia jej przepisów do prawa krajowego do dnia 28 grudnia 2002 r. ES šalys turėjo ją perkelti į savo nacionalinę teisę ne vėliau kaip 2002 m. gruodžio 28 d. KONTEKST KONTEKSTAS Ochrona środowiska morskiego może zostać wzmocniona poprzez ograniczenie zrzucania do morza odpadów wytwarzanych przez statki oraz pozostałości ładunku. Jūros aplinkos apsaugą galima sustiprinti mažinant laivuose susidarančių atliekų ir krovinių likučių išmetimą į jūrą. Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Komisji Europejskiej dotyczącej portowych urządzeń odbiorczych Daugiau informacijos žr. Europos jūrų saugumo agentūros interneto svetainės skiltyje „Uosto priėmimo įrenginiai“ AKT DOKUMENTAS Dyrektywa 2000/59/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 listopada 2000 r. w sprawie portowych urządzeń do odbioru odpadów wytwarzanych przez statki i pozostałości ładunku - deklaracja Komisji (Dziennik Urzędowy L 332, 28.12.2000, s. 81-90) 2000 m. lapkričio 27 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2000/59/EB dėl uosto priėmimo įrenginių, skirtų laivuose susidarančioms atliekoms ir krovinių likučiams (OL L 332, 2000 12 28, p. 81-90) Kolejne zmiany do dyrektywy 2000/59/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Direktyvos 2000/59/EB daliniai pakeitimai buvo įterpti į pradinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. Ostatnia aktualizacja: 24.02.2016 paskutinis atnaujinimas 24.02.2016 - - - - - - Wytyczne UE dotyczące rozwoju transeuropejskiej sieci transportowej ES transeuropinio transporto tinklo plėtros gairės Wytyczne ustalają ramy rozwoju infrastruktury transportowej do 2030 r. (sieć bazowa) i do 2050 r. (sieć kompleksowa). Šiomis gairėmis nustatomi transporto infrastruktūros plėtros iki 2030 m. (pagrindinis tinklas) ir 2050 m. (visuotinis tinklas) pagrindai. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1315/2013 w sprawie unijnych wytycznych dotyczących rozwoju transeuropejskiej sieci transportowej i uchylające decyzję nr 661/2010/UE Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 1315/2013 dėl Sąjungos transeuropinio transporto tinklo plėtros gairių, kuriuo panaikinamas Sprendimas Nr. 661/2010/ES. STRESZCZENIE SANTRAUKA Wytyczne określają długoterminową strategię rozwoju kompletnej transeuropejskiej sieci transportowej (TEN-T), obejmującej infrastrukturę kolejową, transport morski i powietrzny, drogi, żeglugę śródlądową i terminale kolejowo-drogowe. Šiose gairėse nustatyta ilgalaikė viso transeuropinio transporto tinklo (TEN-T), kurį sudaro geležinkelių, jūrų ir oro transporto, kelių, vidaus vandenų kelių ir geležinkelių terminalų infrastruktūra, plėtros strategija. Obejmują one normy techniczne oraz wymogi interoperacyjności dla infrastruktury oraz definiują priorytety rozwoju TEN-T. Gairėse aptariami techniniai standartai ir reikalavimai infrastruktūros sąveikai, apibrėžiami TEN-T plėtros prioritetai. Rozporządzenie zastępuje wytyczne pierwotnie uzgodnione w 1996 r. i wprowadza koncepcję sieci o strukturze dwupoziomowej. Reglamentu keičiamos gairės, kurios pirmą kartą patvirtintos 1996 m., bei nustatomas dviejų lygmenų struktūros tinklas. Będzie się ona składać z sieci kompleksowej i bazowej. Šią struktūrą sudaro visuotinis ir pagrindinis tinklai. Celem jest ukończenie tej ostatniej do 2030 r., natomiast wiążący termin ostateczny dla ukończenia rozwoju pierwszej z nich to 2050 r. Pagrindinis tikslas yra užbaigti pagrindinį tinklą iki 2030 m., o visuotinį tinklą - iki 2050 m. Czym są bazowe i kompleksowe sieci transportowe? Kas yra pagrindinis ir visuotinis tinklai? Sieć kompleksowa zapewni dostępność i łączność wszystkich regionów Unii Europejskiej. Visuotinis tinklas užtikrins visų Europos Sąjungos regionų prieinamumą ir jungtis. Sieć bazowa obejmuje te części sieci kompleksowej, które są strategicznie najważniejsze dla realizacji celów rozwoju TEN-T, łącząc strategicznie najważniejsze węzły miejskie oraz inne (np. porty, porty lotnicze i przejścia graniczne). Pagrindinį tinklą sudarys tos visuotinio tinklo dalys, kurios yra ypač didelės strateginės svarbos TEN-T plėtros tikslams pasiekti ir strategiškai svarbiausiems miestų bei kitiems transporto mazgams (pvz., uostams, oro uostams ir sienos perėjimo punktams) sujungti. Obie części sieci będą obejmować wszystkie rodzaje transportu i ich połączenia. Abi tinklo dalys apims visas transporto rūšis ir jų jungtis. W jaki sposób sieć będzie rozwijana? Kaip tinklai bus plėtojami? W celu rozwoju sieci w ramach wytycznych zdefiniowano projekty leżące we wspólnym interesie europejskim. Pagal šias gaires galima nustatyti Europos bendros svarbos projektus, kuriais siekiama plėtoti tinklą. W ramach tych projektów powstanie nowa infrastruktura transportowa, a istniejąca zostanie zmodernizowana. Šių projektų metu bus sukurta nauja ir atnaujinta esama transporto infrastruktūra. Dzięki innym środkom promowane będzie zasobooszczędne korzystanie z sieci. Tolesnėmis priemonėmis bus skatinamas tausiu išteklių naudojimu grindžiamas tinklo naudojimas. Projekty mogą być finansowane ze środków UE (Rozporządzenie (UE) nr 1316/2013). Šiems projektams skiriamas ES finansavimas (Reglamentas (ES) Nr. 1316/2013). Jakiego typu problemy będą wymagały rozwiązań? Kokios problemos bus sprendžiamos? Celem wytycznych jest rozwiązanie głównych napotkanych problemów, do których należą: Tikslas - išspręsti pagrindines problemas, su kuriomis susiduriama: brakujące ogniwa, w szczególności w odcinkach transgranicznych, trūkstamos jungtys, visų pirma tarpvalstybinėse atkarpose; nierówności infrastrukturalne w obrębie państw UE i pomiędzy nimi, infrastruktūros skirtumai tarp ES šalių ir jų viduje; niewystarczające połączenia multimodalne (połączenia między różnymi rodzajami transportu), nepakankamos daugiarūšės jungtys (jungtys tarp skirtingų transporto rūšių); zbyt wysokie poziomy emisji gazów cieplarnianych z transportu i niewystarczająca interoperacyjność (kompatybilność różnych systemów związanych z transportem). per didelis transporto išmetamų šiltnamio efektą sukeliančių dujų kiekis ir nepakankama sąveika (skirtingų su transportu susijusių sistemų suderinamumas). ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 1315/2013 Reglamentas (ES) Nr. 1315/2013 21.12.2013 2013 12 21 Dz.U. L 348 z 20.12.2013 OL L 348, 2013 12 20 AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1316/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. ustanawiające instrument Łącząc Europę, zmieniające rozporządzenie (UE) nr 913/2010 oraz uchylające rozporządzenia (WE) nr 680/2007 i (WE) nr 67/2010 (Dziennik Urzędowy L 348 z 20.12.2013). 2013 m. gruodžio 11 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 1316/2013, kuriuo sukuriama Europos infrastruktūros tinklų priemonė ir iš dalies keičiamas reglamentas (ES) Nr. 913/2010 bei panaikinami reglamentai (EB) Nr. 680/2007 ir (EB) Nr. 67/2010 (Oficialusis leidinys L 348, 2013 12 20). Ostatnia aktualizacja: 03.07.2014 Paskutinį kartą atnaujinta: 03.07.2014 Porty: motorem wzrostu w UE Uostai - augimo variklis W dziedzinach takich, jak handel, inwestycje i zatrudnienia porty mają kluczowe znaczenie dla Unii Europejskiej (UE). Uostai yra labai svarbūs Europos Sąjungai (ES) dėl prekybos, investicijų ir darbo vietų. Strategia UE ma na celu przygotowanie ich do przyszłych wyzwań, takich jak wyższe obroty ładunkowe, większe kontenerowce i większe różnice w wydajności między najmniej i najbardziej wydajnymi instalacjami. Strategijos tikslas - parengti juos laukiantiems sunkumams, kaip antai didesnės krovinių apimtys, didesni konteineriniai laivai ir didelis atotrūkis tarp mažiausiai našių ir našiausių uostų. AKT DOKUMENTAS Komunikat Komisji: Porty: motor wzrostu [COM(2013) 295 final z 23.5.2013 - nieopublikowany w Dzienniku Urzędowym] Komisijos komunikatas: Uostai - augimo variklis (COM(2013) 295 final, 2013 5 23 - neskelbta Oficialiajame leidinyje). STRESZCZENIE SANTRAUKA Znaczenie portów Uostų svarba W UE działa ponad 1200 portów położonych wzdłuż linii brzegowej o długości ponad 70 tys. kilometrów. ES turi virš 1 200 uostų, išsidėsčiusių palei daugiau kaip 70 000 km pakrantę. Co roku przez porty przechodzi 74% towarów w obrocie z krajami spoza UE, 37% ruchu towarowego wewnątrz UE, a oprócz tego 385 mln pasażerów. Kasmet per uostus gabenama 74 % ne ES šalyse perkamų ir parduodamų prekių, 37 % viduje perkamų ir parduodamų prekių bei 385 mln. keleivių. Porty odgrywają ważną rolę w gospodarce UE, jeśli chodzi o zatrudnienie, zapewniając szacunkowo 3 mln miejsc pracy bezpośrednio (porty i branże związane z portami) i pośrednio (logistyka, łańcuchy dostaw) w różnorodnych sektorach w 22 krajach członkowskich z dostępem do morza. Uostai vaidina svarbų vaidmenį ES ekonomikoje užimtumo srityje. Apskaičiuota, kad jie sukūrė 3 mln. tiesioginių (uostuose ir su uostais susijusiose pramonės šakose) ir netiesioginių (logistikos ir tiekimo grandinėje) darbo vietų įvairiuose sektoriuose 22 valstybėse narėse, turinčiose pakrantę. Wyzwania Problemos Oczekuje się, że do 2030 r. wielkość ładunków obsługiwanych w portach UE wzrośnie o 50%. Tikimasi, kad iki 2030 m. ES uostuose perkrautų krovinių kiekis padidės 50 %. Oznacza to, że do obsługi zwiększonego ruchu będą musiały być tworzone nowe miejsca pracy. Tai reiškia, kad tokiam krovinių kiekiui perkrauti reikės sukurti naujų darbo vietų. Rosnący trend w kierunku budowy większych statków: niektóre statki mogą przewozić 18 tys. kontenerów, co odpowiada ciągłej linii ciężarówek z Rotterdamu do Paryża. Daugėja didesnių laivų. Kai kurie laivai gali gabenti 18 tūkst. Konteinerių - tai prilygsta nepertraukiamai sunkvežimių grandinei nuo Roterdamo iki Paryžiaus. Parametry działalności są bardzo zróżnicowane: koncentracja działalności występuje w najbardziej wydajnych portach, ponieważ wiele innych portów nie ma odpowiedniej infrastruktury lub dostęp do nich nie jest łatwy. Struktūrinis našumo lygis labai skiriasi: veikla yra sutelkta našiausiuose uostuose, nes daugelis neturi reikalingos infrastruktūros arba juos sunku pasiekti. Powoduje to zatory i wydłużenie tras, zarówno na lądzie, jak i na morzu, co prowadzi do zwiększenia emisji zanieczyszczeń. Dėl to atsiranda spūstys ir ilgėja kelionės tiek sausuma, tiek jūra, taip didinant išmetamų teršalų kiekius. Sugerowane rozwiązania Problemų sprendimas Aby sprawić, by porty dynamizowały gospodarkę UE w nadchodzących dziesięcioleciach, strategia wspiera działania mające na celu: Siekiant užtikrinti, kad uostai padidintų ES ekonomikos dinamiškumą artėjančiais dešimtmečiais, strategija remia šiuos veiksmus: łączenie portów w transeuropejską sieć transportową (TEN-T): bardziej zintegrowane planowanie infrastruktury, spójne strategie inwestycyjne i finansowanie przez UE zostaną przedstawione w ramach nowych wytycznych TEN-T. uostų sujungimas į transeuropinį tinklą. Taikant naujas transeuropinio tinklo (TEN-T) gaires atsiras daugiau galimybių integruotai planuoti infrastruktūros plėtrą, geriau suderinti investavimo strategijas ir gauti ES finansavimą. Instrument Łącząc Europę i fundusze strukturalne będą miały na celu zapewnienie, by porty były połączone ze swoim zapleczem na lądzie i z szerszą siecią transportową. Europos infrastruktūros tinklų priemone ir struktūriniais fondais bus siekiama užtikrinti, kad uostai būtų sujungti su žemyno giluma ir platesniu transporto tinklu; przyciąganie inwestycji i modernizacja usług portowych: proponuje się nowe unijne przepisy w celu zwiększenia przejrzystości w finansowaniu sektora publicznego, zapewnienia uczciwej konkurencji między portami i przyciągania prywatnych inwestorów. investicijų pritraukimas į uostus ir uosto paslaugų modernizavimas. Naujos ES taisyklės siūlomos tam, kad būtų padidintas viešojo sektoriaus finansavimo skaidrumas, užtikrinta sąžininga uostų konkurencija ir pritraukta privačių investuotojų. Propozycja zmniejsza niepewność prawną operatorów portowych dzięki wprowadzeniu wspólnych zasad otwartego i niedyskryminacyjnego dostępu do rynku usług portowych. Pasiūlymu nustačius bendras taisykles dėl atviro ir nediskriminacinio patekimo į uosto paslaugų rinką sumažės teisinis neapibrėžtumas uosto įmonėms. Podkreśla się także konstruktywny dialog społeczny w sektorze portowym oraz znaczenie zarówno polepszenia oddziaływania portów na środowisko, jak i innowacji, które mają kluczową pozycję w sektorze. Taip pat pabrėžiamas konstruktyvus socialinis dialogas uostų sektoriuje bei neigiamo uostų poveikio aplinkai mažinimo ir inovacijų svarba sektoriui. Strategii towarzyszy propozycja prawa mającego na celu rozwiązanie kluczowych problemów dotyczących dostępu do rynku usług portowych oraz przejrzystości finansowej i autonomii portów. Strategija pateikiama kartu su pasiūlymu dėl teisės akto, kuriuo siekiama kovoti su pagrindinėmis problemomis, susijusiomis su patekimu į uosto paslaugų rinką, finansiniu skaidrumu ir uostų autonomija. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Wniosek: Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiające ramy w zakresie dostępu do rynku usług portowych oraz przejrzystości finansowej portów [COM(2013) 296 final z 23.5.2013]. Pasiūlymas dėl Europos Parlamento ir Tarybos reglamento, kuriuo nustatoma patekimo į uosto paslaugų rinką ir finansinio uostų skaidrumo sistema (COM(2013) 296 final, 2013 5 23). Ostatnia aktualizacja: 15.05.2014 Paskutinį kartą atnaujinta: 15.05.2014 - - - - - - Instrument „Łącząc Europę” Europos infrastruktūros tinklų priemonė Instrument „Łącząc Europę” zapewni Unii Europejskiej finansowanie przyspieszające inwestycje w projekty infrastrukturalne w sektorach transportu, telekomunikacji i energii w celu pobudzenia wzrostu gospodarczego. Europos infrastruktūros tinklų priemonė teiks Europos Sąjungos finansavimą siekiant paspartinti investicijas į transporto, telekomunikacijų ir energetikos infrastruktūros projektus ir tuo sustiprinti ekonomikos augimą. STRESZCZENIE SANTRAUKA Rozporządzenie ustanawia instrument „Łącząc Europę”. Šiuo reglamentu įkuriama Europos infrastruktūros tinklų priemonė (EITP). Instrument określa warunki, metody i procedury udzielania finansowania w celu wspierania projektów będących przedmiotem zainteresowania Unii Europejskiej w sektorach transportu, telekomunikacji i energii. Ši priemonė apibrėžia sąlygas, metodus ir procedūras, pagal kurias bus teikiamas finansavimas Europos Sąjungai (ES) aktualiems projektams transporto, telekomunikacijų ir energetikos infrastruktūros sektoriuose. Dąży do przyspieszenia inwestycji w dziedzinie sieci transeuropejskich i pozyskania funduszy z sektora publicznego i prywatnego. Tuo siekiama paspartinti investicijas į transeuropinius tinklus ir sustiprinti viešojo ir privačiojo sektorių finansavimą. Określa też kwoty pieniężne mające być dostępne od 2014 do 2020 r. oraz obszary docelowe. Taip pat ši priemonė apibrėžia, kiek ir kokioms sritims bus skirta lėšų nuo 2014 iki 2020 m. Pomoc w osiągnięciu zrównoważonego wzrostu gospodarczego Pagalba kuriant tvariai augančią ekonomiką Komisja Europejska postrzega stworzenie efektywnych sieci infrastruktury transportowej i energetycznej jako główny sposób pobudzenia wzrostu i wzmocnienia zaufania w jednolity rynek UE. Europos Komisija įsitikinusi, kad veiksmingi transporto ir energetikos infrastruktūros tinklai yra pagrindinis būdas paspartinti augimą ir sustiprinti pasitikėjimą ES bendrąja rinka. W szczególność instrument „Łącząc Europę” będzie wspierać projekty służące opracowaniu i budowie nowej infrastruktury i usług lub modernizacji istniejącej infrastruktury i usług. Visų pirma, EITP rems projektus, kuriais siekiama kurti naują infrastruktūrą ir paslaugas arba gerinti jau esamą infrastruktūrą ir paslaugas. Jednym z celów ogólnych instrumentu jest przyczynianie się do wzrostu gospodarczego poprzez tworzenie nowoczesnych i wysoce efektywnych sieci transeuropejskich uwzględniających oczekiwane przyszłe przepływy ruchu. Vienas iš bendrų šios priemonės tikslų yra prisidėti prie ūkio augimo kuriant šiuolaikiškus ir veiksmingus transeuropinius tinklus atsižvelgiant į prognozuojamą eismo apimtį. Kolejnym celem ogólnym jest umożliwienie UE osiągnięcia poziomów docelowych w zakresie zrównoważonego rozwoju (zmniejszenie emisji gazów cieplarnianych o co najmniej 20% w porównaniu z poziomem z 1990 r., zwiększenie efektywności energetycznej o 20% i podniesienie udziału energii ze źródeł odnawialnych do 20% do 2020 r.). Kitas bendras tikslas yra padėti ES pasiekti tvaraus vystymosi tikslus (palyginti su 1990 m. apimtimi, bent 20 % sumažinti išmetamų šiltnamio efektą sukeliančių dujų kiekį, 20 % padidinti energijos vartojimo efektyvumą ir iki 20 % padidinti atsinaujinančiųjų išteklių energijos dalį). Sektor transportu największym beneficjentem Transporto sektorius - didžiausias paramos gavėjas Całkowity budżet instrumentu „Łącząc Europę” na lata 2014-2020 wynosi około 33 mld euro. Visas EITP biudžetas nuo 2014 iki 2020 m. siekia maždaug 33 mlrd. EUR. Z tej kwoty około 26 mld euro zostanie wydanych na sektor transportu, około 1 mld euro na sektor telekomunikacji i około 6 mld euro na sektor energii. Iš šių lėšų maždaug 26 mlrd. EUR bus išleista transporto sektoriui, maždaug 1 mlrd. EUR - telekomunikacijų sektoriui ir maždaug 6 mlrd. EUR - energetikos sektoriui. Sprawozdanie z oceny instrumentu „Łącząc Europę” zostanie przedstawione Parlamentowi Europejskiemu i krajom UE nie później niż 31 grudnia 2017 r. Ne vėliau kaip 2017 m. gruodžio 31 d. Europos Parlamentui ir ES valstybėms narėms bus pateikta EITP vertinimo ataskaita. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1316/2013z dnia 11 grudnia 2013 r. ustanawiające instrument „Łącząc Europę”, zmieniające rozporządzenie (UE) nr 913/2010 oraz uchylające rozporządzenia (WE) nr 680/2007 i (WE) nr 67/2010. 2013 m. gruodžio 11 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 1316/2013, kuriuo sukuriama Europos infrastruktūros tinklų priemonė ir iš dalies keičiamas reglamentas (ES) Nr. 913/2010 bei panaikinami reglamentai (EB) Nr. 680/2007 ir (EB) Nr. 67/2010 ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 1316/2013 Reglamentas (ES) Nr. 1316/2013 21.12.2013 2013 12 21 Dz.U. L 348 z 20.12.2013 OL L 348, 2013 12 20 AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) nr 275/2014z dnia 7 stycznia 2014 r. zmieniające załącznik I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1316/2013 ustanawiającego instrument „Łącząc Europę” [Dziennik Urzędowy L 80 z 19.3.2014]. 2014 m. sausio 7 d. Komisijos deleguotasis reglamentas (ES) Nr. 275/2014, kuriuo iš dalies keičiamas Europos Parlamento ir Tarybos reglamento (ES) Nr. 1316/2013, kuriuo sukuriama Europos infrastruktūros tinklų priemonė, I priedas (Oficialusis leidinys L 80, 2014 3 19). Ostatnia aktualizacja: 11.06.2014 paskutinis atnaujinimas 11.06.2014 Godziny pracy na pokładzie statków korzystających z portów UE Darbo laikas į ES uostus įplaukusiuose laivuose STRESZCZENIE SANTRAUKA Niniejsza dyrektywa ma na celu zwalczanie zakłóceń konkurencji przez armatorów z krajów spoza UE oraz ochronę zdrowia i bezpieczeństwa marynarzy pracujących na pokładach statków korzystających z portów Unii Europejskiej (UE). Šia direktyva siekiama išvengti konkurencijos iškraipymų, atsirandančių dėl trečiųjų šalių laivų savininkų veiksmų, ir saugoti jūrininkų sveikatą bei saugą į Europos Sąjungos (ES) uostus įplaukiančiuose laivuose. JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KAM SKIRTA ŠI DIREKTYVA? Ma ona na celu zapewnienie procedur dotyczących weryfikacji i egzekwowania przez statki zawijające do portów w krajach UE przepisów dyrektywy 1999/63/WE (następnie zmienionej dyrektywą 2009/13/WE), która określa zasady dotyczące czasu pracy marynarzy, w tym godzin pracy, odpoczynku, płatnego urlopu i zdolności do wykonywania pracy. Jos tikslas yra nustatyti mechanizmą, kuriuo būtų galima patikrinti ir užtikrinti, kad į ES šalių uostus įplaukusiuose laivuose laikomasi Direktyvos 1999/63/EB (iš dalies pakeistos Direktyva 2009/13/EB) reikalavimų dėl jūrininkų darbo laiko organizavimo, įskaitant darbo ir poilsio laiko trukmę, mokamas atostogas ir tinkamumą dirbti. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI - Kraje UE, za pośrednictwem wyznaczonych inspektorów kontroli państwa portu, przeprowadzają inspekcje na pokładach statków morskich w swoich portach, bez względu na kraj rejestracji statku. - ES šalių paskirtieji uosto valstybinės kontrolės inspektoriai atlieka patikrinimus į jų uostus įplaukusiuose jūrų laivuose nepaisant to, kokia yra jų įregistravimo valstybė. Dyrektywa nie obejmuje statków rybackich. Žvejybos laivams ši direktyva netaikoma. - Inspekcje przeprowadzane są, w szczególności, po otrzymaniu skargi od kapitana statku, członka załogi bądź jakiejkolwiek osoby lub organizacji mającej uzasadniony interes w zapewnieniu bezpiecznego funkcjonowania statku, warunków życia i pracy na statku lub w zapobieganiu zanieczyszczeniom. - Patikrinimai atliekami, ypač gavus kapitono, įgulos nario arba kurio nors asmens ar organizacijos, teisėtai suinteresuotų saugiu laivo naudojimu, gyvenimo ir darbo laive sąlygomis arba taršos prevencija, skundą. - Podczas inspekcji ustala się, czy: - Patikrinimų metu nustatoma, ar: - tabela organizacji pracy na statku jest wywieszona w łatwo dostępnym miejscu; - laive lengvai prieinamoje vietoje paviešinta darbo laive tvarka; - zapisy godzin pracy i godzin odpoczynku znajdują się na pokładzie i zostały potwierdzone przez właściwy organ państwa, w którym statek jest zarejestrowany. - sudarytos ir laive laikomos jūrininkų darbo valandų ir poilsio valandų suvestinės, patvirtintos laivo įregistravimo valstybės kompetentingos institucijos. - W przypadku stwierdzenia, że marynarze mogą być przemęczeni, przeprowadza się bardziej szczegółową inspekcję w celu określenia, czy zarejestrowane godziny pracy odpowiadają normom określonym w dyrektywie oraz czy są przestrzegane. - Pastebėjus, kad jūrininkai gali būti pernelyg pavargę, atliekamas išsamesnis tikrinimas, siekiant nustatyti, ar užfiksuotos darbo valandos atitinka direktyvos nuostatas ir ar buvo tinkamai jų laikomasi. - W celu poprawy warunków, które w sposób oczywisty zagrażają bezpieczeństwu lub zdrowiu, kraj UE może wprowadzić zakaz opuszczenia przez niego portu do czasu, gdy poprawione zostaną wykryte uchybienia, lub do czasu, gdy załoga dostatecznie wypocznie. - Siekdama pašalinti sąlygas, kurios akivaizdžiai kelia pavojų saugai ar sveikatai, ES šalis gali uždrausti laivui išplaukti iš uosto, kol trūkumai bus pašalinti arba įgula bus pailsėjusi. - W przypadku gdy statek ma zakaz opuszczenia portu, kapitan, armator, przedstawiciel państwa, pod banderą którego pływa statek lub państwa, w którym statek jest zarejestrowany, lub przedstawiciel dyplomatyczny zostaną poinformowani o podjęciu tej decyzji oraz o wszelkich wymaganych działaniach naprawczych. - Jei laivui uždraudžiama išplaukti iš uosto, kapitonui, savininkui arba valstybės, su kurios vėliava laivas plaukioja ar kurioje jis yra įregistruotas, pareigūnui ar diplomatiniam atstovui pranešama apie tokį sprendimą ir apie reikalingus veiksmus padėčiai ištaisyti. - Jeśli statek zostanie opóźniony bez powodu, armator jest uprawniony do otrzymania odszkodowania za wszelkie poniesione straty lub szkody, przy czym ciężar dowodu spoczywa na armatorze statku; ma on również prawo do odwołania się od decyzji o zatrzymaniu statku. - Jei laivas nepagrįstai sulaikomas, savininkas turi teisę į padarytos žalos ar nuostolių atlyginimą. Įrodinėjimo pareiga tenka laivo savininkui, kuris turi teisę apskųsti sprendimą dėl sulaikymo. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Weszła ona w życie 20 stycznia 2000 r. Direktyva įsigaliojo 2000 m. sausio 20 d. Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Międzynarodowej Organizacji Pracy dotyczącej Konwencji o pracy na morzu z 2006 r. Daugiau informacijos žr. Tarptautinės darbo organizacijos interneto svetainės skiltyje apie 2006 m. Konvenciją dėl darbo jūrų laivyboje. AKT DOKUMENTAS Dyrektywa 1999/95/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 grudnia 1999 r. dotycząca egzekwowania przepisów odnoszących się do godzin pracy marynarzy na pokładach statków zawijających do portów Wspólnoty 1999 m. gruodžio 13 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 1999/95/EB dėl jūrininkų darbo valandoms į Bendrijos uostus įplaukusiuose laivuose taikomų nuostatų įgyvendinimo ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 1999/95/WE Direktyva 1999/95/EB 20.01.2000 2000 1 20 30.06.2002 2002 6 30 Dz.U. L 14 z 20.1.2000, s. 29-35 OL L 14, 2000 1 20, p. 29-35 AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Dyrektywa Rady 2009/13/WE z dnia 16 lutego 2009 r. w sprawie wdrożenia Umowy zawartej między Stowarzyszeniem Armatorów Wspólnoty Europejskiej (ECSA) a Europejską Federacją Pracowników Transportu (ETF) w sprawie Konwencji o pracy na morzu z 2006 r. oraz w sprawie zmiany dyrektywy 1999/63/WE (Dz.U. L 124 z 20.5.2009, s. 30-50) 2009 m. vasario 16 d. Tarybos direktyva 2009/13/EB, įgyvendinanti Europos bendrijos laivų savininkų asociacijų (ECSA) ir Europos transporto darbuotojų federacijos (ETF) sudarytą susitarimą dėl 2006 m. Konvencijos dėl darbo jūrų laivyboje ir iš dalies keičianti Direktyvą 1999/63/EB (OL L 124, 2009 5 20, p. 30-50) Ostatnia aktualizacja: 06.10.2015 paskutinis atnaujinimas 06.10.2015 - - - - - - Mobilność i prawa pasażerów Judumas ir keleivių teisės Udostępnij Siųsti draugams Włącz streszczenia z archiwum Įtraukti archyvuotas santraukas Mobilność zgodna z zasadami zrównoważonego rozwoju Tvarus judumas Mobilność w miastach UE Judumas ES miestuose Prawa pasażerów Keleivių teisės Prawa pasażerów w transporcie autobusowym i autokarowym Miesto ir tolimojo susisiekimo autobusų keleivių teisės Unijny system odszkodowań pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład lub opóźnienia lotów ES kompensavimo už atsisakymą vežti ir skrydžių atidėjimą sistema Informacje dla pasażerów: tożsamość przewoźnika lotniczego Keleivių informavimas: oro vežėjų tapatybė Komputerowe systemy rezerwacji biletów lotniczych Kompiuterizuotos lėktuvų bilietų rezervavimo sistemos Prawa osób o ograniczonej sprawności ruchowej - podróże drogą lotniczą Ribotos judėsenos asmenų teisės keliaujant oru Prawa pasażerów podróżujących drogą morską i drogą wodną śródlądową Jūrų ir vidaus vandenų keliais vykstančių keleivių teisės Transport śródlądowy - warunki pracy Vežimas vidaus vandens keliais: darbo sąlygos STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Dyrektywa Rady 2014/112/UE wykonująca Umowę europejską dotyczącą niektórych aspektów organizacji czasu pracy w transporcie śródlądowym Direktyva 2014/112/ES, kuria įgyvendinamas Europos susitarimas dėl tam tikrų vežimo vidaus vandens keliais sektoriaus darbo laiko organizavimo aspektų JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KOKS ŠIOS DIREKTYVOS TIKSLAS? Celem niniejszej dyrektywy jest wykonanie Umowy europejskiej między partnerami społecznymi działającymi w danym sektorze, która ma służyć dostosowaniu legislacji Unii Europejskiej (UE) dotyczącej czasu pracy do konkretnych potrzeb osób pracujących w sektorze transportu śródlądowego. Šia direktyva įgyvendinamas sektoriaus socialinių partnerių sudarytas Europos susitarimas, kuriuo siekiama pritaikyti Europos Sąjungos (ES) teisės aktus, reglamentuojančius darbo laiką, prie vežimo vidaus vandens keliais sektoriaus darbuotojų konkrečių poreikių. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Za podstawę wymiaru czasu pracy przyjmuje się ośmiogodzinny dzień pracy. Darbo laikas grindžiamas aštuonių valandų darbo diena. Nie może on przekraczać: Jis negali būti ilgesnis nei: przeciętnie 48 godzin tygodniowo w okresie 12 miesięcy, 48 valandų savaitės vidurkis per 12 mėnesių; 2304 godzin w okresie 52 tygodni, 2 304 valandos per 52 savaites; 14 godzin w każdym okresie 24-godzinnym, 14 valandų per parą; 84 godzin w każdym okresie siedmiodniowym, 84 valandos per septynių dienų laikotarpį; przeciętnie 72 godzin tygodniowo w okresie czterech miesięcy, jeśli harmonogram przewiduje większą liczbę dni pracy niż dni odpoczynku, 72 valandų savaitės vidurkis per keturis mėnesius, jei darbo grafike darbo dienų numatyta daugiau nei poilsio dienų; 31 następujących po sobie dni. 31 diena iš eilės. Szczególne warunki stosuje się do pracowników zatrudnionych sezonowo na statkach pasażerskich. Specialios sąlygos taikomos darbuotojams, dirbantiems sezonini darbą keleiviniuose laivuose. Czas pracy nie może przekraczać: Darbo laikas negali būti ilgesnis nei: 12 godzin w każdym okresie 24-godzinnym, 12 valandų per parą; 72 godzin w każdym okresie siedmiodniowym, 72 valandos per septynių dienų laikotarpį; za każdy dzień pracy pracownikowi przysługuje 0,2 dni odpoczynku. už vieną darbo dieną darbuotojui suteikiama 0,2 poilsio dienos. Okresy odpoczynku muszą być wystarczająco długie i nieprzerwane, aby można było zagwarantować zdrowie i bezpieczeństwo pracowników i ich współpracowników. Poilsio laikas turi būti pakankamai ilgas ir nepertraukiamas, siekiant užtikrinti darbuotojų ir jų bendradarbių sveikatą bei saugą. Nie mogą być krótsze niż: Poilsio laikas negali būti trumpesnis nei: 10 godzin w każdym okresie 24-godzinnym, z czego co najmniej 6 godzin bez przerwy, 10 valandų per parą, iš kurių bent šešios valandos yra nepertraukiamo poilsio; 84 godziny w każdym okresie siedmiodniowym. 84 valandos per septynių dienų laikotarpį. Poszczególne przepisy obowiązują w zależności od tego, czy harmonogram przewiduje równą czy większą liczbę dni pracy w stosunku do liczby dni odpoczynku. Skirtingos taisyklės taikomos priklausomai nuo to, ar pagal darbo grafiką darbo dienų yra daugiau arba tiek pat, kiek poilsio dienų. W przypadku gdy dzień roboczy jest dłuższy niż sześć godzin, każdy pracownik jest uprawniony do przerwy. Jei darbuotojo dienos darbo laikas yra ilgesnis nei šešios valandos, jis turi teisę padaryti poilsio pertrauką. Czas pracy w porze nocnej jest ograniczony do siedmiu godzin, a maksymalny tygodniowy czas pracy - do 42 godzin. Ilgiausias savaitės darbo laikas naktį yra 42 valandos per septynių dienų laikotarpį. Każdy pracownik jest uprawniony do corocznego płatnego urlopu w wymiarze co najmniej czterech tygodni. Kiekvienas darbuotojas turi teisę į bent keturių savaičių mokamas kasmetines atostogas. W odniesieniu do pracowników poniżej 18 roku życia stosuje się przepisy dyrektywy 94/33/WE. Jaunesniems nei 18 metų darbuotojams taikomos Direktyvos 94/33/EB nuostatos. W wyjątkowych sytuacjach można zezwolić na zatrudnienie młodzieży powyżej 16 roku życia. Specialios išimtys taikomos vyresniems nei 16 metų jaunuoliams. Obowiązkowo należy prowadzić szczegółowe rejestry godzin pracy lub odpoczynku każdego pracownika. Išsamiai registruojamas kiekvieno darbuotojo dienos darbo ir poilsio laikas. Kapitan statku ma prawo wymagać od członków załogi przedłużenia czasu pracy w sytuacjach nadzwyczajnych. Laivavedys gali reikalauti, kad įgulos nariai dirbtų tiek valandų, kiek yra būtina nelaimės atveju. Jeśli taka sytuacja wystąpi w planowanym okresie odpoczynku pracowników, należy im potem zapewnić odpowiedni okres odpoczynku. Tokiu atveju turi būti užtikrina, kad visiems darbuotojams, dirbusiems numatytu poilsio laiku, būtų suteikta pakankamai poilsio laiko. Wszyscy członkowie załogi są uprawnieni do corocznych bezpłatnych badań lekarskich. Visi įgulos nariai turi teisę į nemokamą kasmetinį sveikatos patikrinimą. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Niniejsza dyrektywa ma zastosowanie od 12 stycznia 2015 r. Direktyva taikoma nuo 2015 m. sausio 12 d. Kraje UE miały obowiązek wdrożenia przepisów tej dyrektywy do prawa krajowego do 31 grudnia 2016 r. ES šalys turėjo ją perkelti į savo nacionalinę teisę ne vėliau kaip 2016 m. gruodžio 31 d. KONTEKST KONTEKSTAS Dyrektywa 2003/88/WE ustanawia ogólne minimalne standardy w zakresie organizacji czasu pracy w UE. Direktyva 2003/88/EB nustatomi būtinieji standartai dėl darbo laiko ES. Z uwagi jednak na specyfikę sektora istnieje potrzeba ustanowienia odrębnych przepisów odnoszących się do osób zatrudnionych w sektorze europejskiego transportu śródlądowego. Tačiau dėl Europos vežimo vidaus vandens keliais sektoriaus ypatybių jame dirbantiems žmonėms būtinos atskiros taisyklės. Były one negocjowane i wspólnie uzgodnione przez Europejskie Stowarzyszenie Żeglugi Śródlądowej, Europejską Organizację Kapitanów oraz Europejskie Stowarzyszenie Pracowników Transportu. Dėl šių taisyklių derasi ir jas tvirtina Europos baržų sąjunga, Europos laivavedžių organizacija ir Europos transporto darbuotojų federacija. Na mocy dyrektywy 2014/112/UE powyższe przepisy włącza się do prawa UE. ES teisėje jos įtvirtinamos Direktyva 2014/112/ES. GŁÓWNY DOKUMENT PAGRINDINIS DOKUMENTAS Dyrektywa Rady 2014/112/UE z dnia 19 grudnia 2014 r. wykonująca Umowę europejską dotyczącą niektórych aspektów organizacji czasu pracy w transporcie śródlądowym, zawartą przez Europejskie Stowarzyszenie Żeglugi Śródlądowej (EBU), Europejską Organizację Kapitanów (ESO) i Europejską Federację Pracowników Transportu (ETF) (Dz.U. L 367 z 23.12.2014, s. 86-95) 2014 m. gruodžio 19 d. Tarybos direktyva 2014/112/ES, kuria įgyvendinamas Europos baržų sąjungos (EBS), Europos laivavedžių organizacijos (ELO) ir Europos transporto darbuotojų federacijos (ETF) sudarytas Europos susitarimas dėl tam tikrų vežimo vidaus vandens keliais sektoriaus darbo laiko organizavimo aspektų (OL L 367, 2014 12 23, p. 86-95) DOKUMENTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Dyrektywa Rady 94/33/WE z dnia 22 czerwca 1994 r. w sprawie ochrony pracy osób młodych (Dz.U. L 216 z 20.8.1994, s. 12-20) 1994 m. birželio 22 d. Tarybos direktyva 94/33/EB dėl dirbančio jaunimo apsaugos (OL L 216, 1994 8 20, p. 12-20) Kolejne zmiany do dyrektywy 94/33/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Direktyvos 94/33/EB daliniai pakeitimai buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentacyjną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. Dyrektywa 2003/88/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 4 listopada 2003 r. dotycząca niektórych aspektów organizacji czasu pracy (Dz.U. L 299 z 18.11.2003, s. 9-19) 2003 m. lapkričio 4 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2003/88/EB dėl tam tikrų darbo laiko organizavimo aspektų (OL L 299, 2003 11 18 p. 9-19) Ostatnia aktualizacja: 07.02.2017 paskutinis atnaujinimas 07.02.2017 - - - - - - Mobilność w miastach UE Judumas ES miestuose STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Komunikat Komisji (COM(2009) 490 wersja ostateczna) - Plan działania na rzecz mobilności w miastach Komisijos komunikatas (KOM(2009) 490 galutinis) „Judumo mieste veiksmų planas“ JAKI JEST CEL NINIEJSZEGO KOMUNIKATU? KOKS ŠIO KOMUNIKATO TIKSLAS? Komunikat proponuje krótko- i średnioterminowe działania, które mają na celu zapewnienie, że transport miejski w Unii Europejskiej (UE) jest zrównoważony pod względem ochrony środowiska i konkurencyjny oraz że zaspokaja potrzeby społeczne. Komunikate siūlomi trumpalaikiai ir vidutinės trukmės veiksmai siekiant, kad transportas Europos Sąjungoje (ES) būtų darnus aplinkos bei konkurencingumo prasme ir atlieptų visuomenės poreikius. Środki podzielone na 6 grup tematycznych zostały wdrożone w latach 2009-2012 przez władze lokalne, regionalne i krajowe. Pasiūlytus veiksmus pagal šešias temas vietos, regioninės ir nacionalinės valdžios institucijos turėjo palaipsniui įgyvendinti 2009-2012 m. PAGRINDINIAI ASPEKTAI KLUCZOWE ZAGADNIENIA Komunikate pasiūlyti veiksmai: Komunikat proponuje następujące rozwiązania: integruotos politikos skatinimas. Wspieranie zintegrowanej polityki: zarządzanie transportem miejskim powinno być połączone z innymi politykami, takimi jak ochrona środowiska, planowanie przestrzenne i budownictwo mieszkaniowe. Miesto transporto valdymas turi būti susietas su kitomis politikos sritimis, kaip antai aplinkos apsauga, žemėtvarka ir aprūpinimu būstu; Uwzględnienie dobra obywateli: społeczeństwo powinno mieć zagwarantowane: niezawodność, informację, bezpieczeństwo i dostępność do wszystkich rodzajów transportu miejskiego. dėmesys piliečiams. Piliečiams turi būti užtikrintas visų rūšių miesto transporto paslaugų patikimumas, informacijos apie tokias paslaugas buvimas, saugumas ir prieinamumas; Bardziej ekologiczny transport miejski: UE będzie nadal wspierać rozwój nowych technologii ekologicznie czystych pojazdów i paliw alternatywnych oraz rozwój rynków dla tych technologii i paliw. miesto transporto ekologiškumo didinimas. ES ir toliau rems naujų, švarių transporto priemonių technologijų ir alternatyvių kuro rūšių bei jų rinkų kūrimą; Wzmocnienie finansowania: Biorąc pod uwagę, że większość wydatków pokrywana jest przez władze lokalne, regionalne lub krajowe, Komisja Europejska pomoże im znaleźć finansowanie ze źródeł unijnych. finansavimo gerinimas. Kadangi daugiausiai investicijų skiria vietos, regioninės ir nacionalinės valdžios institucijos, Europos Komisija padės joms išnagrinėti ES finansavimo galimybes; Dzielenie się doświadczeniem i wiedzą: Komisja udzieli pomocy wszystkim stronom związanym z kwestiami transportu publicznego w korzystaniu z dotychczasowych doświadczeń oraz wsparcia w wymianie informacji. patirties ir žinių mainai. Komisija padės visiems subjektams, teikiantiems miesto transporto paslaugas, pasinaudoti turima patirtimi ir skatins informacijos mainus; Optymalizacja mobilności w miastach: Komisja pomoże władzom lokalnym zoptymalizować efektywność ich logistyki transportowej i rozwinąć inteligentne systemy transportu. judumo mieste gerinimas. Komisija padės vietos valdžios institucijoms didinti jų miesto logistikos veiksmingumą ir kurti pažangias transporto sistemas. Dyrektywa 2009/33/WE wymaga od instytucji zamawiających i innych organów uwzględnianie przy zakupie pojazdów drogowych ich wpływu na środowisku oraz zużywanej przez nie energii. Direktyvoje 2009/33/EB nustatytas reikalavimas, kad perkančiosios organizacijos ir kiti subjektai pirkdami kelių transporto priemones atsižvelgtų į jų poveikį energetikai ir aplinkai. KONTEKST KONTEKSTAS Rządy krajów UE przyjęły ten plan działania 24 czerwca 2010 r. ES šalių vyriausybės pritarė veiksmų planui 2010 m. birželio 24 d. Kraje UE zauważyły wyzwania i możliwości, z jakimi wiąże się plan w kwestii „zwiększenia zrównoważoności i bezpieczeństwa mobilności w miastach i metropoliach przy jednoczesnym zachowaniu przystępności cenowej dla obywateli”. Jos pabrėžė, kad šis veiksmų planas yra iššūkis ir galimybė „pagerinti judumo miestuose darnumą ir saugumą, užtikrinant nebrangias visuomeninio transporto paslaugas“. Szczegółowe informacje dotyczące badań finansowanych przez UE można znaleźć w portalu Eltis. Išsamesnės informacijos apie ES finansuojamus judumo mieste mokslinius tyrimus pateikiama svetainėje „Eltis“. GŁÓWNY DOKUMENT PAGRINDINIS DOKUMENTAS Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów - Plan działania na rzecz mobilności w miastach COM(2009) 490 wersjaostateczna, 30.9.2009) Komisijos komunikatas Europos Parlamentui, Tarybai, Europos ekonomikos ir socialinių reikalų komitetui ir Regionų komitetui „Judumo mieste veiksmų planas“ (KOM(2009) 490 galutinis, 2009 9 30) DOKUMENTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/33/WEz dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie promowania ekologicznie czystych i energooszczędnych pojazdów transportu drogowego (Dz.U. L 120 z 15.5.2009, s. 5-12) 2009 m. balandžio 23 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2009/33/EB dėl skatinimo naudoti netaršias ir efektyviai energiją vartojančias kelių transporto priemones (OL L 120, 2009 5 15, p. 5-12) Ostatnia aktualizacja: 22.09.2016 paskutinis atnaujinimas 22.09.2016 Czas pracy marynarzy Jūreivių darbo laikas STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Dyrektywa 1999/63/WE - umowa w sprawie organizacji czasu pracy marynarzy Direktyva 1999/63/EB dėl susitarimo dėl jūreivių darbo laiko organizavimo JAKI JEST CEL NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KOKS ŠIOS DIREKTYVOS TIKSLAS? Wprowadza w życie porozumienie w sprawie czasu pracy marynarzy* zawarte przez Stowarzyszenie Armatorów* Wspólnoty Europejskiej i Europejską Federację Pracowników Transportu 30 września 1998 r. Šia direktyva įtvirtinamas susitarimas dėl jūreivių* darbo laiko organizavimo, kurį 1998 m. rugsėjo 30 d. pasiekė Europos bendrijos laivų savininkų* asociacija ir Europos Sąjungos transporto darbuotojų profesinių sąjungų federacija. Uwzględnia konwencję Międzynarodowej Organizacji Pracy w odniesieniu do godzin pracy marynarzy. Ja atsižvelgiama į Tarptautinės darbo organizacijos konvenciją dėl darbo jūrų laivyboje, kiek tai susiję su jūreivių darbo valandomis. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Porozumienie to stosuje się do każdego statku pełnomorskiego, niezależnie od tego, czy stanowi własność publiczną czy prywatną, który jest zarejestrowany na terytorium Unii Europejskiej (UE) i bierze udział w działalności handlowej na morzu. Šio teisės akto privalo laikytis visi valstybiniai ar privatūs jūrų laivai, įregistruoti bet kurios Europos Sąjungos (ES) šalies teritorijoje ir vykdantys komercinę jūrų laivybos veiklą. Dyrektywa określa maksymalną liczbę godzin pracy* albo minimalną liczbę godzin odpoczynku* w danym okresie. Direktyvoje nustatomas maksimalus darbo valandų* arba minimalus poilsio* valandų skaičius per duotą laikotarpį. Przy ustalaniu godzin pracy stosuje się: Darbo valandos turi būti nustatytos taip, kad: normę opartą na ośmiogodzinnym dniu pracy, z jednym dniem wolnym od pracy oraz odpoczynkiem w święta państwowe; būtų aštuonių valandų darbo diena su viena poilsio diena per savaitę ir poilsiu valstybinių švenčių dienomis; maksymalną liczbę godzin pracy, która nie może przekraczać 14 godzin w każdym okresie 24-godzinnym oraz 72 godzin w każdym okresie siedmiodniowym. maksimalus darbo valandų skaičius neviršytų 14 valandų per bet kurias 24 valandas arba 72 valandų per bet kurias septynias dienas. Godziny odpoczynku: Poilsio laikas: ich liczba nie może być mniejsza niż 10 godzin w każdym okresie 24-godzinnym oraz 77 godzin w każdym okresie siedmiodniowym; negali būti trumpesnis nei 10 valandų per bet kurias 24 valandas arba 77 valandos per bet kurias septynias dienas; mogą być podzielone najwyżej na dwie części, spośród których jedna musi wynosić co najmniej sześć godzin; gali būti dalijamas į ne daugiau kaip du laikotarpius, kurių vienas turi būti ne trumpesnis kaip šešios valandos; przerwa między dwoma następującymi po sobie okresami odpoczynku nie może przekraczać 14 godzin; neturi viršyti 14 valandų tarp dviejų paeiliui einančių poilsio laikotarpių; ich zakłócenia przez ćwiczenia bezpieczeństwa, np. zbiórki załogi, ćwiczenia przeciwpożarowe i ratownicze, muszą być ograniczone do minimum; turi būti kuo mažiau trikdomas saugos pratybomis, kaip antai laivo įgulos patikrinimais pagal sąrašą ir gaisro gesinimo bei gelbėjimosi mokymais; muszą obejmować wyrównawczy okres odpoczynku, jeżeli normalny okres odpoczynku jest zakłócony wezwaniem do pracy. turi apimti pakankamą kompensuojamąjį poilsio laiką, jeigu įprastinis poilsio laikas buvo sutrikdytas iškvietimais į darbą. Kapitanowie statków mają prawo wymagać od marynarza świadczenia pracy w sytuacjach bezpośredniego zagrożenia bezpieczeństwa statku, osób znajdujących się na pokładzie bądź ładunku lub konieczności niesienia pomocy innym statkom albo osobom. Laivo kapitonas turi teisę reikalauti, kad laivo įgula atliktų darbą, kuris yra reikalingas tiesiogiai laivo, laive esančių žmonių ar krovinio saugumui užtikrinti arba suteikti pagalbą kitiems jūroje skęstantiems laivams ar žmonėms. Szczegóły organizacji pracy na statku i przepisów ustawodawstwa muszą być wywieszone i łatwo dostępne. Informacija apie darbo laive susitarimus ir teisės aktų nuostatos turi būti lengvai prieinamos ir matomos. Należy prowadzić zapisy codziennych godzin pracy marynarzy lub ich codziennych godzin odpoczynku. Būtina saugoti įrašus apie jūreivių darbo ir poilsio valandas. Podczas obsadzania statku załogą należy brać pod uwagę potrzebę unikania lub minimalizowania wydłużonych godzin pracy, w celu zapewnienia odpowiedniego odpoczynku i ograniczenia zmęczenia. Nustatant laivo įgulos komplektavimo normas, reikia išvengti pernelyg ilgų darbo valandų arba jas sutrumpinti, kad būtų užtikrintas pakankamas poilsis ir ribojamas nuovargis. Marynarze, którzy nie ukończyli 18. roku życia, nie mogą pracować w nocy*, możliwe są jednak pewne odstępstwa od tej zasady. Jūreiviai iki 18 metų naktį* nedirba, nors galimos tam tikros išimtys. Osoby, które nie ukończyły 16. roku życia, nie mogą pracować na statku. Asmenys iki 16 metų laive nedirba. Każdy marynarz: Visi jūreiviai: musi posiadać świadectwo zdrowia potwierdzające zdolność do pracy na morzu. privalo turėti sveikatos pažymą, liudijančią, kad jie yra tinkami darbui jūroje. Dopuszczalne są pewne odstępstwa od tej zasady; Leidžiamos tam tikros išimtys; ma prawo do corocznego płatnego urlopu. turi teisę į mokamas kasmetines atostogas. Urlop oblicza się na podstawie co najmniej 2,5 dni kalendarzowych na miesiąc zatrudnienia, pomniejszając go proporcjonalnie za niepełne miesiące. Jų trukmė skaičiuojama skiriant ne mažiau kaip 2,5 dienos už kiekvieną išdirbtą mėnesį ir proporcingą laiką už ne visą išdirbtą mėnesį. Kraje UE mogą: ES šalys gali: na określonych warunkach zezwalać na odstępstwa od określonych godzin pracy i odpoczynku; daryti išimtis dėl nurodytų darbo valandų ir poilsio laiko esant tam tikroms sąlygoms; wprowadzić bardziej korzystne przepisy dotyczące marynarzy niż te określone dyrektywą, nie mogą jednak wprowadzać mniej korzystnych przepisów. taikyti jūreiviams palankesnes (neprastesnes) sąlygas nei nustatyta šioje direktyvoje. Przepisy stanowią uzupełnienie dla oddzielnych przepisów w sprawie godzin pracy na pokładzie statków korzystających z portów UE. Taisyklėmis papildomas atskiras teisės aktas dėl darbo laiko laivuose, įplaukiančiuose į ES uostus. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Ma ona zastosowanie od 22 lipca 1999 r. Direktyva taikoma nuo 1999 m. liepos 22 d. Kraje UE miały obowiązek wdrożenia jej przepisów do prawa krajowego do 30 czerwca 2002 r. ES šalys turėjo ją perkelti į savo nacionalinę teisę ne vėliau kaip 2002 m. birželio 30 d. KONTEKST KONTEKSTAS Wyjątkowy charakter sektora morskiego sprawia, że nie obejmuje go dyrektywa 2003/88/WE w sprawie organizacji czasu pracy, dlatego wymaga on oddzielnych przepisów. Atsižvelgiant į jūrų sektoriaus specifiką, jam netaikoma Direktyva 2003/88/EB dėl darbo laiko organizavimo, todėl reikia atskirų taisyklių. Więcej informacji: Daugiau informacijos žr.: Warunki pracy - czas pracy w zależności od sektora na stronie internetowej Komisji Europejskiej Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje „Darbo sąlygos: sektorių darbo laikas“. * KLUCZOWE POJĘCIA * SVARBIAUSIOS SĄVOKOS Marynarz: osoba zatrudniona w jakimkolwiek charakterze na pokładzie statku pełnomorskiego. Jūreivis: asmuo, dirbantis jūrų laive. Armator: właściciel statku lub inna organizacja bądź osoba, która przejęła taką odpowiedzialność. Laivo savininkas: laivo savininkas arba kita organizacija ar asmuo, prisiimantis tokią atsakomybę. Godziny pracy: czas, w którym marynarz pracuje na statku. Darbo valandos: laikas, kurį jūreivis dirba laive. Godziny odpoczynku: czas poza godzinami pracy, nieobejmujący krótkich przerw. Poilsio laikas: laikas ne darbo valandomis. Jis neapima trumpų pertraukų. Noc: okres przynajmniej dziewięciu godzin, które obejmują czas między północą a godziną piątą rano. Naktis: ne mažiau kaip devynios valandos, įskaitant laiką nuo vidurnakčio iki 5 valandos ryto. GŁÓWNY DOKUMENT PAGRINDINIS DOKUMENTAS Dyrektywa Rady 1999/63/WE z dnia 21 czerwca 1999 r. dotycząca Umowy w sprawie organizacji czasu pracy marynarzy przyjętej przez Stowarzyszenie Armatorów Wspólnoty Europejskiej (ECSA) i Federację Związków Zawodowych Pracowników Transportu w Unii Europejskiej (FST) 1999 m. birželio 21 d. Tarybos direktyva 1999/63/EB dėl Europos bendrijos laivų savininkų asociacijos (ECSA) ir Europos Sąjungos transporto darbuotojų profesinių sąjungų federacijos (FST) susitarimo dėl jūreivių darbo laiko organizavimo. Załącznik: Umowa Europejska w sprawie organizacji czasu pracy marynarzy (Dz.U. L 167 z 2.7.1999, s. 33-37) Priedas „Susitarimas dėl jūreivių darbo laiko organizavimo“ (OL L 167, 1999 7 2, p. 33-37) Kolejne zmiany do dyrektywy 1999/63/WE zostały włączone do tekstu pierwotnego. Paskesni Direktyvos 1999/63/EB daliniai pakeitimai buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. Ostatnia aktualizacja: 06.09.2016 paskutinis atnaujinimas 06.09.2016 - - - - - - Prawa pasażerów w transporcie autobusowym i autokarowym Miesto ir tolimojo susisiekimo autobusų keleivių teisės Pasażerowie, w tym osoby niepełnosprawne i o ograniczonej sprawności ruchowej, podróżując autobusem lub autokarem mają takie same prawa w całej Unii Europejskiej (UE). Keleiviai, įskaitant neįgaliuosius ir riboto judumo asmenis, keliaujantys miesto ir tolimojo susisiekimo autobusais, turi tas pačias teises visoje Europos Sąjungoje (ES). Te prawa, w tym prawo do informacji lub odszkodowania w przypadku opóźnienia lub odwołania, uzupełniają podobne prawa pasażerów transportu morskiego i żeglugi śródlądowej, transportu lotniczego i kolejowego. Šios teisės, įskaitant teisę gauti informaciją arba kompensaciją vėlavimo arba atšaukimo atveju, papildo panašias teises, skirtas jūrų ir vidaus vandenų, oro ir geležinkelių transporto keleiviams. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 181/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. dotyczące praw pasażerów w transporcie autobusowym i autokarowym oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 2011 m. vasario 16 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 181/2011 dėl miesto ir tolimojo susisiekimo autobusų transporto keleivių teisių, kuriuo iš dalies keičiamas Reglamentas (EB) Nr. 2006/2004 STRESZCZENIE SANTRAUKA Pasażerowie, w tym osoby niepełnosprawne i o ograniczonej sprawności ruchowej, podróżując autobusem lub autokarem mają takie same prawa w całej Unii Europejskiej (UE). Keleiviai, įskaitant neįgaliuosius ir riboto judumo asmenis, keliaujantys miesto ir tolimojo susisiekimo autobusais, turi tas pačias teises visoje Europos Sąjungoje (ES). Te prawa, w tym prawo do informacji lub odszkodowania w przypadku opóźnienia lub odwołania, uzupełniają podobne prawa pasażerów transportu morskiego i żeglugi śródlądowej, transportu lotniczego i kolejowego. Šios teisės, įskaitant teisę gauti informaciją arba kompensaciją vėlavimo arba atšaukimo atveju, papildo panašias teises, skirtas jūrų ir vidaus vandenų, oro ir geležinkelių transporto keleiviams. JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie ustanawia zasady transportu autobusowego i autokarowego w ramach usług regularnych* dla pasażerów podróżujących wewnątrz UE na trasach o długości co najmniej 250 km. Šiuo reglamentu nustatomos taisyklės miesto ir tolimojo susisiekimo autobusams dėl reguliarių paslaugų* keleiviams, keliaujantiems ES, kai atstumas yra ne mažesnis kaip 250 km. Niektóre postanowienia rozporządzenia mają zastosowanie do wszystkich usług, także do usług wykonywanych na krótszych dystansach. Kai kurios nuostatos taikomos visoms paslaugoms, įskaitant keliones, kai atstumas mažesnis. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Odnośnie do usług na długich trasach, tzn. o długości powyżej 250 km, rozporządzenie przewiduje: Paslaugų atveju, kai atstumas yra ne mažesnis kaip 250 km, reglamentu numatoma: - w przypadku odwołania lub opóźnienia przekraczającego 90 minut dla podróży trwającej ponad 3 godziny - odpowiednią pomoc, np. - jei kelionės, kurios numatyta trukmė viršija tris valandas, atveju išvykimas atšaukiamas arba iš stoties vėluojama išvykti daugiau kaip 90 minučių, teikiama reikiama pagalba, pvz. przekąski, posiłki, zakwaterowanie w hotelu przez maksymalnie 2 noce; užkandžiai, patiekalai, ne daugiau kaip dvi nakvynės viešbutyje; - gwarancję zwrotu kwoty za bilet lub zmiany trasy w przypadku nadkompletu bądź odwołania lub opóźnienia przekraczającego 120 minut od planowanego czasu rozpoczęcia podróży; - jei paslauga atšaukta arba iš stoties vėluojama išvykti daugiau kaip 120 minučių, taip pat tuo atveju, kai parduodama daugiau bilietų, nei yra vietų, keleiviui garantuojama vykimas kitu maršrutu ir sumokėtos sumos grąžinimas; - odszkodowanie w wysokości 50% ceny biletu w przypadku opóźnienia przekraczającego 120 minut od planowanego czasu rozpoczęcia podróży, odwołania podróży i jeśli przewoźnik nie zaoferuje pasażerom zmiany trasy ani zwrotu kwoty za bilet; - jei iš stoties vėluojama išvykti daugiau kaip 120 minučių arba išvykimas atšaukiamas, tačiau vežėjas nepasiūlo keleiviui vykimo kitu maršrutu arba sumokėtos sumos grąžinimo, išmokama kompensacija, siekianti 50 % bilieto kainos; - informację o odwołaniu usługi lub o opóźnieniu czasu rozpoczęcia podróży; - jei paslauga atšaukta arba vėluojama išvykti, apie tai turi būti teikiama informacija, - ochronę pasażerów w przypadku odniesienia obrażeń, utraty lub uszkodzenia mienia na skutek wypadku drogowego i/lub odszkodowanie w przypadku śmierci; - turi būti užtikrinama keleivių apsauga kelių eismo įvykio metu sukelto sužalojimo, taip pat bagažo dingimo ar jo sugadinimo atveju ir (arba) kompensacija mirties atveju; - określoną bezpłatną pomoc osobom niepełnosprawnym i o ograniczonej sprawności ruchowej zarówno na terminalach, jak i w pojeździe, a także, w razie konieczności, bezpłatny transport dla pasażerów towarzyszących. - speciali nemokama pagalba turi būti teikiama neįgaliesiems ir riboto judumo asmenims tiek stotyse, tiek autobusuose, ir, jei reikia, lydintys asmenys turi būti vežami nemokamai. Ponadto na trasach o długości mniejszej niż 250 km niniejsze rozporządzenie przewiduje: Be to, paslaugų atveju, kai atstumas yra mažesnis kaip 250 km, reglamentu numatoma: - niedyskryminowanie ze względu na obywatelstwo odnośnie do cen i warunków umownych; - keleivių nediskriminavimas dėl pilietybės, kainų ir sutarties sąlygų atžvilgiu; - traktowanie osób niepełnosprawnych i o ograniczonej sprawności ruchowej w sposób niedyskryminujący, a także odszkodowanie za utratę lub uszkodzenie sprzętu służącego do poruszania się w razie wypadku; - neįgaliųjų ir riboto judumo asmenų nediskriminavimas, taip pat piniginė kompensacija jų judėjimo įrangos dingimo arba sugadinimo dėl kelių eismo įvykio atveju; - minimalne zasady przekazywania informacji dotyczących podróży dla wszystkich pasażerów przed podróżą i w jej trakcie, a także informacje ogólne dotyczące ich praw dostępne na terminalach i w internecie; - būtiniausios taisyklės dėl informacijos apie kelionę visiems keleiviams prieš kelionę ir jos metu, taip pat bendroji informacija stotyse ir internete apie jų teises; - mechanizm rozpatrywania skarg opracowany przez przewoźników i dostępny dla wszystkich pasażerów; - vežėjų nustatyta ir visiems keleiviams taikoma skundų nagrinėjimo tvarka; - niezależne organy krajowe w każdym kraju UE posiadające prawo egzekwowania rozporządzenia i, w stosownych przypadkach, nakładania sankcji. - nepriklausomos nacionalinės institucijos kiekvienoje ES šalyje turinčios įgaliojimą vykdyti šį reglamentą ir, jei reikia, skirti baudas. Niniejsze rozporządzenie przewiduje możliwość wyłączeńdla krajowych usług regularnych i dla usług regularnych, których znacząca część jest świadczona poza UE. Šiuo reglamentu taikomos išimtysreguliarioms vidaus paslaugoms ir reguliarioms paslaugoms, kai didelė jų dalis teikiama už ES ribų. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Od dnia 1 marca 2013 r. Reglamentas taikomas nuo 2013 m. kovo 1 d. KONTEKST KONTEKSTAS Strona internetowa Komisji Europejskiej dotycząca praw pasażerów autobusów i autokarów Europos Komisijos interneto svetainės skiltis apie miesto ir tolimojo susisiekimo autobusų keleivių teises. KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS *Usługi regularne: zwykłe usługi przewozu pasażerów autobusami i autokarami na określonych trasach, zatrzymującymi się na z góry określonych przystankach. *Reguliarios paslaugos - įprastos paslaugos, kurios teikiamos vežant miesto arba tolimojo susisiekimo autobusais keleivius nustatytais maršrutais, juos įlaipinant ir išlaipinant iš anksto numatytose stotelėse. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 181/2011 Reglamentas (ES) Nr. 181/2011 20.3.2011 2011 3 20 Dz.U. L 55 z 28.2.2011, s. 1-12 OL L 55, 2011 2 28, p. 1-12 Ostatnia aktualizacja: 27.08.2015 Paskutinį kartą atnaujinta: 27.08.2015 JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Ustanawia system licencjonowania (uznawania) w oparciu o szereg kryteriów i obowiązków w celu zapewnienia, że uznana organizacja stosuje takie same zasady do wszystkich statków w rejestrze, niezależnie od bandery, którą podnoszą te statki. Reglamentu sukuriama licencijavimo (pripažinimo) sistema, kuriai taikomi kriterijai ir įpareigojimai siekiant užtikrinti, kad pripažinta organizacija taiko tokius pačius reikalavimus visiems registre esantiems laivams, nepriklausomai nuo jų vėliavos. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Unijny program uznawania ES pripažinimo sistema Kraje UE muszą przedstawić Komisji Europejskiej (KE) wniosek o uznanie organizacji. ES šalys privalo pateikti prašymą Europos Komisijai, kad organizacijai būtų suteiktas pripažinimas. Uznanie jest udzielane i zarządzane centralnie przez Komisję Europejską. Europos Komisija centralizuotai suteikia ir valdo pripažinimą. Stanowi ono warunek niezbędny dla uzyskania przez organizację upoważnienia kraju UE do przeprowadzania statutowych przeglądów i inspekcji na statkach pływających pod jego banderą (dyrektywa 2009/15/WE). Gauti ES šalies leidimą atlikti teisės aktais numatytą su jos vėliava plaukiojančių laivų patikrinimą ir apžiūrą yra būtina sąlyga visoms organizacijoms (direktyva 2009/15/EB). Aby uzyskać uznanie, organizacja musi spełniać minimalne wymogi: Kad gautų pripažinimą, organizacija turi atitikti šiuos būtiniausius kriterijus: musi posiadać osobowość prawną, turėti juridinio asmens statusą; musi posiadać wysokie kompetencje zawodowe, turėti profesinę kompetenciją; musi posiadać doświadczenie, turėti patirties; musi być niezależna, būti nepriklausoma; musi kierować się w swoim działaniu kodeksem etyki oraz turi būti reglamentuojama etikos kodekso; musi stosować zatwierdzony system jakości. turi naudoti patvirtintą kokybės valdymo sistemą. Komisja może wymagać od uznanych organizacji podjęcia koniecznych działań zapobiegawczych i naprawczych, jeżeli nie spełniają one tych wymogów lub gdy ich działalność w zakresie bezpieczeństwa i zapobiegania zanieczyszczeniu znacznie się pogorszyła. Europos Komisija gali reikalauti, kad organizacija imtųsi prevencinių ir korekcinių veiksmų, jei ji nesilaikė reikalavimų arba jei jos veikla taršos prevencijos ir saugos srityse žymiai pablogėjo. Grzywny, okresowe kary pieniężne i wycofanie uznania Vienkartinės bei reguliariai mokamos baudos ir pripažinimo panaikinimas Komisja Europejska może nakładać grzywny na uznaną organizację, jeżeli pogarszające się wyniki jej działalności lub poważne albo wielokrotne niespełnienie przez nią minimalnych kryteriów lub obowiązków wynikających z tego rozporządzenia wskazują na poważne uchybienia w jej strukturze, systemach, procedurach lub wewnętrznych kontrolach. Europos Komisija gali skirti baudas pripažintai organizacijai, jei blogėjanti veikla arba rimtas ar kartotinis nesugebėjimas vykdyti būtiniausius kriterijus arba įsipareigojimus pagal šį reglamentą atskleidžia rimtus tos organizacijos struktūros, sistemos, procedūrų ar vidaus kontrolės trūkumus. Grzywna może zostać również nałożona, gdy KE uzna, że organizacja rozmyślnie podaje błędne, niepełne lub wprowadzające w błąd informacje. Bauda taip pat gali būti skiriama, jei organizacija, atliekant jos vertinimą, sąmoningai pateikia neteisingą arba nepakankamą informaciją. Komisja Europejska może również nałożyć okresowe kary pieniężne, jeżeli uznana organizacja nie podejmie koniecznych działań zapobiegawczych i naprawczych. Europos Komisija patvirtintai organizacijai gali skirti reguliariai mokamas baudas, jei ji neįgyvendina įvardytų prevencinių ir korekcinių veiksmų. Komisja może, z własnej inicjatywy lub na wniosek kraju UE, zdecydować o wycofaniu uznania w szczególnych okolicznościach. Europos Komisija savo iniciatyva arba ES šalies prašymu, esant tam tikroms aplinkybėms, gali priimti sprendimą panaikinti organizacijos pripažinimą. Okoliczności te w szczególności występują, gdy powtarzające się i rażące niespełnianie przez uznaną organizację minimalnych kryteriów lub wymogów wynikających z niniejszego rozporządzenia lub niezadowalające wyniki jej działalności stwarzają niedopuszczalne zagrożenie dla bezpieczeństwa i środowiska. Tai visų pirma gali įvykti, jei yra rimtas ar kartotinis nesugebėjimas vykdyti būtiniausius kriterijus arba reikalavimus pagal šį reglamentą arba jei netinkama veikla kelia nepriimtiną grėsmę saugumui ar aplinkai. Rozporządzenie Komisji (UE) nr 788/2014 ustanawia przepisy wykonawcze dotyczące grzywien i okresowych kar pieniężnych oraz wycofywania uznania. Komisijos reglamentu (ES) Nr. 788/2014 nustatomos išsamios vienkartinių ir reguliariai mokamų baudų skyrimo ir pripažinimo panaikinimo taisyklės. Ocena organizacji Organizacijų patikrinimas Komisja Europejska, wspólnie z krajem UE, który przedstawił wniosek o uznanie, oceniają uznaną organizację co najmniej raz na dwa lata. Ocena ma na celu potwierdzenie, że organizacja wypełnia swoje obowiązki oraz spełnia minimalne kryteria. Europos Komisija kartu su ES šalimi, pateikusia atitinkamą prašymą suteikti pripažinimą, ne rečiau kaip kartą per dvejus metus atlieka visų patvirtintų organizacijų patikrinimą. Podczas oceny szczególną wagę przykłada się do działania uznanych organizacji w zakresie bezpieczeństwa i zapobiegania zanieczyszczeniu oraz rejestrów wypadków. Vertintojai privalo patikrinti, ar laikomasi įsipareigojimų bei būtiniausių kriterijų, ir atkreipti ypatingą dėmesį į saugumą, taršos prevenciją ir duomenis apie avarijas. Reguły i procedury Taisyklės ir procedūros Uznane organizacje są zachęcane do konsultowania się między sobą w celu zachowania równoważności i harmonizacji ich reguł i procedur oraz uzgodnienia warunków wzajemnego uznawania certyfikatów dla materiałów, wyposażenia i komponentów. Reikalaujama, kad pripažintos organizacijos viena su kita konsultuotųsi, kad suderintų savo taisykles ir procedūras bei apibrėžtų sąlygas, reikalingas pripažinti viena kitos klasės liudijimus, išduotus medžiagoms, įrangai ir detalėms. Certyfikaty wyposażenia statków spełniające wymogi dyrektywy 96/98/WE (lub po 18 września 2016 r. dyrektywy 2014/90/UE) muszą być przyjmowane i uznawane przez uznaną organizację do celów klasyfikacji. Pripažintos organizacijos klasifikavimo tikslais pripažįsta jūrinių įrenginių liudijimus pagal direktyvą 96/98/EB (arba pagal direktyvą 2014/90/ES nuo 2016 m. rugsėjo 18 d.). Niezależna jednostka oceny jakości i certyfikacji Nepriklausomas kokybės vertinimas ir sertifikavimo subjektas Uznane organizacje muszą ustanowić niezależną jednostkę oceny jakości i certyfikacji, odpowiedzialną za ocenę i certyfikację systemów zarządzania jakością. Pripažintos organizacijos privalo sukurti nepriklausomą kokybės vertinimo ir sertifikavimo subjektą, atsakingą už jų kokybės valdymo sistemų vertinimą ir sertifikavimą. Jednostka oceny jakości i certyfikacji jest poddawana okresowej ocenie przez Komisję. Subjekto veiklą periodiškai turi vertinti Europos Komisija. KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS Reguły i procedury: oznaczają techniczne wymogi uznanej organizacji w zakresie projektowania, budowy, wyposażenia, utrzymania i przeglądu statków. Taisyklės ir procedūros - pripažintos organizacijos techniniai standartai, keliami laivų projektavimui, statybai, įrangai, remontui ir apžiūrai. Uznana organizacja: oznacza organizację uznaną zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 391/2009. Pripažinta organizacija - pagal reglamento (EB) Nr. 391/2009 nuostatas pripažinta organizacija. Certyfikat klasy: oznacza dokument wydany przez uznaną organizację, poświadczający zdolność statku do określonego użytku lub świadczenia określonych usług, zgodnie z regułami i procedurami ustanowionymi przez tę organizację. Laivo klasės liudijimas - laivo tinkamumą konkrečiam laivo naudojimui ar eksploatavimui patvirtinantis dokumentas, kurį pagal savo nustatytas taisykles ir procedūras išduoda pripažinta organizacija. KONTEKST KONTEKSTAS Dyrektywa 2009/15/WE, przyjęta w tym samym czasie co rozporządzenie (WE) nr 391/2009, ustanawia ramy prawne dotyczące współpracy pomiędzy krajami UE a uznanymi organizacjami. Direktyva 2009/15/EB, priimta tuo pačiu metu kaip ir reglamentas (EB) Nr. 391/2009, nustatomas teisinis pagrindas, reglamentuojantis ES šalių ir pripažintų organizacijų santykius. Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Komisji Europejskiej dotyczącej działań UE w zakresie bezpieczeństwa na morzu i ochrony środowiska. Daugiau informacijos žr. Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje apie ES veiksmus dėl jūrų saugumo ir aplinkos apsaugos. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (WE) nr 391/2009 Reglamentas (EB) Nr. 391/2009 17.6.2009 2009 6 17 Dz.U. L 131 z 28.5.2009, s. 11 OL L 131, 2009 5 28, p. 11-23. Ostatnia aktualizacja: 23.04.2015 paskutinis atnaujinimas 23.04.2015 - - - - - - Unijny system odszkodowań pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład lub opóźnienia lotów ES kompensavimo už atsisakymą vežti ir skrydžių atidėjimą sistema Działalność UE w dziedzinie transportu lotniczego ma na celu przede wszystkim zagwarantowanie wysokiego poziomu ochrony pasażerów. Veikdama oro transporto sektoriuje ES siekia užtikrinti keleiviams aukšto lygio apsaugą. Rozporządzenie ustanawia wspólne zasady przyznawania odszkodowań pasażerom linii lotniczych oraz pomocy w przypadku odmowy przyjęcia na pokład i anulowania lub znaczącego opóźnienia lotu. Reglamentas nustato bendras kompensavimo ir pagalbos oro transporto keleiviams taisykles atsisakymo vežti ir skrydžių atšaukimo arba atidėjimo ilgam laikui atveju. STRESZCZENIE SANTRAUKA Niniejsze rozporządzenie dotyczy: Šis reglamentas taikomas: pasażerów odlatujących z lotniska znajdującego się na terytorium kraju UE, do którego mają zastosowanie traktaty UE; keleiviams, skrendantiems iš oro uosto, esančio ES šalyje, kurioje galioja ES sutartys; pasażerów odlatujących z lotniska znajdującego się w kraju spoza UE i lądujących na lotnisku w kraju UE, do którego mają zastosowanie traktaty UE. keleiviams, skrendantiems iš ES nepriklausančios šalies oro uosto į oro uostą, esantį ES šalyje, kurioje galioja ES sutartys. Warunkiem jest, że pasażerowie dysponują potwierdzoną rezerwacją na dany lot i - z wyjątkiem przypadku odwołania - stawią się na odprawę pasażerów na wyznaczoną godzinę lub, jeżeli czas nie został określony, nie później niż 45 minut przed ogłoszoną godziną odlotu. Su sąlyga, kad keleiviai turi galiojantį rezervuotą bilietą skristi šiuo reisu ir, išskyrus skrydžio atšaukimo atvejus, atvyksta registruotis nustatytu laiku, o jei tikslus laikas nenurodytas - vėliausiai prieš 45 minutes iki paskelbto lėktuvo išvykimo laiko. Rozporządzenie przyznaje pasażerom prawa w następujących sytuacjach: Reglamente keleivių teisės į kompensaciją pripažįstamos šiais atvejais: odmowa przyjęcia na pokład wbrew ich woli, jei atsisakoma vežti prieš keleivio valią; odwołanie ich lotu, jei atšaukiamas skrydis; opóźnienie ich lotu. jei skrydis atidedamas. Niniejsze rozporządzenie nie dotyczy pasażerów podróżujących bezpłatnie lub korzystających ze zniżki, która nie jest bezpośrednio lub pośrednio dostępna dla wszystkich. Šis reglamentas netaikomas keleiviams, keliaujantiems nemokamai arba pagal mažesnį tarifą, kuriuo tiesiogiai ar netiesiogiai negali pasinaudoti visuomenė. Odmowa przyjęcia na pokład Atsisakymas vežti Jeżeli przewoźnik ma powody, by przewidywać odmowę przyjęcia na pokład, powinien najpierw wezwać do rezygnacji osoby gotowe do zrobienia tego z własnej woli w zamian za pewne korzyści. Kai skrydį vykdantis oro vežėjas pagrįstai tikisi, kad turės atsisakyti vežti tam tikro skrydžio keleivius, jis pirmiausia ieško savanorių, sutinkančių atsisakyti rezervavimo mainais į kompensaciją sutartomis sąlygomis. Jeżeli liczba osób chętnych nie pozwala na przyjęcie na pokład pozostałych pasażerów, przewoźnik może - wbrew woli pasażerów - odmówić przyjęcia ich na pokład, zapewniając im odszkodowanie. Jei pakankamai savanorių neatsiranda, kad tuo skrydžiu galėtų vykti visi kiti rezervavimą turintys keleiviai, skrydį vykdantis oro vežėjas gali atsisakyti vežti keleivius be jų sutikimo išmokėdamas jiems kompensaciją. W transporcie lotniczym pierwszeństwo mają inwalidzi i osoby im towarzyszące. Oro vežėjai pirmiausia tenkina riboto judrumo asmenų ir juos lydinčių asmenų poreikius. W przypadku odmowy przyjęcia na pokład lub anulowania lotu poszkodowani pasażerowie mają: Atsisakius vežti arba atšaukus skrydį, nukentėję keleiviai turi teisę: prawo do zwrotu ceny biletu w terminie 7 dni lub lotu powrotnego do pierwszego miejsca odlotu lub zmiany planu podróży do miejsca przeznaczenia, per septynias dienas atgauti visą už bilietą sumokėtą sumą, gauti skrydį į pirmąją išvykimo vietą arba gauti nukreipimą kitu maršrutu į galutinę paskirties vietą; prawo do opieki (napoje i wyżywienie, zakwaterowanie w hotelu, transport z lotniska do miejsca noclegu, możliwość wykonania dwóch bezpłatnych połączeń telefonicznych, przesyłki dwóch dalekopisów, dwóch faksów lub e-maili), į rūpinimąsi (nemokamai: maistas ir gaivinamieji gėrimai, apgyvendinimas viešbutyje, transportas iš oro uosto į apgyvendinimo vietą, teisė į du skambučius arba du pasinaudojimus teleksu, teisė išsiųsti du faksus arba du elektroninius pranešimus). prawo do odszkodowania w wysokości: į atitinkamo dydžio kompensaciją: 250 EUR dla wszystkich lotów o długości do 1500 kilometrów; 250 EUR visų 1 500 kilometrų ar trumpesnių skrydžių atveju; 400 EUR dla wszystkich lotów wewnątrzunijnych dłuższych niż 1500 kilometrów i wszystkich innych lotów o długości od 1500 do 3500 kilometrów; 400 EUR visų didesnio kaip 1 500 kilometrų atstumo ES vidaus skrydžių ir visų kitų 1 500-3 500 kilometrų atstumo skrydžių atveju; 600 EUR dla wszystkich innych lotów. 600 EUR visų skrydžių, kuriems netaikomas a arba b punktas, atveju. Opóźnienie Atidėjimas Rozporządzenie wprowadza podział na trzy rodzaje opóźnień: Reglamentas įveda trijų nuobaudų grupių sistemą: długie (dwie godziny lub dłużej, w zależności od odległości przelotu) - pasażerowie otrzymają posiłki i napoje oraz bezpłatnie dwie rozmowy telefoniczne, dwa dalekopisy, dwie przesyłki faksowe lub e-mailowe, jei skrydis atidedamas ilgam (dvi valandos ir daugiau, priklauso nuo skrydžio atstumo), visais atvejais privaloma suteikti keleiviams maistą ir gaiviuosius gėrimus bei nemokamą dviejų telefono skambučių, dviejų naudojimųsi teleksu, dviejų fakso arba dviejų el. laiškų išsiuntimo galimybę; godzina odlotu przewidywana na następny dzień - pasażerowie otrzymują także zakwaterowanie i transport do miejsca noclegu i z powrotem, jei išvykimo laikas ne anksčiau kaip kitą dieną, keleiviams privalu pasiūlyti apgyvendinimą ir transportą iš oro uosto į apgyvendinimo vietą ir iš apgyvendinimo vietos į oro uostą; opóźnienie wynosi co najmniej pięć godzin - pasażerowie mogą wybrać między zwrotem pieniędzy za bilet bez potrąceń a powrotem do miejsca pierwotnego wylotu. jei skrydis atidedamas ne mažiau kaip penkioms valandoms, keleiviai gali pasirinkti galimybę susigrąžinti visą už bilietą sumokėtą sumą tam tikrais atvejais kartu su skrydžiu į pirmąją išvykimo vietą. Umieszczenie w klasie wyższej lub niższej Perkėlimas į aukštesnę arba žemesnę klasę Jeżeli przewoźnik umieści pasażera w klasie niższej niż ta, na którą został wykupiony bilet, to w terminie siedmiu dni zwraca pieniądze w następujący sposób: Jei skrydį vykdantis oro vežėjas perkelia keleivį į žemesnę klasę už nurodytąją įsigytame biliete, keleiviui per septynias dienas nurodytu būdu sugrąžinama: 30% ceny biletu w przypadku wszystkich lotów do 1500 km, 30 % bilieto kainos visų 1 500 kilometrų ar trumpesnių skrydžių atveju; 50% ceny biletu w przypadku wszystkich lotów wewnątrzunijnych powyżej 1500 km, z wyjątkiem lotów między krajami UE a francuskimi departamentami zamorskimi, oraz w przypadku wszystkich innych lotów od 1500 km do 3500 km, 50 % bilieto kainos visų didesnio kaip 1 500 kilometrų atstumo ES vidaus skrydžių, išskyrus skrydžius tarp ES šalių europinės teritorijos ir Prancūzijos užjūrio departamentų, ir visų kitų 1 500-3 500 kilometrų atstumo skrydžių atveju; 75% ceny biletu w przypadku wszystkich innych lotów, w tym lotów pomiędzy krajami UE a francuskimi departamentami zamorskimi. 75 % bilieto kainos visų skrydžių, kuriems netaikomas a arba b punktas, atveju, įskaitant skrydžius tarp ES šalių europinės teritorijos ir Prancūzijos užjūrio departamentų. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Rozporządzenie weszło w życie 17 lutego 2005 r. Reglamentas įsigaliojo 2005 m. vasario 17 d. KONTEKST KONTEKSTAS Prawa pasażerów linii lotniczych Lėktuvų keleivių teisės AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 261/2004 z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiające wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylające rozporządzenie (EWG) nr 295/91 - oświadczenie Komisji (Dz.U. L 46 z 17.2.2004, s. 1-8) 2004 m. vasario 11 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 261/2004, nustatantis bendras kompensavimo ir pagalbos keleiviams taisykles atsisakymo vežti ir skrydžių atšaukimo arba atidėjimo ilgam laikui atveju, panaikinantis Reglamentą (EEB) Nr. 295/91 - Komisijos pareiškimas (OL L 46, 2004 2 17, p. 1-8) Ostatnia aktualizacja: 13.12.2015 paskutinis atnaujinimas 13.12.2015 - W przypadku wykrycia braków statek jest poddawany bardziej szczegółowej inspekcji. - Nustačius trūkumų, atliekamas išsamesnis laivo inspektavimas. - Rozszerzoną inspekcję przeprowadza się na wszystkich statkach o wysokim profilu ryzyka oraz na wszystkich statkach pasażerskich, tankowcach, gazowcach, chemikaliowcach lub masowcach starszych niż 12 lat. - Išplėstinis inspektavimas atliekamas aukšto rizikos lygio laivuose ir senesniuose kaip 12 metų keleiviniuose laivuose, naftos tanklaiviuose ir dujų bei cheminių medžiagų tanklaiviuose arba balkeriuose. - Wszelkie wykryte braki muszą zostać usunięte. - Visi nustatyti trūkumai turi būti pašalinti. Gdy odnotowany brak zgodności stwarza poważne zagrożenie dla bezpieczeństwa, zdrowia lub środowiska, statek zostaje zatrzymany do czasu usunięcia uchybień. Jei nustatyti trūkumai kelia pavojų saugai, sveikatai arba aplinkai, laivas sulaikomas tol, kol šie trūkumai pašalinami. - Organy krajowe mogą odmówić dostępu do portu statkom, które zostały zatrzymane więcej niż dwa razy w ciągu poprzednich dwóch do trzech lat. - Nacionalinės institucijos gali neleisti įplaukti į uostą laivams, kurie per pastaruosius dvejus ar trejus metus buvo sulaikyti daugiau nei du kartus. - Armatorzy lub operatorzy mają prawo do odwołania się od decyzji o zatrzymaniu lub odmowie dostępu. - Laivo savininkai ar operatoriai turi teisę apeliacine tvarka apskųsti nurodymą sulaikyti laivą ar neduoti jam leidimo įplaukti. - Komisja Europejska utrzymuje i aktualizuje bazę danych wyników inspekcji. - Inspektavimo duomenų bazę administruoja ir atnaujina Europos Komisija. Regularnie publikuje na publicznie dostępnej stronie internetowej informacje o przedsiębiorstwach, których poziom działalności uznano za niski lub bardzo niski. Ji reguliariai viešoje interneto svetainėje skelbia duomenis apie kompanijas, kurių rezultatų lygis laikomas žemu arba labai žemu. - Dyrektywa nie obejmuje statków rybackich, okrętów pomocniczych, okrętów wojennych, określonych rodzajów statków drewnianych ani jachtów prywatnych. - Ši direktyva netaikoma žvejybos, karo, pagalbiniams laivams, tam tikros konstrukcijos mediniams laivams ir privačioms jachtoms. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Od 17 czerwca 2009 r., ale kraje UE miały czas na przystosowanie swoich systemów ustawodawczych i administracyjnych do 1 stycznia 2011 r. Direktyva taikoma nuo 2009 m. birželio 17 d., tačiau savo teisėkūros bei administravimo sistemas ES šalys turėjo pritaikyti iki 2011 m. sausio 1 d. Więcej informacji: Daugiau informacijos žr.: - Strona Komisji Europejskiej dotycząca działań UE w zakresie bezpieczeństwa na morzu i ochrony środowiska - Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje apie ES veiksmus saugos ir aplinkosaugos srityse; - Strona internetowa Europejskiej Agencji ds. Bezpieczeństwa na Morzu dotycząca kontroli przeprowadzanej przez państwo portu - Europos jūrų saugumo agentūros interneto svetainės skiltyje apie uosto valstybės kontrolę. AKT DOKUMENTAS Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/16/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie kontroli przeprowadzanej przez państwo portu 2009 m. balandžio 23 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2009/16/EB dėl uosto valstybės kontrolės ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 2009/16/WE Direktyva 2009/16/EB 17.6.2009 2009 6 17 31.12.2010 2010 12 31 Dz.U. L 131 z 28.5.2009, s. 57-100 OL L 131, 2009 5 28, p. 57-100. Akt(-y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 2013/38/UE Direktyva 2013/38/ES 20.8.2013 2013 8 20 21.11.2014 2014 11 21 Dz.U. L 218 z 14.8.2013, s. 1-7 OL L 218, 2013 8 14, p. 1-7 Rozporządzenie (UE) nr 1257/2013 Reglamentas (ES) Nr. 1257/2013 30.12.2013 2013 12 30 Dz.U. L 330 z 10.12.2013, s. 1-20 OL L 330, 2013 12 10, p. 1-20 Rozporządzenie (UE) 2015/757 Reglamentas (ES) 2015/757 01.7.2015 2015 7 1 Dz.U. L 123 z 19.5.2015, s. 55-76 OL L 123, 2015 5 19, p. 55-76 Kolejne zmiany i poprawki do dyrektywy 2009/16/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Direktyvos 2009/16/EB daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. Ostatnia aktualizacja: 30.09.2015 paskutinis atnaujinimas 30.09.2015 - - - - - - Informacje dla pasażerów: tożsamość przewoźnika lotniczego Keleivių informavimas: oro vežėjų tapatybė STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie (WE) nr 2111/2005 - wykaz przewoźników lotniczych podlegających zakazowi w ramach UE i tożsamość przewoźnika lotniczego wykonującego przewóz Reglamentas (EB) Nr. 2111/2005 dėl oro vežėjų, kuriems taikomas draudimas vykdyti veiklą ES, sąrašo sudarymo ir skrydžius vykdančių oro vežėjų tapatybės STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie ustanawia ogólnodostępny wykaz linii lotniczych objętych zakazem wykonywania lotów w UE z powodu niespełniania wymaganych norm bezpieczeństwa (załącznik A) oraz linii lotniczych, których działalność jest ograniczona określonymi warunkami (załącznik B). Reglamentu nustatomas viešai prieinamas oro vežėjų, kuriems draudžiama vykdyti skrydžius ES, nes jie neatitinka reikalingų saugos standartų (A priedas), ir oro vežėjų, kurių skrydžiai apribojami tam tikromis sąlygomis (B priedas), sąrašas. Niniejszy dokument zapewnia, by pasażerowie znali tożsamość linii lotniczej wykonującej przewóz. Juo užtikrinama, kad keleiviai žinotų oro vežėjo, su kuriuo skrenda, tapatybę. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Linia lotnicza może trafić na wykaz objęty zakazem, jeśli stwierdzone zostaną niedociągnięcia w zakresie bezpieczeństwa i jeśli taka linia lotnicza im nie zaradzi. Oro vežėjai yra įtraukiami į oro vežėjų, kuriems draudžiama vykdyti veiklą, sąrašą, jei nustatoma, kad jie turi rimtų saugos trūkumų ir jų nepanaikina. Istnieją wspólne kryteria unijne oparte na odpowiednich normach bezpieczeństwa w celu określenia, czy należy nałożyć zakaz wykonywania przewozów. Bendraisiais ES kriterijais, kurie grindžiami atitinkamais saugos standartais, nustatoma, ar reikia taikyti draudimą vykdyti veiklą. Komisja Europejska może dostosowywać te normy do rozwoju naukowego i technicznego. Europos Komisija gali keisti šiuos kriterijus, atsižvelgdama į mokslo ir technikos raidą. Jeśli wystąpią nieprzewidziane problemy w zakresie bezpieczeństwa, kraj UE może nałożyć na linię lotniczą zakaz wykonywania przewozów ze skutkiem natychmiastowym. Kilus nenumatytoms saugos problemoms, ES šalis gali nedelsdama įvesti draudimą oro vežėjui vykdyti veiklą. Przewoźnicy mają możliwość przedstawienia swoich racji, jeśli Komisja podejmie decyzję o umieszczeniu takiego przewoźnika w wykazie. Oro vežėjui yra suteikiama galimybė būti išklausytam, jei Komisija nusprendžia įtraukti jį į oro vežėjų, kuriems draudžiama vykdyti veiklą, sąrašą. Wykaz jest publikowany w unijnym Dzienniku Urzędowym. Šis sąrašas yra skelbiamas ES oficialiajame leidinyje. Komisja i kraje UE ułatwiają publiczny dostęp do wykazu, zwłaszcza przez internet. Komisija ir ES šalys privalo palengvinti visuomenės prieigą prie sąrašo, ypač naudojant internetą. Organy lotnictwa cywilnego i porty lotnicze także udostępniają wykaz pasażerom. Civilinės aviacijos institucijos ir oro uostai taip pat turi supažindinti visuomenę su šiuo sąrašu. Sprzedawcy biletów, organizatorzy wycieczek i biura podróży podczas dokonywania rezerwacji informują pasażerów na temat tożsamości linii lotniczej, która ma zapewnić ich przewóz. Bilietų pardavėjai, turizmo kelionių organizatoriai ir kelionių agentai turi informuoti keleivius apie oro vežėjo, vykdysiančio skrydį, kuriuo jie keliaus, tapatybę rezervavimo metu. Pasażerowie są niezwłocznie informowani o wszelkich późniejszych zmianach, najpóźniej podczas odprawy lub przy wejściu na pokład. Keleiviai turi būti informuojami apie bet kokius tolesnius pasikeitimus kuo greičiau, bet ne vėliau kaip registracijos arba įlaipinimo metu. Pasażerowie mają prawo do zwrotu kosztów lub zmiany planu podróży, jeśli linia lotnicza zostanie umieszczona w wykazie po dokonaniu rezerwacji. Keleiviai turi teisę į kompensaciją arba vežimą kitu maršrutu, jei po rezervavimo oro vežėjas yra įtraukiamas į oro vežėjų, kuriems draudžiama vykdyti veiklą, sąrašą. W grudniu 2015 r. Komisja Europejska opublikowała kompleksową strategię w dziedzinie lotnictwa dla Europy. 2015 m. gruodžio mėn. Komisija paskelbė išsamią Europos aviacijos strategiją. Strategia ta, oprócz dążenia do poprawy konkurencyjności sektora, podkreśla znaczenie utrzymywania wysokich norm bezpieczeństwa oraz ochrony praw pasażerów. Ja ne tik ieškoma būdų, kaip padidinti sektoriaus konkurencingumą, bet ir pabrėžiama, kaip svarbu išlaikyti aukštus saugos bei saugumo standartus ir apsaugoti keleivių teises. Do listopada 2016 r. każdy przewoźnik lotniczy spoza UE latający do UE będzie musiał posiadać specjalne upoważnienie wydane przez Europejską Agencję Bezpieczeństwa Lotniczego. Ne vėliau kaip 2016 m. lapkričio mėn. visi ES nepriklausančių šalių oro vežėjai, vykdantys skrydžius į ES, turės gauti oro saugos leidimus, kuriuos išduoda Europos aviacijos saugos agentūra. Upoważnienia te potwierdzają, że dana linia lotnicza spełnia międzynarodowe normy bezpieczeństwa, i są ważne w całej UE. Šie leidimai patvirtina oro vežėjų atitiktį tarptautiniams saugos standartams ir galioja visoje ES. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie od 16 stycznia 2006 r. Reglamentas taikomas nuo 2006 m. sausio 16 d. KONTEKST KONTEKSTAS Wykaz linii lotniczych z zakazem wykonywania lotów w UE Oro transporto bendrovių, kurioms draudžiama vykdyti veiklą ES, sąrašas AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie (WE) nr 2111/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 grudnia 2005 r. w sprawie ustanowienia wspólnotowego wykazu przewoźników lotniczych podlegających zakazowi wykonywania przewozów w ramach Wspólnoty i informowania pasażerów korzystających z transportu lotniczego o tożsamości przewoźnika lotniczego wykonującego przewóz oraz uchylające art. 9 dyrektywy 2004/36/WE (Dz.U. L 344 z 27.12.2005, s. 15-22) 2005 m. gruodžio 14 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 2111/2005 dėl oro vežėjų, kuriems taikomas draudimas vykdyti veiklą Bendrijoje, Bendrijos sąrašo sudarymo ir oro transporto keleivių informavimo apie skrydį vykdančio oro vežėjo tapatybę bei panaikinantis Direktyvos 2004/36/EB 9 straipsnį (OL L 344, 2005 12 27, p. 15-22) Kolejne zmiany i poprawki do rozporządzenia (WE) nr 2111/2005 zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Reglamento (EB) Nr. 2111/2005 daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Komisji (WE) nr 474/2006 z dnia 22 marca 2006 r. ustanawiające wspólnotowy wykaz przewoźników lotniczych podlegających zakazowi wykonywania przewozów w ramach Wspólnoty określonemu w rozdziale II rozporządzenia (WE) nr 2111/2005 Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz.U. L 84 z 23.3.2006, s. 14-28). 2006 m. kovo 22 d. Komisijos reglamentas (EB) Nr. 474/2006, sudarantis oro vežėjų, kuriems taikomas Europos Parlamento ir Tarybos reglamento (EB) Nr. 2111/2005 II skyriuje nurodytas draudimas vykdyti veiklą Bendrijoje, Bendrijos sąrašą (OL L 84, 2006 3 23, p. 14-28). Zobacz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Ostatnia aktualizacja: 06.06.2016 paskutinis atnaujinimas 06.06.2016 Reguły i normy bezpieczeństwa statków pasażerskich Keleivinių laivų saugos taisyklės ir standartai STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Dyrektywa 2009/45/WE: reguły i normy bezpieczeństwa statków pasażerskich Direktyva 2009/45/EB dėl keleivinių laivų saugos taisyklių ir standartų STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KAM SKIRTA ŠI DIREKTYVA? Niniejsza dyrektywa wprowadza jednolite normy bezpieczeństwa życia i mienia osób na statkach pasażerskich, a także na szybkich jednostkach, takich jak wodoloty, stosowanych w podróżach krajowych na wodach UE (tzn. pomiędzy portami jednego kraju UE). Direktyva nustatomi vienodi saugos standartai, skirti apsaugoti žmonių gyvybes ir nuosavybę keleiviniuose laivuose ir greitaeigiuose keleiviniuose laivuose, kaip antai laivuose su povandeniniais sparnais, naudojamuose plaukiant ES vidaus maršrutais, t. y. tarp tos pačios ES šalies uostų. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI - Niniejszy akt ma zastosowanie do statków pasażerskich wykonanych ze stali lub równoważnego materiału, a także do szybkich jednostek pasażerskich. - Teisės aktas skirtas keleiviniams laivams, pagamintiems iš plieno arba kitos lygiavertės medžiagos, ir greitaeigiams keleiviniams laivams. - Statki pasażerskie podzielone są na cztery klasy (A, B, C, D) zależnie od obszarów morza, na których pływają. - Keleiviniai laivai skirstomi į keturias klases (A, B, C, D), atsižvelgiant į jūrų zonas, kuriose jie plaukioja. - Kraje UE publikują w publicznie dostępnej bazie danych listę obszarów morza i klas statków, zawierającą wszelkie ograniczone okresy czasu. - ES šalys skelbia jūrų zonų ir atitinkamų laivų klasių sąrašą, įskaitant apribotus laikotarpius, viešai prieinamoje duomenų bazėje. - Dyrektywa określa szczegółowe wymogi techniczne dotyczące środków bezpieczeństwa, które statki muszą spełniać, dotyczące: - Teisės aktu išdėstomi saugos priemonių išsamūs techniniai reikalavimai, kurių laivai turi laikytis, susiję su: - konstrukcji; - konstrukcija, - stateczności; - stabilumu, - urządzeń maszynowych; - mechanizmais, - instalacji elektrycznych; - elektronika, - ochrony przeciwpożarowej i ratunkowej. - apsauga nuo gaisro ir gelbėjimu. - Władze krajowe mogą nakładać dodatkowe wymogi bezpieczeństwa, jeśli uznają je za zasadne z uwagi na specyficzne uwarunkowania lokalne. - Nacionalinės institucijos gali reikalauti papildomų saugos reikalavimų, jei manoma, kad tai būtina dėl konkrečių vietinių sąlygų. - Każdy statek pasażerski zarejestrowany w kraju UE podlega inspekcji przed wejściem do eksploatacji, a następnie co najmniej raz do roku. - Kiekvienas ES šalyje registruotas keleivinis laivas yra tikrinamas prieš pradedant jį naudoti ir vėliau bent kartą per metus. - Wszystkie statki pasażerskie spełniające normy bezpieczeństwa otrzymują certyfikat bezpieczeństwa statku pasażerskiego. - Visiems keleiviniams laivams, kurie atitinka saugos standartus, suteikiamas keleivinio laivo saugos sertifikatas. - W przypadku naruszenia standardów bezpieczeństwa władze krajowe zobowiązane są nakładać kary, które są skuteczne, proporcjonalne i odstraszające. - Nacionalinės institucijos privalo taikyti sankcijas, kurios būtų „veiksmingos, proporcingos ir atgrasančios“, už bet kokius saugos standartų pažeidimus. - Dyrektywa nie ma zastosowania do pewnych typów statków, takich jak: - Teisės aktas netaikomas kai kuriems laivų tipams, kaip antai: - okręty wojenne; - karo laivams, - statki drewniane o prymitywnej konstrukcji; - paprastiems mediniams laivams, - historyczne statki pasażerskie będące oryginałami lub replikami; - originaliems istoriniams keleiviniams laivams arba jų kopijoms, - jachty nieprzewożące więcej niż 12 pasażerów; - jachtoms, skirtoms mažiau kaip 12 keleivių, arba - jednostki żeglujące wyłącznie w obszarze portu. - vien uostuose naudojamiems laivams. OD KIEDY DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Od 15 lipca 2009 r. Direktyva įsigaliojo 2009 m. liepos 15 d. KONTEKST KONTEKSTAS Jednostki pływające stosowane do podróży krajowych na wodach UE muszą spełniać podstawowe normy bezpieczeństwa w celu ochrony życia pasażerów i załogi. Laivai, naudojami plaukiant ES vidaus maršrutais, privalo atitikti pagrindinius saugos reikalavimus, kad būtų apsaugotos jų keleivių ir įgulos gyvybės. Normy te zostały zdecydowanie wzmocnione po zatonięciu promu Estonia na Bałtyku w roku 1994. Šie reikalavimai buvo labai sugriežtinti po to, kai 1994 m. Baltijos jūroje nuskendo keltas „Estonia“. Dyrektywa 2009/45/WE jest najbardziej kompleksowym instrumentem prawnym UE w zakresie bezpieczeństwa pasażerów statków. Direktyva 2009/45/EB yra išsamiausias ES teisės aktas keleivinių laivų saugos srityje. Dyrektywa ta jest uzupełniona odpowiednimi przepisami UE dla jednostek pasażerskich typu ro-ro (roll-on/roll-off) i dla jednostek szybkich, a także przepisami dotyczącymi rejestracji osób podróżujących na pokładzie statków pasażerskich. Direktyva papildoma specialiomis ES taisyklėmis dėl ro-ro keleivinių laivų bei greitaeigių keleivinių laivų ir laive esančių asmenų registracijos. - Bezpieczeństwo statków pasażerskich - Keleivinių laivų sauga AKT DOKUMENTAS Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/45/WE z dnia 6 maja 2009 r. w sprawie reguł i norm bezpieczeństwa statków pasażerskich (Wersja przekształcona) 2009 m. gegužės 6 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2009/45/EB dėl keleivinių laivų saugos taisyklių ir standartų (Nauja redakcija) Kolejne zmiany i poprawki do dyrektywy 2009/45/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Direktyvos 2009/45/EB daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Šis konsoliduotas tekstas yra tik informacinio pobūdžio. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Dyrektywa Rady 98/41/WE z dnia 18 czerwca 1998 r. w sprawie rejestracji osób podróżujących na pokładzie statków pasażerskich płynących do portów państw członkowskich Wspólnoty lub z portów państw członkowskich Wspólnoty (Dz.U. L 188 z 2.7.1998, s. 35-39). 1998 m. birželio 18 d. Tarybos direktyva 98/41/EB dėl įplaukiančiuose į ir išplaukiančiuose iš Bendrijos valstybių narių uostų keleiviniuose laivuose esančių asmenų registracijos (OL L 188, 1998 7 2, p. 35-39). Zob. tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Dyrektywa Rady 1999/35/WE z dnia 29 kwietnia 1999 r. w sprawie systemu obowiązkowych przeglądów dla bezpiecznej, regularnej żeglugi promów typu ro-ro i szybkich statków pasażerskich (Dz.U. L 138 z 1.6.1999, s. 1-19). 1999 m. balandžio 29 d. Tarybos direktyva 1999/35/EB dėl privalomų patikrinimų sistemos, užtikrinančios saugų ro-ro keltų ir greitaeigių keleivinių laivų, kuriais teikiamos reguliarios paslaugos, plaukiojimą (OL L 138, 1999 6 1, p. 1-19). Zob. tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Ostatnia aktualizacja: 16.11.2015 paskutinis atnaujinimas 16.11.2015 - - - - - - Komputerowe systemy rezerwacji biletów lotniczych Kompiuterizuotos lėktuvų bilietų rezervavimo sistemos STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie (WE) nr 80/2009 w sprawie kodeksu postępowania dla komputerowych systemów rezerwacji Reglamentas (EB) Nr. 80/2009 dėl Elgesio su kompiuterinėmis rezervavimo sistemomis kodekso STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Rozporządzenie ustanawia zharmonizowany kodeks postępowania dla komputerowych systemów rezerwacji (KSR) w celu dbania o uczciwą konkurencję i ochronę praw konsumentów. Šiuo reglamentu nustatomas suderintas elgesio su kompiuterinėmis rezervavimo sistemomis (KRS) kodeksas siekiant užtikrinti sąžiningą konkurenciją ir vartotojų teisių apsaugą. Dotyczy transportu lotniczego (i transportu kolejowego, jeżeli jest on powiązany z usługą lotniczą). Jis taikomas oro transportui (taip pat geležinkelių transportui, kai jis derinamas su skrydžiu). KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Sprzedawca systemu* nie może: Sistemos tiekėjai* negali: włączać do umowy nieuczciwych lub nieuzasadnionych warunków, które miałyby obowiązywać linię lotniczą lub abonenta, į sutartį su vežėjais arba savo abonentais įtraukti nesąžiningų arba nepagrįstų sąlygų; uniemożliwiać linii lotniczej korzystania z innych systemów rezerwacji, w tym z własnego internetowego serwisu rezerwacji i centrum obsługi telefonicznej, neleisti vežėjui naudotis kitomis rezervavimo sistemomis, pvz., savo interneto užsakymo sistema ir skambučių centrais; zastrzegać określonej procedury wprowadzania lub przetwarzania danych dla jednego lub większej liczby przewoźników uczestniczących. vienam ar daugiau savo dalyvaujančių vežėjų siūlyti specialios duomenų įrašymo arba apdorojimo tvarkos. Sprzedawca systemu ma obowiązek: Sistemos tiekėjai privalo: wprowadzać i przetwarzać dane przekazane przez linie lotnicze z jednakową starannością i w jednakowym czasie, įrašyti ir tvarkyti vežėjų pateiktus duomenis vienodai atidžiai ir per tą patį laiką; podawać do wiadomości publicznej zakres bezpośrednich lub pośrednich udziałów kapitałowych sprzedawcy systemu w przedsiębiorstwie przewoźnika lotniczego lub udziałów kapitałowych przewoźnika lotniczego w przedsiębiorstwie sprzedawcy systemu, viešai skelbti apie oro vežėjo įmonės tiesioginį ar netiesioginį sistemos tiekėjo valdomo kapitalo dydį arba apie sistemos tiekėjo tiesioginį ar netiesioginį oro vežėjo valdomo kapitalo dydį; przewidzieć wyświetlanie głównego wykazu dla każdej pojedynczej transakcji dokonywanej za pośrednictwem jego KSR, kiekvienai atskirai savo KRS operacijai suteikti pagrindinį ekraną; wskazać w sposób jasny i wyraźny w wykazie wszelkie linie lotnicze objęte zakazem wykonywania przewozów w UE, ekrane aiškiai nurodyti vežėjus, kuriems uždrausta vykdyti skrydžius ES teritorijoje; przetwarzać dane osobowe wyłącznie w sposób odpowiadający celowi, w którym ich udzielono (dokonanie rezerwacji lub wystawienie biletu), asmens duomenis tvarkyti tik tiems tikslams (rezervacijos atlikimui ir bilieto įsigijimui), kuriems jie buvo pateikti; przedstawiać co cztery lata sprawozdanie sporządzone w wyniku niezależnego audytu w sprawie swojej struktury własności i modelu zarządzania. kas ketverius metus pateikti nepriklausomo audito ataskaitą, kurioje pateikiama informacija apie nuosavybės santykius ir valdymo modelį. Sprzedawcy systemu mogą udostępniać dane dotyczące marketingu, rezerwacji i sprzedaży, pod warunkiem że dane takie są oferowane w sposób niedyskryminacyjny wszystkim przewoźnikom uczestniczącym i nie zawierają informacji pozwalających zidentyfikować klienta. Sistemos tiekėjai gali skelbti rinkodaros, užsakymo ir pardavimo duomenis nediskriminuojant nė vieno dalyvaujančio vežėjo ir neidentifikuojant vartotojo. Jeśli sprzedawcy systemu w kraju spoza UE dyskryminują przewoźników UE, Komisja Europejska może zażądać od sprzedawców systemu działających w UE, aby traktowali przewoźników lotniczych tego kraju w sposób równoważny w stosunku do traktowania wspólnotowych przewoźników lotniczych w tym kraju. Jei sistemos tiekėjai ES nepriklausančioje šalyje diskriminuoja ES vežėjus, Europos Komisija gali reikalauti, kad ES veiklą vykdantys tiekėjai taip pat elgtųsi su tos šalies vežėjais. Komisja może nakładać grzywny nieprzekraczające 10% całkowitego obrotu uzyskanego w poprzedzającym roku obrachunkowym na przedsiębiorstwa, które umyślnie lub w wyniku zaniedbania dopuszczają się naruszenia przepisów. Komisija gali įmonėms skirti baudas, neviršijančias 10 procentų bendros apyvartos praėjusiais metais, jei įmonės tyčia ar dėl neatsargumo pažeidžia šį reglamentą. W 2009 r. Komisja przyjęła notę wyjaśniającą definicję „przewoźnika macierzystego”, która może mieć decydujący wpływ na prowadzenie działalności sprzedawcy systemu. 2009 m. Komisija priėmė aiškinamąjį raštą, kuriame paaiškinama ką reiškia „pagrindinis vežėjas“, o tai gali turėti lemiamą įtaką sistemos tiekėjo veiklai. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie od 29 marca 2009 r. Reglamentas taikomas nuo 2009 m. kovo 29 d. KONTEKST KONTEKSTAS Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Komisji Europejskiej Transport lotniczy - Sieci dystrybucji - KSR. Daugiau informacijos žr. Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje „Oro transportas - Skirstymo tinklai - KRS“. KLUCZOWE POJĘCIE SVARBIAUSIA SĄVOKA * Sprzedawca systemu: każda jednostka i jej podmioty powiązane, odpowiedzialna(-e) za eksploatację lub wprowadzanie do obrotu KSR. * Sistemos tiekėjas - bet kuri įmonė ir jos filialai, atsakingi už KRS veikimą ar KRS paslaugų rinkodarą. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 80/2009 z dnia 14 stycznia 2009 r. w sprawie kodeksu postępowania dla komputerowych systemów rezerwacji i uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 2299/89 (Dz.U. L 35 z 4.2.2009, s. 47-55) 2009 m. sausio 14 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 80/2009 dėl Elgesio su kompiuterinėmis rezervavimo sistemomis kodekso ir panaikinantis Tarybos reglamentą (EEB) Nr. 2299/89 (OL L 35, 2009 2 4, p. 47-55) AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Nota wyjaśniająca definicję „przewoźnika macierzystego” w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 80/2009 w sprawie kodeksu postępowania dla komputerowych systemów rezerwacji i uchylającym rozporządzenie Rady (EWG) nr 2299/89 (Dz.U. C 53 z 6.3.2009, s. 4-6) Europos Parlamento ir Tarybos reglamente (EB) Nr. 80/2009 dėl Elgesio su kompiuterinėmis rezervavimo sistemomis kodekso ir panaikinančiame Tarybos reglamentą (EEB) Nr. 2299/89 vartojamo termino „pagrindinis vežėjas“ apibrėžties aiškinamasis raštas Nr. 2299/89 (OL C 53, 2009 3 6, p. 4-6) Ostatnia aktualizacja: 21.04.2016 paskutinis atnaujinimas 21.04.2016 Niniejsza dyrektywa: Šia direktyva: zwiększa bezpieczeństwo na morzu, didinamas saugumas jūroje; zapobiega zanieczyszczaniu mórz, užkertamas kelias jūros teršimui; zapewnia jednakową interpretację międzynarodowych norm bezpieczeństwa dotyczących wyposażenia statków UE w całej Unii. užtikrinamas vienodas tarptautinių saugos standartų, skirtų ES laivų įrenginiams, aiškinimas visoje ES. Nakłada ona również dodatkowe wymogi na organy krajowe odpowiedzialne za certyfikację wyposażenia statków pływających pod banderą danego kraju (na podstawie konwencji międzynarodowych) w zakresie wydawania, zatwierdzania lub wznawiania certyfikatów. Direktyva nustatomos papildomos sąlygos dėl nacionalinių institucijų, atsakingų už įrenginių laivuose, plaukiojančiuose su jų šalies vėliava, patvirtinimą (pagal tarptautines konvencijas), kai šios išduoda, patvirtina ar pratęsia sertifikatus. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Dyrektywa ma zastosowanie do wszystkich statków pod banderą UE, niezależnie od tego, czy statek znajdował się na terytorium UE w momencie montażu wyposażenia. Direktyva taikoma visiems laivams, plaukiojantiems su ES vėliava, nesvarbu, ar įrenginių montavimo metu laivas buvo ES. Wyposażenie zgodne z normami bezpieczeństwa jest oznaczone znakiem certyfikacji (znakiem koła sterowego). Įrenginiai, atitinkantys saugos standartus, yra žymimi patvirtinimo ženklu („šturvalo ženklu“). Alternatywnie producenci mogą zastąpić znak koła sterowego oznakowaniem elektronicznym. Vietoj šturvalo ženklo įrenginių gamintojai gali savo gaminiams naudoti elektroninį žymenį. Powinno to ułatwić nadzorowanie rynku i zapobieganie podrabianiu elementów wyposażenia morskiego. Tai turėtų padėti užkirsti kelią padirbinėjimui ir palengvinti rinkos stebėseną. Producenci muszą przechowywać całą dokumentację techniczną przez okres co najmniej 10 lat od pierwszego zatwierdzenia sprzętu. Gamintojai turi saugoti visus techninius dokumentus bent 10 metų nuo pradinio įrenginio patvirtinimo. Jeżeli władze krajowe uznają, że wyposażenie objęte tą ustawą stwarza zagrożenie dla bezpieczeństwa morskiego, zdrowia ludzi lub dla środowiska albo że nie spełnia ono wymogów prawnych, dostawca tego wyposażenia musi je wycofać. Jei nacionalinės institucijos mano, kad kurie nors įrenginiai, kuriems taikomas šis teisės aktas, kelia pavojų saugiai laivybai, žmonių sveikatai arba aplinkai, arba jie neatitinka šio teisės akto reikalavimų, tiekėjas turi tokius įrenginius pašalinti iš rinkos. KONTEKST KONTEKSTAS Międzynarodowe konwencje w dziedzinie bezpieczeństwa na morzu zobowiązują kraje bandery do zapewnienia zgodności wyposażenia wykorzystywanego na statkach z określonymi wymogami dotyczącymi rozwiązań projektowych, konstrukcyjnych i eksploatacyjnych. Tarptautinėse jūrų saugos konvencijose reikalaujama, kad šalys užtikrintų laivuose, kurie plaukioja su jų vėliava, esančių įrenginių atitiktį tam tikriems modelio, konstrukcijos ir veikimo standartams. Pozostawiają jednak krajom UE znaczący stopień swobody w tym zakresie. Tačiau šalims yra suteikiama didelė laisvė nuspręsti, kaip jos tą darys. Może to doprowadzić do różnic w poziomie bezpieczeństwa produktów i zakłócić swobodny przepływ towarów w Unii. Dėl to gali skirtis saugos lygis ir sutrikti laisvas prekių judėjimas ES. Wdrożenie ujednoliconych zasad certyfikacji w UE pozwoli uniknąć tych problemów i zapewni prawidłowe funkcjonowanie jednolitego rynku. Standartizuotų ES sertifikatų suteikimo taisyklių įgyvendinimas gali padėti išvengti šių problemų ir užtikrinti tinkamą bendrosios rinkos veikimą. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 2014/90/UE Direktyva 2014/90/ES 17.9.2014 2014 9 17 18.9.2016 2016 9 18 Dz.U. L 257 z 28.8.2014, s. 146-185 OL L 257, 2014 8 28, p. 146-185 Ostatnia aktualizacja: 09.01.2015 paskutinis atnaujinimas 09.01.2015 - - - - - - Prawa osób o ograniczonej sprawności ruchowej - podróże drogą lotniczą Ribotos judėsenos asmenų teisės keliaujant oru STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie (WE) nr 1107/2006 - prawa osób niepełnosprawnych oraz osób o ograniczonej sprawności ruchowej podróżujących drogą lotniczą Reglamentas (EB) Nr. 1107/2006 dėl neįgalių asmenų ir ribotos judėsenos asmenų teisių keliaujant oru STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Zabrania przewoźnikom lotniczym odmawiania przyjęcia rezerwacji lub przyjęcia na pokład pasażerów z powodu ich ograniczonej sprawności ruchowej lub niepełnosprawności*. Juo draudžiama oro vežėjams atsisakyti patvirtinti rezervavimą ar atsisakyti įlaipinti keleivius dėl jų ribotos judėsenos ar negalios*. Gwarantuje również objęcie wyżej wymienionych pasażerów bezpłatną pomocą, umożliwiającą im korzystanie z transportu lotniczego na równi z pozostałymi pasażerami. Juo taip pat užtikrinama, kad šie keleiviai gaus nemokamą pagalbą, padedančią jiems naudotis oro transportu lygiomis teisėmis su kitais keleiviais. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Odstępstwa i warunki specjalne Išimtys ir specialiosios sąlygos W pewnych okolicznościach przewoźnik lotniczy, jego przedstawiciel lub organizator wycieczek mogą odmówić przyjęcia rezerwacji dla osoby o ograniczonej sprawności ruchowej lub przyjęcia na pokład takiej osoby: Esant tam tikroms aplinkybėms, oro vežėjas, jo agentas arba turistinės kelionės organizatorius gali atsisakyti patvirtinti rezervavimą arba atsisakyti įlaipinti ribotos judėsenos ar neįgalų asmenį: w celu spełnienia mających zastosowanie wymogów bezpieczeństwa ustanowionych prawem (przewoźnik może też wymagać, aby osobie takiej towarzyszyła inna osoba zdolna do udzielenia niezbędnej pomocy w celu przestrzegania wspomnianych wymogów bezpieczeństwa), kad būtų laikomasi taikytinų saugumo reikalavimų, nustatytų teisės aktuose (laikydamasis šių saugumo reikalavimų, vežėjas taip pat gali reikalauti, kad toks asmuo būtų lydimas kito asmens, galinčio suteikti šiam asmeniui reikalingą pagalbą); jeśli rozmiar samolotu lub jego drzwi czynią fizycznie niemożliwym wprowadzenie na pokład lub przewóz tej osoby. jeigu dėl orlaivio dydžio arba jo durų dydžio šis asmuo fiziškai negali būti įlaipintas ar vežamas. W każdej z powyższych sytuacji poszkodowana osoba musi zostać bezzwłocznie powiadomiona o przyczynach odmowy. Šiais atvejais asmuo, kuriam tai taikoma, turi būti nedelsiant informuojamas apie atsisakymo priežastis. Należy dołożyć wszelkich należytych starań w celu zaproponowania danej osobie możliwego do zaakceptowania rozwiązania alternatywnego. Turi būti tinkamai pasistengta surasti šiam asmeniui priimtiną alternatyvą. Zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 261/2004 osoby, którym odmówiono przyjęcia na pokład z powyższych przyczyn, mają prawo do zwrotu kosztów lub zmiany planu podróży. Remiantis Reglamentu (EB) Nr. 261/2004, asmeniui, kurį buvo atsisakyta įlaipinti dėl šių priežasčių, suteikiama teisė gauti kompensaciją arba teisė pakeisti maršrutą. Pomoc udzielana w portach lotniczych Pagalba oro uostuose Osoby o ograniczonej sprawności ruchowej lub niepełnosprawne mają prawo do otrzymania pomocy określonej w niniejszym rozporządzeniu bezpłatnie: Ribotos judėsenos ar neįgalūs asmenys turi turėti galimybę gauti reglamente nurodytą nemokamą pagalbą: na lotniskach (w przypadku wylotów, przylotów i tranzytów) oraz oro uostuose (išvykstant, atvykstant ir vykstant tranzitu); na pokładzie samolotu (np. transport sprzętu do poruszania się oraz przewóz psów przewodników dla osób niewidomych). orlaivyje (pavyzdžiui, gabenant judėjimo įrangą ir transportuojant aklųjų šunis vedlius). Organy zarządzające portami lotniczymi mogą nałożyć specjalną opłatę na użytkowników portu lotniczego w celu sfinansowania tej pomocy. Oro uostus valdančios įstaigos gali finansuoti šias paslaugas rinkdamos specialų mokestį iš oro uosto naudotojų. Naruszenia i sankcje Pažeidimai ir sankcijos UE oraz kraje należące do Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu muszą ustanowić sankcje za naruszenie niniejszego rozporządzenia oraz powołać niezależne organy odpowiedzialne za rozpatrywanie skarg. ES ir Europos laisvosios prekybos asociacijos šalys turi nustatyti sankcijas už šio reglamento pažeidimus ir įsteigti nepriklausomas institucijas skundams nagrinėti. Rozporządzenie (WE) nr 261/2004 ustanawia ogólnounijne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów. Reglamentu (EB) Nr. 261/2004 nustatomos visoje ES galiojančios kompensavimo ir pagalbos keleiviams taisyklės atsisakymo vežti ir skrydžių atšaukimo arba atidėjimo ilgam laikui atveju. Wytyczne Gairės W 2012 r. Komisja Europejska opublikowała wytyczne dotyczące interpretacji niniejszego rozrządzenia. 2012 m. Europos Komisija paskelbė gaires dėl šio reglamento aiškinimo. Odnoszą się one do problemów i wątpliwości zarówno ze strony przewoźników lotniczych, jak i niepełnosprawnych pasażerów lub pasażerów o ograniczonej sprawności ruchowej. Jos skirtos spręsti praktines problemas ir neaiškumus, su kuriais vis dar susiduria tiek oro vežėjai, tiek neįgalūs arba ribotos judėsenos keleiviai. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie weszło w życie 15 sierpnia 2006 r. Šis reglamentas įsigaliojo 2006 m. rugpjūčio 15 d. KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS *Osoba niepełnosprawna lub osoba o ograniczonej sprawności ruchowej oznacza każdą osobę, której możliwość poruszania się jest ograniczona podczas korzystania z transportu na skutek jakiejkolwiek niesprawności fizycznej (zmysłowej lub ruchowej, trwałej lub przejściowej), upośledzenia lub niesprawności umysłowej, lub każdej innej przyczyny niepełnosprawności, lub wieku, i której sytuacja wymaga specjalnej uwagi oraz dostosowania usług dostępnych dla wszystkich pasażerów do szczególnych potrzeb takiej osoby. * Neįgalus asmuo arba ribotos judėsenos asmuo - bet kuris asmuo, kurio judėsena naudojantis transporto priemone yra ribota dėl bet kokios fizinės negalios (sensorinės arba susijusios su judumu, nuolatinės arba laikinos), intelekto negalios arba sutrikimo ar bet kurios kitos negalios arba amžiaus ir kuriam dėl jo būklės reikia skirti atitinkamą dėmesį ir visiems keleiviams teikiamas paslaugas pritaikyti prie jo specialių poreikių. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie (WE) nr 1107/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 lipca 2006 r. w sprawie praw osób niepełnosprawnych oraz osób o ograniczonej sprawności ruchowej podróżujących drogą lotniczą (Dz.U. L 204 z 26.7.2006, s. 1-9) 2006 m. liepos 5 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 1107/2006 dėl neįgalių asmenų ir ribotos judėsenos asmenų teisių keliaujant oru (OL L 204, 2006 7 26, p. 1-9) Kolejne zmiany wprowadzone do rozporządzenia (WE) nr 1107/2006 zostały włączone do tekstu podstawowego. Reglamento (EB) Nr. 1107/2006 paskesni daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pradinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra tik dokumentinio pobūdžio. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiające wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylające rozporządzenie (EWG) nr 295/91 (Dz.U. L 46 z 17.2.2004, s. 1-8) 2004 m. vasario 11 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 261/2004, nustatantis bendras kompensavimo ir pagalbos keleiviams taisykles atsisakymo vežti ir skrydžių atšaukimo arba atidėjimo ilgam laikui atveju, panaikinantis Reglamentą (EEB) Nr. 295/91 (OL L 46, 2004 2 17, p. 1-8) Ostatnia aktualizacja: 15.02.2016 paskutinis atnaujinimas 15.02.2016 Celem rozporządzenia jest w szczególności zapewnienie, by armatorzy spełniali wymogi Kodeksu ISM poprzez: Visų pirma juo siekiama užtikrinti, kad laivybos bendrovės laikytųsi ISM kodekso: ustanowienie, wdrożenie i właściwe utrzymywanie na statkach i na lądzie systemów zarządzania bezpieczeństwem, a także sukurdamos, įdiegdamos ir tinkamai prižiūrėdamos saugaus valdymo sistemas laivuose ir krante; kontrolę tych systemów przez administrację państwa bandery (tj. kraj, w którym dany statek jest zarejestrowany) i państwa portu (tj. kraj, w którego porcie statek kotwiczy). laivo vėliavos valstybės (t. y. valstybės, kurioje laivas registruotas) ir uosto valstybės (t. y. valstybės, į kurios uostą laivas įplaukia ar kuriame nuleidžia inkarą) administracijoms kontroliuojant šias sistemas. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Zakres Taikymo sritis Rozporządzenie ma zastosowanie do następujących typów statków i eksploatujących je armatorów: Reglamentas taikomas šių tipų laivams ir juos eksploatuojančioms bendrovėms: statków towarowych i pasażerskich pod banderą kraju UE odbywających rejsy międzynarodowe; krovininiams laivams ir keleiviniams laivams, plaukiojantiems su ES šalies vėliava tarptautiniais reisais; statków towarowych i pasażerskich odbywających wyłącznie rejsy krajowe, bez względu na ich banderę; krovininiams laivams ir keleiviniams laivams, plaukiojantiems tik vidaus reisais, nepriklausomai nuo jų vėliavos; statków towarowych i pasażerskich eksploatowanych na trasach do i z portów krajów UE, bez względu na ich banderę; krovininiams laivams ir keleiviniams laivams, kurie, teikiant reguliarias laivybos paslaugas, įplaukia į ES šalių uostus arba išplaukia iš jų, nepriklausomai nuo jų vėliavos; ruchomych platform wiertniczych, nad którymi władzę sprawuje kraj UE. mobiliesiems gręžimo įrenginiams atviroje jūroje, kurie eksploatuojami turint ES šalies įgaliojimą. Niniejsze rozporządzenie nie ma zastosowania do: Reglamentas netaikomas: okrętów wojennych lub przeznaczonych do przewozu oddziałów wojskowych albo innych statków należących do kraju UE i używanych jedynie do wykonywania zadań władzy publicznej; karo laivams ir kariniams transporto laivams bei kitiems laivams, kurie priklauso ES šaliai ar yra jos eksploatuojami ir naudojami tik valstybinei nekomercinei veiklai; statków nieposiadających napędu mechanicznego, statków drewnianych o prymitywnej konstrukcji, jachtów i jednostek rekreacyjnych, o ile nie przewożą więcej niż 12 pasażerów w celach handlowych; ne mechaninėmis priemonėmis varomiems laivams, mediniams primityvios konstrukcijos laivams, pramoginėms jachtoms ir pramoginiams laivams, išskyrus tuos atvejus, kai šie laivai komerciniais tikslais veža daugiau kaip 12 keleivių; statków rybackich; žvejybos laivams; statków towarowych i ruchomych platform wiertniczych o pojemności brutto mniejszej niż 500; krovininiams laivams ir mobiliesiems gręžimo įrenginiams atviroje jūroje, kurių bendrasis tonažas yra mažesnis kaip 500 tonų; statków pasażerskich innych niż promy pasażerskie typu ro-ro, na określonych obszarach morskich, zgodnie z definicją zawartą w art. 4 dyrektywy 2009/45/WE. keleiviniams laivams, išskyrus ro-ro keleivinius keltus, plaukiojantiems jūros rajonuose, kaip apibrėžta Direktyvos 98/18/EB 4 straipsnyje. Certyfikacja i weryfikacja Liudijimų išdavimas ir patikra Kraje UE przestrzegają przepisów części B Kodeksu ISM. ES šalys privalo laikytis ISM kodekso B dalies. Wyłączenia Išimtys Jeśli kraj UE uzna, że niektórym armatorom trudno jest w praktyce przestrzegać niektórych przepisów Kodeksu ISM w odniesieniu do niektórych statków odbywających wyłącznie rejsy krajowe w tym kraju UE, może on odstąpić od stosowania tych przepisów, wprowadzając środki zapewniające równorzędne osiągnięcie celów Kodeksu. Jei ES šalis mano, kad praktikoje kai kurioms bendrovėms sudėtinga laikytis tam tikrų ISM kodekso tam tikrų laivų, plaukiojančių tik vidaus reisais, atžvilgiu, ji gali nukrypti nuo šių nuostatų taikydama lygiavertes priemones. W takim przypadku kraj UE informuje Komisję Europejską. Tokiu atveju ES šalis turi panešti apie tai Europos Komisijai. Jeśli proponowane wyłączenie nie jest uzasadnione, kraj musi zmienić takie środki lub wycofać się z ich stosowania. Jei siūloma išimtis nėra pagrįsta, šalis turi pakeisti šias priemones arba jų nepriimti. Sankcje Sankcijos Kraje UE ustanawiają system skutecznych, proporcjonalnych i odstraszających kar za niespełnienie wymogów niniejszego rozporządzenia. ES šalys turi nustatyti veiksmingų, proporcingų ir atgrasančių sankcijų, taikomų už šio reglamento pažeidimus, sistemą. Sprawozdania Ataskaitos Kraje UE co dwa lata przedkładają Komisji sprawozdanie dotyczące wykonania niniejszego rozporządzenia. Kas dvejus metus ES šalys turi pateikti Komisijai ataskaitą apie ISM kodekso įgyvendinimą. W oparciu o takie sprawozdanie dwuroczne Komisja przygotowuje skonsolidowane sprawozdanie dla Parlamentu Europejskiego i Rady. Komisija, remdamasi šiomis ataskaitomis, parengia suvestinį pranešimą, skirtą Europos Parlamentui ir Tarybai. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie ma zastosowanie od 24 marca 2006 r. Reglamentas taikomas nuo 2006 m. kovo 24 d. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie (WE) nr 336/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 lutego 2006 r. w sprawie wdrożenia we Wspólnocie Międzynarodowego kodeksu zarządzania bezpieczeństwem oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 3051/95 (Dz.U. L 64 z 4.3.2006, s. 1-36) 2006 m. vasario 15 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 336/2006 dėl Tarptautinio saugaus valdymo kodekso įgyvendinimo Bendrijoje ir panaikinantis Tarybos reglamentą (EB) Nr. 3051/95 (OL L 64, 2006 3 4, p. 1-36) Kolejne zmiany wprowadzone do rozporządzenia (WE) nr 336/2006 zostały włączone do tekstu podstawowego. Reglamento (EB) Nr. 336/2006 paskesni daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pradinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie (WE) nr 2099/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 listopada 2002 r. ustanawiające Komitet ds. Bezpiecznych Mórz i Zapobiegania Zanieczyszczeniu Morza przez Statki (COSS) i zmieniające rozporządzenia dotyczące bezpieczeństwa na morzu i zapobiegania zanieczyszczeniom morza przez statki (Dz.U. L 324 z 29.11.2002, s. 1-5). 2002 m. lapkričio 5 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 2099/2002, įsteigiantis Jūrų saugumo ir teršimo iš laivų prevencijos komitetą (COSS) ir iš dalies keičiantis saugios laivybos ir teršimo iš laivų prevencijos reglamentus (OL L 324, 2002 11 29, p. 1-5). Zobacz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/15/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie wspólnych reguł i norm dotyczących organizacji dokonujących inspekcji i przeglądów na statkach oraz odpowiednich działań administracji morskich (Dz.U. L 131 z 28.5.2009, s. 47-56). 2009 m. balandžio 23 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2009/15/EB dėl laivų patikrinimo ir apžiūros organizacijų ir atitinkamos jūrų administracijų veiklos bendrųjų taisyklių ir standartų (OL L 131, 2009 5 28, p. 47-56). Zobacz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/16/WE z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie kontroli przeprowadzanej przez państwo portu (Dz.U. L 131 z 28.5.2009, s. 57-100). 2009 m. balandžio 23 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2009/16/EB dėl uosto valstybės kontrolės (OL L 131, 2009 5 28, p. 57-100). Zobacz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/45/WE z dnia 6 maja 2009 r. w sprawie reguł i norm bezpieczeństwa statków pasażerskich (Wersja przekształcona) (Dz.U. L 163 z 25.6.2009, s. 1-140). 2009 m. gegužės 6 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2009/45/EB dėl keleivinių laivų saugos taisyklių ir standartų (Nauja redakcija) (OL L 163, 2009 6 25, p. 1-140). Zobacz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Ostatnia aktualizacja: 14.03.2016 paskutinis atnaujinimas 14.03.2016 - - - - - - Prawa pasażerów podróżujących drogą morską i drogą wodną śródlądową Jūrų ir vidaus vandenų keliais vykstančių keleivių teisės Pasażerowie, w tym osoby niepełnosprawne lub o ograniczonej sprawności ruchowej, podróżujący drogą morską i drogą wodną śródlądową mają te same prawa na terytorium całej Unii Europejskiej (UE). Visi jūrų ir vidaus vandenų keliais vykstantys keleiviai, įskaitant keleivius su negalia ir riboto judumo keleivius, keliaudami Europos Sąjungoje (ES) turi vienodas teises. Prawa te, w tym prawo do informacji lub rekompensaty w przypadku opóźnienia lub odwołania, uzupełniają podobne prawa odnoszące się do pasażerów w transporcie lotniczym, kolejowym i drogowym (autobusy i autokary). Šiomis teisėmis, įskaitant teisę į informaciją ar kompensaciją atidėjimo ar atšaukimo atveju, papildomos panašios teisės, kurias turi oro, geležinkelio,autobusų ir tolimojo susisiekimo autobusų keleiviai. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1177/2010 z dnia 24 listopada 2010 r. o prawach pasażerów podróżujących drogą morską i drogą wodną śródlądową oraz zmieniające rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 2010 m. lapkričio 24 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 1177/2010 dėl jūrų ir vidaus vandenų keliais vykstančių keleivių teisių, kuriuo iš dalies keičiamas Reglamentas (EB) Nr. 2006/2004 STRESZCZENIE SANTRAUKA Pasażerowie, w tym osoby niepełnosprawne lub o ograniczonej sprawności ruchowej, podróżujący drogą morską i drogą wodną śródlądową mają te same prawa na terytorium całej Unii Europejskiej (UE). Visi jūrų ir vidaus vandenų keliais vykstantys keleiviai, įskaitant keleivius su negalia ir riboto judumo keleivius, keliaudami Europos Sąjungoje (ES) turi vienodas teises. Prawa te, w tym prawo do informacji lub rekompensaty w przypadku opóźnienia lub odwołania, uzupełniają podobne prawa odnoszące się do pasażerów w transporcie lotniczym, kolejowym i drogowym (autobusy i autokary). Šiomis teisėmis, įskaitant teisę į informaciją ar kompensaciją atidėjimo ar atšaukimo atveju, papildomos panašios teisės, kurias turi oro, geležinkelio,autobusų ir tolimojo susisiekimo autobusų keleiviai. JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Określa ono prawa wszystkich pasażerów, w tym osób niepełnosprawnych i osób o ograniczonej sprawności ruchowej, podróżujących drogą morską i drogą wodną śródlądową na terytorium UE. Reglamentu nustatomos visų keleivių, įskaitant keleivius su negalia ir riboto judumo keleivius, vykstančių jūrų arba vidaus vandenų keliais teisės ES. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Prawa te mają zastosowanie do pasażerów podróżujących dużymi promami i statkami wycieczkowymi po morzu, rzekach, jeziorach i kanałach na terytorium UE. Šias teises turi keleiviai, keliaujantys ES dideliais keltais ir kruiziniais laivais jūra, upėmis, ežerais ar kanalais. Obejmują one: Jos apima: - zwrot kosztów lub zmianę trasy w sytuacji odwołania lub opóźnienia o ponad 90 minut w stosunku do planowanego czasu rozpoczęcia podróży; - už bilietą sumokėtos sumos grąžinimą arba maršruto pakeitimą, jei išvykimas atšaukiamas arba atidedamas ilgiau kaip 90 minučių; - odpowiednią pomoc, np. posiłki, napoje i, w stosownych przypadkach, zakwaterowanie, przez maksymalnie 3 noce, w sytuacji odwołania lub opóźnienia o ponad 90 minut w stosunku do planowanego czasu rozpoczęcia podróży; - atitinkamą pagalbą, pvz., maistą, gaiviuosius gėrimus ir apgyvendinimą iki trijų naktų, jei išvykimas atšaukiamas arba atidedamas ilgiau kaip 90 minučių; - rekompensatę w wymiarze od 25 do 50% ceny biletu w przypadku opóźnionego przybycia lub odwołania rejsu; - 25-50 % bilieto kainos kompensavimą, jei atidėtas atvykimas arba atšaukiama kelionė; - niedyskryminacyjne traktowanie i szczególną, bezpłatną pomoc dla osób niepełnosprawnych i osób o ograniczonej sprawności ruchowej zarówno w terminalach portowych, jak i na pokładzie statku oraz rekompensatę finansową za utratę lub uszkodzenie sprzętu ułatwiającego poruszanie się; - nediskriminacines sąlygas ir specialią nemokamą pagalbą neįgaliesiems ir riboto judumo asmenims tiek uosto terminaluose, tiek ir laivuose, taip pat finansinę kompensaciją už žalą, patirtą pametus ar sugadinus judėjimo įrangą; - odpowiednie informacje dotyczące warunków podróży dla wszystkich pasażerów przed podróżą i w jej trakcie oraz ogólne informacje dotyczące ich praw w terminalach portowych i na pokładzie statków; - tinkamą informaciją apie kelionės sąlygas visiems keleiviams prieš kelionę ir jos metu, taip pat bendrą informaciją apie jų teises terminaluose ir laivuose; - ustanowienie mechanizmu rozpatrywania skarg przez przewoźników i operatów terminali; - skundų tvarkymo mechanizmą, kurį nustato vežėjai ir terminalų operatoriai; - ustanowienie niezależnych organów krajowych w celu zapewnienia egzekwowania praw gwarantowanych w ramach rozporządzenia, w tym, w stosownych przypadkach, nakładania kar. - nepriklausomų nacionalinių įstaigų, kurios užtikrintų reglamento garantuojamas teises, įskaitant, jei tinkama, sankcijų taikymą, įsteigimą. Od dnia 31 grudnia 2012 r. rozporządzenie (WE) nr 392/2009 w sprawie odpowiedzialności przewoźników pasażerskich na morskich drogach wodnych obejmuje też pasażerów w zakresie utraty lub uszkodzenia z tytułu wypadku. Nuo 2012 m. gruodžio 31 d. Reglamentas Nr. 392/2009 dėl keleivių vežėjų jūra atsakomybės taikomas ir keleiviams, patyrusiems žalą avarijos atveju. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Od dnia 18 grudnia 2012 r. Reglamentas taikomas nuo 2012 m. gruodžio 18 d. KONTEKST KONTEKSTAS Strona Komisji Europejskiej dotycząca praw pasażerów - transport morski Europos Sąjungos interneto svetainės skiltis apie keleivių teises ir jūrų transportą. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 1177/2010 Reglamentas (ES) Nr. 1177/2010 6.1.2011 2011 1 6 Dz.U. L 334 z 17.12.2010, s. 1-16 OL L 334, 2010 12 17, p. 1-16 AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 392/2009 z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie odpowiedzialności przewoźników pasażerskich na morskich drogach wodnych z tytułu wypadków (Dz.U. L 131 z 28.5.2009, s. 24-46) 2009 m. balandžio 23 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 392/2009 dėl keleivių vežėjų jūra atsakomybės avarijų atveju (OL L 131, 2009 5 28, p. 24-46) Ostatnia aktualizacja: 20.08.2015 Paskutinį kartą atnaujinta: 20.08.2015 AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie (WE) nr 2099/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 listopada 2002 r. ustanawiające Komitet ds. Bezpiecznych Mórz i Zapobiegania Zanieczyszczeniu Morza przez Statki (COSS) i zmieniające rozporządzenia dotyczące bezpieczeństwa na morzu i zapobiegania zanieczyszczeniom morza przez statki 2002 m. lapkričio 5 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 2099/2002, įsteigiantis Jūrų saugumo ir teršimo iš laivų prevencijos komitetą (COSS) ir iš dalies keičiantis saugios laivybos ir teršimo iš laivų prevencijos reglamentus. STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM SKIRTAS ŠIS REGLAMENTAS? Ustanawia ono Komitet COSS, w skład którego wchodzą przedstawiciele państw członkowskich UE. Jego pracom przewodniczy Komisja. Reglamentu yra įsteigtas COSS, kurį sudaro ES šalių atstovai ir kuriam pirmininkauja Komisija. Rolą Komitetu jest terminowa aktualizacja i wprowadzanie zmian do morskich przepisów UE. Komiteto tikslas - padėti laiku atnaujinti ir keisti ES jūrų teisės aktus. Centralizuje on prace wykonywane uprzednio przez szereg komitetów, utworzonych zgodnie z innymi przepisami UE w tej dziedzinie. Jis centralizuoja pagal įvairius ES teisės aktus šioje srityje įkurtų komitetų anksčiau atliktą darbą. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Zakres Taikymo sritis Działania COSS obejmują szeroki wachlarz aspektów regulowanych przez morskie przepisy UE, takich jak: COSS dirba įvairiose srityse, kurias apima ES jūrų teisės aktai, kaip antai srityse, susijusiose su: portowe urządzenia odbiorcze (miejsca odbioru odpadów ze statków i pozostałości po ładunku) mające na celu ograniczenie zrzutów do morza, co zapobiega jego zanieczyszczaniu, uosto priėmimo įrenginiais (jeigu laivai gali kaupti savo atliekas arba krovinio liekanas), siekiant sumažinti teršalų išmetimą į jūrą ir taip užkirsti kelią jūrų teršimui; wyposażenie statków: bezpieczeństwo produktów, jak i usług, na potrzeby budowy, przebudowy i konserwacji statków (morskich i śródlądowych) oraz konstrukcji morskich, takich jak platformy wiertnicze, laivų įrenginiais: laivų ir jūrų statinių, kaip antai naftos platformų, statybai, pertvarkymui ir techninei priežiūrai tiekiamų prekių ir teikiamų paslaugų sauga; statki pasażerskie, bezpieczeństwo promów i statków wycieczkowych oraz warunki życia załóg na statku, keleiviniais laivais, keltų bei kruizinių laivų sauga ir gyvenimo laivuose sąlygomis; minimalny poziom szkolenia marynarzy. minimaliu jūrininkų parengimu. Przepisy międzynarodowe Tarptautinės taisyklės Wiele zmian w prawie morskim UE powodowanych jest zmianami uzgodnionymi w ramach organizacji międzynarodowych, takich jak Międzynarodowa Organizacja Morska czy Międzynarodowa Organizacja Pracy. Daugelį pokyčių ES jūrų teisėje lemia tarptautinių organizacijų, kaip antai Tarptautinės jūrų organizacijos arba Tarptautinės darbo organizacijos, sutarti pakeitimai. Procedura kontroli zgodności Atitikties tikrinimo procedūra Kraje UE i Komisja współpracują ze sobą i koordynują swoje działania w celu określenia wspólnego stanowiska UE, co ma wykluczyć sprzeczności prawa morskiego UE z porozumieniami osiągniętymi na szczeblu międzynarodowym. ES šalys ir Komisija, siekdamos užtikrinti ES jūrų teisės ir tarptautiniu lygmeniu pasiektų susitarimų atitikimą, bendradarbiauja ir derina savo veiksmus nustatant bendrą ES poziciją. Procedura kontroli zgodności pozwala COSS na analizę wszelkich poprawek do konwencji lub rezolucji przyjętych na szczeblu międzynarodowym, które mogłyby mieć wpływ na obniżenie unijnych standardów. Nustatyta atitikties tikrinimo procedūra sudaro sąlygas COSS tikrinti tarptautiniu lygmeniu priimtų konvencijų ar rezoliucijų pataisas, kurios gali sumažinti ES standartus. Nadzwyczajne posiedzenie COSS może zostać zwołane na wniosek Komisji lub jednego z krajów UE, jeśli wymagana jest analiza odnośnych poprawek lub wydanie opinii na temat odpowiednich środków UE. Komisijos iniciatyva arba ES šalies prašymu gali būti sušauktas COSS neeilinis posėdis, kurio metu būtų patikrintos atitinkamos pataisos ir pareikšta nuomonė dėl tinkamų ES priemonių. Zapobiegawczo i w stosownych wypadkach Komisja może wezwać kraje UE do zawieszenia lub opóźnienia planów włączenia lub stosowania odnośnej zmiany na szczeblu międzynarodowym. Dėl atsargumo Komisija taip pat, kur tinkama, gali paprašyti ES šalių sustabdyti arba atidėti bet kokius planus priimti arba taikyti atitinkamą tarptautinę pataisą. Uprawnienia Komitetu COSS COSS įgaliojimai Działania COSS przyspieszają i ułatwiają włączanie międzynarodowych przepisów do prawa UE, co umożliwia bezpośrednie stosowanie poprawek do tych przepisów, po uprzednim objęciu ich kontrolą zgodności. COSS darbas pagreitina ir supaprastina tarptautinių taisyklių įtraukimą į ES teisės aktus, nes sudaroma galimybė atlikus atitikties patikrą šių taisyklių pataisas taikyti tiesiogiai. Rozporządzenie (UE) nr 182/2011 ustanawia przepisy i zasady dotyczące uprawnień wykonawczych (komitologii) Komisji Europejskiej. Reglamente (ES) Nr. 182/2011 nustatytos taisyklės ir principai dėl Komisijos įgyvendinimo įgaliojimų (komiteto procedūros). COSS pozwala krajom UE kontrolować wykonywanie uprawnień wykonawczych nadanych Komisji na mocy szeregu dyrektyw i rozporządzeń przyjętych w dziedzinie prawa morskiego UE. COSS padedamos ES šalys kontroliuoja, kaip Komisija panaudoja savo įgyvendinimo įgaliojimus, kurie jai suteikti pagal įvairias ES jūrų teisės srityje priimtas direktyvas ir reglamentus. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Od 19 grudnia 2002 r. więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Dyrekcji Generalnej ds. Mobilności i Transportu Komisji Europejskiej. Reglamentas taikomas nuo 2002 m. gruodžio 19 d. Daugiau informacijos žr. Europos Komisijos mobilumo ir transporto generalinio direktorato interneto svetainėje. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Data wejścia w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (WE) nr 2099/2002 Reglamentas (EB) Nr. 2099/2002 19.12.2002 2002 12 19 19.12.2002 2002 12 19 Dz.U. L 324 z 29.11.2002, s. 1-5 OL L 324, 2002 11 29, p. 1-5 Ostatnia aktualizacja: 15.03.2015 paskutinis atnaujinimas 15.03.2015 - - - - - - Inteligentny transport i nawigacja satelitarna protingas transportas ir palydovinė navigacija Udostępnij Siųsti draugams Włącz streszczenia z archiwum Įtraukti archyvuotas santraukas Służby ratownicze w UE: wprowadzanie infrastruktury eCall ES skubios pagalbos tarnybos: pagalbos iškvietos paslaugos eCall infrastruktūros diegimas Inteligentne systemy transportowe Intelektinės transporto sistemos Wdrażanie inteligentnych systemów transportowych w Europie Intelektinių transporto sistemų diegimas Europoje Rolą systemu eCall jest przyspieszenie powiadamiania służb ratunkowych o wypadkach drogowych eCall sistema siekia pagreitinti pagalbos tarnybų reagavimą įvykus eismo nelaimėms Europejski system zarządzania ruchem lotniczym nowej generacji (SESAR) Naujos kartos Europos oro eismo vadybos sistema (SESAR) Unijny system wymiany informacji bezpieczeństwa żeglugi ES keitimosi jūrų laivybos informacija sistema Bezpieczny i wydajny transport rzeczny: usługi informacji rzecznej Saugus ir efektyvus upių transportas: upių informacijos paslaugos Nawigacja satelitarna Palydovinė navigacija Dwa europejskie systemy nawigacji satelitarnej rozwijają się Dvi Europos palydovinės navigacijos sistemos juda pirmyn GSA - Agencja Europejskiego Globalnego Systemu Nawigacji Satelitarnej Europos pasaulinių palydovinės navigacijos sistemų agentūra (GSA) Europejska polityka kosmiczna Europos kosmoso politika Unijny program wsparcia obserwacji i śledzenia obiektów kosmicznych ES kosmoso stebėjimo ir sekimo rėmimo programa System obowiązkowych przeglądów dla regularnej żeglugi promów typu ro-ro i szybkich statków pasażerskich Privalomų patikrinimų sistema taikoma ro-ro tipo keltams ir greitaeigiams keleiviniams laivams STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Dyrektywa 1999/35/WE - system obowiązkowych przeglądów dla bezpiecznej, regularnej żeglugi promów typu ro-ro i szybkich statków pasażerskich Direktyva 1999/35/EB dėl privalomų patikrinimų sistemos, užtikrinančios saugų ro-ro keltų ir greitaeigių keleivinių laivų, kuriais teikiamos reguliarios paslaugos, plaukiojimą STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KAM SKIRTA ŠI DIREKTYVA? Dyrektywa przewiduje obowiązkowe przeglądy regularnie kursujących promów typu ro-ro* i szybkich statków pasażerskich zawijających do portów UE, aby zapewnić, że spełniają one obowiązujące normy bezpieczeństwa. Šia direktyva nustatoma privalomų patikrinimų sistema ro-ro keltams* ir greitaeigiams keleiviniams laivams, atplaukiantiems į ES uostus, siekiant užtikrinti, kad jie atitinka taikomus saugos standartus. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Niniejszy akt ma zastosowanie do wszystkich promów typu ro-ro i szybkich statków pasażerskich pływających do i z portów UE, niezależnie od bandery, pod którą pływają, zarówno na trasach międzynarodowych, jak i krajowych. Šis teisės aktas taikomas visiems ro-ro keltams ir greitaeigiams keleiviniams laivams neatsižvelgiant į vėliavą, su kuria jie plaukioja, teikiantiems paslaugas tiek tarptautiniais, tiek vidaus maršrutais. Kraje UE muszą zadbać, aby promy i statki przed rozpoczęciem wykonywania usługi: ES šalys privalo užtikrinti, kad, prieš pradedant teikti paslaugas, keltai ir laivai: posiadały ważne certyfikaty, które zostały zweryfikowane; turi galiojančius liudijimus, kurie yra patikrinti; były zgodne z obowiązującymi normami klasyfikacji; atitinka reikiamus klasifikacijos standartus; były wyposażone w urządzenie do rejestracji przebiegu podróży (VDR); turi sumontuotą reiso duomenų rašytuvą (RDR); spełniały szczególne wymagania o stabilności. atitinka konkrečius stabilumo reikalavimus. Towarzystwa eksploatujące statki muszą zadbać o to, by były na nich dostępne systemy, takie jak działający z wybrzeża nawigacyjny system naprowadzania. Paslaugas teikiančios įmonės privalo užtikrinti, kad laivuose būtų galima naudotis tokiomis priemonėmis, kaip informacija apie krante sumontuotas navigacines laivų vedimo sistemas. Kraje UE muszą: ES šalys turi: przeprowadzić wstępny przegląd przed rozpoczęciem wykonywania regularnej usługi, aby zapewnić, że spełniane są niezbędne normy bezpieczeństwa; atlikti pirminį patikrinimą prieš pradedant teikti reguliarias paslaugas, siekiant užtikrinti, kad laikomasi saugos standartų; przeprowadzać kolejne przeglądy dwa razy w roku oraz po wszelkich naprawach lub zmianie zarządzania; jeden z dwóch rocznych przeglądów powinien zostać przeprowadzony w trakcie trwania regularnej usługi; du kartus per metus, po remonto arba pasikeitus vadovams, atlikti paskesnius patikrinimus; vienas iš dviejų metinių patikrinimų turi būti atliekamas reguliarių paslaugų metu; zakazać użytkowania statku, jeżeli nie spełnia norm bezpieczeństwa; neleisti laivui teikti paslaugų, jei jis neatitinka saugos standartų; w razie wypadku lub katastrofy z udziałem statku podlegającego niniejszej dyrektywie, współpracować z każdym istotnie zainteresowanym krajem w prowadzeniu dochodzenia. tuo atveju, jei įvyks su laivu, kuriam taikoma ši direktyva, susijęs nelaimingas atsitikimas arba katastrofa, bendradarbiauti atliekant tyrimą su bet kuria iš esmės suinteresuota šalimi. Ustawodawstwo dotyczące portowej kontroli państwowej ma na celu zlikwidowanie w UE działalności statków nieodpowiadających normom. Susijusiais teisės aktais dėl uosto valstybės kontrolės siekiama uždrausti standartų neatitinkantiems laivams plaukioti ES. Zgodnie z nim wszystkie statki muszą przestrzegać unijnych i międzynarodowych norm bezpieczeństwa, zawartych m.in. w Międzynarodowej konwencji o bezpieczeństwie życia na morzu (SOLAS). Jais reikalaujama, kad visi laivai atitiktų ES ir tarptautinius standartus, kaip nurodyta, pavyzdžiui, Tarptautinėje konvencijoje dėl žmogaus gyvybės apsaugos jūroje (SOLAS). OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Niniejsza dyrektywa ma zastosowanie od 1 czerwca 1999 r. Direktyva taikoma nuo 1999 m. birželio 1 d. Kraje UE miały obowiązek wdrożenia jej przepisów do prawa krajowego do 1 grudnia 2000 r. ES šalys turėjo ją perkelti į savo nacionalinę teisę ne vėliau kaip 2000 m. gruodžio 1 d. KLUCZOWE POJĘCIE SVARBIAUSIA SĄVOKA *Prom typu ro-ro: morski statek pasażerski z urządzeniami umożliwiającymi wjazd na prom i wyjazd z niego pojazdów drogowych oraz kolejowych i przewożący więcej niż 12 pasażerów. *ro-ro keltas - tai keleivinis jūrų laivas su įrenginiais kelių transporto priemonėms arba geležinkelio transporto priemonėms įvažiuoti į laivą ir išvažiuoti iš jo, plukdantis daugiau kaip 12 keleivių. AKT DOKUMENTAS Dyrektywa Rady 1999/35/WE z 29 kwietnia 1999 r. w sprawie systemu obowiązkowych przeglądów dla bezpiecznej, regularnej żeglugi promów typu ro-ro i szybkich statków pasażerskich (Dz.U. L 138 z 1.6.1999, s. 1-19) 1999 m. balandžio 29 d. Tarybos direktyva 1999/35/EB dėl privalomų patikrinimų sistemos, užtikrinančios saugų ro-ro keltų ir greitaeigių keleivinių laivų, kuriais teikiamos reguliarios paslaugos, plaukiojimą (OL L 138, 1999 6 1, p. 1-19) Kolejne zmiany do dyrektywy 1999/35/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Direktyvos 1999/35/EB daliniai pakeitimai buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Dyrektywa 2009/16/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie kontroli przeprowadzanej przez państwo portu (Dz.U. L 131 z 28.5.2009, s. 57-100). 2009 m. balandžio 23 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2009/16/EB dėl uosto valstybės kontrolės (OL L 131, 2009 5 28, p. 57-100). Zob. tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Ostatnia aktualizacja: 19.04.2016 paskutinis atnaujinimas 19.04.2016 - - - - - - Służby ratownicze w UE: wprowadzanie infrastruktury eCall ES skubios pagalbos tarnybos: pagalbos iškvietos paslaugos eCall infrastruktūros diegimas Niniejsza decyzja wzywa kraje UE do wdrożenia infrastruktury eCall (pokładowego systemu powiadamiania o wypadkach), niezbędnej do obsługi wszystkich zgłoszeń eCall w UE. Powinno to nastąpić najpóźniej do dnia 1 października 2017 r. Šiuo sprendimu ES šalys raginamos ne vėliau kaip 2017 m. spalio 1 d. įdiegti eCall (transporto priemonėse montuojamos pagalbos iškvietos sistemos) infrastruktūrą, reikiamą visoms pagalbos iškvietoms eCall tvarkyti. AKT DOKUMENTAS Decyzja Parlamentu Europejskiego i Rady nr 585/2014/UE z dnia 15 maja 2014 r. w sprawie wdrożenia interoperacyjnej usługi eCall na terenie całej UE. 2014 m. gegužės 15 d. Europos Parlamento ir Tarybos sprendimas Nr. 585/2014/ES dėl sąveikios visos ES pagalbos iškvietos paslaugos eCall diegimo. STRESZCZENIE SANTRAUKA Niniejsza decyzja wzywa kraje UE do wdrożenia infrastruktury eCall (pokładowego systemu powiadamiania o wypadkach), niezbędnej do obsługi wszystkich zgłoszeń eCall w UE. Powinno to nastąpić najpóźniej do dnia 1 października 2017 r. Šiuo sprendimu ES šalys raginamos ne vėliau kaip 2017 m. spalio 1 d. įdiegti eCall (transporto priemonėse montuojamos pagalbos iškvietos sistemos) infrastruktūrą, reikiamą visoms pagalbos iškvietoms eCall tvarkyti. Decyzja ta w szczególności ustanawia termin wdrożenia najpóźniej na 6 miesięcy przed datą rozpoczęcia stosowania rozporządzenia w sprawie obowiązkowego montowania urządzeń eCall w pojazdach (samochodach osobowych i lekkich pojazdach dostawczych). Sprendime nustatyta, kad sistema turi būti įdiegta likus ne mažiau kaip 6 mėnesiams prieš Reglamento dėl privalomoeCallįtaiso montavimo transporto priemonėse (lengvuosiuose automobiliuose ir lengvosiose komercinėse transporto priemonėse) taikymo pradžios dieną. Do infrastruktury eCall zaliczają się centra powiadamiania, tzw. PSAP (punkty przyjmowania zgłoszeń o wypadkach), które odbierają i obsługują zgłoszenia eCall kierowane na ogólnoeuropejski numer alarmowy 112. eCall infrastruktūra apima skambučių centrus arba BPC (bendruosius pagalbos centrus), kurie priima ir tvarko pagalbos iškvietas eCall naudojant telefono numerį 112. Ponadto niniejsza decyzja uznaje prawo każdego kraju UE do: Sprendime taip pat pripažįstama, kad kiekviena ES šalis turi teisę: organizowania swoich służb ratowniczych w sposób najbardziej opłacalny i najbardziej odpowiedni do jego potrzeb, tj. odrzucania przychodzących do jego centrów PSAP zgłoszeń, które nie są zgłoszeniami alarmowymi, organizuoti savo eCall paslaugas ekonomiškai efektyviausiu ir labiausiai jos poreikius atitinkančiu būdu, pvz., atmesti skambučius BPC, kurie nėra skubios pagalbos iškvietos; umożliwienia uznanym przez ten kraj prywatnym organizacjom odbierania i obsługi zgłoszeń eCall. leisti jos pripažintoms privačioms organizacijoms priimti ir tvarkyti pagalbos iškvietas eCall. Ochrona danych i prywatności Duomenų ir privatumo apsauga Kraje UE muszą także zapewnić, że: ES šalys taip pat turi užtikrinti, kad: wykorzystanie danych przekazanych przez usługę eCall związane jest wyłącznie z osiąganiem celów niniejszej decyzji (tj. nie do śledzenia pojazdu poza sytuacjami wyjątkowymi), naudojantis paslauga eCall perduoti duomenys būtų naudojami tik siekiant šio sprendimo tikslų (pvz., nebūtų naudojami transporto priemonės sekimui, kai nereikalinga skubi pagalba); obsługa zgłoszeń eCall jest nieodpłatna dla jej użytkowników na terenie całej UE, pagalbos iškvietų eCall tvarkymas visos ES paslaugos naudotojams būtų nemokamas; do dnia 24 grudnia 2015 r. przekażą Komisji Europejskiej sprawozdanie na temat stanu wykonania niniejszej decyzji; sprawozdanie to powinno zawierać następujące informacje: wykaz organów nadzorujących funkcjonowanie punktów PSAP, ich zasięg geograficzny, opis testów zgodności i opis protokołów w zakresie ochrony danych i prywatności, ne vėliau kaip 2015 m. gruodžio 24 d. Komisijai būtų pateikta šio sprendimo įgyvendinimo padėties ataskaita, pvz., institucijų, prižiūrinčių eCall BPC, sąrašas, eCall BPC sąrašas ir geografinė aprėptis, atitikties bandymų aprašas ir privatumo bei duomenų apsaugos protokolų aprašas; zgłoszenia eCall można dokonać z dowolnego miejsca na ich terytorium, pod warunkiem że dostępna jest co najmniej jedna publiczna bezprzewodowa sieć łączności ruchomej. eCall būtų galima atlikti iš bet kurios jų teritorijos vietos, su sąlyga, kad prieinamas bent vienas viešasis belaidžio judriojo ryšio tinklas. Niniejsza decyzja obowiązuje od dnia 23 czerwca 2014 r. Šis sprendimas įsigalioja 2014 m. birželio 23 d. Czym jest eCall? Kas yra eCall? System eCall automatycznie wybiera numer 112 w przypadku poważnego wypadku drogowego i przekazuje służbom ratowniczym informację o lokalizacji pojazdu. Didelės avarijos atveju eCall sistema automatiškai skambina bendruoju pagalbos telefono numeriu 112 ir praneša pagalbos tarnyboms transporto priemonės vietą. System ten można również uruchomić ręcznie. Sistema taip pat gali būti aktyvuota rankiniu būdu. Zgłoszenia eCall powinny przyspieszyć reakcję w sytuacji wyjątkowej nawet o 60% na terenach miejskich i o 50% na terenach wiejskich, pozwalając rokrocznie ratować setki ludzkich istnień w Europie. Pagalbos iškvietos eCall turėtų iki 60 % sutrumpinti reagavimo į nelaimę laiką miesto vietovėse ir 50 % - kaimo vietovėse, kasmet išgelbstint šimtus gyvybių Europoje. W dziesiątkach tysięcy przypadków system ten pozwoli także zredukować dotkliwość obrażeń spowodowanych wypadkami drogowymi oraz zmniejszyć koszty zatorów drogowych. Sistema taip pat leis sušvelninti sužalojimų kelių eismo įvykiuose pasekmes dešimtimis tūkstančių atvejų ir sumažinti spūsčių keliuose sąnaudas. W 2012 r. wypadki drogowe były przyczyną 28 tys. zgonów, a w ich wyniku obrażenia odniosło 1,5 mln osób. 2012 m. kelių eismo įvykiuose ES žuvo 28 tūkst. žmonių, dar 1,5 mln. buvo sužeisti. Więcej informacji Daugiau informacijos ieškokite: Komunikat prasowy Pranešime spaudai Strona internetowa poświęcona agendzie cyfrowej Skaitmeninės darbotvarkės interneto svetainėje Strona internetowa Dyrekcji Generalnej ds. Przedsiębiorstw i Przemysłu Komisji Europejskiej Europos Komisijos įmonių ir pramonės generalinio direktorato interneto svetainėje Strona internetowa Dyrekcji Generalnej ds. Mobilności i Transportu Komisji Europejskiej Europos Komisijos mobilumo ir transporto generalinio direktorato interneto svetainėje ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Decyzja nr 585/2014/UE Sprendimas Nr. 585/2014/ES 23.6.2014 2014 6 23 Dz.U. L 164 z 3.6.2014 OL L 164, 2014 6 3 AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Wniosek rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie wymagań dotyczących homologacji typu na potrzeby wdrożenia systemu pokładowego eCall oraz zmieniające dyrektywę 2007/46/WE (COM(2013) 316 final z 13.6.2013) Pasiūlymas dėl Europos Parlamento ir Tarybos reglamento dėl transporto priemonių, kuriose montuojama pagalbos iškvietos sistema eCall, tipo patvirtinimo reikalavimų, kuriuo iš dalies keičiama Direktyva 2007/46/EB (COM(2013) 316 final , 2013 6 13). Zalecenie Komisji 2011/750/UE z dnia 8 września 2011 r. w sprawie wspierania w sieciach łączności elektronicznej w całej UE usługi eCall do przekazywania zgłoszeń alarmowych przez zainstalowane w pojazdach systemy pokładowe, bazującej na numerze 112 (eCall) (Dz.U. L 303 z 22.11.2011) 2011 m. rugsėjo 8 d. Komisijos rekomendacija dėl paramos elektroniniuose ryšių tinkluose diegiant visoje Europoje taikomą pagalbos iškvietos paslaugą siekiant perduoti automobilyje sumontuota pagalbos iškvietos įranga generuotus pagalbos skambučius naudojantis telefono numeriu 112 (pagalbos iškvieta) (2011/750/ES) (OL L 303, 2011 11 22). Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) nr 305/2013 z dnia 26 listopada 2012 r. uzupełniające dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/40/UE w odniesieniu do zharmonizowanego zapewnienia interoperacyjnej usługi eCall na terenie całej UE (Dz.U. L 91 z 3.4.2013) 2012 m. lapkričio 26 d. Komisijos deleguotasis reglamentas (ES) Nr. 305/2013, kuriuo dėl sąveikios europinės pagalbos iškvietos paslaugos suderinto teikimo papildoma Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2010/40/ES (OL L 91, 2013 4 3). 03.11.2014 03.11.2014 KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Niniejsza dyrektywa ma zastosowanie do terminali* UE oraz masowców, niezależnie od ich bandery, wykorzystywanych do załadunku i wyładunku stałego ładunku masowego. Direktyva taikoma ES terminalams* ir sausakrūviams laivams, neatsižvelgiant į jų vėliavą, užsukantiems į terminalą pakrauti arba iškrauti kietus biriuosius krovinius. Kraje UE zapewniają: ES šalys privalo užtikrinti, kad: by operatorzy terminalu byli pewni, że stające przy nich masowce i ich własne terminale są zgodne z przedmiotowymi przepisami; terminalų operatoriai garantuotų užsukančių sausakrūvių laivų ir savo terminalų atitiktį šio teisės akto reikalavimams; by plany załadunku i rozładunku zgodnie z Konwencją SOLAS z 1974 r. były uzgadniane pomiędzy kapitanem statku a przedstawicielem terminala przed rozpoczęciem jakichkolwiek prac; pakrovimo ir iškrovimo planai, parengti pagal 1974 m. SOLAS konvenciją, būtų suderinti su laivo kapitonu ir terminalo atstovu prieš pradedant bet kokius darbus; by ich własne władze wstrzymywały lub nie dopuszczały do załadunku lub rozładunku, jeśli uznają, że zagroziłoby to bezpieczeństwu statku lub załogi; jų valdžios institucijos užkirstų kelią bet kokiai operacijai ar ją sustabdytų, jei mano, kad ji gali pakenkti laivo ar įgulos saugumui; przeprowadzanie regularnych inspekcji, w tym także niezapowiedzianych, czynności załadunku i rozładunku w celu weryfikacji zgodności z przepisami. būtų vykdomi reguliarūs pakrovimo ir iškrovimo operacijų patikrinimai, įskaitant patikrinimus, apie kuriuos neįspėjama, siekiant patikrinti jų atitiktį šio teisės akto reikalavimams. Wyniki inspekcji są przekazywane do Komisji Europejskiej co trzy lata. Patikrinimų rezultatai yra kas trejus metus perduodami Europos Komisijai. Kapitanowie statków odpowiadają w każdym czasie za bezpieczny załadunek i rozładunek masowców, którymi dowodzą. Laivo kapitonas nuolat atsako už jo vadovaujamo sausakrūvio laivo saugų pakrovimą ir iškrovimą. Przedstawiciele terminala zapewniają kapitanowi właściwe informacje, takie jak nazwa nabrzeża, oraz urządzenia dostępne w miejscu załadunku lub rozładunku, przed przybyciem jednostki. Prieš laivui atplaukiant terminalo atstovai turi pateikti laivo kapitonui atitinkamą informaciją, kaip antai prieplaukos pavadinimą ir operacijos vykdymo vietoje esančią įrangą. Przedstawiciele terminala informują kapitana statku o wszelkich uszkodzeniach statku lub urządzeń w trakcie załadunku lub rozładunku. W razie potrzeby należy przeprowadzić naprawę. Terminalo atstovai turi pranešti laivo kapitonui apie bet kokią žalą, padarytą laivui arba jo įrangai pakrovimo ar iškrovimo metu, ir prireikus suremontuoti. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Niniejsza dyrektywa ma zastosowanie od 5 lutego 2002 r. Direktyva taikoma nuo 2002 m. vasario 5 d. Kraje UE miały obowiązek wdrożenia jej przepisów do prawa krajowego do 5 sierpnia 2003 r. ES šalys turėjo ją perkelti į savo nacionalinę teisę ne vėliau kaip 2003 m. rugpjūčio 5 d. KLUCZOWE POJĘCIE SVARBIAUSIA SĄVOKA *Terminal: wszelkie stałe, pływające lub ruchome urządzenia, zainstalowane i używane do załadunku lub rozładunku suchych ładunków masowych na masowce lub z masowców. *Terminalas - stacionarus, plūdrusis arba mobilusis įrenginys, kuris yra įrengtas ir naudojamas sausiems biriesiems kroviniams pakrauti į sausakrūvius laivus arba iškrauti iš jų. AKT DOKUMENTAS Dyrektywa 2001/96/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 4 grudnia 2001 r. ustanawiająca zharmonizowane wymagania i procedury dotyczące bezpieczeństwa załadunku i wyładunku na masowcach (Dz.U. L 13 z 16.1.2002, s. 9-20) 2001 m. gruodžio 4 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2001/96/EB, nustatanti sausakrūvių laivų saugaus pakrovimo ir iškrovimo suderintus reikalavimus ir tvarką (OL L 13, 2002 1 16, p. 9-20) Kolejne zmiany do dyrektywy 2001/96/WE zostały włączone do tekstu pierwotnego. Paskesni Direktyvos 2001/96/EB daliniai pakeitimai buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. Ostatnia aktualizacja: 14.03.2016 paskutinis atnaujinimas 14.03.2016 - - - - - - Wdrażanie inteligentnych systemów transportowych w Europie Intelektinių transporto sistemų diegimas Europoje Inteligentne systemy transportowe (ITS) mogą przyczynić się do powstania bardziej ekologicznych, bezpiecznych i wydajnych systemów transportowych w całej Unii Europejskiej (UE). Tikimasi, kad intelektinės transporto sistemos (ITS) prisidės prie švaresnės, saugesnės ir efektyvesnės transporto sistemos kūrimo Europos Sąjungoje. AKT DOKUMENTAS Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/40/UE z dnia 7 lipca 2010 r. w sprawie ram wdrażania inteligentnych systemów transportowych w obszarze transportu drogowego oraz interfejsów z innymi rodzajami transportu 2010 m. liepos 7 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2010/40/ES dėl kelių transporto ir jo sąsajų su kitų rūšių transportu srities intelektinių transporto sistemų diegimo sistemos. STRESZCZENIE SANTRAUKA Inteligentne systemy transportowe (ITS) mogą przyczynić się do powstania bardziej ekologicznych, bezpiecznych i wydajnych systemów transportowych w całej Unii Europejskiej (UE). Tikimasi, kad intelektinės transporto sistemos (ITS) prisidės prie švaresnės, saugesnės ir efektyvesnės transporto sistemos kūrimo Europos Sąjungoje. JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KAM SKIRTA ŠI DIREKTYVA? Ma ona zachęcić do opracowania innowacyjnych technologii transportowych na potrzeby tworzenia inteligentnych systemów transportowych (ITS). Direktyva siekiama skatinti inovacinių transporto technologijų plėtojimą, kad būtų sukurtos ITS. Zostanie to osiągnięte za sprawą wprowadzenia wspólnych unijnych norm i specyfikacji. Ma to na celu wdrażanie interoperacyjnych* i skutecznych usług ITS, a jednocześnie pozwolić krajom UE na swobodę wyboru systemów, w które chcą inwestować. Tai bus atliekama nustatant bendruosius ES standartus ir specifikacijas, siekiant sukurti sąveikias* ir efektyvias ITS paslaugas, kartu ES šalims leidžiant pačioms spręsti, į kurias sistemas investuoti. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI ITS obejmują szeroki wachlarz usług ITS apima paslaugas įvairiose srityse Dyrektywa ma zastosowanie do aplikacji i usług inteligentnych systemów transportowych (ITS) w obszarze sektora transportu drogowego UE i do sposobów ich komunikacji z innymi rodzajami transportu. Direktyva taikoma ITS prietaikoms bei paslaugoms ES kelių transporto sektoriuje ir tam, kaip šios prietaikos komunikuoja su kitų rūšių transportu. ITS oznaczają systemy, w których technologie informatyczne i komunikacyjne stosowane są w obszarze transportu drogowego, obejmującym infrastrukturę, pojazdy i użytkowników, oraz w zarządzaniu ruchem i zarządzaniu mobilnością. ITS - tai sistemos, kuriose informacinės ir ryšių technologijos taikomos kelių transportui, įskaitant infrastruktūrą, transporto priemones ir naudotojus, ir eismo valdymui bei judumo valdymui. Następujące kwestie zostały określone jako obszary priorytetowe w zakresie opracowania i stosowania specyfikacji i norm: Rengiant ir naudojant specifikacijas bei standartus prioritetinės sritys yra šios: optymalne wykorzystanie danych o drogach, ruchu i podróży, np. w celu umożliwienia użytkownikom dróg planowania podróży, optimalus kelių, eismo ir kelionės duomenų naudojimas, pvz., sudarant galimybę kelių naudotojams planuoti keliones; ciągłość usług ITS związanych z zarządzaniem ruchem i przewozami towarowymi (tj. usług, które nie są przerywane w czasie, gdy samochody ciężarowe przekraczają granicę), eismo ir krovinių valdymo ITS paslaugų tęstinumas (t. y. paslaugos, kurios sunkvežimiams kertant sieną nėra pertraukiamos); aplikacje ITS związane z bezpieczeństwem i ochroną ruchu drogowego (np. ostrzeganie przed ryzykiem ograniczenia widoczności lub ryzykiem związanym z ludźmi, zwierzętami bądź przeszkodami na drodze), ITS kelių saugos ir saugumo prietaikos (pvz., pranešimas apie sumažėjusio matomumo pavojų, ant kelio esančius kitus žmones, gyvūnus ir nuolaužas); powiązanie pojazdu z infrastrukturą transportową, tj. wyposażenie pojazdów w urządzenia pozwalające na wymianę danych lub informacji. transporto priemonių susiejimas su transporto infrastruktūra, t. y. transporto priemonių įranga, leidžianti keistis duomenimis arba informacija. W ramach obszarów priorytetowych określono sześć działań priorytetowych ukierunkowanych na: Šios prioritetinės sritys turi šešis prioritetinius veiksmus: 1. dostępne na terenie całej UE usługi w zakresie informacji o podróżach (z wykorzystaniem różnych rodzajów transportu, np. pociągu i statku), 1. kelionių daugiarūšiu transportu informacijos paslaugų teikimas visoje ES (kelionėms, kai naudojamas skirtingų rūšių transportas, pvz., traukinys ir laivas); 2. dostępne na terenie całej UE usługi informacyjne w czasie rzeczywistym dotyczące ruchu, 2. tikralaikės eismo informacijos paslaugų teikimas visoje ES; 3. sposoby udostępniania użytkownikom bezpłatnie informacji o ruchu związanych z bezpieczeństwem drogowym, 3. su kelių sauga susijusios eismo informacijos nemokamas teikimas naudotojams; 4. zharmonizowane zapewnienie interoperacyjnej usługi eCall na terenie całej UE, 4. sąveikios pagalbos iškvietimo sistemos„eCall“ suderintas užtikrinimas; 5. usługi informacyjne o bezpiecznych i chronionych miejscach parkingowych dla samochodów ciężarowych i pojazdów użytkowych, 5. informavimo apie saugias sunkvežimių ir komercinių transporto priemonių stovėjimo vietas paslaugų teikimas; 6. usługi w zakresie rezerwacji bezpiecznych i chronionych miejsc parkingowych dla samochodów ciężarowych i pojazdów użytkowych. 6. sunkvežimių ir komercinių transporto priemonių saugių stovėjimo vietų išankstinio užsakymo paslaugų teikimas. Kraje UE podejmują niezbędne środki, aby zapewnić stosowanie odnośnych specyfikacji przyjętych przez Komisję do wdrażanych aplikacji i usług ITS. ES šalys, diegdamos ITS prietaikas ir paslaugas, privalo imtis visų reikiamų veiksmų, kad užtikrintų, jog yra taikomos Komisijos patvirtintos susijusios specifikacijos. Poszczególne kraje UE zachowują prawo do decyzji o wdrażaniu takich aplikacji i usług na swoim terytorium. Kiekviena ES šalis turi teisę spręsti dėl tokių prietaikų ir paslaugų įdiegimo jos teritorijoje. Usługa eCall w celu zgłaszania wypadków w ruchu drogowym „eCall“sistema pranešimui apie kelių eismo įvykius Usługa eCall na terenie całej UE jest przykładem realizacji jednego z sześciu działań priorytetowych. Vienas iš šešių prioritetinių veiksmų pavyzdžių yra europinė pagalbos iškvietimo sistema „eCall“. Prowadzone są prace na rzecz wprowadzenia usługi eCall w celu zgłaszania wypadków w ruchu drogowym na terenie całej UE. „eCall“ sistemą siekiama naudoti kelių eismo įvykiams visoje ES. Według głównego zamysłu system eCall 112 automatycznie wybiera jednolity europejski numer alarmowy 112 w przypadku poważnego wypadku drogowego i przekazuje służbom ratowniczym informację o lokalizacji pojazdu. Pagrindinė idėja yra tokia, kad įvykus rimtam kelių eismo įvykiui, „112 eCall“ automatiškai surenka bendrąjį Europos pagalbos telefono numerį 112 ir praneša skubios pagalbos tarnybai transporto priemonės buvimo vietą. Następnie ustanawiane jest połączenie telefoniczne z odpowiednim centrum powiadamiania ratunkowego (zwanego też punktem przyjmowania zgłoszeń o wypadkach - PSAP), po czym informacje o wypadku, w tym o czasie zdarzenia, dokładnej pozycji pojazdu, który uległ wypadkowi, oraz kierunku jego jazdy, wysyłane są do służb ratunkowych. Tada telefonu sujungiama su atitinkamu bendrosios pagalbos skambučių centru (taip pat vadinamu bendruoju pagalbos centru - BPC) ir pagalbos tarnybai perduodama informacija apie avarijos laiką, tikslią sudužusio automobilio vietą, kelionės kryptį ir t. t. Kraje UE zgodziły się na stworzenie infrastruktury PSAP na potrzeby systemu eCall niezbędnej do odpowiedniego przyjmowania i obsługi wszystkich zgłoszeń eCall na swoim terytorium najpóźniej do 1 października 2017 r. ES šalys susitarė savo teritorijoje iki 2017 m. spalio 1 d. įdiegti „eCall“ bendrojo pagalbos centro infrastruktūrą, reikalingą tinkamam visų e. skambučių gavimui ir tvarkymui. Realizacja działań priorytetowych trwa Tęsiamas darbas dėl prioritetinių veiksmų W sprawozdaniu na temat wdrażania dyrektywy w sprawie ITS przyjętym w 2014 r. odnotowano, że przyjęto trzy zestawy specyfikacji (dotyczące usługi eCall, minimalnych powszechnych informacji o ruchu związanych z bezpieczeństwem drogowym i usług informacyjnych o bezpiecznych i chronionych miejscach parkingowych). 2014 m. ataskaitoje dėl ITS direktyvos įgyvendinimo pabrėžiama, jog priimti trys specifikacijų rinkiniai („eCall“, su kelių sauga susijusi minimali universali eismo informacija ir informavimo apie saugias transporto priemonių stovėjimo vietas paslaugų teikimas). Specyfikacje dotyczące dostępnych na terenie całej UE usług informacyjnych w czasie rzeczywistym dotyczących ruchu zostały przyjęte w grudniu 2014 r. natomiast prace nad specyfikacjami dla dostępnych na terenie całej UE usługach w zakresie informacji o podróżach prowadzone są od początku 2015 r. Specifikacijos dėl tikralaikės eismo informacijos paslaugų teikimo visoje ES buvo priimtos 2014 m. gruodžio mėn., o specifikacijos dėl kelionių daugiarūšiu transportu informacijos paslaugų teikimo visoje ES bus priimtos 2015 m. Odnośnie ostatniego działania priorytetowego - usług w zakresie rezerwacji bezpiecznych i chronionych miejsc parkingowych dla samochodów ciężarowych i pojazdów użytkowych - w najbliższej przyszłości nie planuje się żadnych prac. Dėl paskutinio prioritetinio veiksmo - sunkvežimių ir komercinių transporto priemonių saugių stovėjimo vietų išankstinio užsakymo paslaugų teikimo - artimiausioje ateityje nenumatyta jokių veiksmų. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Od 26 sierpnia 2010 r. Direktyva taikoma nuo 2010 m. rugpjūčio 26 d. KONTEKST KONTEKSTAS Spodziewane jest nasilenie transportu drogowego w UE. Tikimasi, kad kelių transporto apimtys ES augs. Może to przyczynić się do coraz większego zatłoczenia infrastruktury drogowej i zwiększonego zużycia energii, jak również może być źródłem problemów ekologicznych i społecznych. Dėl to gali padidėti spūstys keliuose, išaugti energijos sunaudojimas ir atsirasti aplinkos bei socialinių problemų. Innowacje typu ITS są niezbędne dla znalezienia odpowiednich rozwiązań dla tego typu problemów. Tokios naujovės kaip ITS reikalingos tam, kad būtų rasti šių problemų sprendimo būdai. ITS to zaawansowane aplikacje, które mają na celu świadczenie innowacyjnych usług związanych z różnymi rodzajami transportu i zarządzaniem ruchem. Tai yra pažangios prietaikos, kuriomis siekiama teikti inovacines paslaugas įvairių rūšių transportui ir eismo valdymui. Pozwalają na lepsze informowanie użytkowników o warunkach transportu oraz zapewniają bezpieczniejsze i przynoszące większe korzyści użytkowanie sieci transportowych. Jos padeda naudotojams gauti daugiau informacijos apie transporto sąlygas ir saugiau bei geriau pasinaudoti transporto tinklais. Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Komisji Europejskiej poświęconej inteligentnym systemom transportowym. Daugiau informacijos žr. Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje apie intelektines transporto sistemas. KLUCZOWE POJĘCIE SVARBIAUSIA SĄVOKA * Interoperacyjność oznacza zdolność systemów oraz będących ich podstawą procesów gospodarczych do wymiany danych oraz do wymiany informacji i wiedzy. *Sąveika - sistemų ir susijusių verslo procesų gebėjimas keistis duomenimis, dalytis informacija ir žiniomis. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 2010/40/UE Direktyva 2010/40/ES 26.8.2010 2010 8 26 27.2.2012 2012 2 27 Dz.U. L 207 z 6.8.2010, s. 1-13 OL L 207, 2010 8 6, p. 1-13 Akt(-y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Europos Sąjungos oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 305/2013 Reglamentas (ES) Nr. 305/2013 23.4.2013 - z wyjątkiem wdrożonych już infrastruktur (23.4.2014) 2013 4 23, išskyrus jau įdiegtas infrastruktūras (2014 4 23) Dz.U. L 91 z 3.4.2013, s. 1-4 OL L 91, 2013 4 3, p. 1-4 Rozporządzenie (UE) nr 885/2013 Reglamentas (ES) Nr. 885/2013 1.10.2013 - z wyjątkiem wdrożonych już usług (1.10.2015) 2013 10 1, išskyrus jau įdiegtas paslaugas (2015 10 1) Dz.U. L 247 z 18.9.2013, s. 1-5 OL L 247, 2013 9 18, p. 1-5 Rozporządzenie (UE) nr 886/2013 Reglamentas (ES) Nr. 886/2013 1.10.2013 - z wyjątkiem wdrożonych już usług (1.10.2015) 2013 10 1, išskyrus jau įdiegtas paslaugas (2015 10 1) Dz.U. L 247 z 18.9.2013, s. 6-10 OL L 247, 2013 9 18, p. 6-10 Rozporządzenie (UE) 2015/962 Reglamentas (ES) 2015/962 13.7.2017 2017 7 13 Dz.U. L 157 z 23.6.2015, s. 21-31 OL L 157, 2015 6 23, p. 21-31 AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Decyzja Parlamentu Europejskiego i Rady nr 585/2014/UE z dnia 15 maja 2014 r. w sprawie wdrożenia interoperacyjnej usługi eCall na terenie całej UE (Dz.U. L 164 z 3.6.2014, s. 6-9) 2014 m. gegužės 15 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva Nr. 585/2014/ES dėl sąveikios visos ES pagalbos iškvietos paslaugos „eCall“ diegimo (OL L 164, 2014 6 3, p. 6-9). Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/758 z dnia 29 kwietnia 2015 r. w sprawie wymagań dotyczących homologacji typu na potrzeby wdrożenia systemu pokładowego eCall opartego na numerze alarmowym 112 oraz zmiany dyrektywy 2007/46/WE (Dz.U. L 123 z 19.5.2015, s. 77-89) 2015 m. balandžio 29 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 2015/758 dėl tipo patvirtinimo reikalavimų transporto priemonėse montuojamos numeriu 112 grindžiamos „eCall“ iškvietos sistemos įdiegimo atžvilgiu, kuriuo iš dalies keičiama Direktyva 2007/46/EB (OL L 123, 2015 5 19, p. 77-89). Sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego i Rady: Wdrażanie dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2010/40/UE z dnia 7 lipca 2010 r. w sprawie ram wdrażania inteligentnych systemów transportowych w obszarze transportu drogowego oraz interfejsów z innymi rodzajami transportu (COM(2014) 642 final z 21.10.2014) Komisijos ataskaita Europos Parlamentui ir Tarybai „2010 m. liepos 7 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyvos 2010/40/ES dėl kelių transporto ir jo sąsajų su kitų rūšių transportu srities intelektinių transporto sistemų diegimo sistemos įgyvendinimas“ (COM(2014) 642 final, 2014 10 21). Ostatnia aktualizacja: 02.04.2015 paskutinis atnaujinimas 02.04.2015 KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS *Uznana organizacja: organizacja uznana zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 391/2009 w sprawie wspólnych reguł i norm dotyczących organizacji dokonujących inspekcji i przeglądów na statkach (patrz Kontekst). *Pripažinta organizacija - organizacija, pripažinta pagal reglamentą (EB) Nr. 391/2009 dėl laivų patikrinimo ir apžiūros organizacijų bendrųjų taisyklių ir standartų (žr. dalį „Kontekstas“). *Międzynarodowe konwencje: *Tarptautinės konvencijos: Międzynarodowa konwencja o bezpieczeństwie życia na morzu z dnia 1 listopada 1974 r. (SOLAS 74) z wyłączeniem rozdziału XI-2 załącznika do niej; 1974 m. lapkričio 1 d. Tarptautinė konvencija dėl žmogaus gyvybės apsaugos jūroje (SOLAS 74), išskyrus jos priedo XI-2 skyrių; Międzynarodowa konwencja o liniach ładunkowych z dnia 5 kwietnia 1966 r.; 1966 m. balandžio 5 d. Tarptautinė konvencija dėl laivų krovininės vaterlinijos nustatymo; Międzynarodowa konwencja o zapobieganiu zanieczyszczaniu morza przez statki z dnia 2 listopada 1973 r. (MARPOL); 1973 m. lapkričio 2 d. Tarptautinė konvencija dėl teršimo iš laivų prevencijos (MARPOL); wraz z protokołami i zmianami do nich, a także odnośnymi kodeksami o statusie obowiązkowym we wszystkich krajach UE, z wyjątkiem ustępu 16.1, 18.1 i 19 części 2 Kodeksu wdrażania instrumentów prawnych IMO, i sekcji 1.1, 1.3, 3.9.3.1, 3.9.3.2 oraz 3.9.3.3 części 2 Kodeksu uznanych organizacji IMO, w zaktualizowanych wersjach. kartu su protokolais ir šių konvencijų papildymais bei atitinkamais privalomais visose ES šalyse kodeksais, išskyrus TJO priemonių įgyvendinimo kodekso 2 dalies 16.1, 18.1 ir 19 pastraipas ir TJO pripažintų organizacijų kodekso 2 dalies 1.1, 1.3, 3.9.3.1, 3.9.3.2 ir 3.9.3.3 skyrius, jų atnaujintose versijose. *Statutowy certyfikat: certyfikat wydany przez państwo bandery lub w jego imieniu zgodnie z konwencjami międzynarodowymi. *Teisės aktų nustatytas liudijimas - vėliavos valstybės arba jos vardu pagal tarptautines konvencijas išduotas liudijimas. *Certyfikat klasy: certyfikat poświadczający zdolność statku do określonego użytku lub świadczenia określonych usług, zgodnie z uznanymi regułami i procedurami. *Laivo klasės liudijimas - laivo tinkamumą konkrečiam laivo naudojimui ar eksploatavimui patvirtinantis dokumentas, kurį pagal savo nustatytas taisykles ir procedūras išduoda pripažinta organizacija. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 2009/15/WE Direktyva 2009/15/EB 17.6.2009 2009 6 17 17.6.2011 2011 6 17 Dz.U. L 131 z 28.5.2009, s. 47-56 OL L 131, 2009 5 28, p. 47-56 Akt(-y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 2014/111/UE Direktyva 2014/111/ES 21.12.2014 2014 12 21 31.12.2015 2015 12 31 Dz.U. L 366 z 20.12.2014, s. 83-87 OL L 366, 2014 12 20, p. 83-87 AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 391/2009 z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie wspólnych reguł i norm dotyczących organizacji dokonujących inspekcji i przeglądów na statkach (Dz.U. L 131 z 28.5.2009, s. 11-23). 2009 m. balandžio 23 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 391/2009 dėl laivų patikrinimo ir apžiūros organizacijų bendrųjų taisyklių ir standartų (Oficialusis leidinys L 131, 2009 5 28, p. 11-23). Wersja skonsolidowana Konsoliduota versija. Ostatnia aktualizacja: 06.08.2015 paskutinis atnaujinimas 06.08.2015 - - - - - - Rolą systemu eCall jest przyspieszenie powiadamiania służb ratunkowych o wypadkach drogowych eCall sistema siekia pagreitinti pagalbos tarnybų reagavimą įvykus eismo nelaimėms System eCall uruchamia się w sposób automatyczny, niezwłocznie po zarejestrowaniu poważnego zderzenia przez czujniki zamontowane w pojeździe. eCall sistema yra automatiškai aktyvuojama vos tik transporto priemonių, kuriose ši sistema įrengta, jutikliai nustato rimtą avariją. Następnie wysyła szczegóły zdarzenia do służb ratunkowych, które mogą szybciej udzielić pomocy kierowcom i pasażerom. Avarijos duomenys yra perduodami pagalbos tarnyboms, kad jos galėtų greičiau suteikti pagalbą transporto priemonių vairuotojams ir keleiviams. AKT DOKUMENTAS Dyrektywa 2010/40/UE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 lipca 2010 r. w sprawie ram wdrażania inteligentnych systemów transportowych w obszarze transportu drogowego oraz interfejsów z innymi rodzajami transportu. 2010 m. liepos 7 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2010/40/ES dėl kelių transporto ir jo sąsajų su kitų rūšių transportu srities intelektinių transporto sistemų diegimo sistemos. STRESZCZENIE SANTRAUKA Zadaniem systemu eCall jest jak najszybsze sprowadzenie pomocy dla osób przebywających w pojeździe, który uległ poważnemu wypadkowi, na terenie Unii Europejskiej, a także Islandii, Norwegii i Szwajcarii. eCall tikslas - užtikrinti greitą pagalbą transporto priemonės, kuri pateko į rimtą eismo įvykį bet kur Europos Sąjungoje, Islandijoje, Norvegijoje ir Šveicarijoje, vairuotojui ir keleiviams. System eCall uruchamia się w sposób automatyczny, niezwłocznie po zarejestrowaniu poważnego zderzenia przez czujniki zamontowane w pojeździe. eCall sistema yra automatiškai aktyvuojama vos tik transporto priemonių, kuriose ši sistema įrengta, jutikliai nustato rimtą avariją. Po włączeniu system wybiera europejski numer alarmowy 112, nawiązuje połączenie telefoniczne z odpowiednim centrum powiadamiania ratunkowego oraz przekazuje służbom ratunkowym informacje dotyczące wypadku, w tym momentu zdarzenia, dokładnej lokalizacji rozbitego pojazdu, a także kierunku podróży (co ma szczególne znaczenie na autostradach oraz w tunelach). Aktyvuota sistema surenka Europos pagalbos telefono numerį 112, nustato telefono ryšį su atitinkamu pagalbos skambučių centru ir išsiunčia pagalbos tarnyboms informaciją apie eismo įvykį, įskaitant jo laiką, transporto priemonės tikslią vietą ir kelionės kryptį (tai ypač svarbu greitkeliuose ir tuneliuose). Połączenie eCall może być również aktywowane ręcznie przez naciśnięcie przycisku w samochodzie, na przykład przez świadka poważnego wypadku. eCall sistema taip pat gali būti aktyvuota rankiniu būdu, nuspaudus automobilyje esantį mygtuką, pavyzdžiui, tapus rimto eismo įvykio liudininku. W ten sposób w krótkim czasie po zdarzeniu służby ratunkowe są poinformowane o wypadku oraz o jego dokładnej lokalizacji. Tai leis pagalbos tarnyboms iš karto sužinoti apie įvykusį eismo įvykį ir jo tikslią vietą. Dzięki danym dostarczonym za pośrednictwem systemu eCall służby ratunkowe mogą dużo szybciej dotrzeć do ofiar wypadku, ratując życie i niosąc pomoc w obrażeniach. Per eCall sistemą gauti duomenys padės pagalbos tarnyboms greičiau suteikti pagalbą transporto priemonių vairuotojams ir keleiviams, taip išgelbėjant gyvybes ir greitai gydant sužalojimus. Według danych szacunkowych rozwiązanie to pozwala skrócić czas pojawiania się ekip ratunkowych o ok. 40% w miastach i o 50% na terenach wiejskich, a każdego roku może pomóc uratować życie 2500 osób. Remiantis skaičiavimais, eCall galėtų pagreitinti reagavimą į nelaimę 40 % miestuose ir 50 % kaimo vietovėse, taip išgelbstint iki 2,5 tūkst. gyvybių per metus. Poza zwiększeniem bezpieczeństwa drogowego system eCall przyczyni się także do zmniejszenia zatorów komunikacyjnych spowodowanych wypadkami drogowymi oraz do zmniejszenia liczby wypadków wtórnych, które są następstwem niezabezpieczenia miejsc wypadków. eCall ne tik padės užtikrinti saugą keliuose, bet ir turės reikšmingą poveikį mažinant eismo įvykių sukeliamas spūstis ir antrinių avarijų, įvykstančių dėl neapsaugotų eismo įvykių vietų, skaičių. Ponadto oczekuje się, że urządzenia eCall instalowane w pojazdach posłużą także do innych celów związanych z alarmowaniem w sytuacjach krytycznych i/lub do świadczenia usług dodatkowych, współdziałających z systemem alarmowym eCall lub wykorzystujących go. Taip pat tikimasi, kad transporto priemonėse įmontuota eCall įranga galėtų būti naudojama kitoms papildomoms nelaimių ir (arba) pridėtinės vertės turinčioms paslaugoms, grindžiamoms šia numerio 112 įranga arba sąveikioms su ja. Dyrektywa 2010/40/UE z dnia 7 lipca 2010 r. w sprawie ram wdrażania inteligentnych systemów transportowych w obszarze transportu drogowego oraz interfejsów z innymi rodzajami transportu wymienia, jako jedno z sześciu działań priorytetowych, dla których wiążące specyfikacje zostaną omówione (art. 6), zharmonizowane świadczenie interoperacyjnej usługi eCall w całej UE (art. 3 d). Vienas iš 2010 m. liepos 7 d. direktyvos 2010/40/ES dėl kelių transporto ir jo sąsajų su kitų rūšių transportu srities intelektinių transporto sistemų diegimo sistemos šešių prioritetinių veiksmų yra nustatyti privalomas specifikacijas (6 str.) ir priemones sąveikiai visos Europos eCall sistemai įdiegti suderintu būdu (3 str. d punktas). ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Oficialusis leidinys Dyrektywa 2010/40/UE Direktyva 2010/40/ES 26.8.2010 2010 08 26 27.02.2012 2012 02 27 Dz.U. L 207 z 6.8.2010 OL L 207, 2010 08 06 Akty delegowane Deleguotieji dokumentai Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Oficialusis leidinys Rozporządzenie delegowane Komisji (UE) nr 305/2013 Komisijos deleguotasis reglamentas (ES) Nr. 305/2013 23.4.2013 2013 04 23 23.4.2013Przepisy o usługach informacyjnych zostały przyjęte z dniem wejścia w życie rozporządzenia: 23.4.2014 2013 04 23Nuostatos dėl informavimo paslaugos jau perkeltos šio Reglamento įsigaliojimo dieną: 2014 04 23 Dz.U. L 91 z 3.4.2013 OL L 91, 2013 04 03 AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie wymagań technicznych dotyczących stosowania systemu pokładowego eCall i zmieniający dyrektywę 2007/46/WE. Pasiūlymas dėl Europos Parlamento ir Tarybos reglamento dėl transporto priemonių, kuriose montuojama pagalbos iškvietos sistema eCall, tipo patvirtinimo reikalavimų, kuriuo iš dalies keičiama Direktyva 2007/46/EB. [COM(2013) 316 final z 13.6.2013 - nieopublikowany w Dzienniku Urzędowym] [COM(2013) 316 final, 2013 6 13 - neskelbta Oficialiajame leidinyje] Wniosek dotyczący decyzji Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie stosowania interoperacyjnej usługi eCall w całej UE. Pasiūlymas dėl Europos Parlamento ir Tarybos sprendimo dėl sąveikios europinės pagalbos iškvietos sistemos eCall diegimo. [COM(2013) 315 final z 13.6.2013] [COM(2013) 315 galutinis, 2013 6 13 ] W czerwcu 2013 r. Komisja Europejska przyjęła dwa wnioski mające na celu zapewnienie, że do października 2015 r. samochody będą wyposażone w system automatycznego powiadamiania służb ratunkowych o wystąpieniu poważnego zderzenia. 2013 m. birželio mėn. Europos Komisija priėmė du pasiūlymus, kuriais užtikrinama, kad iki 2015 m. spalio mėn. automobiliai automatiškai skambintų pagalbos tarnyboms įvykus rimtai avarijai. Zgodnie z przedmiotowym projektem od października 2015 r. wszystkie nowe modele samochodów osobowych i lekkich pojazdów dostawczych będą wyposażone w system alarmowego powiadamiania eCall. Ponadto w centrach przyjmowania zgłoszeń o wypadkach powstanie infrastruktura do właściwego odbierania i obsługiwania zawiadomień nadsyłanych przez system eCalls - co zapewni zgodność, interoperacyjność i ciągłość usługi eCall w całej UE. Teisės akto projektas užtikrins, kad nuo 2015 m. spalio mėn. visuose lengvuosiuose automobiliuose ir mažos keliamosios galios krovininėse transporto priemonėse būtų įrengta pagalbos iškvietos 112 eCall sistema bei būtų sukurta tinkamam e. skambučių priėmimui ir tvarkymui reagavimo į pagalbos skambučius centruose reikalinga infrastruktūra, užtikrinanti eCall paslaugų visoje ES suderinamumą, sąveikumą ir tęstinumą. Po zatwierdzeniu wniosków przez Radę i Parlament celem Komisji jest uruchomienie w pełni operacyjnego serwisu eCall w całej Unii Europejskiej (jak również na terytorium Islandii, Norwegii i Szwajcarii) do 2015 r. Tarybai ir Parlamentui patvirtinus šiuos pasiūlymus, Komisija sieks, kad iki 2015 m. visoje ES (taip pat Islandijoje, Norvegijoje ir Šveicarijoje) būtų teikiamos pagalbos iškvietos sistemos eCall paslaugos. Ostatnia aktualizacja: 24.01.2014 Paskutinį kartą atnaujinta: 24.01.2014 Odpowiedzialność armatorów z tytułu wypadków Laivų savininkų atsakomybė avarijų atveju Pasażerom, którzy ulegli wypadkom na morskich drogach, należy zapewnić odpowiedni poziom odszkodowania. Į jūrų laivų avarijas patekę keleiviai turi gauti deramą kompensaciją už patirtus nuostolius ar žalą. W tym celu armatorzy muszą posiadać odpowiednie ubezpieczenie. Siekiant tai užtikrinti, laivų savininkai turi būti sudarę tinkamas draudimo sutartis. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 392/2009 z dnia 23 kwietnia 2009 r. w sprawie odpowiedzialności przewoźników pasażerskich na morskich drogach wodnych z tytułu wypadków 2009 m. balandžio 23 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 392/2009 dėl keleivių vežėjų jūra atsakomybės avarijų atveju STRESZCZENIE SANTRAUKA Pasażerom, którzy ulegli wypadkom na morskich drogach, należy zapewnić odpowiedni poziom odszkodowania. Į jūrų laivų avarijas patekę keleiviai turi gauti deramą kompensaciją už patirtus nuostolius ar žalą. W tym celu armatorzy muszą posiadać odpowiednie ubezpieczenie. Siekiant tai užtikrinti, laivų savininkai turi būti sudarę tinkamas draudimo sutartis. JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Ustanawia ono zharmonizowane przepisy w zakresie odpowiedzialności i ubezpieczenia towarzystw żeglugowych świadczących usługi przewozu pasażerów morskimi drogami wodnymi. Reglamentu nustatomos suderintos keleivius jūra vežančių laivybos įmonių atsakomybės ir draudimo taisyklės. Wprowadza do prawa europejskiego zapisy konwencji ateńskiej z 1974 r. w sprawie przewozu morzem pasażerów i ich bagażu oraz wytyczne Międzynarodowej Organizacji Morskiej. Juo į Europos teisę įtraukiamos 1974 m. Atėnų konvencijos nuostatos dėl keleivių bei jų bagažo vežimo jūra ir Tarptautinės jūrų organizacijos gairės. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Przepisy mają zastosowanie do wszystkich statków pływających pod banderą kraju UE, wchodzących do lub wychodzących z europejskiego portu lub na podstawie europejskiej umowy przewozu (tj. umowy pomiędzy przewoźnikiem a jego pasażerami określającej prawa, obowiązki i odpowiedzialność). Teisės aktas taikomas visiems laivams su ES šalies vėliava, plaukiantiems į Europos uostą ar iš jo, arba pagal Europos vežimo sutartį (t. y. vežėjo ir keleivių pasirašytą sutartį, kurioje numatytos teisės, pareigos ir atsakomybė). Przepisy mają obecnie zastosowanie zarówno do rejsów międzynarodowych, jak i krajowych, ale nie mają zastosowania do rejsów krajowych, w przypadku których statek znajduje się w odległości mniejszej niż 5 mil od wybrzeża. Šiuo metu teisės aktas taikomas tarptautiniam vežimui ir vežimui jūra vienoje šalyje, išskyrus vežimą jūra vienoje šalyje, kai laivas nutolsta nuo kranto ne daugiau kaip penkias mylias. Odpowiedzialność operatora obejmuje pasażerów, ich bagaż oraz pojazdy, a także sprzęt do poruszania się używany przez pasażerów o ograniczonej sprawności ruchowej. Operatorius prisiima atsakomybę už keleivius, jų bagažą ir transporto priemones bei sunkiai judančių keleivių naudojamą judėjimo įrangą. W przypadku gdy szkoda na osobie pasażera lub strata nastąpiły wskutek wypadku statku (tj. rozbicia statku, jego wywrócenia, zderzenia lub wejścia na mieliznę, wybuchu lub pożaru na statku albo wadliwości statku), osoby poszkodowane nie muszą udowadniać winy przewoźnika, aby uzyskać odszkodowanie. Laivybos įvykio (laivo sudužimo, apsivertimo, susidūrimo, užplaukimo ant seklumos, gaisro ar sprogimo laive ar laivo gedimo) metu sužalojimų ar nuostolių patyrę asmenys neprivalo įrodyti vežėjo kaltės, kad gautų kompensaciją. Operatorzy są zobowiązani do wypłacenia zaliczki wystarczającej na pokrycie niecierpiących zwłoki potrzeb finansowych, w przypadku gdy śmierć lub szkoda na osobie pasażera nastąpiły wskutek wypadku statku. Keleivio mirties ar sužalojimo atveju laivų operatoriai privalo atlikti išankstinį mokėjimą, kurio pakanka skubiems ekonominiams poreikiams patenkinti. Wypłata zaliczki nie stanowi uznania odpowiedzialności przez towarzystwo żeglugowe. Šis mokėjimas nereiškia, kad laivybos įmonė pripažįsta atsakomybę. W razie śmierci kwota ta wynosi co najmniej 21 000 EUR. Keleivio mirties atveju išankstinis mokėjimas turi būti ne mažesnis kaip 21 000 EUR. Towarzystwa żeglugowe muszą zapewnić pasażerom zrozumiałe informacje dotyczące ich praw. Laivybos įmonės turi pateikti keleiviams suprantamą informaciją apie jų teises. Informacje te muszą być dostępne we wszystkich punktach sprzedaży, włącznie ze sprzedażą przez telefon lub przez Internet, i muszą zostać dostarczone najpóźniej w chwili wyjazdu. Ši informacija turi būti pateikiama visose pardavimo vietose, įskaitant pardavimus telefonu ir internetu. Ji pateikiama prieš išvykstant arba vėliausiai - išvykstant. Najpóźniej do trzech lat od daty zastosowania niniejszego rozporządzenia (31 grudnia 2012 r.) Komisja Europejska musi sporządzić sprawozdanie z jego stosowania. Ne vėliau kaip praėjus trejiems metams po šio teisės akto įsigaliojimo datos (2012 m. gruodžio 31 d.) Europos Komisija turi parengti ataskaitą apie jo taikymą. Rządy krajów UE mogą odroczyć stosowanie niniejszych przepisów w odniesieniu do statków, które wykonują tylko rejsy krajowe objęte niniejszym rozporządzeniem. ES šalių vyriausybės gali atidėti šio teisės akto taikymą reglamente paminėtiems laivams, kurie veža jūra tik vienoje šalyje. W przypadku statków podróżujących na odległość mniejszą niż 20 mil od brzegu termin transpozycji upływa 31 grudnia 2018 r. Laivams, kurie nutolsta mažiau nei 20 mylių nuo kranto, šio reglamento taikymas gali būti atidėtas vėliausiai iki 2018 m. gruodžio 31 d. Termin dla pozostałych statków to 31 grudnia 2016 r. Visiems kitiems laivams reglamentas įsigalioja 2016 m. gruodžio 31 d. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Od 29 maja 2009 r. Reglamentas taikomas nuo 2009 m. gegužės 29 d. Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Komisji Europejskiej dotyczącej praw pasażerów. Daugiau informacijos žr. Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje apie keleivių teises. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (WE) nr 392/2009 Reglamentas (EB) Nr. 392/2009 29.5.2009 2009 5 29 Dz.U. L 131 z 28.5.2009, s. 24-46 OL L 131, 2009 5 28, p. 24-46 Ostatnia aktualizacja: 30.09.2015 paskutinis atnaujinimas 30.09.2015 - - - - - - Europejski system zarządzania ruchem lotniczym nowej generacji (SESAR) Naujos kartos Europos oro eismo vadybos sistema (SESAR) STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie (WE) nr 219/2007 ustanawiające wspólne przedsięwzięcie w celu opracowania unijnego systemu zarządzania ruchem lotniczym (SESAR) Tarybos reglamentas (EB) Nr. 219/2007 dėl bendros įmonės naujos kartos ES oro eismo vadybos sistemai (SESAR) sukurti įsteigimo STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Ustanawia projekt SESAR (badania dotyczące zarządzania ruchem lotniczym w jednolitej europejskiej przestrzeni powietrznej). Reglamentu sukuriamas SESAR (bendro Europos dangaus oro eismo valdymo (ATM) mokslinių tyrimų programos) projektas. Celem projektu SESAR jest znaczne usprawnienie zarządzania ruchem lotniczym poprzez modernizację i ujednolicenie systemów zarządzania ruchem lotniczym w Europie w ramach planowania, opracowywania, walidacji i rozmieszczania innowacyjnych rozwiązań w zakresie technologii i operacyjności zarządzania ruchem lotniczym. SESAR tikslas - pagerinti ATM, modernizuojant ir suderinant Europos ATM sistemas, tuo tikslu apibrėžiant, plečiant, patvirtinant ir diegiant novatoriškus technologinius bei operacinius ATM sprendimus. Wspólne przedsięwzięcie SESAR to partnerstwo publiczno-prywatne odpowiedzialne za kierowanie działaniami podejmowanymi w fazie opracowywania w ramach projektu SESAR. Bendra įmonė SESAR yra viešojo ir privačiojo sektorių partnerystė, atsakinga už SESAR projekto rengimo etapą. Zostało ono założone w 2007 r. przez Unię Europejską i Eurocontrol - Europejską Organizację do spraw Bezpieczeństwa Żeglugi Powietrznej. 2007 m. ją įsteigė Europos Sąjunga ir Europos saugios oro navigacijos organizacija Eurokontrolė. KLUCZOWE ZAGADNIENIA DOTYCZĄCE WSPÓLNEGO PRZEDSIĘWZIĘCIA SESAR PAGRINDINIAI ASPEKTAI Jest to wspólne przedsięwzięcie odpowiedzialne za kierowanie działaniami podejmowanymi w fazie opracowywania w ramach projektu SESAR, który stanowi komponent technologiczny (badawczo-rozwojowy) idei jednolitej europejskiej przestrzeni powietrznej - unijnego pakietu środków mających na celu spełnienie przyszłych potrzeb w zakresie przepustowości i bezpieczeństwa przestrzeni powietrznej. Bendra įmonė SESAR yra atsakinga už SESAR projekto rengimo etapą, bendro Europos dangaus (BED), ES priemonių, skirtų patenkinti būsimus pajėgumų ir oro saugos poreikius, rinkinio, technologinį (mokslinių tyrimų ir plėtros, MTTP) komponentą. Jego zadaniem, zgodnie z centralnym planem ATM, jest utworzenie w UE optymalnej infrastruktury kontroli ruchu lotniczego do 2035 r. Jai pavesta užduotis iki 2035 m. pagal ATM pagrindinį planą pasirūpinti ES veiksminga oro eismo kontrolės infrastruktūra. Ma to na celu zapewnienie bezpiecznego, przyjaznego dla środowiska i wydajnego transportu lotniczego, czyli zwiększenie liczby bezpośrednich połączeń przy zmniejszeniu zużycia paliwa i ograniczeniu opóźnień. Tokiu būdu siekiama užtikrinti saugesnį, labiau aplinką tausojantį ir veiksmingą oro transportą, t. y. daugiau tiesioginių kelionių naudojant mažiau kuro ir mažiau vėluojant. W projekcie uczestniczą Komisja Europejska, Eurocontrol, instytucje zapewniające służby żeglugi powietrznej, organizacje zrzeszające pasażerów lotniczych, użytkownicy przestrzeni powietrznej, organy regulacyjne, operatorzy portów lotniczych, przewoźnicy lotniczy, pracownicy służby żeglugi powietrznej, naukowcy i producenci urządzeń (około 3000 ekspertów). Bendros įmonės SESAR veikloje dalyvauja Europos Komisija, Eurokontrolė, oro navigacijos paslaugų teikėjai, oro transporto keleivių organizacijos, oro erdvės naudotojai, reguliatoriai, oro uostų veiklos vykdytojai, oro vežėjų, oro uostų ir oro eismo navigacijos darbuotojai, mokslininkai ir įrangos gamintojai (apie 3 000 ekspertų). Wspólne przedsięwzięcie to organ UE powołany na potrzeby realizacji powyższych celów zgodnie z artykułem 187 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Bendra įmonė yra ES įstaiga, įsteigta tam, kad būtų įgyvendintas Sutarties dėl Europos Sąjungos veikimo 187 straipsnis. Rezultatem działań podejmowanych w ramach wspólnego przedsięwzięcia jest centralny plan ATM (zaktualizowany w latach 2012 i 2015), w którym określono plany dotyczące zawartości, rozwoju i wdrażania systemów zarządzania ruchem lotniczym nowej generacji. Bendra įmonė SESAR jau parengė ATM pagrindinį planą (atnaujintą 2012 ir 2015 m.), kuriame apibrėžiamas ATM sistemų naujos kartos turinys ir nustatomi rengimo bei diegimo planai. Wspólne przedsięwzięcie odpowiada za procedury przyznawania dotacji swoim członkom, zgodnie z zasadami uczestnictwa w unijnym programie ramowym „Horyzont 2020” w zakresie badań i rozwoju, po jego rozszerzeniu w 2014 r. Bendra įmonė SESAR valdo procedūras, skirtas teikti dotacijas savo nariams pagal dalyvavimo ES bendrojoje mokslinių tyrimų ir plėtros programoje „Horizontas 2020“ taisykles po jos veiklos pratęsimo 2014 m. Do osiągnięć wspólnego przedsięwzięcia SESAR należą: Iki šiol pasiekti bendros įmonės SESAR pasiekimai: przeprowadzenie pierwszego w historii lotu z zastosowaniem czterowymiarowego zarządzania trajektorią lotu (trzy wymiary + czas), co miało na celu usprawnienie wymiany informacji o przewidywalnej trajektorii lotu; pirmasis pasaulyje keturmatis (trys matmenys + laikas) skrydis, siekiant sustiprinti keitimąsi visos trajektorijos informacija; obszerny zestaw narzędzi zwiększających bezpieczeństwo na pasach startowych na lotniskach oraz išsamus priemonių rinkinys, skirtas padidinti oro uostų takų saugą; bezpłatne usługi nawigacji trasowej mające na celu ograniczenie emisji paliwa przez lotnictwo. laisvasis maršrutų sudarymas, skirtas sumažinti skrydžių ir kuro išmetamųjų teršalų kiekį. Od 2014 r. programy badań naukowych i innowacji w ramach wspólnego przedsięwzięcia SESAR skupiają się między innymi na rozwoju: Nuo 2014 m. bendros įmonės SESAR mokslinių tyrimų ir inovacijų programose didžiausias dėmesys skiriamas, pavyzdžiui: optymalnych usług sieciowych zarządzania ruchem lotniczym; optimizuotoms ATM tinklo paslaugoms; zaawansowanych usług służb ruchu lotniczego; pažangioms oro eismo paslaugoms; optymalnego funkcjonowania portów lotniczych; veiksmingoms oro uostų operacijoms; zaawansowanej, zintegrowanej i zracjonalizowanej infrastruktury lotniczej. pažangiai, integruotai ir racionalizuotai aviacijos infrastruktūrai. Finansowanie Finansavimas Wkład UE w fazę opracowywania w projekcie SESAR wynosi 700 mln EUR przyznanych w ramach programów TEN-T i 7PR, uzupełnionych 585 mln EUR w ramach programu „Horyzont 2020”. ES indėlis į SESAR rengimo etapą yra 700 mln. EUR pagal TEN-T ir BP 7 programas. Dar 585 mln. EUR skirta pagal programą „Horizontas 2020“. Ze względu na czas trwania programu „Horyzont 2020” zaproszenia do składania wniosków w ramach projektu SESAR muszą zostać ogłoszone do 31 grudnia 2020 r. Atsižvelgiant į programos „Horizontas 2020“ trukmę, visi SESAR kvietimai teikti pasiūlymus turi būti paskelbti iki 2020 m. gruodžio 31 d. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie weszło w życie 3 marca 2007 r. Reglamentas įsigaliojo 2007 m. kovo 3 d. KONTEKST KONTEKSTAS Rozporządzenie Rady (WE) nr 219/2007 powołało wspólne przedsięwzięcie SESAR. Tarybos reglamentu (EB) Nr. 219/2007 buvo sukurta bendra įmonė SESAR. Rozporządzenie zmieniano dwukrotnie: w 2008 r. rozporządzeniem (WE) nr 1361/2008 i ponownie w 2014 r. rozporządzeniem (UE) nr 721/2014, na mocy którego przedłużono czas funkcjonowania wspólnego przedsięwzięcia SESAR do 2024 r. Reglamentas buvo du kartus iš dalies keistas: 2008 m. (Reglamentu (EB) Nr. 1361/2008) ir 2014 m. (Reglamentu (ES) Nr. 721/2014), bendros įmonės SESAR veiklą pratęsiant iki 2024 m. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Rady (WE) nr 219/2007 z dnia 27 lutego 2007 r. w sprawie utworzenia wspólnego przedsięwzięcia w celu opracowania europejskiego systemu zarządzania ruchem lotniczym nowej generacji (SESAR) (Dz.U. L 64 z 2.3.2007, s. 1-11) 2007 m vasario 27 d. Tarybos reglamentas (EB) Nr. 219/2007 dėl bendros įmonės naujos kartos Europos oro eismo vadybos sistemai (SESAR) sukurti įsteigimo (OL L 64, 2007 3 2, p. 1-11) Kolejne zmiany wprowadzone do rozporządzenia (WE) nr 219/2007 zostały włączone do tekstu podstawowego. Reglamento (EB) Nr. 219/2007 paskesni daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pradinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Šis konsoliduotas tekstas yra tik informacinio pobūdžio. Ostatnia aktualizacja: 08.02.2016 paskutinis atnaujinimas 08.02.2016 Akt ma zastosowanie do zbiornikowców o nośności 5000 ton i większej, pływających pod banderą państwa członkowskiego UE lub, bez względu na ich banderę, wchodzących lub wychodzących z portu lub terminalu pływającego albo kotwiczących na obszarze podlegającym jurysdykcji państwa członkowskiego UE. Teisės aktas taikomas 5 000 tonų ir didesnio dedveito naftos tanklaiviams, kurie plaukia su valstybės narės vėliava arba kurie plaukia į uostą ar atviroje jūroje esantį terminalą arba iš jų arba nuleidžia inkarą valstybės narės jurisdikcijai priklausančioje zonoje, nesvarbu, kokia jų vėliava. Jednakże niniejsze rozporządzenie nie stosuje się do okrętów, statków pomocniczych marynarki lub innych należących do lub eksploatowanych przez dane Państwo i używanych tylko do niekomercyjnych celów rządowych. Šis reglamentas netaikomas karo laivams, karinio laivyno pagalbiniams laivams ir kitiems laivams, kurių savininkė yra arba kuriuos eksploatuoja valstybė ir kurie šiuo metu naudojami tik nekomercinių vyriausybinių tarnybų reikmėms. Rozporządzenie: Reglamentu: zakazuje transportu do lub z portów UE olejów ciężkich w zbiornikowcach jednokadłubowych; uždrausta viengubo korpuso naftos tanklaiviams gabenti sunkiosios kategorijos naftą į valstybių narių uostus ir iš jų; ustanawia przyśpieszony program wprowadzenia dla zbiornikowców pojedynczokadłubowych konstrukcji podwójnokadłubowej lub równoważnego rozwiązania konstrukcyjnego wymaganego przez Międzynarodową Organizację Morską w Międzynarodowej konwencji o zapobieganiu zanieczyszczaniu morza przez statki (znanej również jako MARPOL) z ostatecznym terminem do 2015 r. nustatomas dvigubo korpuso arba Tarptautinės jūrų organizacijos Tarptautinės konvencijos dėl teršimo iš laivų prevencijos (taip pat vadinamos MARPOL) lygiaverčių dizaino reikalavimų greitesnio taikymo viengubo korpuso naftos tanklaiviams planas, taikytinas ne vėliau kaip nuo 2015 m. Kontekst Kontekstas W 2002 r., po serii wypadków z udziałem zbiornikowców, które spowodowały poważne zanieczyszczenie, UE przyjęła rozporządzenie nakazujące wycofywanie bardziej wrażliwych zbiornikowców pojedynczokadłubowych (w których ropa w zbiornikach ładunkowych jest oddzielona od wody morskiej tylko przez dno i burty) i zastąpienia ich statkami podwójnokadłubowymi (w których zbiorniki ładunkowe są otoczone przez drugą płytę wewnętrzną znajdującą się w odpowiedniej odległości od płyty zewnętrznej). 2002 m. po eilės avarijų, į kurias pateko naftos tanklaiviai ir kurios sukėlė didelę taršą, ES priėmė teisės aktą, kuriuo reikalaujama laipsniškai nutraukti pažeidžiamesnių viengubo korpuso naftos tanklaivių (kuriuose naftą krovinio rezervuare nuo jūros vandens skiria tik dugnas ir šoninė plokštė) eksploatavimą ir pakeisti juos dvigubo korpuso laivais (kuriuose krovinio rezervuarai turi antrą vidinę plokštę, esančią pakankamu atstumu nuo išorinės plokštės). ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (WE) nr 530/2012 Reglamentas (ES) Nr. 530/2012 20.7.2012 2012 7 20 Dz.U. L 172 z 30.6.2012 OL L 172, 2012 6 30 Ostatnia aktualizacja: 19.06.2014 Paskutinį kartą atnaujinta: 19.06.2014 - - - - - - Unijny system wymiany informacji bezpieczeństwa żeglugi ES keitimosi jūrų laivybos informacija sistema Przepisy Unii Europejskiej (UE) ustanawiają system monitorowania i wymiany informacji o ruchu statków. Šiuo Europos Sąjungos (ES) teisės aktu įdiegiama laivų eismo stebėsenos ir informacijos sistema. Ma to na celu poprawę bezpieczeństwa morskiego, ochrony portów i ochrony na morzu, ochrony środowiska i zwiększenie gotowości zwalczania zanieczyszczeń. Ja siekiama sustiprinti jūrų saugumą, uostų ir laivybos saugumą, aplinkos apsaugą ir pasirengimą šalinti taršą. Pozwalają one też na wymianę i przepływ dodatkowych informacji zwiększających efektywność ruchu morskiego i transportu morskiego. Be to, ji sudaro sąlygas keistis papildoma informacija siekiant pagerinti veiksmingą jūrų laivų eismą ir jūrų transportą. AKT DOKUMENTAS Dyrektywa 2002/59/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 czerwca 2002 r. ustanawiająca wspólnotowy system monitorowania i informacji o ruchu statków i uchylająca dyrektywę Rady 93/75/EWG 2002 m. birželio 27 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2002/59/EB, įdiegianti Bendrijos laivų eismo stebėsenos ir informacijos sistemą ir panaikinanti Tarybos direktyvą 93/75/EEB. STRESZCZENIE SANTRAUKA Przepisy Unii Europejskiej (UE) ustanawiają system monitorowania i wymiany informacji o ruchu statków. Šiuo Europos Sąjungos (ES) teisės aktu įdiegiama laivų eismo stebėsenos ir informacijos sistema. Ma to na celu poprawę bezpieczeństwa morskiego, ochrony portów i ochrony na morzu, ochrony środowiska i zwiększenie gotowości zwalczania zanieczyszczeń. Ja siekiama sustiprinti jūrų saugumą, uostų ir laivybos saugumą, aplinkos apsaugą ir pasirengimą šalinti taršą. Pozwalają one też na wymianę i przepływ dodatkowych informacji zwiększających efektywność ruchu morskiego i transportu morskiego. Be to, ji sudaro sąlygas keistis papildoma informacija siekiant pagerinti veiksmingą jūrų laivų eismą ir jūrų transportą. JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KAM SKIRTA ŠI DIREKTYVA? Ustanawia ona system monitorowania europejskich wód i wybrzeży - nadzór morski i orientację sytuacyjną (pozycje statków) - wspierając kraje UE w ich działaniach operacyjnych. Direktyva nustatoma sistema, skirta stebėti Europos vandenis ir pakrantes, t. y. jūrų stebėjimo ir informuotumo apie padėtį (laivų buvimo vietą) sistema, padedanti ES šalims vykdyti veiklos užduotis. W celu poprawy orientacji sytuacyjnej na obszarach morskich oraz zapewnienia władzom dopasowanych rozwiązań, przepisy zostały zmienione dyrektywą Komisji 2014/100/UE. Siekiant pagerinti informuotumą apie padėtį jūroje ir pateikti valdžios institucijoms tinkamiausius sprendimus, šis teisės aktas buvo iš dalies pakeistas Komisijos direktyva 2014/100/ES. Dzięki tym zmianom informacje gromadzone i wymieniane w ramach unijnego systemu wymiany informacji bezpieczeństwa żeglugi (SafeSeaNet) mogą być integrowane z danymi pochodzącymi z innych unijnych systemów monitorowania i śledzenia, takich jak CleanSeaNet oraz systemów zewnętrznych (np. satelitarnych systemów automatycznej identyfikacji (AIS)). Naujoji direktyva sudaro sąlygas sujungti duomenis, gautus naudojantis ES keitimosi jūrų laivybos informacijos sistema („SafeSeaNet“ (SSN) su duomenimis iš kitų ES stebėjimo bei sekimo sistemų (pvz., „CleanSeaNet“) ir išorės sistemų (pvz., palydovinių automatinių atpažinimo sistemų (AAS). Określa ona obowiązki krajów UE, organów morskich, załadowców, operatorów żeglugi i kapitanów statków. Direktyva nustatoma ES šalių, jūrų institucijų, siuntėjų, valdytojų ir laivų kapitonų atsakomybė. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Dyrektywą objęte są wszystkie statki o pojemności 300 ton brutto i większej, bez względu na to, czy przewożą towary niebezpieczne, z wyłączeniem: Direktyva taikoma visiems laivams, kurių bendrasis tonažas yra 300 ir daugiau tonų, nepriklausomai nuo to, ar jie gabena pavojingus krovinius, išskyrus: - okrętów wojennych, - karo laivus; - statków rybackich, statków zabytkowych i łodzi rekreacyjnych o długości mniejszej niż 45 metrów, - trumpesnius kaip 45 m žvejybos laivus, tradicinius laivus ir pramoginius laivus; - statków zaopatrujących w paliwo o wyporności poniżej 1000 ton. - bunkerius, kurių bendrasis tonažas yra mažesnis nei 1 000 tonų. Wymagania dotyczące operatorów statków udających się do unijnych portów Laivų, plaukiančių į ES uostus, valdytojams keliami reikalavimai Muszą oni zgłaszać określone informacje (rozpoznanie statku, łączną liczbę osób na pokładzie, port docelowy, przewidywany czas przybycia itd.) do krajowych pojedynczych punktów kontaktowych ds. morskich (od 1 czerwca 2015 r.). Jie privalo pateikti tam tikrą informaciją (laivo atpažinimo duomenis, laive esančių asmenų skaičių, paskirties uostą, numatomą atvykimo laiką ir pan.), naudodamiesi nacionaline jūrų laivybos vieno langelio sistema (nuo 2015 m. birželio 1 d.). Wyposażenie i instalacje Įranga ir įrenginiai Statki wpływające do portu kraju UE muszą być wyposażone w: Laivuose, plaukiančiuose į ES šalies uostą, privalo būti ši įranga: - system automatycznego rozpoznawania oraz - automatinė atpažinimo sistema ir - system rejestrowania przebiegu podróży (VDR) („czarną skrzynkę”), które mają za zadanie ułatwić prowadzenie dochodzeń w następstwie wypadków, - reiso duomenų registravimo (VDR) prietaisai („juodosios dėžės“), palengvinantys avarijų tyrimą. - kraje UE i Europejskiego Obszaru Gospodarczego (EOG) muszą posiadać odbiorniki AIS oraz połączyć krajowe pojedyncze punkty kontaktowe/krajowe systemy SafeSeaNet z centralnym systemem SafeSeaNet. - ES ir Europos ekonominės erdvės (EEE) šalys privalo turėti AAS imtuvus, o jų nacionalinės vieno langelio sistemos ir nacionalinės SSN turi būti sujungtos su centrine SSN sistema. Towary niebezpieczne lub zanieczyszczające na pokładzie statku Pavojingi ir aplinką teršiantys kroviniai laivuose - przed przyjęciem tego typu towarów na pokład załadowcy muszą je zgłosić operatorowi, - Prieš priimant tokius krovinius į laivą, siuntėjai privalo deklaruoti juos valdytojui. - operator, agent lub kapitan statku mają obowiązek przekazywać odpowiednim organom ogólne informacje, takie jak rozpoznanie statku i informacje przekazane przez załadowcę. - Valdytojas, įgaliotinis arba laivo kapitonas taip pat privalo pateikti kompetentingai institucijai bendrąją informaciją, kaip antai laivo atpažinimo duomenis ir krovinio siuntėjo pateiktą informaciją. Monitorowanie niebezpiecznych statków i interwencje w razie wypadków i kolizji Pavojingų laivų stebėjimas ir priemonės incidento ar avarijos atveju Organy muszą poinformować odpowiednie kraje UE, jeśli przekazano im informacje o statkach, które: Institucijos privalo informuoti suinteresuotąsias ES šalis, jeigu yra informuotos apie laivus: - uległy wypadkowi lub kolizji na morzu, - dalyvavusius incidentuose arba avarijose jūroje; - nie wywiązały się z obowiązków zgłaszania lub powiadamiania, - nesilaikiusius informavimo ir pranešimo reikalavimų; - dokonały umyślnych zrzutów zanieczyszczeń lub - tyčia išpylusius teršalus arba - którym odmówiono dostępu do portów. - laivus, kuriuos buvo atsisakyta įleisti į uostus. Kapitan statku musi niezwłocznie poinformować o: Laivo kapitonas privalo nedelsdamas pranešti apie: - każdej kolizji lub wypadku mającym wpływ na bezpieczeństwo statku, - bet kokį incidentą ar avariją, pakenkusius laivo saugumui; - każdej kolizji lub wypadku zmniejszającym bezpieczeństwo żeglugi, - bet kokį incidentą ar avariją, mažinantį laivybos saugumą; - każdej sytuacji mogącej doprowadzić do zanieczyszczenia wód lub wybrzeża kraju UE, - bet kokią padėtį, dėl kurios gali būti užteršti ES šalies vandenys ar pakrantė; - wszelkich zauważonych plamach zanieczyszczających materiałów oraz pojemnikach lub opakowaniach dryfujących po morzu. - bet kokias jūroje matomas plūduriuojančias teršiančių medžiagų dėmes ir tarą arba paketus. Miejsca schronienia Prieglobsčio vietos Wszystkie kraje UE/EOG muszą opracować plany przyjmowania statków potrzebujących pomocy do miejsc schronienia. Visos ES ir EEE šalys privalo sudaryti nelaimės ištiktų laivų priėmimo prieglobsčio vietose planus. Muszą one uczestniczyć w regularnych spotkaniach, mających na celu wymianę doświadczeń i podejmowanie wspólnych działań na rzecz poprawy planów. Jos taip pat privalo reguliariai keistis patirtimi ir imtis bendrų gerinimo priemonių. Zgodność Reikalavimų laikymasis Kraje UE muszą kontrolować funkcjonowanie swoich systemów informacyjnych oraz wprowadzić system kar pieniężnych, pełniących rolę środka zapobiegającego niespełnianiu wymogów dyrektywy. ES šalys privalo tikrinti savo informacinių sistemų veikimą ir įvesti finansinių baudų sistemą, atgrasančią nuo direktyvos reikalavimų nesilaikymo. Zarządzanie Valdymas System jest opracowywany i zarządzany przez Komisję Europejską i kraje UE/EOG. Sistemą kuria ir valdo Europos Komisija ir ES bei EEE šalys. Europejska Agencja ds. Bezpieczeństwa na Morzu odpowiada za obsługę techniczną systemu. Už techninį sistemos įgyvendinimą atsako Europos jūrų saugumo agentūra. KONTEKST KONTEKSTAS Niniejsza dyrektywa stanowi integralną część unijnej polityki bezpieczeństwa morskiego. Ši direktyva yra neatsiejama ES jūrų saugumo politikos dalis. System i platforma odgrywają nie tylko istotną rolę w utrzymywaniu bezpieczeństwa, ochrony i zrównoważenia, ale są też kluczowe dla tworzenia jednolitego europejskiego obszaru morskiego bez barier - europejskiego obszaru transportu morskiego. Sistema ir platforma užtikrina apsaugą, saugumą bei tvarumą ir vaidina esminį vaidmenį kuriant bendrą Europos jūrų transporto erdvę be kliūčių. Więcej informacji dostępnych jest na: Daugiau informacijos pateikiama: - stronie internetowej Komisji Europejskiej poświęconej kwestiom morskim, - Europos Komisijos svetainės skiltyje apie jūrų reikalus; - stronie internetowej Europejskiej Agencji ds. Bezpieczeństwa na Morzu. - Europos jūrų saugumo agentūros svetainėje. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin wdrożenia przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 2002/59/WE Direktyva 2002/59/EB 5.8.2002 2002 8 5 5.2.2004 2004 2 5 Dz.U. L 208 z 5.8.2002, str. 10-27 OL L 208, 2002 8 5, p. 10-27 Akt(-y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 2009/17/WE Direktyva 2009/17/EB 31.5.2009 2009 5 31 31.11.2010 2010 11 31 Dz.U. L 131 z 28.5.2009, s. 101-113 OL L 131, 2009 5 28, p. 101-113 Dyrektywa Komisji 2011/15/UE Direktyva 2011/15/ES 16.3.2011 2011 3 16 16.3.2012 2012 3 16 Dz.U. L 49 z 24.2.2011, s. 33-36 OL L 49, 2011 2 24, p. 33-36 Dyrektywa Komisji 2014/100/UE Direktyva 2014/100/ES 18.11.2014 2014 11 18 18.11.2015 2015 11 18 Dz.U. L 308 z 29.10.2014, s. 82-87 OL L 308, 2014 10 29, p. 82-87 Ostatnia aktualizacja: 23.04.2015 Paskutinį kartą atnaujinta: 23.04.2015 - nie wywiązały się z obowiązków zgłaszania lub powiadamiania, - nesilaikiusius informavimo ir pranešimo reikalavimų; - dokonały umyślnych zrzutów zanieczyszczeń lub - tyčia išpylusius teršalus arba - którym odmówiono dostępu do portów. - laivus, kuriuos buvo atsisakyta įleisti į uostus. Kapitan statku musi niezwłocznie poinformować o: Laivo kapitonas privalo nedelsdamas pranešti apie: - każdej kolizji lub wypadku mającym wpływ na bezpieczeństwo statku, - bet kokį incidentą ar avariją, pakenkusius laivo saugumui; - każdej kolizji lub wypadku zmniejszającym bezpieczeństwo żeglugi, - bet kokį incidentą ar avariją, mažinantį laivybos saugumą; - każdej sytuacji mogącej doprowadzić do zanieczyszczenia wód lub wybrzeża kraju UE, - bet kokią padėtį, dėl kurios gali būti užteršti ES šalies vandenys ar pakrantė; - wszelkich zauważonych plamach zanieczyszczających materiałów oraz pojemnikach lub opakowaniach dryfujących po morzu. - bet kokias jūroje matomas plūduriuojančias teršiančių medžiagų dėmes ir tarą arba paketus. Miejsca schronienia Prieglobsčio vietos Wszystkie kraje UE/EOG muszą opracować plany przyjmowania statków potrzebujących pomocy do miejsc schronienia. Visos ES ir EEE šalys privalo sudaryti nelaimės ištiktų laivų priėmimo prieglobsčio vietose planus. Muszą one uczestniczyć w regularnych spotkaniach, mających na celu wymianę doświadczeń i podejmowanie wspólnych działań na rzecz poprawy planów. Jos taip pat privalo reguliariai keistis patirtimi ir imtis bendrų gerinimo priemonių. Zgodność Reikalavimų laikymasis Kraje UE muszą kontrolować funkcjonowanie swoich systemów informacyjnych oraz wprowadzić system kar pieniężnych, pełniących rolę środka zapobiegającego niespełnianiu wymogów dyrektywy. ES šalys privalo tikrinti savo informacinių sistemų veikimą ir įvesti finansinių baudų sistemą, atgrasančią nuo direktyvos reikalavimų nesilaikymo. Zarządzanie Valdymas System jest opracowywany i zarządzany przez Komisję Europejską i kraje UE/EOG. Sistemą kuria ir valdo Europos Komisija ir ES bei EEE šalys. Europejska Agencja ds. Bezpieczeństwa na Morzu odpowiada za obsługę techniczną systemu. Už techninį sistemos įgyvendinimą atsako Europos jūrų saugumo agentūra. KONTEKST KONTEKSTAS Niniejsza dyrektywa stanowi integralną część unijnej polityki bezpieczeństwa morskiego. Ši direktyva yra neatsiejama ES jūrų saugumo politikos dalis. System i platforma odgrywają nie tylko istotną rolę w utrzymywaniu bezpieczeństwa, ochrony i zrównoważenia, ale są też kluczowe dla tworzenia jednolitego europejskiego obszaru morskiego bez barier - europejskiego obszaru transportu morskiego. Sistema ir platforma užtikrina apsaugą, saugumą bei tvarumą ir vaidina esminį vaidmenį kuriant bendrą Europos jūrų transporto erdvę be kliūčių. Więcej informacji dostępnych jest na: Daugiau informacijos pateikiama: - stronie internetowej Komisji Europejskiej poświęconej kwestiom morskim, - Europos Komisijos svetainės skiltyje apie jūrų reikalus; - stronie internetowej Europejskiej Agencji ds. Bezpieczeństwa na Morzu. - Europos jūrų saugumo agentūros svetainėje. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin wdrożenia przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 2002/59/WE Direktyva 2002/59/EB 5.8.2002 2002 8 5 5.2.2004 2004 2 5 Dz.U. L 208 z 5.8.2002, str. 10-27 OL L 208, 2002 8 5, p. 10-27 Akt(-y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 2009/17/WE Direktyva 2009/17/EB 31.5.2009 2009 5 31 31.11.2010 2010 11 31 Dz.U. L 131 z 28.5.2009, s. 101-113 OL L 131, 2009 5 28, p. 101-113 Dyrektywa Komisji 2011/15/UE Direktyva 2011/15/ES 16.3.2011 2011 3 16 16.3.2012 2012 3 16 Dz.U. L 49 z 24.2.2011, s. 33-36 OL L 49, 2011 2 24, p. 33-36 Dyrektywa Komisji 2014/100/UE Direktyva 2014/100/ES 18.11.2014 2014 11 18 18.11.2015 2015 11 18 Dz.U. L 308 z 29.10.2014, s. 82-87 OL L 308, 2014 10 29, p. 82-87 Ostatnia aktualizacja: 23.04.2015 Paskutinį kartą atnaujinta: 23.04.2015 - - - - - - Bezpieczny i wydajny transport rzeczny: usługi informacji rzecznej Saugus ir efektyvus upių transportas: upių informacijos paslaugos STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Dyrektywa 2005/44/WE w sprawie zharmonizowanych usług informacji rzecznej (RIS) na śródlądowych drogach wodnych UE Direktyva 2005/44/EB dėl suderintų upių informacijos paslaugų (UIP) ES vidaus vandens keliuose JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KAM SKIRTA ŠI DIREKTYVA? Niniejsza dyrektywa ustanawia zasady stosowania zharmonizowanych usług informacji rzecznej (RIS)*. Šia direktyva nustatomos suderintų upių informacijos paslaugų (UIP)* naudojimo taisyklės. Zasady te mają na celu zapewnienie bezpieczeństwa, wydajności i poprawy oddziaływania na środowisko wód śródlądowych w UE. Jomis siekiama padidinti ES vidaus vandenų transporto saugą, efektyvumą ir ekologiškumą. Dotyczą one kanałów, rzek, jezior i portów przystosowanych do jednostek pływających o wyporności pomiędzy 1000 a 1500 ton. Taisyklės yra taikomos kanalams, upėms, ežerams ir uostams, galintiems priimti nuo 1 000 iki 1 500 tonų talpos laivus. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Usługi informacji rzecznej obejmują: Upių informacijos paslaugos apima: informacje geograficzne, hydrologiczne i administracyjne dotyczące dróg wodnych („informacje o drogach wodnych”); geografinę, hidrologinę ir administracinę informaciją apie vandens kelius (informacija apie farvaterius); istotne dane dotyczące żeglugi i planów podróży krótko-, średnio- i długoterminowej („taktyczne i strategiczne informacje o ruchu”); informaciją, kurios reikia priimant skubius, vidutinės trukmės ir ilgalaikius navigacinius sprendimus (taktinė ir strateginė informacija apie eismą); działania w razie wypadku (wspomaganie łagodzenia skutków katastrof); veiksmus nelaimingo įvykio atveju (pagalbos nelaimės atveju teikimas); usługi statystyczne i celne oraz opłaty żeglugowe i portowe. statistiką, muitinės paslaugas, vandens kelių rinkliavas ir uostų mokesčius. Kraje UE są zobowiązane: ES šalys: zapewnić, aby ich RIS były wydajne, elastyczne i aby mogły współpracować z innymi systemami; užtikrina, kad jų UIP būtų efektyvios, kad jas būtų galima plėsti ir kad jos būtų sąveikios su kitomis sistemomis; zapewniać wszystkim użytkownikom RIS istotne dane dotyczące żeglugi i planów podróży; teikia UIP naudotojams visus būtinus duomenis apie navigaciją ir kelionių planavimą; tworzyć centra RIS dostosowane do potrzeb regionalnych; steigia UIP centrus, atsižvelgdamos į regiono poreikius; wyznaczyć właściwe organy nadzorujące stosowanie RIS i wymiany informacji międzynarodowych. skiria kompetentingas institucijas, atsakingas už UIP taikymą ir tarptautinį keitimąsi duomenimis. Komisja Europejska jest odpowiedzialna za wyznaczenie w określonym terminie wytycznych technicznych na potrzeby planowania, realizacji i eksploatacji RIS. Europos Komisija yra atsakinga už techninių gairių dėl UIP planavimo, įgyvendinimo ir naudojimo parengimą pagal nustatytą grafiką. Obejmują one: Techninės gairės rengiamos šiose srityse: System Obrazowania Map Elektronicznych i Informacji w Żegludze Śródlądowej; elektroninių žemėlapių rodymo ir informacijos sistemos; elektroniczne raportowanie statków; elektroninių pranešimų iš laivų; komunikaty dla kierowników statków; pranešimų kapitonams; systemy kontroli ruchu statków; laivo buvimo vietos nustatymo ir sekimo sistemų; zgodność sprzętu RIS. UIP įrangos suderinamumo. Komisja, przy wsparciu komitetu ekspertów krajowych, opracowała wymogi techniczne RIS. Komisija, kuriai padėjo nacionalinių ekspertų komitetas, parengė UIP techninius reikalavimus. Program działań Veiksmų programa W 2006 r. Komisja przedstawiła komunikat w sprawie Zintegrowanego Europejskiego Programu Działań na Rzecz Żeglugi Śródlądowej. 2006 m. Komisija pateikė komunikatą dėl ES integruotos veiksmų programos, skirtos vidaus vandens kelių transportui. Program ten (funkcjonujący pod nazwą NAIADES) został zaktualizowany w 2013 r. (NAIADES II). Vadinamoji NAIADES (Laivybos ir vidaus vandens kelių Europoje veiklos ir jos vystymosi) programa buvo atnaujinta 2013 m. (NAIADES II). Ustanowiono w nim określone cele do roku 2020. Joje nustatyti konkretūs tikslai iki 2020 m. Komunikat Komisji w sprawie programu NAIADES II ma na celu stworzenie warunków mających sprawić, aby transport za pomocą żeglugi śródlądowej stał się wysokiej jakości formą transportu. Komisijos komunikato dėl NAIADES II tikslas yra sudaryti sąlygas, kad vidaus vandenų transportas taptų kokybiška transporto rūšimi. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Niniejsza dyrektywa weszła w życie 20 października 2005 r. Direktyva įsigaliojo 2005 m. spalio 20 d. Kraje UE miały obowiązek wdrożenia jej przepisów do prawa krajowego do 20 października 2007 r. ES šalys turėjo ją perkelti į savo nacionalinę teisę ne vėliau kaip 2007 m. spalio 20 d. KONTEKST KONTEKSTAS W Unii Europejskiej jest ponad 37 000 km kanałów i rzek łączących kluczowe miasta i obszary gospodarcze. Daugiau nei 37 000 kilometrų kanalų ir upių jungia daugybę pagrindinių ES miestų ir pramonės zonų. Te drogi śródlądowe stanowią znaczący element zrównoważonego systemu transportowego, ograniczając zagęszczenie ruchu i zanieczyszczenie na drogach UE. Vidaus vandens keliai gali svariai prisidėti prie tvarios transporto sistemos ir sumažinti spūstis bei taršą ES keliuose. Portal usług informacji rzecznej Upių informacijos paslaugų portalas KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIA SĄVOKA * Usługi informacji rzecznej (RIS): usługi wspierające ruch żeglugi śródlądowej i zarządzanie transportem oraz, tam gdzie to możliwe, koordynację z innymi formami transportu. * Upių informacijos paslaugos (UIP) - paslaugos, skirtos palengvinti eismo ir transporto valdymą vidaus navigacijos srityje, įskaitant, jei įmanoma, sąsajas su kitomis transporto rūšimis. AKT DOKUMENTAS Dyrektywa 2005/44/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 września 2005 r. w sprawie zharmonizowanych usług informacji rzecznej (RIS) na śródlądowych drogach wodnych we Wspólnocie (Dz.U. L 255 z 30.9.2005 z s. 152-159) 2005 m. rugsėjo 7 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2005/44/EB dėl suderintų upių informacijos paslaugų (UIP) Bendrijos vidaus vandens keliuose (OL L 255, 2005 9 30, p. 152-159) Kolejne zmiany i poprawki do dyrektywy 2005/44/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Direktyvos 2005/44/EB daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra tik informacinio pobūdžio. Ostatnia aktualizacja: 25.07.2016 paskutinis atnaujinimas 25.07.2016 Artykuły 9 i 10 Konwencji odnoszą się do przepisów określonych w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 44/2001 (obecnie rozporządzenie (UE) nr 1215/2012) w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych i ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych. Laivų bunkerių konvencijos 9 ir 10 straipsniai turi įtakos taisyklėms, nustatytoms Tarybos reglamente (EB) Nr. 44/2001 (dabartiniame Reglamente (ES) Nr. 1215/2012) dėl jurisdikcijos ir teismo sprendimų civilinėse ir komercinėse bylose pripažinimo ir vykdymo. Konwencja nie przewiduje, by organizacja międzynarodowa taka jak UE podpisywała, ratyfikowała lub przystępowała do niej. Konvencijoje nenumatyta galimybė tarptautinei organizacijai, kaip antai ES, pasirašyti ir ratifikuoti ją arba prie jos prisijungti. Kraje UE, posiadające upoważnienie ze strony UE, są w związku z tym zobowiązane do podpisania, ratyfikowania lub przystąpienia do Konwencji w interesie UE. Todėl ES įgaliotos ES šalys turi ES interesais pasirašyti ir ratifikuoti konvenciją arba prie jos prisijungti. Jeśli kraje UE tak postąpią, muszą także złożyć deklarację, w której zobowiązują się do stosowania rozporządzenia (WE) nr 1215/2012 we wzajemnych relacjach. Tą padariusios jos taip pat turi padaryti pareiškimą, kuriuo įsipareigoja tarpusavio santykiuose taikyti Reglamentą (ES) Nr. 1215/2012. Zakres Taikymo sritis Konwencja ma zastosowanie do: Konvencija taikoma: zanieczyszczeń olejami na terytorium, na morzu terytorialnym i w wyłącznej strefie ekonomicznej lub równorzędnej w kraju będącym stroną Konwencji; taršos žalai, sukeltai teritorijoje, teritorinėje jūroje ir išskirtinėje ekonominėje zonoje arba lygiavertėje zonoje bet kurioje valstybėje, kuri yra konvencijos šalis; środków podjętych w celu zapobiegania lub ograniczania takich szkód. priemonėms, kuriomis siekiama užkirsti kelią tokiai žalai arba ją kuo labiau sumažinti. Konwencja nie ma zastosowania do okrętów wojennych, floty pomocniczej ani do innych statków stanowiących własność kraju. Ji netaikoma karo laivams, karinio jūrų laivyno pagalbiniams laivams ir kitiems laivams, kurių savininkė yra valstybė. Jednakże dowolny kraj będący stroną Konwencji może postanowić stosować jej postanowienia do takich statków. Tačiau bet kuri valstybė, esanti šios konvencijos šalis, gali nuspręsti ją taikyti tokiems laivams. Odpowiedzialność właściciela statku Laivo savininko atsakomybė Właściciel statku w chwili zdarzenia jest odpowiedzialny za całe zanieczyszczenie olejem pochodzącym z jego statku. Laivo savininkas incidento metu atsako už visą taršos žalą, kurią sukelia jo bunkeryje vežama nafta. Jednakże właściciel statku może uniknąć odpowiedzialności, jeśli będzie w stanie dowieść, że: Tačiau laivo savininkas nelaikomas atsakingu, jei gali įrodyti, kad: zanieczyszczenie było wynikiem działań wojennych lub wrogich, powstania lub naturalnych zjawisk o wyjątkowym, nieuchronnym i niekontrolowanym charakterze, lub žala yra padaryta dėl karo veiksmų, priešiškų veiksmų, sukilimo ar išskirtinio, neišvengiamo ir neįveikiamo pobūdžio gamtos reiškinio; zanieczyszczenie wynikło z celowego działania lub zaniechania ze strony osoby trzeciej, lub žala yra padaryta dėl trečiosios šalies veiksmo ar neveikimo tyčia siekiant, kad ta žala būtų padaryta; zanieczyszczenie zostało w całości spowodowane zaniedbaniem rządu lub innych organów odpowiedzialnych. žala yra padaryta dėl vyriausybės ar kitos atsakingos valdžios institucijos aplaidumo. Ubezpieczenie obowiązkowe lub zabezpieczenie finansowe Privalomasis draudimas arba finansinė garantija Właściciele statków o pojemności brutto większej niż 1000 ton zarejestrowanych w kraju będącym stroną Konwencji muszą posiadać ubezpieczenie lub inne zabezpieczenie finansowe, takie jak gwarancja banku lub podobnej instytucji finansowej, w celu pokrycia odpowiedzialności za zanieczyszczenie. Laivų, kurių bendrasis tonažas yra didesnis nei 1 000 tonų ir kurie yra registruoti valstybėje, kuri yra šios konvencijos šalis, savininkai turi pasirūpinti draudimu ar kita finansine garantija, kaip antai banko ar panašios finansų įstaigos garantija, savo atsakomybei už taršos žalą padengti. Świadectwo potwierdzające, że ubezpieczenie lub inne zabezpieczenia finansowe są zawarte, wydawane są dla każdego statku przez odpowiednią instytucję danego kraju i muszą być przechowywane na pokładzie statku. Atitinkama valdžios institucija išduoda kiekvienam laivui liudijimą, patvirtinantį tokio draudimo ar kitos finansinės garantijos galiojimą. Toks liudijimas turi būti laikomas laive. Kopia świadectwa jest składana w danej instytucji, która prowadzi rejestrację statku. Jo kopiją taip pat reikia pristatyti valdžios institucijoms, kurios registruoja laivus. Jurysdykcja i wykonywanie orzeczeń Jurisdikcija ir teismo sprendimų vykdymas Powództwo o odszkodowanie przeciw właścicielowi statku, ubezpieczycielowi lub innej osobie świadczącej zabezpieczenie wnoszone jest w kraju lub krajach, w których doszło do zanieczyszczenia. Teisminis ieškinys dėl žalos atlyginimo gali būti pareikštas laivo savininkui, draudikui ar kitam asmeniui, teikiančiam garantiją, toje šalyje ar šalyse, kuriose taršos žala buvo padaryta. Konwencja określa warunki, na jakich orzeczenie wydane przez sąd w jednym kraju będącym stroną Konwencji może być uznawane lub wykonywane w innych krajach. Konvencijoje nustatomos sąlygos, pagal kurias vienos valstybės, kuri yra konvencijos šalis, teismo sprendimai gali būti pripažinti ir vykdomi kitoje valstybėje. Terminy Terminai Prawa do odszkodowania na mocy niniejszej Konwencji wygasają, jeśli nie podjęto żadnego postępowania w terminie trzech lat od dnia zanieczyszczenia. Teisės gauti kompensaciją pagal šią konvenciją netenka galios, jei ieškinys nepareiškiamas per trejus metus nuo žalos padarymo dienos. Zabrania się podejmować jakiekolwiek postępowania po okresie sześciu lat od dnia wystąpienia zanieczyszczenia. Ieškiniai negali būti pareikšti praėjus daugiau kaip šešeriems metams nuo incidento, kurio metu padaryta žala, dienos. OD KIEDY NINIEJSZA KONWENCJA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI KONVENCIJA? Decyzja Rady wezwała kraje UE do podjęcia niezbędnych kroków w celu złożenia dokumentów ratyfikacyjnych lub przystąpienia do konwencji przed 30 czerwca 2006 r. Tarybos sprendimu ES šalys buvo raginamos imtis reikalingų veiksmų, kad deponuotų savo ratifikavimo arba prisijungimo dokumentus, jei įmanoma, iki 2006 m. birželio 30 d. SKUTEK POVEIKIS Na rok 2015 wszystkie 28 krajów UE ratyfikowało/przystąpiło do Konwencji zgodnie z decyzją Rady. 2015 m. visos 28 ES šalys yra ratifikavusios konvenciją arba prie jos prisijungusios pagal Tarybos sprendimą. AKT DOKUMENTAS Decyzja Rady 2002/762/WE z dnia 19 września 2002 r. upoważniająca państwa członkowskie, w interesie Wspólnoty, do podpisania, ratyfikacji lub przystąpienia do Międzynarodowej konwencji o odpowiedzialności cywilnej za szkody spowodowane zanieczyszczeniem olejami bunkrowymi z 2000 r. (Konwencja o olejach bunkrowych) (Dz.U. L 256 z 25.9.2002, s. 7-8) 2002 m. rugsėjo 19 d. Tarybos sprendimas 2002/762/EB, įgaliojantis valstybes nares Bendrijos interesais pasirašyti ir ratifikuoti 2001 m. Tarptautinę civilinės atsakomybės už laivų bunkeriuose vežamos naftos padarytą žalą konvenciją (Laivų bunkerių konvenciją) arba prie jos prisijungti (OL L 256, 2002 9 25, p. 7-8) AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1215/2012 z dnia 12 grudnia 2012 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych (Dz.U. L 351 z 20.12.2012, s. 1-32) 2012 m. gruodžio 12 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 1215/2012 dėl jurisdikcijos ir teismo sprendimų civilinėse ir komercinėse bylose pripažinimo ir vykdymo (OL L 351, 2012 12 20, p. 1-32) Kolejne zmiany do rozporządzenia (UE) nr 1215/2012 zostały włączone do tekstu oryginalnego. Paskesni Reglamento (ES) Nr. 1215/2012 daliniai pakeitimai buvo įterpti į pradinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. Ostatnia aktualizacja: 14.03.2016 paskutinis atnaujinimas 14.03.2016 - - - - - - Dwa europejskie systemy nawigacji satelitarnej rozwijają się Dvi Europos palydovinės navigacijos sistemos juda pirmyn Rozporządzenie ustala zasady dla europejskich programów nawigacji satelitarnej Galileo i EGNOS. Šiuo reglamentu nustatomos dviem Europos palydovinės navigacijos sistemoms - „Galileo“ ir EGNOS - taikomos taisyklės. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1285/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. w sprawie realizacji i eksploatacji europejskich systemów nawigacji satelitarnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 876/2002 i rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 683/2008 2013 m. gruodžio 11 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 1285/2013 dėl Europos palydovinės navigacijos sistemų įdiegimo ir eksploatavimo, kuriuo panaikinamas Tarybos reglamentas (EB) Nr. 876/2002 ir Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 683/2008. STRESZCZENIE SANTRAUKA Europejska polityka w dziedzinie nawigacji satelitarnej ma na celu utworzenie w Unii Europejskiej dwóch systemów nawigacji satelitarnej, mianowicie Galileo oraz EGNOS (Europejskiego systemu wspomagania satelitarnego). Europos palydovinės navigacijos politikos tikslas - aprūpinti ES dviem palydovinės navigacijos sistemomis, t. y. „Galileo“ ir EGNOS (Europos geostacionarine navigacine tinklo sistema). Na infrastrukture kazdego z nich skladaja sie satelity i siec stacji naziemnych. Abiejų šių sistemų infrastruktūrą sudaro palydovai ir antžeminių stočių tinklas. Celem programu Galileo jest utworzenie i eksploatacja pierwszej światowej infrastruktury nawigacji satelitarnej i pozycjonowania satelitarnego (system zapewniający nawigację oraz dane o czasie i lokalizacji) przeznaczonej specjalnie do celów cywilnych , którą mogą wykorzystywać różne podmioty publiczne i prywatne w Europie i na świecie. „Galileo“ programos tikslas - įdiegti ir eksploatuoti pirmąją pasaulinę palydovinės navigacijos ir padėties nustatymo infrastruktūrą (sistemą, teikiančią navigacijos, laiko bei vietos duomenis), specialiai suprojektuotą naudoti civiliniais tikslais, kurią gali naudoti įvairūs vieši ir privatūs subjektai Europoje ir visame pasaulyje. Nowy system działa niezależnie od już istniejących systemów - takich jak amerykański Globalny System Pozycjonowania (GPS) lub rosyjski GLONASS - albo systemów mogących dopiero powstać. Naujoji sistema buvo suprojektuota taip, kad galėtų veikti nepriklausomai nuo kitų sistemų, kurios yra ar galėtų būti sukurtos, tokių kaip JAV pasaulinė padėties nustatymo sistema (GPS) arba Rusijos sistema GLONASS. Galileo będzie interoperacyjny z systemem GPS i GLONASS. „Galileo“ yra sąveiki su GPS ir GLONASS. Interoperacyjność pozwoli producentom na stworzenie terminali, które będą współpracować z systemami Galileo, GPS oraz GLONASS. Šis sąveikumas leis gamintojams sukurti su „Galileo“, GPS ir GLONASS veiksiančius terminalus. Celem programu EGNOS jest poprawa jakości otwartych sygnałów emitowanych przez istniejące globalne systemy nawigacji satelitarnej (ang. global navigation satellite systems GNSS), a także sygnałów usługi otwartej oferowanej przez system utworzony w ramach programu Galileo, kiedy będą one dostępne. EGNOS programos tikslas - gerinti veikiančių pasaulinės palydovinės navigacijos sistemų (GNSS) siunčiamų atvirų signalų ir pagal „Galileo“ programą sukurtos atvirosios paslaugos signalų, kai ji pradės veikti, kokybę. Program EGNOS oferuje określone skomplikowane zastosowania o ogromnym znaczeniu dla bezpieczeństwa, takie jak naprowadzanie samolotów podczas podchodzenia do lądowania, zarówno pionowe i poziome, czy nawigowanie statków w wąskich kanałach. EGNOS siūlo saugos užtikrinimui ypatingai svarbias sudėtingesnes programas, pavyzdžiui, būdus, padedančius besileidžiantį lėktuvą nukreipti vertikaliai arba horizontaliai ar vesti laivus siaurais kanalais. W latach 2014-2020 Unia Europejska ma przeznaczyć na działania powiązane z programami około 7 mld EUR. Su šiomis programomis susijusiai veiklai ES nuo 2014 m. iki 2020 m. skirs maždaug 7 mlrd. EUR. Komisja Europejska jest całkowicie odpowiedzialna za te dwa programy i zarządza ich finansowaniem. Europos Komisija yra bendrai atsakinga už minėtas dvi programas ir valdo lėšas. Finansowanie zostanie przeznaczone na: Finansavimas bus naudojimas: ukończenie fazy wdrażania programu Galileo do 31 grudnia 2020 r. (np. budowę i ochronę infrastruktury kosmicznej i naziemnej), „Galileo“ programos įdiegimo etapo užbaigimui iki 2020 m. gruodžio 31 d. (t. y. kosmoso ir antžeminės infrastruktūros statybai ir apsaugai); fazę eksploatacji programu Galileo (np. zarządzanie infrastrukturą kosmiczną i naziemną, jej utrzymanie, doskonalenie i ochronę), „Galileo“ programos eksploatavimo etapui (t. y. kosmoso ir antžeminės infrastruktūros valdymui, priežiūrai, tobulinimui ir apsaugai); fazę eksploatacji programu EGNOS (np. zarządzanie infrastrukturą kosmiczną i naziemną, jej utrzymanie, doskonalenie i ochronę), EGNOS programos eksploatavimo etapui (t. y. kosmoso ir antžeminės infrastruktūros valdymui, priežiūrai, tobulinimui ir apsaugai); zarządzanie programami Galileo i EGNOS i ich monitorowanie. „Galileo“ ir EGNOS programų valdymui bei stebėsenai. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 1285/2013 Reglamentas (ES) Nr. 1285/2013 1.1.2014 2014 1 1 Dz.U. L 347 z 20.12.2013 OL L 347, 2013 12 20 Ostatnia aktualizacja: 26.06.2014 paskutinis atnaujinimas 26.06.2014 Zanieczyszczenie pochodzące ze statków i sankcje karne Tarša iš laivų ir sankcijos už pažeidimus STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Dyrektywa 2005/35/WE w sprawie zanieczyszczenia pochodzącego ze statków oraz wprowadzenia sankcji w przypadku naruszenia prawa Direktyva 2005/35/EB dėl taršos iš laivų ir sankcijų už pažeidimus įvedimo STRESZCZENIE SANTRAUKA JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KAM SKIRTA ŠI DIREKTYVA? Ustanawia zasady, które obowiązują w całej EU w zakresie nakładania sankcji za zrzuty oleju lub innych substancji zanieczyszczających ze statków pływających po wodach wspólnotowych. Ja sukuriamos visoje ES taikomos taisyklės sankcijoms dėl naftos arba teršiančių medžiagų išmetimo iš ES vandenyse plaukiojančių laivų. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Na mocy obowiązujących przepisów zrzuty substancji zanieczyszczających ze statków stanowią z zasady przestępstwo. Šiame teisės akte nurodoma, jog teršalų išmetimas iš laivų laikomas iš esmės baudžiamuoju nusižengimu. Zgodnie z dyrektywą dotyczy to zrzutów oleju i innych substancji zanieczyszczających ze statków. Pagal šią direktyvą, tai taikoma naftos arba kitų teršiančių medžiagų išmetimui iš laivų. Niewielkie zrzuty nie są automatycznie uznawane za przestępstwa, z wyjątkiem sytuacji, gdy powtarzające się zrzuty skutkują pogorszeniem jakości wody. Negausūs išmetimai nėra automatiškai laikomi nusižengimais, išskyrus atvejus, kai jie pasikartoja ir blogina vandens kokybę. Osoby odpowiedzialne za zrzut substancji zanieczyszczających mogą podlegać sankcjom karnym, jeżeli działały umyślnie, lekkomyślnie* lub na skutek poważnego niedbalstwa. Asmenims, kurie atsakingi už teršiančių medžiagų išmetimą gali būti taikomos baudžiamosios sankcijos, jei jie veikė tyčia, dėl nusikalstamo pasitikėjimo* ar nusikalstamo nerūpestingumo. Podżeganie do zrzutu substancji zanieczyszczającej lub pomocnictwo w popełnianiu takich czynów może również skutkować sankcjami karnymi. Baudžiamosios sankcijos taip pat gali būti taikomos dėl asmens kurstymo arba pagalbos ir raginimo išmesti teršiančią medžiagą. Dyrektywa ma zastosowanie do wszystkich typów jednostek pływających, niezależnie od bandery. Direktyva taikoma visų rūšių laivams, nepriklausomai nuo jų vėliavos. Zrzuty substancji zanieczyszczających są zakazane: Draudžiamas teršiančių medžiagų išmetimas į: na wodach wewnętrznych, w tym w portach, kraju UE, bet kurios ES šalies vidaus vandenis, įskaitant uostus; na wodach terytorialnych kraju UE, bet kurios ES šalies teritorinius vandenis; w cieśninach wykorzystywanych w żegludze międzynarodowej, podlegających przepisom dotyczącym tranzytu, zgodnie z postanowieniami Konwencji Organizacji Narodów Zjednoczonych o Prawie Morza z 1982 r., tarptautinei laivybai naudojamus sąsiaurius, laikantis tranzitinio plaukimo režimo, kaip nustatyta 1982 m. Jungtinių Tautų jūrų teisės konvencijoje; w wyłącznej strefie ekonomicznej* kraju UE, bet kurios valstybės narės išskirtinę ekonominę zoną*; na otwartym morzu. atvirą jūrą. Wyjątki Išimtys Przepisy te nie odnoszą się do okrętów wojennych lub innych statków będących własnością państwa lub obsługiwanych przez państwo i wykorzystywanych wyłącznie w niekomercyjnej służbie państwowej. Ši direktyva netaikoma karo laivams arba kitiems laivams, kurių savininkė yra arba kuriuos eksploatuoja valstybė, ir kurie naudojami tik nekomercinių vyriausybinių tarnybų reikmėms. Wyjątki od zakazu dotyczącego zrzutów substancji zanieczyszczających mogą mieć zastosowanie w przypadkach zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub statku. Išimtys, taikomos teršiančių medžiagų išmetimo draudimui gali būti taikomos tada, kai kyla pavojus žmonėms arba laivui. Osoby prawne Juridiniai asmenys Dyrektywa 2009/123/WE zmieniła dyrektywę 2005/35/WE w celu poprawy zasad dotyczących zanieczyszczenia pochodzącego ze statków i zapewnienia, by osoby odpowiedzialne za zrzuty substancji zanieczyszczających podlegały odpowiednim sankcjom. Direktyva 2009/123/EB iš dalies pakeitė Direktyvą 2005/35/EB siekiant pagerinti taisykles dėl teršalų išmetimo iš laivų ir užtikrinti, kad už teršalų išmetimus atsakingiems asmenims būtų taikomos atitinkamos sankcijos. Zobowiązuje kraje UE do wprowadzenia przepisów w sprawie odpowiedzialności osób prawnych podlegających przepisom prawa prywatnego*, takich jak przedsiębiorstwa. Ja reikalaujama, kad ES šalys nustatytų taisykles dėl juridinių asmenų, kaip antai įmonių, atsakomybės pagal privatinę teisę*. Przedsiębiorstwa mogą podlegać sankcjom karnym, jeżeli osoba fizyczna na stanowisku kierowniczym w przedsiębiorstwie popełni przestępstwo na jego korzyść, niezależnie od tego, czy taka osoba fizyczna działa samodzielnie, czy jako członek przedsiębiorstwa. Įmonėms gali būti taikomos baudžiamosios sankcijos, jei įmonėje vadovaujančias pareigas užimantis asmuo įvykdė nusikalstamą veiklą siekdamas naudos, nepaisant to, ar jis veikė vienas, ar kartu su įmone. Przedsiębiorstwo ponosi również odpowiedzialność za przestępstwa popełnione przez osobę fizyczną wskutek niedopatrzenia, w szczególności wskutek braku nadzoru lub kontroli. Įmonė taip pat yra atsakinga už asmens nusikalstamą veiklą įvykdytą dėl neapsižiūrėjimo, visų pirma dėl priežiūros arba kontrolės trūkumo. Odpowiedzialność przedsiębiorstwa nie może wykluczać wszczęcia postępowania karnego przeciwko osobom fizycznym uczestniczącym w popełnieniu przestępstw. Įmonės atsakomybė neužkerta kelio susijusių asmenų baudžiamajam procesui. Stosowanie sankcji Sankcijų taikymas Dyrektywa 2009/123/WE zobowiązuje również władze państwowe krajów UE do zapewnienia stosowania skutecznych, proporcjonalnych i odstraszających sankcji, również w mniej ważnych przypadkach. Direktyva 2009/123/EB taip pat reikalaujama, kad ES šalių nacionalinės valdžios institucijos užtikrintų veiksmingų, proporcingų ir atgrasančių sankcijų taikymą, įskaitant nedidelius teršalų kiekio išmetimų atvejus. Władze krajów UE zobowiązane są ponadto do współpracy w przypadku, gdy statek zostanie uznany za winny dokonania bezprawnego zrzutu na obszarze im podlegającym przed zawinięciem do portu innego kraju UE. Jos privalo bendradarbiauti, jei nusprendžiama, kad laivas neteisėtai išmetė teršalus teritorijoje, už kurią jos atsakingos, prieš laivui įplaukiant į kitos ES šalies uostą. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Dyrektywa ma zastosowanie od 1 października 2005 r. Direktyva taikoma nuo 2005 m. spalio 1 d. Kraje UE musiały wdrożyć jej postanowienia do prawa krajowego do 1 kwietnia 2007 r. ES šalys turėjo ją perkelti į savo nacionalinę teisę ne vėliau kaip 2007 m. balandžio 1 d. KONTEKST KONTEKSTAS Zatonięcie tankowca Prestige w listopadzie 2002 r. „Prestige“ skendimas 2002 m. lapkričio mėn. oraz tankowca Erika w grudniu 1999 r. ir „Erika“ skendimas 1999 m. gruodžio mėn. ukazało potrzebę wzmocnienia walki z zanieczyszczeniami pochodzącymi ze statków. pabrėžė būtinybę sugriežtinti taisykles dėl teršalų išmetimo iš laivų. Jednak wypadki nie stanowią głównego źródła zanieczyszczeń: większość zanieczyszczeń jest wynikiem umyślnych zrzutów (czyszczenie zbiorników i pozbywanie się olejów odpadowych). Tačiau nelaimingi atsitikimai nėra pagrindiniai taršos šaltiniai: dauguma jų susiję su tyčiniu teršalų išmetimu (cisternų valymu ir panaudotos alyvos išmetimu). Przepisy te włączają do prawa UE Międzynarodową konwencję o zapobieganiu zanieczyszczaniu morza przez statki z 1973 r. i Protokół do niej z 1978 r. (tzw. Konwencja MARPOL). Šiomis taisyklėmis į ES teisės aktus įtraukiamos 1973 m. Tarptautinės konvencijos dėl teršimo iš laivų prevencijos dalys ir jos 1978 m. protokolas (žinomas kaip Marpol konvencija). Umożliwia to zharmonizowanie stosowania postanowień tej konwencji. Tai padeda suderinti šios konvencijos taisyklių taikymą. KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS * Działanie lekkomyślne: działanie podjęte ze świadomością prawdopodobieństwa powstania szkody. * Nusikalstamas pasitikėjimas: veiksmas, kuris atliekamas žinant, kad jis gali sukelti žalą. * Wyłączna strefa ekonomiczna (w.s.e.): o strefie tej mowa, gdy dane państwo posiada wyłączne prawo do działalności poszukiwawczej i eksploatacji zasobów morza u swoich wybrzeży. * Išskirtinė ekonominė zona: paprastai ji atsiranda, kai šalis prisiima jurisdikciją dėl jūros išteklių žvalgybos ir eksploatavimo prie jos krantų. Jest to na ogół pas sięgający 200 mil morskich od linii podstawowej morza terytorialnego. Ši atkarpa paprastai tęsiasi 200 mylių nuo kranto. * Osoby prawne prawa prywatnego: wszelkie podmioty prawne, takie jak przedsiębiorstwa, z wyjątkiem państw, organów publicznych i międzynarodowych organizacji publicznych. * Juridiniai asmenys pagal privatinę teisę: visi juridiniai asmenys, kaip antai įmonės, išskyrus valstybės viešąsias įstaigas ir tarptautines viešąsias organizacijas. AKT DOKUMENTAI Dyrektywa 2005/35/WE Parlamentu Europejskiego i rady z dnia 7 września 2005 r. w sprawie zanieczyszczenia pochodzącego ze statków oraz wprowadzenia sankcji w przypadku naruszenia prawa (Dz.U. L 255 z 30.9.2005, s. 11-21) 2005 m. rugsėjo 7 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2005/35/EB dėl taršos iš laivų ir sankcijų už pažeidimus įvedimo (OL L 255, 2005 9 30, p. 11-21) Kolejne zmiany do dyrektywy 2005/35/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Direktyvos 2005/35/EB daliniai pakeitimai buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie (WE) nr 1406/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 czerwca 2002 r. ustanawiające Europejską Agencję ds. Bezpieczeństwa na Morzu (Dz.U. L 208 z 5.8.2002, s. 1-9). 2002 m. birželio 27 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 1406/2002 įsteigiantis Europos jūrų saugumo agentūrą (OL L 208, 2002 8 5, p. 1-9). Zobacz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Dyrektywa 2000/59/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 listopada 2000 r. w sprawie portowych urządzeń do odbioru odpadów wytwarzanych przez statki i pozostałości ładunku - deklaracja Komisji (Dz.U. L 332 z 28.12.2000, s. 81-90). 2000 m. lapkričio 27 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2000/59/EB dėl uosto priėmimo įrenginių, skirtų laivuose susidarančioms atliekoms ir krovinių likučiams - Komisijos deklaracija (OL L 332, 2000 12 28, p. 81-90). Zobacz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Ostatnia aktualizacja: 25.04.2016 paskutinis atnaujinimas 25.04.2016 - - - - - - GSA - Agencja Europejskiego Globalnego Systemu Nawigacji Satelitarnej Europos pasaulinių palydovinės navigacijos sistemų agentūra (GSA) Unia Europejska powołała agencję, której zadaniem jest maksymalizowanie zysku z inwestycji europejskich w globalny system nawigacji satelitarnej (GNSS) pod względem korzyści dla jego użytkowników, wzrostu gospodarczego oraz konkurencyjności. Europos Sąjunga (ES) įsteigė agentūrą, kurios tikslas - didinti investicijų į pasaulines palydovinės navigacijos sistemas (GNSS) grąžą, užtikrinančią naudą vartotojams, ekonominį augimą ir konkurencingumą. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 912/2010 z dnia 22 września 2010 r. ustanawiające Agencję Europejskiego GNSS, uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1321/2004 w sprawie ustanowienia struktur zarządzania europejskimi programami radionawigacyjnymi i zmieniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 683/2008 2010 m. rugsėjo 22 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (ES) Nr. 912/2010, kuriuo įsteigiama Europos GNSS agentūra, panaikinantis Tarybos reglamentą (EB) Nr. 1321/2004 dėl Europos palydovinės radijo navigacijos programų valdymo struktūrų sukūrimo ir iš dalies keičiamas Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 683/2008 STRESZCZENIE SANTRAUKA Unia Europejska powołała agencję, której zadaniem jest maksymalizowanie zysku z inwestycji europejskich w globalny system nawigacji satelitarnej (GNSS) pod względem korzyści dla jego użytkowników, wzrostu gospodarczego oraz konkurencyjności. Europos Sąjunga (ES) įsteigė agentūrą, kurios tikslas - didinti investicijų į pasaulines palydovinės navigacijos sistemas (GNSS) grąžą, užtikrinančią naudą vartotojams, ekonominį augimą ir konkurencingumą. JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KAM REIKALINGAS ŠIS REGLAMENTAS? Rozporządzenie (UE) nr 912/2010 ustanawia Agencję Europejskiego Globalnego Systemu Nawigacji Satelitarnej (GNSS), zmieniając nazwę dotychczasowego Organu Nadzoru Europejskiego GNSS i jego zadania. Reglamentu (ES) Nr. 912/2010 įsteigiama Europos pasaulinių palydovinės navigacijos sistemų (GNSS) agentūra, keičiamas ankstesnis Europos GNSS priežiūros institucijos pavadinimas ir skiriamos naujos užduotys. Wprowadza rozwiązania w zakresie zarządzania publicznego dla programów GNSS na lata 2014-2020 ustanowione na mocy rozporządzenia (UE) nr 1285/2013. Juo įgyvendinamas 2014-2020 m. viešojo GNSS programų valdymo modelis, nustatytas reglamente (ES) Nr. 1285/2013. Agencja nie jest już odpowiedzialna za zarządzanie publicznymi interesami związanymi z programami GNSS (które zostały przejęte przez Komisję Europejską). Agentūra nebebus atsakinga už viešųjų interesų, susijusių su GNSS programomis, valdymą (šią funkciją perima Europos Komisija). KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Agencja GNSS jest organem na szczeblu UE odpowiedzialnym za: GNSS agentūra yra ES lygmens įstaiga, atsakinga už: zapewnianie akredytacji w zakresie bezpieczeństwa swoich globalnych systemów nawigacji satelitarnej, pasaulinių palydovinės navigacijos sistemų saugumo akreditavimo* užtikrinimą, prowadzenie centrum monitorowania bezpieczeństwa Galileo, Galileo saugumo stebėjimo centro veiklą, uczestniczenie w promocji i marketingu usług GNSS, pagalbą skatinant GNSS paslaugų prekybą ir prekiaujant jais, wykonywanie innych zadań zlecanych przez Komisję, związanych z realizacją programów Galileo oraz EGNOS, w tym zarządzanie programami. kitas Komisijos deleguotas užduotis, susijusias su Galileo ir EGNOS programų įgyvendinimu, įskaitant programų valdymą. Struktura Struktūra Agencja składa się z trzech organów: Agentūra turi tris valdymo organus: 1. Rada Administracyjna: odpowiada za zapewnienie wykonania zadań przez Agencję oraz za kwestie związane z zasobami i budżetem dotyczące akredytacji w zakresie bezpieczeństwa. 1. administracinę valdybą, kuri užtikrina, kad Agentūra vykdytų jai pavestas užduotis, ir yra atsakinga už saugumo akreditavimui skiriamus išteklius bei biudžetą; 2. Dyrektor wykonawczy: powoływany przez Radę Administracyjną i odpowiedzialny za zarządzenie Agencją i reprezentowanie jej. 2. vykdomąjį direktorių, kurį skiria administracinė valdyba ir kuris yra atsakingas už Agentūros valdymą bei atstovavimą Agentūrai; 3. Rada Akredytacji w zakresie Bezpieczeństwa: zajmująca się akredytacjami w zakresie bezpieczeństwa, ustalaniem zgodności systemów z wymogami w zakresie bezpieczeństwa przed podejmowaniem wszelkich ważniejszych decyzji w sprawie programowania, takich jak: 3. Saugumo akreditavimo valdybą, kuri atlieka sistemų saugumo akreditavimą ir nustato, ar sistemos atitinka saugumo reikalavimus, kai priimami svarbūs su programa susiję sprendimai, kaip antai dėl: zatwierdzanie strategii akredytacji w zakresie bezpieczeństwa, saugumo akreditavimo strategijos tvirtinimo; wystrzeliwania satelitów, palydovų paleidimo; zezwalanie na użytkowanie systemów i stacji naziemnych*. leidimo naudoti sistemas ir antžemines stotis*. Niezależność działań akredytacyjnych w zakresie systemów bezpieczeństwa Sistemų saugumo akreditavimo veiklos savarankiškumas Rozporządzenie (UE) nr 912/2010 zostało zmienione przez rozporządzenie (UE) nr 512/2014 w celu dostosowania go do nowej struktury zarządzania dla europejskiego GNSS ustanowionej przez rozporządzenie (UE) nr 1285/2013. Reglamentas (ES) Nr. 912/2010 iš dalies keičiamas reglamentu (ES) Nr. 512/2014, siekiant suderinti jį su naująja Europos GNSS agentūros valdymo struktūra, išdėstyta reglamente (ES) Nr. 1285/2013. Wprowadzone zmiany zapewniają niezależność działań związanych z akredytacją systemów bezpieczeństwa, a także oddzielenie tych działań od pozostałych działań Agencji. Priimti pakeitimai užtikrina su sistemų saugumo akreditavimu susijusios veiklos savarankiškumą bei nepriklausomumą nuo kitos Agentūros veiklos. Obejmują one: Be kita ko: zwiększone uprawnienia Rady Akredytacji w zakresie Bezpieczeństwa, buvo padidinti Saugumo akreditavimo valdybos įgaliojimai; Rada Akredytacji w zakresie Bezpieczeństwa, a nie Rada Administracyjna, odpowiada za przygotowanie i zatwierdzenie działania programów Agencji związanego z działaniami akredytacyjnymi w zakresie bezpieczeństwa systemu, Saugumo akreditavimo valdyba, o ne administracinė valdyba rengia ir tvirtina tą Agentūros darbo programų dalį, kurioje aprašoma su sistemų saugumo akreditavimu susijusi operacinė veikla; Przewodniczący Rady Akredytacji w zakresie Bezpieczeństwa zarządza działaniami akredytacyjnymi w zakresie bezpieczeństwa i zapewnia ich wprowadzenie. Saugumo akreditavimo valdybos pirmininkas valdo saugumo akreditavimo veiklą ir užtikrina jos įgyvendinimą. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Od 9 listopada 2010 r. więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Europejskiej Agencji Globalnego Systemu Nawigacji Satelitarnej. Reglamentas taikomas nuo 2010 m. lapkričio 9 d. Daugiau informacijos žr. Europos pasaulinių palydovinės navigacijos sistemų agentūros interneto svetainėje. KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS * Akredytacja w zakresie bezpieczeństwa: weryfikacja zgodności ze stosownymi przepisami i uregulowaniami w zakresie bezpieczeństwa stworzonymi przez Radę i Komisję. *Saugumo akreditavimas - atitikties saugumo srities reikalavimams ir Tarybos bei Komisijos parengtiems reglamentams patikra. Więcej informacji na temat ogólnych zasad akredytacji w zakresie bezpieczeństwa, odpowiedzialności i zadań można znaleźć w rozdziale III rozporządzenia (UE) nr 912/2010. Bendrieji saugumo akreditavimo principai, atsakomybė ir užduotys išdėstyti reglamento (ES) Nr. 912/2010 III skyriuje. * Stacje naziemne: usytuowane na ziemi urządzenia do odbierania lub odbierania i przekazywania sygnału z satelitów telekomunikacyjnych lub do nich. *Antžeminės stotys - žemėje sumontuota įranga, galinti priimti signalus iš ryšio palydovų arba perduoti juos ryšio palydovams. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 912/2010 Reglamentas (ES) Nr. 912/2010 9.11.2010 2010 11 9 Dz.U. L 276 z 20.10.2010, s. 11-21 OL L 276, 2010 10 20, p. 11-21 Akty zmieniające Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (UE) nr 1285/2013 Reglamentas (ES) Nr. 1285/2013 23.12.2013 2013 12 23 Dz.U. L 347 z 20.12.2013, s. 1-24 OL L 347, 2013 12 20, p. 1-24 Rozporządzenie (UE) nr 512/2014 Reglamentas (ES) Nr. 512/2014 23.5.2014 2014 5 23 Dz.U. L 150, 20.5.2014, s. 72-92 OL L 150, 2014 5 20, p. 72-92 Ostatnia aktualizacja: 06.08.2015 paskutinis atnaujinimas 06.08.2015 Rozporządzenie nie ma zastosowania do okrętów wojennych, pomocniczych okrętów wojennych ani innych okrętów będących w posiadaniu państwa, bez względu na to, czy jest ono częścią UE czy nie, używanych do celów rządowych. Jis netaikomas jokiems karo laivams, karinio jūrų laivyno pagalbiniams laivams ir kitiems valstybei, nesvarbu, ES ar ne, priklausantiems ir naudojamiems laivams, tuo metu atliekantiems vyriausybinę tarnybą. Nakłada ono następujące ograniczenia: Reglamentu įtvirtinami šie apribojimai: od dnia 1 lipca 2003 r. związki cynoorganiczne, które działają jak biocydy, zawarte w systemach przeciwporostowych nie mogą być wykorzystywane na statkach pływających pod banderą kraju UE; nuo 2003 m. liepos 1 d. draudžiama organoalavo junginius, veikiančius kaip biocidai apsaugos nuo užsiteršimo sistemose, naudoti su ES šalies vėliava plaukiojančiuose laivuose; od dnia 1 stycznia 2008 r. statki wpływające do portu w kraju UE nie mogą być pokryte powłoką zawierającą związki cynoorganiczne działające jak biocydy lub muszą być pokryte drugą powłoką uniemożliwiającą wydostanie się tych związków z zastosowanej pod spodem niezgodnej powłoki. nuo 2008 m. sausio 1 d. į ES šalies uostą įplaukiančių laivų dangoje negali būti organoalavo junginių, veikiančių kaip biocidai, arba jie turi būti padengti antru sluoksniu, apsaugančiu nuo organoalavo junginių prasiskverbimo iš po juo esančios reikalavimų neatitinkančios apsaugos nuo užsiteršimo. Badanie i certyfikacja Tikrinimas ir sertifikavimas Rozporządzenie wprowadza badania i certyfikację statków pływających pod banderą kraju UE. Reglamentu įtvirtinama su ES šalies vėliava plaukiojančių laivų tikrinimo ir sertifikavimo sistema. Zgodnie z nim: Pagal ją reikalaujama, kad: statki o tonażu brutto wynoszącym 400 ton i więcej są poddawane badaniu i certyfikowane, niezależnie od charakteru rejsu; ne mažesnio kaip 400 bendro tonažo laivai būtų tikrinami ir sertifikuojami, nepriklausomai nuo to, kur jie keliauja; statki o długości 24 metrów lub większej, ale o tonażu brutto mniejszym niż 400 ton, powinny jedynie posiadać deklarację zgodności z niniejszym rozporządzeniem lub z konwencją AFS; ne trumpesni kaip 24 m ilgio, bet mažesnio kaip 400 tonų bendro tonažo laivai turėtų deklaraciją, įrodančią atitiktį reglamentui arba AFS konvencijai; w przypadku statków o długości mniejszej niż 24 metry, tzn. głównie łodzi rekreacyjnych i kutrów rybackich, nie przewiduje się badań i certyfikacji. trumpesni kaip 24 m. ilgio laivai, t. y. daugiausia pramoginiai ir žvejybos laivai, nebūtų tikrinami ir sertifikuojami. Rozporządzenie Komisji (WE) nr 536/2008, zmieniające pierwotne rozporządzenie, określa zakres, w jakim statki pływające pod banderą kraju spoza UE muszą przestrzegać ograniczeń. Komisijos reglamentu (EB) Nr. 536/2008, kuriuo iš dalies keičiamas pradinis reglamentas, nustatoma, kaip su ne ES šalies vėliava plaukiojantys laivai turi laikytis apribojimų. Zgodnie z nim: Pagal jį reikalaujama, kad: statki pływające pod banderą kraju, który jest stroną konwencji AFS, mają obowiązek wykazania zgodności poprzez przedstawienie międzynarodowego certyfikatu użycia systemu przeciwporostowego; laivai, plaukiojantys su AFS konvenciją pasirašiusios šalies vėliava, įrodytų savo atitiktį pateikdami tarptautinį apsaugos nuo užsiteršimo sistemos liudijimą; statki pływające pod banderą kraju, który nie jest stroną konwencji AFS, mają obowiązek posiadania deklaracji zgodności wydanej przez państwo bandery zgodnie z Konwencją AFS i wytycznymi Komitetu Ochrony Środowiska Morskiego (MEPC) IMO. laivai, plaukiojantys su AFS konvencijos nepasirašiusios šalies vėliava, pateiktų atitikties pareiškimą, kurį pagal AFS konvencijos ir JTO jūrų aplinkos apsaugos komiteto nuostatas išduoda vėliavos valstybė. SŁOWA KLUCZOWE SVARBIAUSIOS SĄVOKOS * Międzynarodowa konwencja o kontroli szkodliwych systemów przeciwporostowych stosowanych na statkach : porozumienie zakazujące wykorzystywania szkodliwych związków cynoorganicznych w farbach przeciwporostowych wykorzystywanych na statkach oraz tworzące mechanizm zapobiegający ewentualnemu wykorzystywaniu innych szkodliwych substancji w systemach przeciwporostowych w przyszłości. * Tarptautinė konvencija dėl laivuose naudojamų žalingų apsaugos nuo užsiteršimo sistemų kontrolės - susitarimas, kuriuo draudžiama laivuose naudoti kenksmingus organoalavo junginius augmenijai atspariuose dažuose ir kuriuo sukuriamas mechanizmas, užkertantis kelią galimam kitų žalingų medžiagų naudojimui apsaugos nuo užsiteršimo sistemose ateityje. Więcej informacji można znaleźć na stronie internetowej Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Morskiego dotyczącej systemów przeciwporostowych. Daugiau informacijos žr. Europos jūrų saugumo agentūros interneto svetainės skiltyje apie apsaugos nuo užsiteršimo sistemas. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Data wejścia w życie Įsigaliojimo data Termin wdrożenia przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (WE) nr 782/2003 Reglamentas (EB) Nr. 782/2003 10.5.2003 2003 5 10 Dz.U. L 115 z 9.5.2003, s. 1-11 OL L 115, 2003 5 9, p. 1-11 Akt(-y) zmieniający(-e) Iš dalies keičiantis (-ys) aktas (-ai) Data wejścia w życie Įsigaliojimo data Termin wdrożenia przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Rozporządzenie (WE) nr 536/2008 Reglamentas (EB) Nr. 536/2008 4.7.2008 2008 7 4 Dz.U. L 156 z 14.6.2008, s. 10-11 OL L 156, 2008 6 14, p. 10-11 Rozporządzenie (WE) nr 219/2009 Reglamentas (EB) Nr. 219/2009 20.4.2009 2009 4 20 Dz.U. L 87 z 31.3.2009, s. 109-154 OL L 87, 2009 3 31, p. 109-154 Ostatnia aktualizacja: 25.08.2015 paskutinis atnaujinimas 25.08.2015 - - - - - - Unijny program wsparcia obserwacji i śledzenia obiektów kosmicznych ES kosmoso stebėjimo ir sekimo rėmimo programa Decyzja nr 541/2014/UE - ramy wsparcia obserwacji i śledzenia obiektów kosmicznych Sprendimas Nr. 541/2014/ES - kosmoso stebėjimo ir sekimo rėmimo programa AKT DOKUMENTAS Decyzja Parlamentu Europejskiego i Rady nr 541/2014/UE z dnia 16 kwietnia 2014 r. ustanawiająca ramy wsparcia obserwacji i śledzenia obiektów kosmicznych 2014 m. balandžio 16 d. Europos Parlamento ir Tarybos sprendimas Nr. 541/2014/ES, kuriuo nustatoma kosmoso stebėjimo ir sekimo rėmimo programa STRESZCZENIE SANTRAUKA Satelity są filarem dla wielu aplikacji i usług o kluczowym znaczeniu dla gospodarki oraz bezpieczeństwa i dobrobytu obywateli. Palydovai - tai daugelio ekonomikai bei visuomenės saugumui ir gerovei būtinų sistemų bei paslaugų pagrindas. Są one jednakże zagrożone kolizją ze śmieciami kosmicznymi*, które stanowią obecnie największe zagrożenie w działalności związanej z przestrzenią kosmiczną. Tačiau egzistuoja pavojus, kad jie gali susidurti su kosminėmis šiukšlėmis*, kurios tapo rimčiausia grėsme veiklai kosmose. JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DECYZJI? KAM SKIRTAS ŠIS SPRENDIMAS? Ustanawia ramy wsparcia obserwacji i śledzenia obiektów kosmicznych, które mają na celu ochronę satelitów przed śmieciami kosmicznymi. Šiuo sprendimu sukuriama kosmoso stebėjimo ir sekimo rėmimo programa, kuria siekiama apsaugoti palydovus nuo kosminių šiukšlių. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Czym są ramy wsparcia obserwacji i śledzenia obiektów kosmicznych (SST)? Kas yra kosmoso stebėjimas ir sekimas? Ramy SST identyfikują i monitorują satelity i śmieci kosmiczne głównie dzięki czujnikom naziemnym, takim jak teleskopy i radary. Kosmoso stebėjimo ir sekimo sistema (toliau - SST) daugiausia per antžeminius jutiklius, tokius kaip teleskopai ir radarai, aptinka ir stebi palydovus bei kosmines šiukšles. Obecnie SST nie może funkcjonować na poziomie ogólnoeuropejskim, a operatorzy satelitów i operatorzy procesu wynoszenia polegają na amerykańskich danych dotyczących ostrzeżeń antykolizyjnych. Kol kas Europos lygmens SST pajėgumų neturima, o palydovai ir jų paleidimo operatoriai yra priklausomi nuo Jungtinių Amerikos Valstijų teikiamų duomenų, perspėjančių apie galimus susidūrimus. Cele Tikslai Głównym celem ram SST jest wsparcie utworzenia europejskiej usługi SST. Svarbiausias STT tikslas yra remti Europos SST paslaugos plėtrą. Usługa ta opierałaby się na sieci zbudowanej wokół istniejących czujników SST w krajach UE. Ši paslauga būtų grindžiama tinklu, sudarytu iš ES šalyse esančių SST jutiklių. Sieć może być wspierana technologią i informacjami dostarczanymi przez USA. Tinklas gali būti remiamas JAV teikiamomis technologijomis ir informacija. Posiada również następujące cele szczegółowe: Konkretūs programos tikslai yra šie: - ocena i ograniczenie ryzyka kolizji satelitów ze śmieciami kosmicznymi i śledzenie trajektorii ich lotu, gdy potencjalne zagrożenie kolizją zostanie zidentyfikowane; pozwala to na zaplanowanie i podjęcie działań w celu uniknięcia kolizji, - vertinti ir mažinti palydovų susidūrimo su kosminėmis šiukšlėmis riziką bei sekti jų judėjimą, kai nustatoma potenciali susidūrimo rizika, - tai leidžia veiksmingiau planuoti ir įgyvendinti susidūrimui išvengti skirtas priemones; - ograniczanie ryzyka związanego z wynoszeniem europejskich statków kosmicznych, - mažinti su Europos erdvėlaivių paleidimu susijusią riziką; - obserwacja niekontrolowanego ponownego wejścia statków kosmicznych lub śmieci kosmicznych w atmosferę ziemską oraz dokładniejsze i skuteczniejsze wczesne ostrzeganie w celu ograniczenia ewentualnego zagrożenia, - stebėti nevaldomo pakartotinio erdvėlaivių ar jų nuolaužų patekimo į Žemės atmosferą atvejus ir teikti tikslesnius bei veiksmingesnius išankstinius perspėjimus, siekiant sumažinti galimą riziką; - działania zapobiegające dalszej akumulacji śmieci kosmicznych. - siekti užkirsti kelią kosminių šiukšlių daugėjimui. Kto może korzystać z tych usług? Kas gali naudotis šiomis paslaugomis? Usługi te powinny być dostępne dla operatorów i władz publicznych, komercyjnych, cywilnych i wojskowych. Galimybė naudotis šiomis paslaugomis turėtų būti suteikta valstybiniams, komerciniams, civiliniams, kariniams subjektams ir valdžios institucijoms. Postępy Pažanga Komisja opracuje sprawozdanie z realizacji celów decyzji do lipca 2018 r. Komisija iki 2018 m. liepos mėn. parengs sprendimo tikslų įgyvendinimo ataskaitą. KONTEKST KONTEKSTAS - Komunikat prasowy: Unikanie kosztownych wypadków w przestrzeni kosmicznej: Parlament Europejski zatwierdza program obserwacji i śledzenia obiektów kosmicznych - Pranešimas spaudai: „Siekdamas išvengti brangiai kainuojančių kosmoso avarijų, Europos Parlamentas patvirtino kosmoso stebėjimo ir sekimo programą“ - Europejska Agencja Kosmiczna: Świadomość sytuacyjna w przestrzeni kosmicznej - Europos kosmoso agentūra: informuotumas apie padėtį kosmose KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS *Śmieci kosmiczne: różne obiekty stworzone przez człowieka, takie jak stare satelity i fragmenty rakiet, które pozostają na orbicie okołoziemskiej. * Kosminės šiukšlės - įvairūs Žemės orbitoje esantys dirbtiniai objektai, pavyzdžiui, seni palydovai arba raketų nuolaužos. ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Decyzja nr 541/2014/UE Sprendimas Nr. 541/2014/ES 16.6.2014 2014 6 16 Dz.U. L 158 z 27.5.2014, s. 227-234 OL L 158, 2014 5 27, p. 227-234 Ostatnia aktualizacja: 28.09.2015 paskutinis atnaujinimas 28.09.2015 JAKIE SĄ CELE NINIEJSZEJ DYREKTYWY? KAM SKIRTA ŠI DIREKTYVA? Ustanawia wspólne zasady bezpiecznego transportu drogowego, kolejowego i śródlądowego towarów niebezpiecznych w obrębie krajów UE i pomiędzy nimi. Direktyva nustatomos bendros taisyklės, skirtos saugiam ir patikimam pavojingų krovinių vežimui ES šalyse ir tarp jų keliais, geležinkeliais ar vidaus vandens keliais. Obejmuje również takie aspekty jak załadunek i rozładunek, przeładunek na inny środek transportu lub z innego środka transportu oraz postoje w trakcie przewozu. Ji taip pat taikoma tokiems aspektams kaip pakrovimas ir iškrovimas, transporto rūšies pakeitimas ir sustojimai vežimo metu. Rozszerza stosowanie przepisów międzynarodowych na krajowy transport towarów niebezpiecznych. Direktyva nustatoma, kad tarptautinės taisyklės yra taikomos ir pavojingų krovinių nacionaliniam vežimui. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Wyjątki Išimtys Dyrektywa nie dotyczy transportu towarów niebezpiecznych: Direktyva netaikoma pavojingų krovinių vežimui: - pojazdami, wagonami i statkami należącymi do sił zbrojnych lub pojazdami, wagonami i statkami, za które siły zbrojne są odpowiedzialne; - transporto priemonėmis, vagonais ar laivais, kurie priklauso karinėms pajėgoms ar už kurias jos yra atsakingos; - statkami pełnomorskimi na wodach morskich stanowiących część śródlądowych dróg wodnych; - jūrų laivais jūrų vandens keliais, kurie sudaro vidaus vandenų dalį; - promami jedynie przepływającymi po śródlądowej drodze wodnej lub przez port; - keltais, kertančiais vidaus vandens kelią ar uostą; - wykonywanego w całości w granicach zamkniętego obszaru. - atliekamam tik uždaroje zonoje. Przepisy krajowe Nacionalinės taisyklės Kraje UE zachowują prawo do regulowania lub wprowadzenia zakazu transportu towarów niebezpiecznych na swoim terytorium z powodów innych niż względy bezpieczeństwa (takich jak bezpieczeństwo państwa lub ochrona środowiska). ES šalys turi teisę reglamentuoti ar drausti pavojingų krovinių vežimą jų teritorija remdamosi tik kitomis priežastimis nei transportavimo sauga (pvz., aplinkosauga arba nacionaliniu saugumu). Kraje UE mogą ustanawiać szczegółowe wymagania dotyczące bezpieczeństwa krajowego i międzynarodowego transportu towarów niebezpiecznych na ich terytorium w odniesieniu do: Jos taip pat gali nustatyti nacionaliniam ir tarptautiniam pavojingų krovinių vežimui jų teritorijoje specialius saugos reikalavimus, taikomus: - transportu towarów niebezpiecznych pojazdami, wagonami i statkami żeglugi śródlądowej nieobjętymi niniejszą dyrektywą; - pavojingų krovinių vežimui transporto priemonėmis, vagonais ar vidaus vandens laivais, kuriems ši direktyva netaikoma; - w uzasadnionych przypadkach - obowiązkowego korzystania z wyznaczonych tras, w tym korzystania z wyznaczonych środków transportu; - jei pateisinama, naudojimuisi nustatytais maršrutais, įskaitant naudojimąsi nustatytomis transporto rūšimis; - szczególnych przepisów dotyczących transportu towarów niebezpiecznych w pociągach pasażerskich. - specialioms pavojingų krovinių vežimo keleiviniais traukiniais taisyklėms. Porozumienia międzynarodowe Tarptautiniai susitarimai Międzynarodowy transport towarów niebezpiecznych jest regulowany zapisami europejskiej umowy dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR)*, europejskiej umowy w sprawie międzynarodowych przewozów materiałów niebezpiecznych śródlądowymi drogami wodnymi (ADN)* oraz regulaminu dla międzynarodowego przewozu kolejami towarów niebezpiecznych (RID)*. Tarptautinis pavojingų krovinių vežimas yra reglamentuojamas Europos sutartimi dėl pavojingų krovinių tarptautinio vežimo keliais (ADR)*, Europos sutartimi dėl tarptautinio pavojingų krovinių vežimo vidaus vandens keliais (ADN)* ir Pavojingų krovinių tarptautinio vežimo geležinkeliais taisyklėmis (RID)*. Aby ujednolicić w całej UE warunki przewozu towarów niebezpiecznych i zapewnić prawidłowe funkcjonowanie wspólnego rynku transportu w UE, zasady te powinny zostać również rozszerzone na transport krajowy. Šios tarptautinės taisyklės taip pat turi būti taikomos nacionaliniam vežimui, kad visoje ES būtų suvienodintos pavojingų krovinių vežimo sąlygos ir užtikrintas tinkamas ES bendrosios transporto rinkos veikimas. Odniesienia do tekstu tych umów są zawarte w załącznikach do dyrektywy. Šių susitarimų tekstai yra pateikiami direktyvos prieduose. W umowach ADR, RID oraz ADN podano wykaz towarów niebezpiecznych, ze wskazaniem, czy ich transport jest zakazany, oraz określeniem wymagań dotyczących ich transportu, jeżeli taki transport jest dozwolony. ADR, RID ir ADN pateikiamas pavojingų krovinių sąrašas, kuriame nurodyta, ar šių krovinių vežimas yra draudžiamas, ir apibrėžiami jų vežimo reikalavimai, jei vežimas yra leidžiamas. Kraje UE mają możliwość uzyskania odstępstw na mocy pewnych szczególnych warunków. Esant tam tikroms sąlygoms ES šalys gali prašyti taikyti leidžiančias nukrypti nuostatas. OD KIEDY NINIEJSZA DYREKTYWA MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMA ŠI DIREKTYVA? Od 20 października 2008 r. Direktyva taikoma nuo 2008 m. spalio 20 d. KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS * ADR: europejska umowa dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych, zawarta w Genewie w dniu 30 września 1957 r. *ADR - Europos sutartis dėl pavojingų krovinių tarptautinio vežimo keliais, sudaryta 1957 m. rugsėjo 30 d. Ženevoje. * ADN: europejska umowa w sprawie międzynarodowych przewozów materiałów niebezpiecznych śródlądowymi drogami wodnymi, zawarta w Genewie w dniu 26 maja 2000 r. *ADN - Europos sutartis dėl tarptautinio pavojingų krovinių vežimo vidaus vandens keliais, sudaryta 2000 m. gegužės 26 d. Ženevoje. * RID: regulamin dla międzynarodowego przewozu kolejami towarów niebezpiecznych występujący jako załącznik C do Konwencji o międzynarodowym przewozie kolejami (COTIF) sporządzony w Wilnie w dniu 3 czerwca 1999 r. *RID - Pavojingų krovinių tarptautinio vežimo geležinkeliais taisyklės, paskelbtos Konvencijos dėl tarptautinio vežimo geležinkeliais (COTIF), sudarytos 1999 m. birželio 3 d. Vilniuje, C priedėlyje. KONTEKST KONTEKSTAS Strona internetowa dotycząca bezpieczeństwa drogowego Saugaus eismo interneto svetainė AKT DOKUMENTAS Dyrektywa 2008/68/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 września 2008 r. w sprawie transportu lądowego towarów niebezpiecznych 2008 m. rugsėjo 24 d. Europos Parlamento ir Tarybos direktyva 2008/68/EB dėl pavojingų krovinių vežimo vidaus keliais ODNIESIENIA NUORODOS Akt Dokumentas Wejście w życie Įsigaliojimo data Termin transpozycji przez państwa członkowskie Perkėlimo į valstybių narių teisę terminas Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej Oficialusis leidinys Dyrektywa 2008/68/WE Direktyva 2008/68/EB 20.10.2008 2008 10 20 30.6.2009 2009 6 30 Dz.U. L 260 z 30.9.2008, s. 13-59 OL L 260, 2008 9 30, p. 13-59 Kolejne zmiany i poprawki do dyrektywy 2008/68/WE zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni direktyvos 2008/68/EB daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pagrindinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany służy wyłącznie do celów dokumentacyjnych. Šis konsoliduotas tekstas yra tik informacinio pobūdžio. Ostatnia aktualizacja: 07.10.2015 paskutinis atnaujinimas 07.10.2015 - - - - - - Wymiar międzynarodowy i rozszerzenie Tarptautinis aspektas ir ES plėtra Udostępnij Siųsti draugams Włącz streszczenia z archiwum Įtraukti archyvuotas santraukas Współpraca z krajami spoza UE Bendradarbiavimas su ES nepriklausančiomis šalimis Umowy dotyczące usług lotniczych między państwami UE a państwami spoza UE ES šalių ir ES nepriklausančių šalių susitarimai dėl oro susisiekimo Transport towarów lub pasażerów w żegludze śródlądowej Prekių ir keleivių vežimas vidaus vandenų keliais STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie Rady (WE) nr 1356/96 - zasady mające zastosowanie do transportu towarów lub pasażerów w żegludze śródlądowej między państwami członkowskimi Reglamentas (EB) Nr. 1356/96 dėl taisyklių, taikytinų prekių ar keleivių vežimui vidaus vandenų keliais tarp ES šalių JAKI JEST CEL NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KOKS ŠIO REGLAMENTO TIKSLAS? Rozporządzenie ma zapewnić, by operatorzy transportujący towary lub pasażerów w żegludze śródlądowej mieli swobodę świadczenia tych usług między krajami UE. Šiuo reglamentu siekiama užtikrinti vežėjams, vežantiems prekes ir keleivius vidaus vandenų keliais tarp Europos Sąjungos (ES) šalių, laisvę teikti tokias transporto paslaugas. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Niniejsze rozporządzenie stosuje się do transportu towarów i pasażerów w żegludze śródlądowej między krajami UE oraz w tranzycie przez nie. Šis reglamentas taikomas prekių ir keleivių pervežimui vidaus vandenų keliais tarp ES šalių ir per jas tranzitu. Każdy operator transportujący towary lub pasażerów w żegludze śródlądowej może świadczyć takie usługi między krajami UE, pod warunkiem że spełnia określone warunki: Bet kuriam vežėjui, gabenančiam prekes ir keleivius vidaus vandenų keliais tarp ES šalių, leidžiama teikti tokias paslaugas su sąlyga, kad vežėjas: jest zarejestrowany w kraju UE zgodnie z prawem tego kraju, yra įsisteigęs ES šalyje pagal tos šalies įstatymus; przysługuje mu w tym kraju UE prawo prowadzenia międzynarodowego transportu towarów lub pasażerów w żegludze śródlądowej, turi teisę toje šalyje užsiimti tarptautiniu prekių ir keleivių pervežimu vidaus vandenų keliais; wykorzystuje statki żeglugi śródlądowej zarejestrowane w kraju UE lub, w przypadku braku rejestracji, legitymujące się certyfikatem członkostwa we flocie danego kraju UE, tokiems pervežimams naudoja ES šalyje registruotus laivus arba, neturėdamas registruotų laivų, turi ES šalies laivyno nario pažymėjimą; spełnia warunki ustanowione w rozporządzeniu (EWG) nr 3921/91, na mocy którego przewoźnicy niemający stałej siedziby w kraju UE mogą transportować towary lub pasażerów w żegludze śródlądowej na terytorium kraju UE (tzw. kabotaż). atitinka Reglamento (EEB) Nr. 3921/91 reikalavimus, nustatančius sąlygas, kurių laikydamiesi vežėjai nerezidentai gali užsiimti prekių ar keleivių gabenimu vidaus vandenų keliais ES šalyje (vadinamasis „kabotažas“). Istnieją specjalne zasady dotyczące praw operatorów z państw niebędących krajami UE w ramach Poprawionej konwencji o żegludze na Renie (konwencja z Mannheim), konwencji o żegludze na Dunaju (konwencja belgradzka) lub takie zasady mogą wynikać z międzynarodowych porozumień i traktatów zawieranych przez UE. ES šalims nepriklausančių vežėjų teisėms taikomos specialios taisyklės, kurios numatytos peržiūrėtoje Konvencijoje dėl navigacijos Reinu (Manheimo konvencija), Konvencijoje dėl navigacijos Dunojumi (Belgrado konvencija) ir tarptautiniuose ES susitarimuose bei sutartyse. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Ma zastosowanie od 2 sierpnia 1996 r.. Reglamentas taikomas nuo 1996 m. rugpjūčio 2 d. KONTEKST KONTEKSTAS Więcej informacji dostępnych jest na stronie internetowej Komisji Europejskiej w sekcji poświęconej żegludze śródlądowej. Daugiau informacijos žr. Europos Komisijos interneto svetainės skiltyje „Vidaus vandenų keliai“. GŁÓWNY DOKUMENT PAGRINDINIS DOKUMENTAS Rozporządzenie Rady (WE) nr 1356/96 z dnia 8 lipca 1996 r. w sprawie wspólnych zasad mających zastosowanie do transportu towarów lub pasażerów w żegludze śródlądowej między państwami członkowskimi w celu wprowadzenia swobody świadczenia takich usług transportowych (Dz.U. L 175 z 13.7.1996, s. 7-8) 1996 m. liepos 8 d. Tarybos reglamentas (EB) Nr. 1356/96 dėl bendrųjų taisyklių, taikytinų prekių ar keleivių vežimui vidaus vandenų keliais tarp valstybių narių, siekiant užtikrinti laisvę teikti tokias transporto paslaugas (OL L 175, 1996 7 13, p. 7-8) DOKUMENTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenie Rady (EWG) nr 3921/91 z dnia 16 grudnia 1991 r. ustanawiające warunki, zgodnie z którymi przewoźnicy niemający stałej siedziby w państwie członkowskim mogą dokonywać transportu rzeczy lub osób żeglugą śródlądową w państwie członkowskim (Dz.U. L 373 z 31.12.1991, s. 1-3) 1991 m. gruodžio 16 d. Tarybos reglamentas (EEB) Nr. 3921/91, nustatantis sąlygas, pagal kurias vežėjai nerezidentai gali vežti krovinius arba keleivius valstybės narės vidaus vandens keliais (OL L 373, 1991 12 31, p. 1-3) Ostatnia aktualizacja: 22.09.2016 paskutinis atnaujinimas 22.09.2016 - - - - - - Umowy dotyczące usług lotniczych między państwami UE a państwami spoza UE ES šalių ir ES nepriklausančių šalių susitarimai dėl oro susisiekimo STRESZCZENIE DOKUMENTU: DOKUMENTAS, KURIO SANTRAUKA PATEIKIAMA: Rozporządzenie (WE) nr 847/2004 - negocjacje i wykonanie umów dotyczących usług lotniczych między państwami UE a państwami spoza UE Reglamentas (EB) Nr. 847/2004 dėl derybų dėl valstybių narių ir trečiųjų šalių susitarimų dėl oro susisiekimo ir jų įgyvendinimo JAKI JEST CEL NINIEJSZEGO ROZPORZĄDZENIA? KOKS ŠIO REGLAMENTO TIKSLAS? Niniejsze rozporządzenie ustanawia procedurę w sprawie zgłaszania i upoważniania do negocjacji dotyczących dwustronnych umów w dziedzinie usług lotniczych, prowadzonych przez państwa Unii Europejskiej z państwami spoza UE. Šiuo reglamentu nustatoma pranešimo ir leidimo Europos Sąjungos (ES) šalims pradėti derybas su ES nepriklausančiomis šalimis dėl dvišalių oro susisiekimo susitarimų tvarka. Celem powyższego ma być pewność, iż zapisy już istniejących umów są zgodne z prawem UE. Jo tikslas yra užtikrinti, kad esantys susitarimai atitiktų ES teisę. KLUCZOWE ZAGADNIENIA PAGRINDINIAI ASPEKTAI Kompetencja UE ES kompetencija Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w listopadzie 2002 r. 2002 m. lapkričio mėn. potwierdził wyłączne prawo UE do negocjowania, podpisywania i zawierania międzynarodowych umów dotyczących usług lotniczych z państwami spoza UE w przypadku, gdy dotyczą one kwestii objętych wyłączną kompetencją UE. Europos Sąjungos Teisingumo Teismas patvirtino išimtinę ES teisę vesti derybas, pasirašyti ir sudaryti tarptautinius oro susisiekimo susitarimus su ES nepriklausančiomis šalimis, kai jie yra susiję su ES išimtine kompetencija. W momencie wydania ww. orzeczenia Trybunału istniała duża liczba umów na usługi lotnicze, których warunki nie były zgodne z prawem UE. Tuo metu, kai šis Teismas priėmė sprendimą, dauguma pasirašytų oro susisiekimo susitarimų neatitiko ES teisės. Od tamtej pory wiele z tych umów zostało dostosowanych do prawa UE. Vėliau daugelis susitarimų buvo pakeisti taip, kad atitiktų ES teisę. Cel Tikslas Umowy na usługi lotnicze, które nie są zgodne z prawem UE, muszą zostać zmienione, tak aby: ES teisės neatitinkantys oro susisiekimo susitarimai turi būti pakeisti siekiant: zapewnić bezpieczeństwo prawne tych umów dla obu stron umowy; užtikrinti šių susitarimų teisinį tikrumą abiem šalims; zagwarantować wszystkim liniom lotniczym UE prawo przedsiębiorczości na terenie UE, w tym prawo do niedyskryminacyjnego rynkowego dostępu do tras lotniczych między państwami UE a państwami spoza UE, gdzie obowiązywały umowy dotyczące usług lotniczych. užtikrinti visoms ES oro linijoms teisę įsisteigti ES ir nediskriminuojamą patekimą į skrydžių tarp visų ES šalių ir ES nepriklausančių šalių rinką, dėl kurių buvo pasirašyti oro susisiekimo susitarimai. Poprawki do umów dotyczących usług lotniczych Oro susisiekimo susitarimų pakeitimas Istnieją dwa sposoby na wprowadzenie poprawek do umów dotyczących usług lotniczych: Oro susisiekimo susitarimus galima pakeisti dviem būdais: Umowy horyzontalne - działając w imieniu zainteresowanych państw UE, które posiadają wspomniane umowy z państwami spoza UE, Komisja Europejska negocjuje jednolitą umowę z danym krajem spoza UE. horizontaliaisiais susitarimais: veikdama ES šalių, pasirašiusių dvišalius susitarimus su ES nepriklausančiomis šalimis dėl oro susisiekimo, vardu Europos Komisija veda derybas dėl bendro susitarimo su ta ES nepriklausančia šalimi; Negocjacje dwustronne - zmieniają lub zastępują każdą umowę indywidualnie. dvišalėmis derybomis: keičiant kiekvieną susitarimą atskirai arba pasirašant naują susitarimą. Zasady i procedury negocjacji dwustronnych Dvišalių derybų taisyklės ir tvarka Państwo UE może rozpocząć negocjacje dwustronne w celu zmiany warunków umowy lub zastąpienia takiej umowy, częściowo objętej kompetencją UE, pod warunkiem że stosuje się do przepisów i procedur określonych w rozporządzeniu: ES šalis gali pradėti dvišales derybas dėl naujo susitarimo pasirašymo ar esamo susitarimo pakeitimo, kai šis susitarimas bent iš dalies patenka į ES kompetencijos sritį, jei: każda właściwa standardowa klauzula, opracowana i ustanowiona wspólnie między państwami UE a Komisją, włączona jest do takich negocjacji, a ponadto przestrzegana jest procedura notyfikacji; į tokias derybas įtraukiami bendrai ES šalių ir Komisijos nustatyti svarbūs tipiniai straipsniai ir jei laikomasi pranešimo tvarkos; zainteresowane państwo UE musi powiadomić Komisję w formie pisemnej o swoich zamiarach. šalis praneša apie savo ketinimus Komisijai raštu. Jeżeli w ciągu 15 dni roboczych od otrzymania notyfikacji Komisja stwierdzi, że te negocjacje mogłyby naruszyć cele negocjacji już prowadzonych przez UE z danym państwem spoza UE i/lub doprowadzić do umowy sprzecznej z prawem UE, musi o tym odpowiednio poinformować zainteresowane państwo UE. Jei per 15 darbo dienų nuo pranešimo gavimo Komisija padaro išvadą, jog tikėtina, kad šios derybos pakenks jau vykstančių derybų su ES nepriklausančia šalimi tikslams ir (arba) gali baigtis susitarimu, neatitinkančiu ES teisės, ji nedelsdama informuoja apie tai ES šalį. Państwo UE nie może zawierać żadnego nowego porozumienia z państwem spoza UE, które ogranicza liczbę przewoźników lotniczych UE, upoważnionych do dostarczania usług między jego terytorium a tym państwem. ES šalis negali sudaryti naujo susitarimo su ES nepriklausančia šalimi, kuris sumažintų ES oro vežėjų, kuriems leidžiama teikti paslaugas tarp jos teritorijos ir tos šalies, skaičių. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Niniejsze rozporządzenie weszło w życie dnia 30 maja 2004 r. Šis reglamentas taikomas nuo 2004 m. gegužės 30 d. KONTEKST KONTEKSTAS Zewnętrzna polityka w dziedzinie lotnictwa - Umowy horyzontalne Išorės aviacijos politika. Horizontalieji susitarimai GŁÓWNY DOKUMENT PAGRINDINIS DOKUMENTAS Rozporządzenie (WE) nr 847/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie negocjacji i wykonania umów dotyczących usług lotniczych między państwami członkowskimi a państwami trzecimi (Dz.U. L 157 z 30.4.2004, s. 7-17) 2004 m. balandžio 29 d. Europos Parlamento ir Tarybos reglamentas (EB) Nr. 847/2004 dėl derybų dėl valstybių narių ir trečiųjų šalių susitarimų dėl oro susisiekimo ir jų įgyvendinimo (OL L 157, 2004 4 30, p. 7-17) DOKUMENTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2408/92 z dnia 23 lipca 1992 r. w sprawie dostępu przewoźników lotniczych Wspólnoty do wewnątrzwspólnotowych tras lotniczych (Dz.U. L 240 z 24.8.1992, s. 8-14) 1992 m. liepos 23 d. Tarybos reglamentas (EEB) Nr. 2408/92 dėl Bendrijos oro vežėjų patekimo į Bendrijos vidaus oro maršrutus (OL L 240, 1992 8 24, p. 8-14) Kolejne zmiany do rozporządzenia (WE) nr 2408/92 zostały włączone do tekstu podstawowego. Paskesni Reglamento (EEB) Nr. 2408/92 daliniai pakeitimai buvo įterpti į pradinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Ši konsoliduota versija yra skirta tik informacijai. Ostatnia aktualizacja: 13.10.2016 paskutinis atnaujinimas 13.10.2016 Kraje UE, których floty mają tonaż większy niż 100 tys. ton i których drogi wodne są połączone z innymi krajami UE, są zobowiązane do utworzenia funduszu wodnych dróg śródlądowych (z oddzielnymi funduszami rezerwowymi dla jednostek przewożących ładunki suche*, zbiornikowców* i pchaczy*). ES šalys, kurių laivyno tonažas yra daugiau nei 100 000 tonų ir kurių vandenų keliai jungiasi su kitomis ES šalimis, yra raginamos įsteigti Vidaus vandenų fondą (su atskirais rezerviniais fondais sausakrūviams laivams*, tanklaiviams* ir laivams stūmikams*). Obejmuje on statki przewożące towary w celach handlowych. Šis reglamentas taikomas laivams, gabenantiems krovinius komerciniais tikslais. Istnieją liczne wyjątki, na przykład dotyczące statków pływających wyłącznie na Dunaju czy statków używanych wyłącznie do magazynowania towarów lub urządzeń do bagrowania. Yra kelios išimtys, pavyzdžiui, Dunojumi plaukiojantys laivai arba laivai, naudojami vien tik saugoti prekes ar dugno gilinimui. Zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 718/1999 fundusze miały być zarządzane przez władze krajowe i miały być wykorzystywane w dwóch sytuacjach: 718/1999 šias lėšas turėtų administruoti nacionalinės valdžios institucijos ir jas galėtų naudoti 2 atvejais: w przypadku wystąpienia „poważnych zakłóceń na rynku” śródlądowego transportu wodnego (w rozumieniu dyrektywy 96/75/WE) oraz, „didelių rinkos sutrikimų“ vidaus vandenų transporto rinkoje atveju (kaip tai apibrėžta Direktyvoje 96/75/EB), ir jeśli jednomyślnie zażądają tego organizacje reprezentujące transport wodny śródlądowy. jei to vieningai prašo vidaus vandenų transportą atstovaujančios organizacijos. Od początku 2014 r. te fundusze rezerwowe nigdy nie zostały użyte. Nuo 2014 m. pradžios šie rezerviniai fondai dar nė sykio nebuvo panaudoti. Rozporządzenie (WE) nr 718/1999 zawierało zasadę „stary za nowy”. Į Reglamentą (EB) Nr. 718/1999 yra įtraukta taisyklė „senas už naują“. Oznacza to, że każdy armator, który chciał wprowadzić nowy statek do floty, musiał albo złomować stary tonaż, albo wpłacić pieniądze do funduszu. Tai reiškia, kad bet koks savininkas, norintis įtraukti į laivyną naują laivą, turi arba pašalinti iš apyvartos seną laivą, arba sumokėti pinigus. Ta zasada została uchylona w rozporządzeniu (WE) nr 411/2003 i może być wprowadzona w życie ponownie, w razie potrzeby w połączeniu ze środkami ulepszeń strukturalnych, w przypadku poważnych zakłóceń na rynku, określonych w dyrektywie 96/75/WE. Ši taisyklė nustojo galioti pagal Reglamentą (EB) Nr. 411/2003 ir vėl gali būti atnaujinta, kartu taikant struktūrinius patobulinimus arba jų netaikant, tik esant dideliems Direktyvoje 96/75/EB nurodyto pobūdžio rinkos sutrikimams. Rozszerzony zakres środków Daugiau įvairių priemonių Zgodnie z rozporządzeniem (UE) nr 546/2014 zakres środków dostępnych na mocy rozporządzenia (WE) nr 718/1999 został zmieniony i rozszerzony. Pagal Reglamentą (ES) Nr. 546/2014 Reglamente (EB) Nr. 718/1999 nurodytos priemonės buvo iš dalies pakeistos ir papildytos. Środki te obejmują: Šios priemonės apima: ułatwienie przewoźnikom śródlądowym opuszczania branży w celu wcześniejszego przejścia na emeryturę lub przekwalifikowania się do pracy w innej dziedzinie, między innymi dzięki dostarczaniu informacji; pagalbos (pvz., informacijos) teikimą darbuotojams dėl pramonę paliekančių vidaus vandenų vežėjų, siekiant suteikti paankstinto išėjimo iš darbo pensiją arba perkeliant darbuotojus į kitą darbą, szkolenia zawodowe lub programy przekwalifikowania członków załóg opuszczających branżę; iš šios pramonės pasitraukiančių įgulos narių profesinio mokymo ar perkvalifikavimo planus, doskonalenie umiejętności w zakresie żeglugi śródlądowej i wiedzy na temat logistyki w celu zapewnienia rozwoju i przyszłości branży; vidaus vandenų laivybos ir logistikos žinių tobulinimą, siekiant apsaugoti šios profesijos raidą ir ateitį, zachęcanie właścicieli-szyprów do przystępowania do stowarzyszeń branżowych oraz wzmacnianie organizacji reprezentujących sektor śródlądowego transportu wodnego na poziomie Unii; individualių vežėjų skatinimą jungtis į profesines asociacijas ir vidaus vandenų transportą ES lygmeniu atstovaujančių organizacijų stiprinimą, zachęcanie do dostosowywania statków do postępu technicznego w celu polepszenia warunków pracy oraz zwiększenia bezpieczeństwa; laivų atnaujinimo, siekiant pagerinti darbo sąlygas ir saugą, skatinimą, zachęcanie do innowacji w odniesieniu do statków oraz ich dostosowywania do postępu technicznego w zakresie ochrony środowiska; inovacijų laivuose siekiant geresnių aplinkosaugos rezultatų skatinimą, zachęcanie do korzystania z funduszy rezerwowych i jednoczesnego korzystania z dostępnych instrumentów finansowych, w tym z instrumentów w ramach programu „Horyzont 2020” oraz instrumentu „Łącząc Europę”. rezervinių fondų panaudojimo kartu su finansinėmis priemonėmis, kaip antai „Horizontas 2020“ ir Europos infrastruktūros tinklų priemonė, skatinimą. OD KIEDY NINIEJSZE ROZPORZĄDZENIE MA ZASTOSOWANIE? NUO KADA TAIKOMAS ŠIS REGLAMENTAS? Rozporządzenie (WE) nr 718/1999 stosuje się od 29.4.1999 r. Reglamentas (EB) Nr. 718/1999 taikomas nuo 1999 4 29. Rozporządzenie (UE) nr 546/2014 stosuje się od 18.6.2014 r. Reglamentas (ES) Nr. 546/2014 taikomas nuo 2014 6 18. KLUCZOWE POJĘCIA SVARBIAUSIOS SĄVOKOS * Jednostki przewożące ładunki suche: statki do przewozu ładunków suchych (np. ziarna). *Sausakrūviai laivai: laivai, gabenantys sausus krovinius (pvz., grūdus). * Zbiornikowce: statki do przewozu ładunków płynnych (np. ropy naftowej). *Tanklaiviai: laivai, gabenantys šlapius krovinius (pvz., naftą). * Pchacze: statki służące do pchania innych statków, takich jak barki, lecz które same nie przewożą ładunków. *Laivai stūmikai: laivai, naudojami kitiems laivams stumti, pvz., baržos, tačiau ne kroviniams gabenti. AKT DOKUMENTAS Rozporządzenie Rady (WE) nr 718/1999 z dnia 29 marca 1999 r. w sprawie polityki w zakresie zdolności przewozowych floty wspólnotowej w celu wspierania żeglugi śródlądowej (Dz.U. L 90 z 2.4.1999, s. 1-5) 1999 m. kovo 29 d. Tarybos reglamentas (EB) Nr. 718/1999 dėl Bendrijos laivyno pajėgumo politikos skatinti vidaus vandenų transportą (OL L 90, 1999 4 2, p. 1-5) Kolejne zmiany wprowadzone do rozporządzenia (WE) nr 718/1999 zostały włączone do tekstu podstawowego. Reglamento (EB) Nr. 718/1999 paskesni daliniai pakeitimai ir pataisos buvo įterpti į pradinį tekstą. Niniejszy tekst skonsolidowany ma jedynie wartość dokumentalną. Šis konsoliduotas tekstas yra tik informacinio pobūdžio. AKTY POWIĄZANE SUSIJĘ DOKUMENTAI Dyrektywa Rady 96/75/WE z dnia 19 listopada 1996 r. w sprawie systemów czarterowania i wyznaczania stawek przewozowych w krajowej i międzynarodowej żegludze śródlądowej we Wspólnocie (Dz.U. L 304 z 27.11.1996, s. 12-14) 1996 m. lapkričio 19 d. Tarybos direktyva 96/75/EB dėl frachtavimo ir kainodaros nacionaliniame ir tarptautiniame Bendrijos vidaus vandens kelių transporte (OL L 304, 1996 11 27, p. 12-14). Zobacz tekst skonsolidowany. Žr. konsoliduotą versiją. Rozporządzenie Komisji (WE) nr 181/2008 z dnia 28 lutego 2008 r. ustanawiające pewne środki w celu wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 718/1999 w sprawie polityki w zakresie zdolności przewozowych floty wspólnotowej, w celu wspierania żeglugi śródlądowej (Wersja skodyfikowana) (Dz.U. L 56 z 29.2.2008, s. 8-12) 2008 m. vasario 28 d. Komisijos reglamentas (EB) Nr. 181/2008, nustatantis tam tikras priemones, skirtas įgyvendinti Tarybos reglamentą (EB) Nr. 718/1999 dėl Bendrijos laivyno pajėgumo politikos skatinti vidaus vandenų transportą (kodifikuota redakcija) (OL L 56, 2008 2 29, p. 8-12) Ostatnia aktualizacja: 09.02.2016 paskutinis atnaujinimas 09.02.2016